Orzeczenie · 2020-06-17

VI SA/WA 253/20

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2020-06-17
NSAinneWysokawsa
obrót instrumentami finansowymikary pieniężneKomisja Nadzoru Finansowegoprzedawnieniepostępowanie administracyjneprawo bankowedoradztwo inwestycyjneusługi maklerskie

Sprawa dotyczyła skargi A. S.A. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu dwóch kar pieniężnych na bank w łącznej wysokości 10 milionów złotych. Kary te zostały nałożone w związku z nieprawidłowościami w świadczeniu usług maklerskich i doradztwa inwestycyjnego, stwierdzonymi podczas kontroli. Bank zarzucał KNF naruszenie przepisów dotyczących przedawnienia, zasady ne bis in idem oraz błędną wykładnię przepisów intertemporalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za uzasadnioną, stwierdzając naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej o nieważności decyzji, ale uznał, że skuteczne okazały się zarzuty dotyczące przedawnienia. W ocenie sądu, postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia kar pieniężnych uległo przedawnieniu, co skutkowało koniecznością umorzenia postępowania. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję KNF oraz poprzedzającą ją decyzję, a następnie umorzył postępowanie administracyjne, zasądzając od KNF na rzecz banku zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o przedawnieniu kar administracyjnych, stosowanie zasady lex mitior w prawie finansowym, zasady prawa międzyczasowego w postępowaniu administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu prawnego obowiązującego w określonych okresach, w szczególności przepisów dotyczących kar pieniężnych nakładanych przez KNF.

Zagadnienia prawne (3)

Czy postępowanie w sprawie nałożenia kar pieniężnych przez KNF uległo przedawnieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postępowanie w sprawie nałożenia kar pieniężnych uległo przedawnieniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zastosowanie art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej, po dokonaniu niezbędnych modyfikacji, prowadzi do wniosku o przedawnieniu możliwości nałożenia kary pieniężnej. Termin przedawnienia, liczony od końca roku kalendarzowego, w którym miało miejsce naruszenie, upłynął dla większości naruszeń popełnionych w 2015 r. i 2016 r.

Czy możliwe jest nałożenie dwóch odrębnych kar pieniężnych za naruszenia popełnione w różnych okresach?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie było uzasadnienia do nałożenia dwóch odrębnych kar pieniężnych.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że rozróżnienie sankcji z tytułu czynów popełnionych w różnych okresach czasu mogłoby wchodzić w grę jedynie wówczas, gdyby z ich popełnieniem wiązała się możliwość nałożenia innego rodzaju sankcji, bądź nawet tej samej, ale o drastycznie innej intensywności. W tym przypadku, bez względu na historycznie sprecyzowany moment popełnienia deliktu administracyjnego, mamy do czynienia z jednakową, grożącą skarżącej karą pieniężną.

Jakie przepisy intertemporalne należy stosować przy wymierzaniu kar pieniężnych w przypadku zmian legislacyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Należy stosować przepisy względniejsze dla strony, uwzględniając zasady prawa międzyczasowego.

Uzasadnienie

Sąd analizuje zasady stosowania przepisów względniejszych (lex mitior) w prawie administracyjnym, porównując przepisy ustawy o obrocie instrumentami finansowymi w różnych brzmieniach oraz przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i Ordynacji podatkowej. Stwierdzono, że KNF wadliwie przyjęła, iż dawny stan prawny stanowił ustawę względniejszą dla skarżącej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję KNF oraz utrzymaną nią w mocy decyzję KNF z dnia [...] sierpnia 2019 r. i umorzono postępowanie administracyjne.

Przepisy (9)

Główne

u.o.i.f. art. 167 § ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi

u.o.i.f. art. 167 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi

Pomocnicze

Ord. pod. art. 68 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Stosowany odpowiednio do kar pieniężnych, wyznacza 3-letni termin przedawnienia licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy (tu: naruszenie prawa).

u.o.n.f. art. 19e § ust. 2

Ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym

Przepisy działu III Ordynacji podatkowej stosuje się jedynie do należności z tytułu kar pieniężnych, a nie do kwestii związanych z ich nakładaniem.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 135

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189c

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje problematykę kar pieniężnych i stosowania przepisów względniejszych (lex mitior).

u.n.m. art. 87

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nadzorze makroostrożnościowym nad systemem finansowym i zarządzaniu kryzysowym w systemie finansowym

ustawa nowelizująca z 2018 r. art. 30

Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie postępowania w sprawie nałożenia kar pieniężnych. • Niewłaściwe zastosowanie przepisów intertemporalnych przez organ.

Godne uwagi sformułowania

nie było uzasadnienia do nałożenia dwóch odrębnych kar • postępowanie administracyjne nie mogło zakończyć się wydaniem innego rodzaju aktu, niż decyzja umarzająca to postępowanie • ustawa względniejsza działa wstecz (lex mitior agit) • kara nie może być nałożona, jeżeli w chwili naruszenia norma sankcjonująca jeszcze nie obowiązywała

Skład orzekający

Joanna Wegner

przewodniczący sprawozdawca

Tomasz Sałek

sędzia

Grażyna Śliwińska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o przedawnieniu kar administracyjnych, stosowanie zasady lex mitior w prawie finansowym, zasady prawa międzyczasowego w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego obowiązującego w określonych okresach, w szczególności przepisów dotyczących kar pieniężnych nakładanych przez KNF.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych, takich jak przedawnienie i stosowanie przepisów prawa międzyczasowego, które mają kluczowe znaczenie dla praktyki prawniczej w sprawach administracyjnych i finansowych. Wyjaśnienie tych zagadnień przez sąd jest cenne dla prawników.

KNF przegrywa z bankiem: Sąd stwierdza przedawnienie kar finansowych!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst