VI SA/WA 247/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości utrzymującą w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej, która ustaliła negatywny wynik M.Z. z egzaminu na aplikację adwokacką, uznając, że pytanie nr 64 było prawidłowo sformułowane.
Skarżąca M.Z. uzyskała negatywny wynik z egzaminu na aplikację adwokacką, co zostało potwierdzone uchwałą Komisji Egzaminacyjnej i decyzją Ministra Sprawiedliwości. Skarżąca kwestionowała prawidłowość pytania nr 64, twierdząc, że żadna z odpowiedzi nie była poprawna, a najbardziej zbliżona do prawa odpowiedź 'A' została uznana za błędną. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że pytanie nr 64 było prawidłowo sformułowane w oparciu o art. 202 k.p.c., a odpowiedź 'B' była poprawna.
Sprawa dotyczyła skargi M.Z. na decyzję Ministra Sprawiedliwości, która utrzymała w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji adwokackiej, ustalającą negatywny wynik egzaminu dla skarżącej. Skarżąca uzyskała 189 punktów, co było poniżej progu 190 punktów wymaganego do pozytywnego wyniku. Głównym zarzutem skarżącej była wadliwość pytania nr 64 testu egzaminacyjnego, które dotyczyło kwestii brania pod uwagę niewłaściwości miejscowej przez sąd według Kodeksu postępowania cywilnego. Skarżąca argumentowała, że żadna z trzech zaproponowanych odpowiedzi nie była w pełni poprawna, a odpowiedź 'B', uznana przez komisję za prawidłową, była błędna, ponieważ nie uwzględniała specyficznych sytuacji prawnych, takich jak właściwość wyłączna czy umowa stron. Sąd administracyjny, analizując przepisy art. 202 k.p.c. oraz uzasadnienie organów, uznał, że pytanie nr 64 było prawidłowo sformułowane i opierało się na ogólnej zasadzie wynikającej z tego przepisu. Sąd podkreślił, że test egzaminacyjny sprawdza wiedzę z prawa pozytywnego, a nie orzecznictwo czy doktrynę, i że dla pozytywnego wyniku wystarczyło odpowiedzieć poprawnie na 190 z 250 pytań. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, pytanie nr 64 było prawidłowo sformułowane, a odpowiedź 'B' była poprawna w oparciu o art. 202 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pytanie nr 64 opierało się na ogólnej zasadzie wynikającej z art. 202 k.p.c., a test egzaminacyjny sprawdza wiedzę z prawa pozytywnego, a nie orzecznictwo czy doktrynę. Odpowiedź 'B' była zgodna z treścią przepisu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
Prawo o adwokaturze art. 75i § 1
Ustawa Prawo o adwokaturze
Pytanie testowe na egzaminie konkursowym powinno zawierać trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa, a kandydat może wybrać tylko jedną odpowiedź.
k.p.c. art. 202
Kodeks postępowania cywilnego
Niewłaściwość miejscową sądu bierze się pod rozwagę tylko na zarzut pozwanego, zgłoszony i należycie uzasadniony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy.
Pomocnicze
Prawo o adwokaturze art. 75j § 2
Ustawa Prawo o adwokaturze
Prawo o adwokaturze art. 75i § 3
Ustawa Prawo o adwokaturze
Pozytywny wynik z egzaminu konkursowego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 190 punktów.
k.p.c. art. 138 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 46 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pytanie nr 64 było prawidłowo sformułowane w oparciu o art. 202 k.p.c. Odpowiedź 'B' na pytanie nr 64 była poprawna. Egzamin testowy sprawdza wiedzę z prawa pozytywnego, a nie orzecznictwo czy doktrynę. Suma punktów została obliczona prawidłowo.
Odrzucone argumenty
Pytanie nr 64 było wadliwie sformułowane i nie posiadało żadnej prawidłowej odpowiedzi. Odpowiedź 'A' była najbardziej zbliżona do obowiązującego prawa. Pytanie nr 64 nie uwzględniało specyficznych sytuacji prawnych (właściwość wyłączna, umowa stron).
Godne uwagi sformułowania
Egzamin był testem na wiedzę wynikającą z określonych dziedzin prawa i instytucji prawnych ukształtowanych przez prawo pozytywne a nie egzaminem ze znajomości poglądów wyrażanych przez doktrynę.
Skład orzekający
Maria Jagielska
przewodniczący
Halina Emilia Święcicka
sprawozdawca
Andrzej Czarnecki
zdanie odrębne
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących egzaminów na aplikacje prawnicze, w szczególności wymogów stawianych pytaniom testowym oraz oceny prawidłowości odpowiedzi w kontekście przepisów proceduralnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów dotyczących egzaminu na aplikację adwokacką z 2007 roku. Interpretacja art. 202 k.p.c. w kontekście pytania testowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego dla kandydatów na adwokatów egzaminu, a kluczowym elementem jest interpretacja pytania testowego i jego zgodność z prawem. Pokazuje to praktyczne zastosowanie przepisów k.p.c. w kontekście oceny wiedzy.
“Czy pytanie na egzaminie adwokackim było wadliwe? Sąd rozstrzyga spór o interpretację przepisów k.p.c.”
Zdanie odrębne
Andrzej Czarnecki
Sędzia Czarnecki uważał, że pytanie nr 64 nie było jednoznaczne i nie można było z niego wyprowadzić jednej poprawnej odpowiedzi zgodnie z wymogami art. 75i ustawy Prawo o adwokaturze, ponieważ nie wskazywało na właściwość wyłączną ani na niewłaściwość dającą się usunąć umową stron, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 247/07 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2007-04-20 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2007-02-09 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Maria Jagielska /przewodniczący/ Halina Emilia Święcicka /sprawozdawca/ Andrzej Czarnecki /zdanie odrebne/ Symbol z opisem 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy Sygn. powiązane II GSK 338/07 - Wyrok NSA z 2008-01-24 Skarżony organ Minister Sprawiedliwości Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Jagielska Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Protokolant Iwona Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2006 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu konkursowego na aplikację adwokacką oddala skargę Uzasadnienie Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] września 2006 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 75j ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058 z późn. zm.) Minister Sprawiedliwości, po rozpoznaniu odwołania M.Z. od uchwały z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji adwokackiej przy Ministrze Sprawiedliwości dla obszaru Okręgowej Rady Adwokackiej w R. utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę. Do jej wydania doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. M.Z. wnioskiem z dnia [...] maja 2006 r. wystąpiła do Okręgowej Rady Adwokackiej w R. o dopuszczenie do egzaminu konkursowego na aplikację adwokacką, wyznaczonego na dzień [...] lipca 2006 r. Po złożeniu egzaminu pisemnego Komisja Egzaminacyjna do spraw aplikacji adwokackiej przy Ministrze Sprawiedliwości dla obszaru Okręgowej Rady Adwokackiej w R. ww. uchwałą z dnia [...] lipca 2006 r. w sprawie ustalenia wyniku egzaminu konkursowego na aplikację adwokacką stwierdziła, iż M.Z. uzyskała z egzaminu 189 punktów, co zgodnie z art. 75i ust. 3 ustawy Prawo o adwokaturze oznacza wynik negatywny. Odwołanie od powyższej uchwały Komisji Egzaminacyjnej złożyła skarżąca – M.Z. W odwołaniu wnosiła o podwyższenie osiągniętego przez nią wyniku punktowego i ustalenie, iż osiągnęła pozytywny wynik z omawianego egzaminu, ewentualnie o anulowanie pytania nr 64 jako błędnego i ustalenie, że 189 punktów jest wynikiem pozytywnym z egzaminu konkursowego. Wskazywała, iż żadna z odpowiedzi na pytanie nr 64 nie była prawidłowa. Pytanie zostało sformułowane w sposób następujący: "Według Kodeksu postępowania cywilnego, niewłaściwość miejscową sąd bierze pod rozwagę: A. z urzędu w każdym stanie sprawy; B. tylko na zarzut pozwanego zgłoszony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy, C. na zarzut pozwanego zgłoszony po wdaniu się w spór co do istoty sprawy aż do zamknięcia rozprawy przed sądem pierwszej instancji." W ocenie skarżącej sposób sformułowania powyższego pytania wyklucza wskazanie odpowiedzi, którą można by uznać za prawidłową. Jednocześnie podkreśliła, iż najbardziej zbliżoną do obowiązującego prawa jest odpowiedź "A" i taką też zaznaczyła w teście egzaminacyjnym. Jej zdaniem, biorąc pod uwagę istotę problemu właściwości zarówno miejscowej jak i rzeczowej, na podst. art. 15 k.p.c. i art. 200 k.p.c. sąd bierze ją pod rozwagę z urzędu przed doręczeniem odpisu pozwu. Wyżej przytoczone stanowisko zawarł Sąd Najwyższy w uchwale z 25 października 1965 r. III CO 1/65 OSNC,1966r. /7-8/ poz.107 w składzie 7 sędziów i nadał jej moc zasady prawnej. Obowiązuje ona do chwili obecnej. Teza tej uchwały brzmi "ograniczenia zakresu badania właściwości sądu, przewidzianego w art. 202 zd. pierwsze k.p.c. nie stosuje się przed doręczeniem pozwu". Zdaniem skarżącej druga część udzielonej przez nią odpowiedzi "w każdym stanie sprawy" w tym kontekście była błędna tylko częściowo. Podkreślić bowiem należy, iż także po wdaniu się w spór co do istoty sprawy sąd może wziąć pod rozwagę z urzędu niewłaściwość miejscową, tzw. nieusuwalną, tj. taką której nie można określić w drodze, przewidzianej w art. 46 k.p.c., umowy stron (Komentarz do Kodeksu Postępowania Cywilnego, tom I, wydanie 4 pod redakcją K. Piaseckiego, C.H. Beck, Warszawa 2006, teza do art. 200, str. 933-934). W uzasadnieniu wyżej cytowanej uchwały 7 sędziów Sąd Najwyższy stwierdził, że "skoro sąd ma w zasadzie obowiązek badania każdego rodzaju właściwości, a ograniczenia płynące z art. 202 k.p.c. działają dopiero od chwili doręczenia pozwu, to na podstawie wnioskowania a contrario należy dojść do przekonania, że w początkowym stadium postępowania sąd pierwszej instancji bada z urzędu każdą swą właściwość." Powyższa zasada jest powszechnie stosowana i cytowana w piśmiennictwie prawniczym (np. Bogdan Bladowski w Czynności sądowe w sprawach cywilnych. Część pierwsza. Proces Wyd. Prawnicze, Warszawa, 1991 r. str. 47; Komentarz do Kodeksu Postępowania Cywilnego. Część pierwsza Postępowanie rozpoznawcze, tom 1, wydanie 3 zmienione, pod redakcją Tadeusza Erecińskiego, Wyd. Prawnicze Warszawa 2001, teza 4. do art. 200 k.p.c., str. 410., Komentarz do Kodeksu Postępowania Cywilnego, tom I, wydanie 3 pod redakcją K. Piaseckiego, C.H. Beck, Warszawa 2001, teza do art. 202, str. 925. W ocenie skarżącej oczywistym zatem jest, że propozycja odpowiedzi "B" (która wg klucza odpowiedzi jest poprawna), iż sąd według k.p.c. niewłaściwość miejscową bierze pod rozwagę tylko na zarzut pozwanego (pomijając w tym miejscu etap postępowania) była błędna. Skarżąca wskazała ponadto, iż analizując treść odpowiedzi na pytanie nr 64 (według klucza odpowiedzi i przytoczonego w nim przepisu art. 202 k.p.c.) można przypuszczać, iż autor pytania miał na uwadze Postanowienie Sądu Najwyższego z 15. 01.1974r. I CZ 5/74 LEX nr 7381 stanowiące, iż "w świetle art. 202 k.p.c. niewłaściwość miejscową jeżeli nie jest ona wynikiem właściwości wyłącznej innego sądu, sąd bierze pod uwagę tylko na zarzut pozwanego zgłoszony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy". Zaznaczony fragment odpowiedzi .,B" na pytanie nr 64 byłby prawidłowy, ale wyłącznie pod warunkiem sformułowania w tym pytaniu zastrzeżenia - jeżeli nie jest ona (niewłaściwość miejscowa) wynikiem właściwości wyłącznej innego sądu. Brak tego zastrzeżenia w pytaniu nr 64 dyskwalifikuje zaproponowane odpowiedzi, w tym również odpowiedź "B", jako prawidłowe. M.Z. zarzucała ponadto, iż treść pytań nr 62 i 150 nasunęła wątpliwości interpretacyjne, co mogłoby stanowić podstawę do podwyższenia uzyskanego przez nią wyniku punktowego W uzasadnieniu decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną uchwałę Komisji Egzaminacyjnej Minister Sprawiedliwości wskazał, że egzamin, którego skarżąca była uczestnikiem, przeprowadzony został w trybie zgodnym z wymogami ustawy o radcach prawnych i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2005 r. w sprawie powoływania i odwoływania członków komisji egzaminacyjnej do spraw aplikacji adwokackiej oraz szczegółowego trybu i sposobu przeprowadzania egzaminu konkursowego i adwokackiego (Dz. U. Nr 258, poz. 2160 z póżn. zm. ). Z przebiegu egzaminu sporządzono prawidłowy protokół podpisany przez Przewodniczącego i członków Komisji Egzaminacyjnej. Również uchwała Komisji podjęta została zgodnie z obowiązującymi przepisami. Minister wskazał, iż kontrola dokumentacji i ponowne przeliczenie punktów za każdą odpowiedź wykazały, iż suma punktów obliczona przez członków Komisji została ustalona prawidłowo. Odnosząc się do zarzutu skarżącej co do prawidłowości odpowiedzi na pytanie nr 64 organ podnosił, iż zupełnie niezrozumiały jest pogląd skarżącej, iż autor pytania miał na uwadze określone postanowienie Sądu Najwyższego. Autor pytania opierał się wyłącznie na treści art. 202 k.p.c. Przedmiotowe pytanie nie pozostawia żadnych wątpliwości, o jaką sytuację w nim chodzi (art. 202 k.p.c.). Z treści pytania nie wynika, aby chodziło o sytuację, gdy strony zawarły umowę o poddaniu sporu pod rozpoznanie konkretnemu sądowi, albo by w przedmiotowej sprawie zachodziła właściwość miejscowa wyłączna. Sytuacje takie należą do wyjątków, a zasadą jest, że strony mogą w drodze umowy usunąć braki właściwości miejscowej. Podkreślił przy tym, iż czynienie dodatkowych założeń do postawionego pytania w celu uzasadnienia poprawności udzielonej odpowiedzi należy uznać za niedopuszczalne. Żadne bowiem stwierdzenie zawarte w pytaniu nie dawało podstaw do przyjęcia, iż chodzi o właściwość miejscową wyłączną, na co wskazuje skarżąca. Bezspornie natomiast właściwość miejscowa (z wyjątkiem właściwości wyłącznej) może być zmieniona na podstawie umowy stron (art. 46 § 1 k.p.c.). Stąd też, do takiej sytuacji w pełni stosuje się art. 202 k.p.c. Dodatkowo przytoczyć należy postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 stycznia 1974 r. (w sprawie I CZ 5/74), w którym Sąd ten stwierdził: w świetle art. 202 k.p.c. niewłaściwość miejscową, jeżeli nie była ona wynikiem właściwości wyłącznej innego sądu, sąd bierze pod uwagę tylko na zarzut pozwanego, zgłoszony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy. Powoływanie się przez skarżącą na zasadę prawną wynikającą z uchwały 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 25 października 1965r. w sprawie III Co 1/65 (OSNC 1966/7-8/107) także nie może wpłynąć na ocenę zasadności zarzutu skarżącej. Zasada ta stanowi, iż ograniczenia zakresu badania właściwości sądu, przewidzianego w art. 202 zd. pierwsze k.p.c., nie stosuje się przed doręczeniem pozwu. W tym kontekście nie można uznać za prawidłową odpowiedź "A" (czego domaga się skarżąca), gdyż odpowiedź ta brzmi "z urzędu w każdym stanie sprawy". Tymczasem uchwała uprawnia sąd do badania z urzędu właściwości (też miejscowej) wyłącznie w toku wstępnego badania sprawy (przed doręczeniem pozwu), w żadnym zaś razie "w każdym stanie sprawy", jak to stwierdza odpowiedź "A", którą bezspornie uznać należy za nieprawdziwą. Organ nie uwzględnił także zarzutów dotyczących niejednoznacznego sformułowania pytań nr 62 i 150, wykazując, iż na każde z tych pytań można było udzielić tylko jednej prawidłowej odpowiedzi spośród trzech zaproponowanych i że wyłącznie prawidłową była odpowiedź wskazana w kluczu, a nie ta udzielona przez skarżącą. Skargę na powyższą decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2006 r. złożyła M.Z., wnosząc o jej uchylenie w części odnoszącej się do nie przyznania punktu za pytanie nr 64, zmianę i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez podwyższenie osiągniętego przez nią wyniku konkursowego i ustalenie, iż osiągnęła ona pozytywny wynik z egzaminu konkursowego z dnia [...] lipca 2006 r., ewentualnie o anulowanie pytania nr 64 jako błędnego i ustalenie, że 189 punktów jest wynikiem pozytywnym z egzaminu konkursowego. Skarżąca odstąpiła w skardze od zawartych w odwołaniu zarzutów co do błędnego sformułowania pytań nr 62 i 150, jednakże zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 75i ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze poprzez sformułowania w teście konkursowym pytania nr 64 w taki sposób, że wszystkie trzy zaproponowane do wyboru odpowiedzi były błędne. M.Z. powtórzyła argumenty zawarte w odwołaniu, wskazując ponadto, iż jej zdaniem, jeśli autor pytania opierał się na treści art. 202 k.p.c., to powinien zawrzeć w pytaniu sformułowanie "niewłaściwość miejscową dającą się usunąć za pomocą umowy stron", albowiem niezamieszczenie ww. zastrzeżenia zmieniło zakres omawianego pytania kierując uwagę odpowiadającego ku ogólnym uwagom dotyczącym problematyki właściwości miejscowej. Skarżąca wskazała, iż pytanie nr 64 nie spełniało ustawowych wymogów określonych w art. 75i ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze, w myśl którego pytanie testowe na egzaminie konkursowym powinno zawierać trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa, a kandydat może wybrać tylko jedną odpowiedź. Zdaniem skarżącej omawiane pytanie wskutek jego błędnego sformułowania nie posiadało żadnej prawidłowej odpowiedzi W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odnośnie zarzutu dotyczącego treści pytania nr 64. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2006 r., którą organ utrzymał w mocy uchwałę z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji adwokackiej przy Ministrze Sprawiedliwości dla obszaru Okręgowej Rady Adwokackiej w R. Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o dopuszczenie jej do egzaminu konkursowego na aplikację adwokacką. Do egzaminu przystąpiła uzyskując 189 punkty, co dało negatywny wynik z egzaminu konkursowego. Postępowanie związane z egzaminem konkursowym na aplikację adwokacką regulują przepisy art. 75a – 75j ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.). Podstawowe przepisy dotyczące przedmiotowej sprawy mają brzmienie: "Art. 75a. 1. Egzamin konkursowy przeprowadzają komisje egzaminacyjne do spraw aplikacji adwokackiej przy Ministrze Sprawiedliwości, powołane na obszarze właściwości jednej lub kilku okręgowych rad adwokackich, zwane dalej "komisjami". 2. Minister Sprawiedliwości jest organem wyższego stopnia w stosunku do komisji. 3. Egzamin konkursowy polega na sprawdzeniu wiedzy kandydata na aplikanta adwokackiego, zwanego dalej "kandydatem", z zakresu prawa: konstytucyjnego, karnego, postępowania karnego, karnego skarbowego, wykroczeń, cywilnego, postępowania cywilnego, gospodarczego, spółek prawa handlowego, pracy i ubezpieczeń społecznych, rodzinnego i opiekuńczego, administracyjnego, postępowania administracyjnego, finansowego, europejskiego, ustroju sądów, samorządu adwokackiego i innych organów ochrony prawnej działających w Rzeczypospolitej Polskiej, a także warunków wykonywania zawodu adwokata i etyki tego zawodu. 4. Egzamin konkursowy przeprowadza się raz w roku, w terminie wyznaczonym przez Ministra Sprawiedliwości, nie później niż do 30 września przed rozpoczęciem roku szkoleniowego, równocześnie w tym samym dniu w Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem ust. 5. 5. W przypadku zaistnienia zdarzenia losowego uniemożliwiającego przeprowadzenie egzaminu konkursowego przez daną komisję w terminie, o którym mowa w ust. 4, Minister Sprawiedliwości wyznacza dodatkowy termin przeprowadzenia egzaminu konkursowego przez tę komisję. Przepisy art. 75b ust. 4-7 stosuje się odpowiednio. Art. 75b. 1. Minister Sprawiedliwości każdego roku powołuje zespół do przygotowania pytań na egzamin konkursowy dla kandydatów, zwany dalej "zespołem konkursowym". 2. W skład zespołu konkursowego wchodzi 5 osób, w tym 3 przedstawicieli Ministra Sprawiedliwości oraz 2 przedstawicieli delegowanych przez Naczelną Radę Adwokacką. 3. Przewodniczący zespołu konkursowego, wyznaczony przez Ministra Sprawiedliwości spośród jego przedstawicieli, kieruje pracami zespołu oraz określa tryb pracy zespołu. 4. Zespół konkursowy przygotowuje jeden zestaw pytań w formie testu wyboru na egzamin konkursowy dla kandydatów. Art. 75e. 1. Minister Sprawiedliwości powołuje komisje spośród osób, których wiedza, doświadczenie i autorytet dają rękojmię prawidłowego przebiegu egzaminu konkursowego. 2. Komisja składa się z siedmiu członków. W skład komisji wchodzą: 1) trzej przedstawiciele Ministra Sprawiedliwości; przedstawicielem Ministra Sprawiedliwości może być także, po wyrażeniu zgody, sędzia albo sędzia w stanie spoczynku, 2) dwaj przedstawiciele delegowani przez Naczelną Radę Adwokacką, 3) jeden pracownik naukowy, naukowo-dydaktyczny lub dydaktyczny na wydziale prawa w szkole wyższej w Rzeczypospolitej Polskiej lub w Polskiej Akademii Nauk i posiadający co najmniej stopień naukowy doktora habilitowanego z zakresu nauk prawnych, 4) jeden prokurator będący prokuratorem powołanym co najmniej na stanowisko prokuratora prokuratury okręgowej, również prokurator w stanie spoczynku. Art. 75i. 1. Egzamin konkursowy polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 250 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. Kandydat może wybrać tylko jedną odpowiedź. Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt. 2. Test sprawdza komisja w składzie, który przeprowadza egzamin konkursowy. 3. Pozytywny wynik z egzaminu konkursowego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 190 punktów. 4. Z przebiegu egzaminu konkursowego sporządza się niezwłocznie protokół, który podpisują członkowie komisji uczestniczący w egzaminie konkursowym. Członkowie komisji mogą zgłaszać uwagi do protokołu. 5. Przewodniczący komisji przesyła Ministrowi Sprawiedliwości protokół w terminie 7 dni od dnia sporządzenia. Art. 75j. 1. Po przeprowadzeniu egzaminu konkursowego komisja ustala wynik kandydata w drodze uchwały. Komisja ogłasza wyniki egzaminu konkursowego. 2. Od uchwały komisji służy kandydatowi odwołanie dotyczące wyniku jego egzaminu do Ministra Sprawiedliwości. 3. Minister Sprawiedliwości zawiadamia okręgowe rady adwokackie o wynikach egzaminu konkursowego oraz publikuje w Biuletynie listę osób, które uzyskały pozytywny wynik z egzaminu." Z powyższych przepisów wynika, iż komisje egzaminacyjne do spraw aplikacji adwokackiej przy Ministrze Sprawiedliwości, powołane na obszarze właściwości jednej lub kilku okręgowych rad adwokackich można uznać za organ, któremu zostało zlecone wykonywanie czynności związanych z ustaleniem wyniku egzaminu. Ustalenie wyniku egzaminu następuje poprzez wydanie uchwały. Uchwała ma charakter decyzji administracyjnej; jest aktem o charakterze indywidualnym. O indywidualnym charakterze sprawy (ustalenie wyniku egzaminu) świadczy, iż dotyczy ona imiennie wymienionego podmiotu (skarżącego) oraz jego konkretnych praw (od ustalonego wyniku egzaminu zależy jego pozycja jako osoby mającej prawo ubiegania się o wpis na listę aplikantów). Uchwała zawiera wszystkie niezbędne składniki decyzji. Organem odwoławczym jest Minister Sprawiedliwości. Należy podkreślić, iż postępowanie egzaminacyjne jest odrębnym postępowaniem od postępowania w sprawie wpisu na listę aplikantów adwokackich. Wpis na listę aplikantów adwokackich wymaga złożenia oddzielnego wniosku i podjęcia uchwały w tym zakresie przez okręgową izbę radców prawnych (art. 75 ust. 3 ustawy Prawo o adwokaturze). Pozytywny wynik egzaminu konkursowego jest tylko jedną z przesłanek wpisu na listę aplikantów adwokackich. Minister Sprawiedliwości jako organ odwoławczy ponownie rozpatrując sprawę ustalenia wyniku egzaminu konkursowego utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę uznając, iż negatywny wynik egzaminu został ustalony prawidłowo i brak jest podstaw do ustalenia pozytywnego wyniku egzaminu. Organ odniósł się do każdego zarzutu podniesionego w odwołaniu i szczegółowo uzasadnił brak podstaw do uznania za poprawne udzielone odpowiedzi na kwestionowane pytania. Skarżąca skargę oparła na zarzucie, iż pytanie nr 64 nie spełniało ustawowych wymogów określonych w art. 75i ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze, w myśl którego pytanie testowe na egzaminie konkursowym powinno zawierać trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa, a kandydat może wybrać tylko jedną odpowiedź, a zdaniem skarżącej omawiane pytanie wskutek jego błędnego sformułowania nie posiadało żadnej prawidłowej odpowiedzi Należy jednak podkreślić, iż dla pozytywnego wyniku egzaminu wystarczało odpowiedzieć poprawnie tylko na 190 pytań, z ogólnej liczby 250. Zgłaszający mieli świadomość, iż właściwa jest tylko jedna poprawna odpowiedź. Organowi nie można – zdaniem Sądu – postawić zarzutu, że sprawę załatwił z naruszeniem norm procesowych. Jak wynika z obszernego i szczegółowego uzasadnienia decyzji, organ przeanalizował całość dokumentacji związanej z przeprowadzonym egzaminem i ustosunkował się do wszystkich zarzutów skarżącej, które ukierunkowały jego działanie. Ostatecznie nie stwierdził, iż w sprawie miały miejsce uchybienia, które mogłyby zaważyć na indywidualnym wyniku konkursu. W ocenie Sądu odnośnie pytania nr 64 organ wyczerpująco uzasadnił stanowisko, że prawidłowość odpowiedzi B wynika wprost z treści przepisu art. 202 k.p.c. W myśl pierwszego zdania tego przepisu niewłaściwość miejscową sądu bierze się pod rozwagę tylko na zarzut pozwanego, zgłoszony i należycie uzasadniony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy. W świetle tej jednoznacznej w treści regulacji prawnej, organ miał prawo uznać, że skarżąca na poparcie swego stanowiska odsyła do szczegółowych przypadków. Przede wszystkim zasadnie zwrócił uwagę, że odpowiedź na pytania testowe nie wymaga czynienia dodatkowych założeń; skoro obowiązuje w prawie jakaś zasada ogólna i pytanie jej dotyczy, nie ma potrzeby sięgać do wyjątków. W związku z powoływaniem się przez skarżącą na orzecznictwo Sądu Najwyższego nadmienić należy iż pytania testu były układane w oparciu o treść obowiązujących przepisów prawa, nie sprawdzały znajomości orzecznictwa czy poglądów doktryny, które mogą być różne a czasami wręcz rozbieżne. Egzamin był testem na wiedzę wynikającą z określonych dziedzin prawa i instytucji prawnych ukształtowanych przez prawo pozytywne a nie egzaminem ze znajomości poglądów wyrażanych przez doktrynę. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. Zdanie odrębne Zdanie odrębne Istota rozstrzygnięcia zawierała się w ocenie prawidłowości odpowiedzi na pytanie nr 64, które brzmiało: Według Kodeksu postępowania cywilnego, niewłaściwość miejscową sąd birze pod rozwagę: a) z urzędu w każdym stanie sprawy; b) tylko na zarzut pozwanego zgłoszony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy; c) na zarzut pozwanego zgłoszony po wdaniu się w spór co do istoty sprawy aż do zamknięcia rozprawy przed sądem pierwszej instancji. Skarżąca zakreśliła jako prawidłowoą odpowiedź a), natomiast zdaniem organu poprawną była odpowiedź b). Jako uzasadnienie prawidłowości odpowiedzi b) na to pytanie organ wskazał art. 202 k.p.c. Zdaniem skarżacej treść pytania nie była jednoznaczna na tyle by można było, w sposób nie budzący wątpliwości zakreślić, zgodnie z art. 75i ustawy Prawo o adwokaturze, jako poprawną odpowiedź b). Moim zdaniem nie można było odmówić zasadności twierdzeniom skarżacej, pytanie bowiem nie wskazywało na właściwość wyłączną, tak jak i nie wskazywało na niewłaściwość sądu dającą się usunąć za pomocą umowy stron (art. 202 k.p.c.). Zatem, posługując się semantyką argumentacji organu, z treści pytania nie moża było wyprowadzić jednoznacznej odpowiedzi, zgodnie z wymaganiem art. 75i ustawy Prawo o adwokaturze, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI