VI SA/Wa 2423/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2020-03-03
NSAtransportoweWysokawsa
transport drogowytachografmanipulacjakara pieniężnaodpowiedzialność przedsiębiorcyczas pracy kierowcówkontrola drogowaprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę przedsiębiorcy transportowego na karę pieniężną nałożoną za manipulowanie tachografem przez kierowcę, uznając odpowiedzialność pracodawcy.

Skarżący, przedsiębiorca transportowy, zaskarżył decyzję nakładającą na niego karę pieniężną za manipulowanie tachografem w pojeździe służbowym. Kierowca przyznał się do użycia dodatkowego urządzenia zakłócającego sygnał tachografu oraz przerobienia czujnika ruchu. Sąd uznał, że przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za działania kierowcy, nawet jeśli nie miał o nich bezpośredniej wiedzy, powołując się na zasadę ryzyka pracodawcy i konieczność zapewnienia właściwej organizacji pracy oraz nadzoru. Skarga została oddalona.

Sprawa dotyczyła skargi przedsiębiorcy transportowego na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), która nałożyła na niego karę pieniężną w wysokości 10.000,00 zł. Kara została nałożona w związku ze stwierdzeniem podczas kontroli drogowej, że w ciągniku siodłowym zainstalowano przerobiony czujnik ruchu tachografu oraz użyto dodatkowego urządzenia (pendrive) do zakłócania sygnału, co skutkowało rejestrowaniem odpoczynku zamiast jazdy. Kierowca przyznał się do użycia tych urządzeń, tłumacząc to chęcią wypróbowania ich działania przed zmianą pracy i własną "bezmyślnością". Przedsiębiorca zarzucał organom nierzetelne postępowanie, brak uwzględnienia jego argumentów o braku wpływu na działania kierowcy oraz wnosząc o przeprowadzenie dodatkowych dowodów (przesłuchanie kierowcy, spedytora, siebie). GITD oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) uznały jednak, że przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność administracyjną za działania kierowcy, powołując się na zasadę ryzyka pracodawcy. Sąd podkreślił, że obowiązkiem przedsiębiorcy jest zapewnienie właściwej organizacji pracy, nadzoru nad kierowcami oraz dbałość o stan techniczny pojazdów i urządzeń rejestrujących, co pozwoliłoby na wykrycie takich nieprawidłowości. Argumentacja o braku wpływu przedsiębiorcy na działania kierowcy została uznana za niezasadną, gdyż nie wykazał on, aby naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń, których nie mógł przewidzieć mimo zachowania należytej staranności. Sąd oddalił skargę, potwierdzając prawidłowość decyzji GITD.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za działania kierowcy, który w ramach swoich obowiązków dopuścił się naruszeń przepisów prawa.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na zasadę ryzyka pracodawcy oraz obowiązek zapewnienia właściwej organizacji pracy i nadzoru, które pozwalają na wykrycie nieprawidłowości. Działania kierowcy są traktowane jako działania podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.t.d. art. 92a § ust. 1 i ust. 7

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. § zał. nr 3 lp. 6.1.2

Ustawa o transporcie drogowym

rozporządzenie 165/2014 art. 32 § ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 165/2014

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.t.d. art. 4 § pkt 22 lit. h)

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92c § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. § zał. nr 3 lp. 6.2.1

Ustawa o transporcie drogowym

rozporządzenie 165/2014 art. 22

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 165/2014

rozporządzenie 165/2014 art. 34

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 165/2014

K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za działania kierowcy na zasadzie ryzyka. Obowiązkiem przedsiębiorcy jest zapewnienie właściwej organizacji pracy i nadzoru. Naruszenie z lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d. jest bardziej szczegółowe i wyklucza karę za lp. 6.2.1.

Odrzucone argumenty

Przedsiębiorca nie miał wpływu na działania kierowcy. Konieczność przeprowadzenia dodatkowych dowodów (przesłuchania). Możliwość nałożenia kar za oba naruszenia (lp. 6.1.2 i 6.2.1).

Godne uwagi sformułowania

Działanie osób przy pomocy których podmiot prowadzący działalność gospodarczą [...] są działaniem tego podmiotu. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i obmyślenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem. Bowiem to na przedsiębiorcy spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób (w tym kierowcy), którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje. Zgodnie bowiem z zasadą ryzyka pracodawcy (tzw. ryzyko osobowe) to pracodawca obciążony jest skutkami niewłaściwego doboru pracowników i zmuszony jest ponosić straty wynikłe wskutek ich niezaradności i braku należytego przygotowania do pracy. Wykonywanie przewozu pojazdem, w którym przerobiono jeden z elementów składowych tachografu, jak prawidłowo wskazał GITD, skutkowało również niewłaściwą obsługą tachografu, naruszenie natomiast opisane w lp. 6.1.2 bardziej szczegółowo określa stwierdzone w niniejszej sprawie naruszenie.

Skład orzekający

Barbara Kołodziejczak-Osetek

przewodniczący

Dorota Dziedzic-Chojnacka

członek

Sławomir Kozik

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie odpowiedzialności przedsiębiorcy transportowego za działania kierowcy w zakresie manipulacji tachografem oraz zasady dotyczące kumulacji kar."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji manipulacji tachografem i odpowiedzialności pracodawcy w transporcie drogowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu manipulacji tachografami w transporcie drogowym i jasno określa odpowiedzialność pracodawcy, co jest istotne dla branży.

Pracodawca odpowiada za kierowcę, nawet gdy ten majstruje przy tachografie. WSA potwierdza.

Dane finansowe

WPS: 10 000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 2423/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-03-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-11-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Barbara Kołodziejczak-Osetek /przewodniczący/
Dorota Dziedzic-Chojnacka
Sławomir Kozik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 667/20 - Wyrok NSA z 2023-09-05
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 58
art. 4 pkt 22 lit. h), art. 92a ust. 1 i ust. 7, art. 92c ust. 1, zał. nr 3 lp. 6.1.2 i lp. 6.2.1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Dz.U.UE.L 2014 nr 60 poz 1 art. 22, art. 32 ust. 3, art. 34
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie  drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz  zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych  odnoszących się do transportu drogowego.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Sędziowie Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Protokolant spec. Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2020 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ") decyzją z "(...)" września 2019 r. nr "(...)", na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, z późn. zm. dalej: "K.p.a."), art. 4 pkt 22, art. 92a ust. 1, art. 92c ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019 r. poz. 58 z późn. zm., dalej: "u.t.d.") oraz lp. 6.1.2 i lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d., art. 22, art. 32, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.2.02014, str. 1, dalej: "rozporządzenie 165/2014"),
po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez H.. P. prowadzącego działalność gospodarczą "(...)"w "(...)" (dalej: "Strona", "Skarżący"), uchylił w całości decyzję "(...)"Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z "(...)" czerwca 2019 r. nr "(...)"o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12.000.00 zł i nałożył na Stronę karę pieniężną w wysokości 10.000,00 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD wskazał, że w niniejszej sprawie w toku kontroli drogowej ciągnika siodłowego marki S. o nr rej. "(...)" przeprowadzonej "(...)"stycznia 2019 r. stwierdzono, iż w/w pojeździe zainstalowano tachograf marki S., "(...)"o nr ser. "(...)". Na podstawie danych cyfrowych z karty kierowcy oraz tachografu cyfrowego wykazano, iż 17 stycznia 2019 r. od godz. 00:00 do godz. 09:47 (zatrzymanie do kontroli) urządzenie rejestrowało odpoczynek zamiast jazdy. W trakcie dalszych czynności kontrolnych ujawniono, iż czujnik ruchu podłączony do w/w tachografu został przerobiony - dodatkowy układ scalony. Ponadto kierowca okazał dodatkowe urządzenie – "pendrive" mające na celu zakłócanie sygnału. W czasie przesłuchania kierowca M. O. zeznał - "W chwili zatrzymania w tachografie rejestrował się odpoczynek. Oświadczam, że ruszyłem od rolnika i do miejsca zatrzymania przejechałem ok 10 km. Aby na tachografie w trakcie jazdy rejestrował się odpoczynek musiałem użyć sekwencji pedałów oraz aby wyłączyć drugi sygnał musiałem włożyć pendrive w gniazdo USB znajdujące się w głębi szuflady po mojej prawej stronie. Niedozwolone urządzenie zostało założone przeze mnie na parkingu przy granicy. Nie mogę przypomnieć sobie ile zapłaciłem za zainstalowanie niedozwolonego urządzenia powodującego zakłócenie pracy tachografu. Mój szef nie wiedział, że czujnik ruchu został zmanipulowany. W pojeździe nie ma systemu GPS. Mój szef kontroluje mój czas pracy ale nie wiem czy kontroluje przejechane przeze mnie kilometry. Trasy zleca mi spedytor. Nie wiem czy mój pracodawca ma normy paliwa. Nie jestem w stanie powiedzieć dlaczego dziś jechałem na wyłączniku. Spowodowane to było moją bezmyślnością."
GITD dodał, że odnośnie powyższego naruszenia Strona wskazała na brak wpływu na powstałe naruszenia oraz niewłaściwe stwierdzenie odpowiedzialności przedsiębiorcy za działanie kierowcy.
GITD stwierdził, iż ujawniona przeróbka czujnika ruchu jest tak zaawansowana i złożona, że nie jest możliwe jej przeprowadzenie wyłącznie przez jedną osobę - kierowcę. Podłączenie dodatkowego układu do czujnika ruchu oraz skonfigurowanie dodatkowego urządzenia musiało zostać przeprowadzone przez specjalistyczny warsztat. Niemożliwe jest zatem, aby kierowca dokonał sam z siebie przeróbki przy granicy. Powyższe dowodzi faktu zorganizowanego działania mającego na celu przerabianie zapisów na tachografie i karcie kierowcy, w pojeździe należącym do Strony, za którego stan techniczny odpowiada. Ponadto Strona powinna prowadzić przedsiębiorstwo w sposób wykluczający dokonywanie takich działań. Przepis art, 92c u.t.d. odnosi się do podmiotu wykonującego przewozy - właściciela przedsiębiorstwa oraz do okoliczności niezwiązanych z działaniem tego podmiotu, a więc okoliczności, które nie dotyczą kierowców tego przedsiębiorstwa, innych jego pracowników, czy też stanu technicznego pojazdów. W przedmiotowej sprawie naruszenie popełnił kierowca wykonujący przewóz na rzecz przedsiębiorcy pojazdem, w którym dokonano przemyślanej i skomplikowanej nielegalnej przeróbki jednego z elementów tachografu, mającej na celu łamanie przepisów prawa. Kierowca stosujący urządzenia służące do manipulowania danymi zapisywanymi przez tachograf może prowadzić pojazd bez przerwy przez kilkanaście lub nawet kilkadziesiąt godzin, naruszając przy tym przepisy o czasie pracy kierowców. To stwarza bardzo poważne zagrożenie dla ruchu drogowego. Kierowca, który nie odbiera właściwie przerw i odpoczynków poprzez zmęczenie może być sprawcą katastrof w ruchu drogowym. Ponadto zastosowanie nowoczesnych technologii umożliwia stały nadzór nad kierowcą w czasie wykonywania przewozów. To przedsiębiorca powinien dołożyć wszelkich starań, by kierowcy nie dokonywali tak poważnych naruszeń.
GITD dodał, że w sprawie nie pozostają żadne niewyjaśnione okoliczności, na które należałoby przesłuchać ponownie kierowcę. Bezzasadne byłoby również przesłuchiwanie spedytora, czy samego przedsiębiorcy, który w sprawie wielokrotnie składał wyjaśnienia. W związku z powyższym brak jest podstawy prawnej do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92c u.t.d.
Organ odwoławczy wskazał, że art. 92c u.t.d., nie ma zastosowania do błędnych zachowań kierowcy. Organ odwoławczy w pełni podzielił ustalenia poczynione przez organ I instancji wskazując, iż naruszenia stwierdzone podczas kontroli faktycznie miały miejsce. Zatem kara nałożona przez organ jest w pełni uzasadniona.
GITD podkreślił, że w przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, niezależnie od tego czy są nimi osoby fizyczne, osoby prawne lub jednostki organizacyjne, którym prawo przypisuje podmiotowość prawną, działanie osób przy pomocy których ww. podmioty prowadzą działalność gospodarczą (czyli w tym wypadku kierowców) jest działaniem tychże podmiotów. Jeżeli zatem kierowca w ramach swoich obowiązków pracowniczych lub umownych dopuścił się naruszeń przepisów prawa to podmiot będący dla tego kierowcy pracodawcą bądź zleceniobiorcą ponosi odpowiedzialność administracyjną zgodnie z przepisami załącznika nr 3 do u.t.d. Okoliczności, które mogą spowodować zwolnienie się z wyżej opisanej odpowiedzialności muszą mieć charakter czysto zewnętrzny, wyodrębniony od działania przedsiębiorcy.
Z uwagi na powyższe okoliczności, w ocenie GITD zasadne jest nałożenie kary pieniężnej w wysokości 10.000.00 zł z tytułu ww. stwierdzonego naruszenia sankcjonowanego przez lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d.
GITD dodał, że ujawnione stosowania niedozwolonego przedmiotu - magnesy wypełnia znamiona dwóch naruszeń Ip. 6.1.1 oraz lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d. Wykonywanie przewozu pojazdem, w którym przerobiono jeden z elementów składowych tachografu zawsze skutkowało niewłaściwą obsługą tachografu. Ustawodawca jednak wprowadził dwa odrębne naruszenia lp. 6.1.2 oraz lp. 6.2.1. W przypadku, w którym stan faktyczny będzie wypełniał przesłanki obu przepisów możliwym jest zastosowanie tylko jednego z nich, tj. tego, który w sposób bardziej szczegółowy określi znamiona czynu zabronionego. Mając na uwadze powyższe w niniejszym przypadku nie można nałożyć kary pieniężnej za naruszenie lp. 6.2.1 w przypadku, gdy została ona nałożona za naruszenie lp. 6.1.2. W takim bowiem przypadku mielibyśmy do czynienia z sytuacją ukarania przedsiębiorcy dwa razy za to samo naruszenie. Wykazany przypadek przejazdu bez rejestrowania aktywności bez wątpliwości wynika z używania niedozwolonego urządzenia, nie są zaś wynikiem odłączenia tachografu. Używanie niedozwolonego urządzenia w konsekwencji przerobienia czujnika ruchu powoduje nierejestrowanie żadnych aktywności, jest to więc pierwotny skutek naruszenia lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d., a nie działania sankcjonowanego przez lp. 6.2.1.
Z uwagi na powyższe okoliczności, w ocenie GITD niezasadne jest nałożenie kary pieniężnej w wysokości 5.000.00 zł z tytułu ww. stwierdzonego naruszenia sankcjonowanego przez lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d. Łączna kara pieniężna za wszystkie stwierdzone w sprawie naruszenia wyniosła w sprawie 10.000.00 zł.
Pismem z 24 października 2019 r. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję GITD z "(...)" września 2019 r., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie w całości oraz zasądzenie od GITD na rzecz Skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie norm prawa materialnego, nieuzasadnione odstąpienie od zastosowania normy z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. oraz naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 oraz art. 123 § 1 K.p.a., poprzez przeprowadzenie postępowania nierzetelnie, z niezachowaniem słusznego interesu strony poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanego przez Stronę dowodu z przesłuchania kierowcy, spedytorów, Strony, mającego zasadnicze znaczenie dla wyniku rozstrzygnięcia i nierozpoznanie podniesionych przez Skarżącego argumentów mających zasadniczy wpływ na wynik rozstrzygnięcia w sprawie.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że z poczynionych ustaleń w toku postępowania nie wynika jednoznacznie kto dokonał samego montażu niedozwolonego urządzenia. Ponadto do dnia sporządzenia skargi nie rozpoznano dalece prawdopodobnej przyczyny działania kierowcy, który zamontował prywatne urządzenie celem wypróbowania jego działania u przyszłego pracodawcy wobec zamiaru zmiany pracy w niedalekiej przyszłości. Poczynienie ustaleń w powyższym zakresie ma zasadnicze znaczenie w przedmiotowej sprawie. Strona poprzez swoje działanie i wnioski chciała w trakcie postępowania wykazać, że działanie kierowcy wynikało tylko i wyłącznie z dwóch faktów, wyłącznej decyzji kierowcy, wyjątkowych w tym osobistych okoliczności związanych z zamiarem zmiany pracodawcy.
Skarżący wyjaśnił, że trasa zaplanowana została w sposób logistycznie prawidłowy, z bezpieczną rezerwą czasową. Tylko i wyłącznie znane kierowcy okoliczności miały wpływ na przebieg dalszych wydarzeń. Złożone w toku postępowania wyjaśnienia i wnioski dowodowe Skarżącego miały na celu wykazanie wszelkich okoliczności związanych z przewozem drogowym realizowanym 17 stycznia 2019. Organ kontrolny i organ odwoławczy celowo, umyślnie kierował postępowaniem tak aby uniemożliwić Skarżącemu wyjaśnienie wszelkich ważkich dla sprawy wątpliwości, które bezspornie doprowadziłyby do umorzenia postępowania względem podmiotu realizującego przewóz.
Skarżący wyraził przekonanie, że w celu ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego koniecznym jest ponowne przesłuchanie kierowcy, przesłuchanie Skarżącego w charakterze świadka, oraz spedytora, który organizował pracę kierowcy. Skarżący chciał w ten sposób wykazać dowód w przedmiocie braku jego wpływu na działanie kierowcy oraz braku możliwości nadzoru nad kierowcą w czasie rzeczywistym.
Skarżący dodał, że zeznania kierowcy oraz jego oświadczenie wspólnie z przedstawionymi okolicznościami potwierdzają bezsporny brak wpływu przedsiębiorstwa Skarżącego na wystąpienie uchybienia.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskrzonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja, jak i decyzja I instancji, nie naruszają przepisów prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.
W niniejszej sprawie została na Skarżącego nałożona przez GITD kara pieniężna za używanie w skontrolowanym 17 stycznia 2019 r. pojeździe, tachografu cyfrowego z podłączonym, przerobionym czujnikiem ruchu – wyposażonym w dodatkowy układ scalony i zainstalowanie dodatkowego urządzenia mającego na celu zakłócanie sygnału a w konsekwencji zakłócanie pracy tachografu skutkujące sfałszowaniem danych z tachografu.
Powyższe ustalenia faktyczne, w związku z którymi została na Skarżącego nałożona kara pieniężna nie budzą wątpliwości w sprawie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły: art. 32 ust. 3 rozporządzenia 165/2014, art. 92a ust. 1 i ust. 7, art. 4 pkt 22 lit. h) u.t.d. oraz lp. 6.1.2. załącznika nr 3 do u.t.d.
Zgodnie z art. 32 ust. 3 rozporządzenia 165/2014, zabrania się fałszowania, ukrywania, likwidowania i niszczenia danych zarejestrowanych na wykresówkach lub przechowywanych w tachografie lub na karcie kierowcy albo zarejestrowanych na wydrukach z tachografu. Każda forma manipulowania tachografem, wykresówką lub kartą kierowcy, która mogłaby spowodować sfałszowanie, zlikwidowanie lub zniszczenie danych lub informacji wydrukowanych jest zabroniona. W pojeździe nie może znajdować się żadne urządzenie, które mogłoby zostać użyte w powyższych celach.
Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie.
Jak wynika natomiast z art. 4 pkt 22 lit. h) u.t.d.,
określenie – obowiązki lub warunki przewozu drogowego – oznacza obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz rozporządzenia 165/2014.
Zgodnie z art. 92a ust. 7 pkt 1 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 1), popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, załącznika nr 3 do ustawy.
W świetle lp. 6.1.2. załącznika nr 3 do u.t.d., wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, przyrząd rejestrujący, czujnik ruchu, urządzenie zewnętrzne GNSS lub urządzenie wczesnego wykrywania na odległość, nieposiadające świadectwa homologacji typu lub tachograf lub powyżej wymieniony element składowy tachografu, który został podrobiony lub przerobiony, jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 10.000 zł.
Skarżący nie zakwestionował ustaleń faktycznych dokonanych przez organy Inspekcji Transportu Drogowego dotyczących zmanipulowania czujnika ruchu podłączonego do tachografu oraz zainstalowania dodatkowego urządzenia zakłócającego pracę tachografu. Skarżący natomiast podniósł zarówno w toku postępowania administracyjnego, jak i w skardze, że nie dokonał powyższych zmian w tachografie i nie miał na nie żadnego wpływu, gdyż dokonał ich bez Jego wiedzy kierowca, w celu ich wypróbowania przed zamierzoną zmianą pracodawcy.
Odnosząc się do powyższej argumentacji Skarżącego, Sąd stwierdza, że organy Inspekcji Transportu Drogowego dokonały prawidłowej oceny prawnej dotyczącej odpowiedzialności Skarżącego za stwierdzone w niniejszej sprawie nieprawidłowości. GITD słusznie wskazał, że działanie osób przy pomocy których podmiot prowadzący działalność gospodarczą, w tym wypadku kierowców, są działaniem tego podmiotu. Przedsiębiorca transportowy, ponosi zatem odpowiedzialność za działania kierowcy, który w ramach swoich obowiązków pracowniczych lub umownych dopuścił się naruszeń przepisów prawa.
Powyższe stanowisko potwierdzają rozważania Trybunału Konstytucyjnego zawarte w wyroku z 31 marca 2008 r. sygn. akt: TK SK 75/06 (30/2/A/2008), zgodnie z którymi regulacje zawarte w ustawie o transporcie drogowym zmierzają do wymuszenia takiej organizacji pracy przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy, ażeby działalność ta odbywała się w sposób bezpieczny, bez zagrożenia życia, zdrowia i mienia innych osób. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i obmyślenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem, czy to na zasadzie stosunku pracy, czy nawet na zasadzie samozatrudnienia. Bowiem to na przedsiębiorcy spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób (w tym kierowcy), którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje. Ponadto przedsiębiorca powinien dołożyć wszelkiej staranności, ażeby kierowcy wykonujący przewozy drogowe na jego rzecz byli właściwie przygotowani do pracy na stanowisku kierowcy. Zgodnie bowiem z zasadą ryzyka pracodawcy (tzw. ryzyko osobowe) to pracodawca obciążony jest skutkami niewłaściwego doboru pracowników i zmuszony jest ponosić straty wynikłe wskutek ich niezaradności i braku należytego przygotowania do pracy. Reguła ta obowiązuje zarówno na gruncie prawa cywilnego jak i administracyjnego.
W tym stanie rzeczy za niezasadne należy uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 oraz art. 123 § 1 K.p.a., poprzez przeprowadzenie postępowania nierzetelnie, z niezachowaniem słusznego interesu strony poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanego przez Stronę dowodu z przesłuchania kierowcy, spedytorów, Strony, mającego zasadnicze znaczenie dla wyniku rozstrzygnięcia i nierozpoznanie podniesionych przez Skarżącego argumentów mających zasadniczy wpływ na wynik rozstrzygnięcia w sprawie.
Sąd uznał, że ustalenia dokonane przez organy Inspekcji Transportu Drogowego, odpowiadają wymogom postępowania administracyjnego uregulowanego w Kodeksie postępowania administracyjnego, w tym normom wynikającym z art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a. W ocenie Sądu, materiał dowodowy na którym organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcie, stanowi wyczerpujący materiał dowodowy pozwalający na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy. Odpowiedzialność Skarżącego, jako profesjonalisty prowadzącego działalność gospodarczą w dziedzinie transportu, za działania pracowników, w tym przypadku kierowcy, dokonywane w ramach obowiązków pracowniczych, skutkuje tym, że zbędne było przeprowadzania dodatkowego postępowania dowodowego i przeprowadzanie przez organy wnioskowanych przez Stronę dowodów z przesłuchania spedytora, przesłuchania Strony, czy też z kolejnego przesłuchania kierowcy, który już zeznał, że sporne przeróbki w tachografie dokonał bez wiedzy pracodawcy. Skarżący odpowiedzialny jest za zorganizowanie pracy zatrudnionych kierowców oraz nadzór nad wykonywaną przez nich pracą, który pozwoliłby na wykrycie tego rodzaju nieprawidłowości.
Dlatego dokonane przez organy ustalenia faktyczne pozwalały na przyjęcie odpowiedzialności Skarżącego za stwierdzone nieprawidłowości, w związku z czym organy dokonały prawidłowej subsumpcji prawnej stanu faktycznego do przepisów prawa materialnego. W konsekwencji za niezasadny należy uznać zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organy przepisów prawa materialnego.
Sąd stwierdza, że niezasadny jest również zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organy art. 92c ust.1 pkt 1 u.t.d., zgodnie z którym nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Z orzecznictwa sądowoadministracyjnego wynika, że przesłanki egzoneracyjne określone w przepisach ustawy o transporcie drogowym nie odnoszą się do zwykłego zachowania przedsiębiorcy lub działań osób, którymi posługuje się przy prowadzeniu działalności gospodarczej i organizacji pracy przedsiębiorstwa, lecz do sytuacji wyjątkowych, których profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu należytej staranności i przezorności nie był w stanie racjonalnie przewidzieć, np. będących rezultatem siły wyższej, bądź działań osoby trzeciej, za której winę przedsiębiorca nie może odpowiadać. Przestrzeganie reguł normatywnych określających wymogi w zakresie rejestrowania wskazań w zakresie przebytej drogi, aktywności kierowców, systematycznego i terminowego sczytywania danych, przestrzegania norm czasu pracy kierowców oraz odpoczynków, należą do podstawowych obowiązków przedsiębiorcy prowadzącego działalność transportową (por. wyrok WSA w Opolu z 7 maja 2015 r., II SA/Op 123/15; wyrok WSA we Wrocławiu z 13 maja 2015 r., III SA/Wr 28/15).
Przestrzeganie tych obowiązków przez Skarżącego, pozwoliłoby w ocenie Sądu, na wykrycie przez Skarżącego przeróbek czujnika ruchu oraz instalacji dodatkowego urządzenia zakłócającego pracę tachografu. Jak natomiast stwierdził WSA w Opolu w wyroku z 7 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Op 123/15, w dyspozycji, czy to przepisu art. 92b ust. 1, czy też art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., nie mieszczą się takie sytuacje, które są wprawdzie wynikiem zachowania kierowcy, ale które bezpośrednio wynikają z braku właściwych rozwiązań organizacyjnych przedsiębiorstwa, tak w zakresie organizacji pracy kierowców, jak i nadzoru nad przestrzeganiem norm dotyczących ich czasu pracy i odpoczynku. Brak wpływu przedsiębiorcy na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć i nie wystarczy samo tylko zakwestionowanie przez przedsiębiorcę jego odpowiedzialności. Obowiązek nadzoru przedsiębiorcy nad przestrzeganiem czasu pracy, jak i odpoczynku kierowcy nie jest ograniczony do tych przypadków, kiedy możliwe jest sprawowanie bezpośredniej kontroli nad kierowcą. Z uwagi na charakter pracy, tj. samodzielne prowadzenie pojazdu przez kierowcę, takie rozumienie tego obowiązku w istocie powodowałoby bowiem, że przedsiębiorca mógłby powołać się na okoliczność "braku wpływu", czy "okoliczności których nie mógł przewidzieć" w każdej sytuacji naruszenia przepisów przez kierowcę.
Z tych względów, w ocenie Sądu, organy prawidłowo uznały, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki egzoneracyjne wynikające z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.
GITD słusznie uznał, że nałożenie kary pieniężnej za stwierdzone przez organy powyższe naruszenie wyklucza możliwość nałożenia kary pieniężnej za naruszenie opisane w lp. 6.2.1. załącznika nr 3 do u.t.d. – niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi. Wykonywanie przewozu pojazdem, w którym przerobiono jeden z elementów składowych tachografu, jak prawidłowo wskazał GITD, skutkowało również niewłaściwą obsługą tachografu, naruszenie natomiast opisane w lp. 6.1.2 bardziej szczegółowo określa stwierdzone w niniejszej sprawie naruszenie. Organ słusznie zatem przyjął, że nałożenie na Skarżącego kary pieniężnej za naruszenie opisane w lp. 6.1.2. załącznika nr 3 do u.t.d. oraz za naruszenie opisane w lp. 6.2.1. załącznika nr 3 do u.t.d., prowadziłoby do sytuacji ukarania Skarżącego dwa razy za ten sam czyn.
Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie naruszenia przez GITD przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
W świetle powyższego, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI