VI SA/Wa 2339/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym, wskazując na konieczność rozważenia instytucji odstąpienia od nałożenia kary z powodu podwójnego ukarania za to samo naruszenie.
Sąd administracyjny rozpatrzył skargę na decyzję nakładającą karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej i nacisku na oś. Sąd uznał, że choć naruszenie miało miejsce, organ nie rozważył prawidłowo możliwości zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a. dotyczącego odstąpienia od nałożenia kary w przypadku podwójnego ukarania za to samo zachowanie. W związku z tym uchylono zaskarżoną decyzję.
Sprawa dotyczyła skargi P. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 2000 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Kontrola wykazała przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o 18,94% i nacisku na oś napędową o 17,56%. Organ administracji nałożył karę na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym. Skarżący zarzucił m.in. dwukrotne ukaranie za to samo naruszenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę, uznał ją za uzasadnioną. Sąd podkreślił, że choć stwierdzono naruszenie przepisów, organ nie rozważył prawidłowo możliwości zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a., który pozwala na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, jeśli za to samo zachowanie strona została już prawomocnie ukarana przez inny organ. Sąd uznał, że w tej sprawie występuje tożsamość zachowania i osoby, a organ powinien był zbadać, czy uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona kolejna kara. Wobec braku takiego rozważenia przez organ, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organ powinien rozważyć zastosowanie art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a. i odstąpić od nałożenia kary, jeśli uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona nowa kara.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że przepis art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a. nakazuje organowi odstąpienie od nałożenia kary w przypadku spełnienia określonych przesłanek, w tym tożsamości zachowania i osoby, a także gdy uprzednia kara spełnia cele nowej kary. Organ nie rozważył tej instytucji, co stanowiło podstawę do uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (23)
Główne
k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
Dz.U. 2018 poz 1481 art. 5 § 1 pkt 1
Ustawa o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw
prd art. 2 § pkt 35a
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
prd art. 64 § ust. 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
prd art. 64d
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
prd art. 140 aa § ust. 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
prd art. 140 aa § ust. 3 pkt 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
prd art. 140 ab § ust. 1 pkt 3, lit. b, ust. 2
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
prd art. 41
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
u.d.p. art. 145
Ustawa o drogach publicznych
u.d.p. art. 200
Ustawa o drogach publicznych
p.p.s.a. art. 1 § § 1, § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 78 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
u.t.d. art. 92a § ust. 7 pkt 2
Ustawa o transporcie drogowym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez brak rozważenia przez organ możliwości odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z powodu podwójnego ukarania za to samo zachowanie.
Odrzucone argumenty
Argumenty organu o odrębności sankcji z Prawa o ruchu drogowym i ustawy o transporcie drogowym, które sąd uznał za błędne w kontekście zastosowania art. 189f k.p.a. Argumenty skarżącego o należytej staranności przedsiębiorcy i wyłącznej winie kierowcy (sąd uznał je za bezzasadne w kontekście odpowiedzialności za naruszenie).
Godne uwagi sformułowania
organ w zaskarżonej decyzji nie rozważył możliwości zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 kpa. przepis ten przyjmuje szerokie rozumienie zakazu ne bis in idem brzmienie art. 189f § 1 pkt 2 kpa jest kategoryczne i nakazuje organowi administracji publicznej, w drodze decyzji, odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej oraz poprzestanie na pouczeniu w przypadku spełnienia określonych w nim przesłanek. Brak zatem miejsca na uznaniowość organu.
Skład orzekający
Pamela Kuraś-Dębecka
przewodniczący
Agnieszka Łąpieś-Rosińska
sprawozdawca
Joanna Wegner
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a. w kontekście zbiegu odpowiedzialności administracyjnej, zasada ne bis in idem w prawie administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy za to samo zachowanie nałożono już karę przez inny organ administracji. Wymaga szczegółowej analizy celów obu kar.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podwójnego karania za to samo przewinienie, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców. Pokazuje, jak sąd może skorygować błędy organów administracji w stosowaniu przepisów proceduralnych.
“Czy można dostać dwa razy karę za to samo? Sąd administracyjny wyjaśnia zasady.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 2339/19 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2020-02-13 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2019-11-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Agnieszka Łąpieś-Rosińska /sprawozdawca/ Joanna Wegner Pamela Kuraś-Dębecka /przewodniczący/ Symbol z opisem 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym Hasła tematyczne Drogi publiczne Transport Sygn. powiązane II GSK 847/20 - Wyrok NSA z 2023-10-19 Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 1481 art.5, Ustawa z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw. Dz.U. 2017 poz 1260 art.2,art.64, art.64d, art.140 aa art.140 ab Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednoloty Dz.U. 2018 poz 2068 art.41 Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jedn. Dz.U. 2019 poz 2325 art.145, art.200 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędzia WSA Joanna Wegner Protokolant ref. staż. Robert Mirończyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2020 r. sprawy ze skargi P. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2019 r. , 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego P. R. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie W dniu [...] kwietnia 2019 r. w miejscowości W. na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem kierował P. M., który wykonywał krajowy przejazd drogowy z ładunkiem artykułów spożywczych umieszczonych na paletach (ładunek podzielny) na trasie M. – T.. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019r. Podczas kontroli stwierdzono, iż kontrolowany samochód ciężarowy poruszając się po drodze krajowej nr [...] w miejscowości W. przekroczył dopuszczalny nacisk na pojedynczej osi napędowe oraz dopuszczalną masę całkowitą. Kontrola drogowa nie wykazała przekroczenia innych dopuszczalnych norm. Decyzją z dnia [...] czerwca 2019r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na P. R. karę pieniężną w wysokości 2000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%. Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej pojazdu oraz dopuszczalnej masy całkowitej. Pismem z dnia 22 lipca 2019r. strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Decyzją z dnia [...] września 2019r. Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw z dnia 5 lipca 2018 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1481), art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1, 2, art. 64d, art. 140 aa ust. 1, 3 pkt 1, art. 140 ab ust. 1 pkt 3, lit. b, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1260 ze zm.), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 o drogach publicznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2068 ze zm.), § 3 ust. 2 pkt. 8, rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2019 r. dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 2000 zł utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ wskazał, że zgodnie z art. 140aa ww. ustawy za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do treści ust. 3 pkt 1 ww. artykułu karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. W wyniku zmierzenia i zważenia pojazdu organ I instancji stwierdził następujące naruszenia dopuszczalnych norm: - rzeczywista masa całkowita pojazdu 21,41 t - przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o 3,411 - przekroczenie dopuszczalnej wartości o 18,94 %, - nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu członowego - 13,52 t (po odjęciu błędu w wysokości 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 2,02 t, - przekroczenie o 17,56 %, - podmiot wykonujący przejazd nie miał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. W trakcie kontroli wykorzystano dynamicznych typu SCALEX 14-01-20R o nr fabrycznym 200310. Waga w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [...] z terminem ważności do dnia 31 maja 2019r. Z treści ww. świadectwa wynika, że waga uzyskała legalizację dla miejsca w miejscowości W., a więc miejsca gdzie przeprowadzono kontrolę. Powyższe dokumenty zostały okazane kontrolowanemu przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. Zdaniem organu zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny. Z całokształtu materiału dowodowego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Sankcją za wykonywanie przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia lub niezgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniami jest kara pieniężna nakładana w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do treści 140aa ust. 3 pkt 1 prd karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Stosownie do art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Ponownie rozpoznając sprawę, organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 prd. Strona nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 prd. został zważony po załadunku. Należy w tym miejscu zaznaczyć, iż przewoźnik, który był jednocześnie załadowcą towaru miał wpływ na powstanie naruszenia. To on sam zdecydował o ilości ładunku. W ocenie organu pomiędzy zachowaniem strony niniejszego postępowania administracyjnego, a stwierdzonym naruszeniem istnieje normalny i bezpośredni związek przyczynowy. Normalnym zjawiskiem jest takie, które w danym układzie stosunków i warunków według doświadczenia życiowego występuje jako typowe. Jest to tego rodzaju zdarzenie, które w ogóle zdolne jest wywołać naruszenie i z reguły je wywołuje. To czy, następstwo jest normalne czy nie decydują kryteria obiektywne oparte na zasadach doświadczenia życiowego oraz dostępnej wiedzy. Zgodnie z cytowanym wyżej art. 64 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym już sam ruch pojazdu nienormatywnego po danej drodze publicznej wymaga zezwolenia. A zatem, podmiot wykonujący przejazd przed rozpoczęciem przejazdu winien zbadać, czy pojazd odpowiada określonym normom. Pojazd po załadunku towaru powinien być pojazdem normatywnym. Pismem z dnia 23 października 2019r. P. R. wniósł do WSA w Warszawie skargę na powyższą decyzję zarzucając; 1. ukaranie skarżącego za to samo zachowanie (zdarzenie) naruszające przepisy prawa, dwoma karami wynikającymi z tego samego uchybienia; 2. wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2 oraz art. 80 kpa poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, co doprowadziło organ odwoławczy do zinterpretowania stanu faktycznego sprawy na niekorzyść strony postępowania, co stanowiło oczywiste naruszenie zasady pierwszeństwa słusznego interesu strony; 3. wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 11 kpa, polegające na dowolnym ustaleniu stanu faktycznego, niepopartym materiałem dowodowym, zgromadzonym w sprawie; 4. rażące naruszenie prawa procesowego poprzez art. 107 § 3 kpa, poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego, w szczególności brak wskazania faktów oraz dowodów, które wskazywały na naruszenie przepisów; 5. naruszenie art. 140aa ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym niepoparte żadnymi dowodami, że przedsiębiorca w sposób oczywisty i świadomy łamie przepisy. Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skarżący rozwinął powyższe zarzuty zwracając szczególną uwagę na fakt dwukrotnego ukarania za to samo naruszenie. Wskazał również, że nie mógł przewidzieć, że kierowca samowolnie podejmie działania, które doprowadziły do przeładowania kontrolowanego pojazdu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - Dz. U. z 2017 poz.1369 ze zm.). W ocenie Sądu, skargę należało uznać za uzasadnioną. Przedmiotem skargi jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 2000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII. Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 35a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.2018 poz.1990 ze zm. - zwanej dalej prd), pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Stosownie do treści art. 64 ust. 1 pkt 1 prd, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Natomiast w myśl art. 140aa ust. 1 prd, za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 prd). W świetle powyższych przepisów zasadą jest zakaz ruchu pojazdów nienormatywnych, a odstępstwem od tej zasady jest możliwość dopuszczenia tych pojazdów do ruchu - po uzyskaniu zezwolenia i na warunkach określonych w tym zezwoleniu. Kontrolowany w dniu [...] kwietnia 2019r. pojazd skarżącego był nienormatywny co potwierdzają wyniki kontroli. W wyniku pomiarów kontrolowanego samochodu ciężarowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy: - rzeczywista masa całkowita pojazdu 21,41 t - przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o 3,41 t - przekroczenie dopuszczalnej wartości o 18,94 %, - nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu członowego - 13,52 t (po odjęciu błędu w wysokości 2% zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 2,02 t, - przekroczenie o 17,56%, - podmiot wykonujący przejazd nie miał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Wobec powyższego, w ocenie sądu, w ustalonym stanie faktycznym organ prawidłowo orzekł o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej jak za brak zezwolenia kategorii VII w wysokości 2000 złotych. Za bezzasadne uznać należy zarzuty skargi, że jako przedsiębiorca dochował należytej staranności a wyłączną winę za przekroczenia dopuszczalnych norm pojazdu ponosi kierowca. Niezależnie jednak od powyższego w ocenie sądu na uwzględnienie zasługiwał zarzut skargi dotyczący podwójnego ukarania i braku rozważenia przez organ możliwości zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 kpa. Kwestie te nie były jednak przedmiotem rozważań przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ stwierdził, że nie ma problemu podwójnego ukarania albowiem podstawą do wszczęcia postępowania, a następnie nałożenia kary pieniężnej w niniejszej sprawie były przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1990 ze zm.), a nie ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 58). Organ podkreślił, że przepisy art. 140aa i 140ab ustawy Prawo o ruchu drogowym, stanowiące, że za przejazd pojazdów nienormatywnych po drogach publicznych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia, właściwe organy nakładają m.in. na podmiot wykonujący przejazd karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej, znajdują się w porządku prawnym od dnia 19 października 2012 r. Zauważyć należy, że zgodnie z przepisami prawa w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 1481), która weszła w życie dnia 3 września 2018r., następuje niezależne sankcjonowanie naruszeń dotyczących przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdów, ich długości i szerokości, popełnionych przez przewoźników drogowych wykonujących transport drogowy, od sankcjonowania naruszeń przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym w zakresie przejazdu po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia lub niezgodnie z warunkami dla tego zezwolenia. Wprowadzenie tej regulacji wynika z konieczności dostosowania przepisów krajowych do wymogów rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 z dnia 18 marca 2016 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 w odniesieniu do klasyfikacji poważnych naruszeń przepisów unijnych, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego, oraz zmieniającego załącznik III do dyrektywy 2006/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L 74 z 19.3.2016, str. 8) i ma to związek z koniecznością kwalifikowania i ewidencjonowania naruszeń określonych w załączniku I do ww. rozporządzenia, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego. W przypadku stwierdzenia przejazdu pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym oraz z przekroczeniami w zakresie dopuszczalnej masy całkowitej, długości lub szerokości, wykonywanego przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego, wszczyna się dwa, niezależne postępowania administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Zdaniem organu obie sankcje nie są ze sobą tożsame zarówno ze strony przedmiotowej jak i podmiotowej. Przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym sankcjonują poruszanie się pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia lub niezgodnie z warunkami tego zezwolenia. Odpowiedzialność z tytułu tego naruszenia ponoszą podmioty określone w art. 140aa ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Natomiast przepisy ustawy o transporcie drogowym sankcjonują naruszenia określone w załączniku I do rozporządzenia 2016/403, za które odpowiadają wyłącznie przewoźnicy drogowi wykonujący przejazd w związku z wykonywaniem transportu drogowego na mocy art. 92a ust. 7 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym. Są to więc sankcje wynikające z odrębnych przepisów. W ocenie sądu powyższą argumentację organu uznać należy za błędną, co bezpośrednio miało wpływ rozstrzygnięcie, albowiem organ w zaskarżonej decyzji nie rozważył możliwości zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 kpa. Zgodnie z art. 189f § 1 pkt 2 kpa organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Komentowany przepis określa przesłanki, tryb i formę odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na podstawie § 1 wymaga formy decyzji administracyjnej. Jest to decyzja merytoryczna, w której organ administracji publicznej orzeka, że na podstawie komentowanego przepisu odstępuje od nałożenia na stronę administracyjnej kary pieniężnej za niedopełnienie określonego ustawowo obowiązku (naruszenie ustawowo określonego zakazu). Spełnienie przesłanek określonych w tym przepisie nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania, a zatem nie jest to podstawa do wydania decyzji o umorzeniu postępowania w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Instytucja prawna odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest przejawem odejścia ustawodawcy od konstrukcji administracyjnej odpowiedzialności obiektywnej za naruszenie prawa polegającego na niedopełnieniu obowiązku (naruszeniu zakazu) o charakterze administracyjnym. Istotą odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest bowiem nienakładanie tej kary, mimo że doszło do naruszenia prawa przez obowiązanego (adresata zakazu). Zob. np. wyrok SN z 15.10.2014 r., III SK 47/13, OSNP 2016/8, poz. 112, w którym stwierdzono, że celem art. 56 ust. 6a Prawa energetycznego jest zliberalizowanie norm prawa energetycznego w zakresie kar pieniężnych przez przyznanie organowi regulacyjnemu uprawnienia do odstąpienia od wymierzenia kary, gdy przedsiębiorstwo energetyczne zachowało się co prawda sprzecznie z normami Prawa energetycznego, lecz następnie zmieniło swoje zachowanie. Nie oznacza to zarazem oparcia odpowiedzialności administracyjnej na zasadzie winy (A.Wróbel (w:) M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego Opublikowano: LEX/el. 2019). Przepis ten przyjmuje szerokie rozumienie zakazu ne bis in idem na wzór przyjętego w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego oraz Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, obejmującego nie tylko przypadki zbiegu odpowiedzialności za czyny sankcjonowane z mocy prawa karnego, ale również przypadki zbiegu odpowiedzialności za czyny sankcjonowane z mocy prawa karnego i innych przepisów prawa publicznego, w tym prawa administracyjnego, jeśli przewidują one środki o charakterze represyjnym (zob. wyroki TK: z 24.01.2006 r., SK 52/04, OTK-A 2006/1, poz. 6; z 18.11.2010 r., P 29/09, OTK-A 2010/9, poz. 104; z 12.04.2011 r., P 90/08, OTK-A 2011/3, poz. 21). Przesłanki zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 kpa, które muszą być spełnione łącznie są następujące: 1) uprzednie prawomocne ukaranie, 2) za to samo zachowanie, 3) strony, 4) jedną z kar wymienionych w komentowanym przepisie. Konieczne jest ponadto wykazanie, że "uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna". Organ administracji publicznej jest zatem obowiązany, po pierwsze, ocenić, jakie cele spełniają uprzednia kara i aktualna administracyjna kara pieniężna; po drugie, ustalić, które z wchodzących w rachubę celów kary uprzedniej i administracyjnej kary pieniężnej są tożsame; po trzecie, ocenić, czy i w jakim stopniu uprzednio nałożona kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Zgodnie z wyjaśnieniami skarżącego, czemu w odpowiedzi na skargę organ nie zaprzecza, w przedmiotowej sprawie występuje tożsamość (identyczność) zachowania będącego przedmiotem postępowania zakończonego decyzją wydaną na podstawie przepisów ustawie prawo o ruchu drogowym i postępowania zakończonego decyzją wydaną na podstawie ustawy o transporcie drogowym. Jak podnosi skarżący to samo zdarzenie tj. wyniki kontroli pojazdu skarżącego przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2019r. w miejscowości W. stanowiły podstawę faktyczną wydanych decyzji. Kolejną przesłanką zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 kpa jest tożsamość (identyczność) osoby. Chodzi o jedną i tę samą osobę, która jest stroną dwóch postępowań zakończonych nałożeniem kar pieniężnych. Następną przesłanką jest uprzednie ukaranie za to samo zachowanie strony postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Ustawodawca wymaga aby ukaranie administracyjną karą pieniężną było prawomocne. Podkreślić należy, że brzmienie art. 189f § 1 pkt 2 kpa jest kategoryczne i nakazuje organowi administracji publicznej, w drodze decyzji, odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej oraz poprzestanie na pouczeniu w przypadku spełnienia określonych w nim przesłanek. Brak zatem miejsca na uznaniowość organu. Dlatego też organ powinien ponownie, bardzo skrupulatnie i szczegółowo przeanalizować stan sprawy pod kątem możliwości zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 kpa. Mając na uwadze powyższe sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) orzekł, jak w punkcie I wyroku. Sąd na podstawie art. 200 ppsa zasądził na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego w sprawie wpisu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI