VI SA/WA 2157/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd umorzył postępowanie w sprawie kary pieniężnej po śmierci strony, uznając, że obowiązek jej uiszczenia ma charakter administracyjnoprawny i nie podlega dziedziczeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie umorzył postępowanie w sprawie skargi A. F. na decyzję o nałożeniu kary pieniężnej. Po śmierci skarżącego, jego spadkobiercy wnieśli o podjęcie postępowania, argumentując, że kara podlega zwrotowi i tym samym dotyczy ich interesu prawnego. Sąd uznał jednak, że kara pieniężna o charakterze administracyjnoprawnym nie wchodzi do spadku i nie podlega dziedziczeniu, co skutkowało umorzeniem postępowania.
Sprawa dotyczyła skargi A. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym i czasie pracy kierowców. Po zawieszeniu postępowania z powodu śmierci skarżącego, jego spadkobiercy, reprezentowani przez pełnomocnika, wnieśli o jego podjęcie i prowadzenie z ich udziałem. Przedłożyli prawomocne postanowienie o nabyciu spadku i argumentowali, że kara pieniężna podlega zwrotowi, co potwierdza ich interes prawny w sprawie. Sąd, powołując się na art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz doktrynę i orzecznictwo dotyczące dziedziczenia, uznał, że kara pieniężna nałożona decyzją administracyjną ma charakter administracyjnoprawny i nie wchodzi do masy spadkowej. W związku z tym, Sąd nie podzielił argumentacji spadkobierców o ich interesie prawnym w kontynuowaniu postępowania i postanowił umorzyć postępowanie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, kara pieniężna o charakterze administracyjnoprawnym nie wchodzi do spadku i nie podlega dziedziczeniu.
Uzasadnienie
Kara pieniężna nałożona decyzją administracyjną wynika z władczego rozstrzygnięcia organu i ma charakter administracyjnoprawny, a nie cywilnoprawny, co wyklucza jej dziedziczenie zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego i utrwalonym orzecznictwem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
umorzono
Przepisy (3)
Główne
p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.
p.p.s.a. art. 161 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.
Pomocnicze
k.c.
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – kodeks cywilny
Nie podaje definicji spadku, ale wskazuje, jakie prawa i obowiązki wchodzą, a jakie nie wchodzą w jego skład. Dziedziczeniu podlegają prawa i obowiązki wynikające ze stosunków cywilnoprawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kara pieniężna o charakterze administracyjnoprawnym nie podlega dziedziczeniu. Spadkobiercy nie mają interesu prawnego w kontynuowaniu postępowania dotyczącego kary, która nie wchodzi do spadku.
Odrzucone argumenty
Kara pieniężna podlega zwrotowi na rzecz spadkobierców, co potwierdza ich interes prawny. Wynik postępowania dotyczy interesu prawnego spadkobierców.
Godne uwagi sformułowania
kara pieniężna będąca przedmiotem niniejszego postępowania, wymierzona przez organ administracji publicznej w drodze decyzji administracyjnej nie będzie wchodziła do spadku. Nie nosi ona bowiem znamion należności cywilnoprawnej. obowiązek uiszczenia kary pieniężnej wynika z władczego, jednostronnego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej, co świadczy o jego charakterze administracyjnoprawnym a jako taki nie podlega dziedziczeniu.
Skład orzekający
Małgorzata Grzelak
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie, czy kary pieniężne o charakterze administracyjnoprawnym podlegają dziedziczeniu oraz kwestia interesu prawnego spadkobierców w takich sprawach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji śmierci strony w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego kary pieniężnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę prawa administracyjnego dotyczącą dziedziczenia kar pieniężnych, co jest istotne dla praktyków.
“Czy dług po karze pieniężnej przechodzi na spadkobierców? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 2157/06 - Postanowienie WSA w Warszawie Data orzeczenia 2006-12-11 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2006-12-01 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Małgorzata Grzelak /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Sygn. powiązane I OSK 267/07 - Postanowienie NSA z 2007-03-13 Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Umorzono postępowanie z art. 161 ustawy -PoPPSA Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]lipca 2005 r., Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym i czasie pracy kierowców postanawia: umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 27 października 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1777/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie ze skargi A. F., reprezentowanego przez pełnomocnika, radcę prawnego J.N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...], wydaną w wyniku rozpatrzenia przez organ odwołania złożonego przez skarżącego od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2005 r., Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym i czasie pracy kierowców. Jak wskazano w uzasadnieniu powyższego postanowienia, pismem z dnia [...] października 2005 r., pełnomocnik skarżącego poinformował Sąd o śmierci swojego mocodawcy oraz, że po przeprowadzeniu postępowania w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku do sprawy przystąpią jego następcy prawni. Pismem z dnia [...] września 2006 r. reprezentujący następców prawnych skarżącego, radca prawny J. N. (pełnomocnictwo w aktach sądowych sprawy k. 38) przedkładając prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w I. z dnia [...] stycznia 2006 r., sygn. [...] o nabyciu spadku po zmarłym A. F. (k. 39 akt sądowych), wniósł o podjęcie zawieszonego postępowania oraz prowadzenie go z udziałem spadkobierców. Zarządzeniem z dnia [...] września 2006 r. Sąd wezwał pełnomocnika spadkobierców do wykazania, iż w niniejszej sprawie zachodzi przesłanka określona w art. 161 § 1 pkt 2 in fine ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) i wynik niniejszego postępowania dotyczy interesu prawnego jego mocodawców. W odpowiedzi na wezwanie Sądu pełnomocnik spadkobierców, w piśmie z dnia [...] września 2006 r. podniósł, iż w jego ocenie, na gruncie niniejszej sprawy zachodzi przesłanka określona w art. 161 § 1 pkt 2 in fine wyżej cytowanej ustawy, gdyż przedmiot zawisłego postępowania nie odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków związanych z osobą zmarłego. Ponadto, skoro kara została przez spadkodawcę uiszczona to w przypadku ewentualnego uchylenia decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podlegać będzie zwrotowi na rzecz spadkobierców, co dodatkowo potwierdza ich interes prawny w kontynuowaniu zawisłego postępowania i uzyskaniu ewentualnego wyroku uchylającego decyzje o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 w zw. z 161 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Należy zaznaczyć, iż z zasady w prawie administracyjnym nie występuje generalna zasada następstwa prawnego w odniesieniu do praw i obowiązków regulowanych normami tego prawa, niemniej jednak mogą występować takie sytuacje, kiedy określone prawa i obowiązki wynikające z decyzji administracyjnej mogą wiązać się ze sferą prawną innego podmiotu. W odniesieniu do takich sytuacji to Sąd musi ocenić, czy w przypadku śmierci skarżącego, będącego adresatem zaskarżonego aktu lub czynności, wynik toczącego się postępowania dotyczy interesu prawnego osób zgłaszający swój udział w miejsce spadkodawcy (vide:. Tadeusz Woś, Hanna Knysiak - Molczyk, Marta Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2005 r. Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis str. 495). Zawisła przed tutejszym Sądem sprawa ze skargi A. F. dotyczy nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 3 300 złotych za nieuiszczenie opłaty drogowej oraz naruszenie przepisów o czasie pracy kierowców. Powyższa kara pieniężna nałożona została na skarżącego decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2005 r., Nr [...]a następnie utrzymana w mocy decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2005 r. Śmierć skarżącego (odpis skrócony aktu zgonu wystawiony w dniu [...] sierpnia 2005 r. przez Urząd Stanu Cywilnego w B. k. 22) oraz pojawienie się w jego miejsce następców prawnych (postanowienie Sądu Rejonowego w I. z dnia [...] stycznia 2006 r., sygn. akt [...] k. 39) postawiły Sąd przed koniecznością ustalenia, czy wynik postępowania sądowoadministracyjnego wszczętego ze skargi A. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 20095 r. dotyczyć będzie interesu prawnego osób zgłaszających swój udział w miejsce spadkodawcy. W tym celu należało ustalić, czy kara pieniężna będąca przedmiotem niniejszego postępowania, wymierzona przez organ administracji publicznej w drodze decyzji administracyjnej wchodzi do spadku i podlega dziedziczeniu w świetle obowiązujących przepisów kodeksu cywilnego. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93) nie podaje definicji sensu stricto pojęcia spadek a jedynie wskazuje, jakie prawa i obowiązki wchodzą a jakie nie wchodzą w jego skład. Jak przyjęto w orzecznictwie, dziedziczeniu podlegają prawa i obowiązki wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, a więc mające charakter cywilnoprawny. Należy zatem przyjąć, iż nie wchodzą w skład spadku prawa i obowiązki wynikające ze stosunków karnoprawnych, administracyjnoprawnych, finansowoprawnych (vide: Skowrońska-Bocian Elżbieta Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga czwarta. Spadki. Warszawa 2006 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis (wydanie VII) ss. 298). Pogląd ten jest w pełni akceptowany w doktrynie. Przenosząc powyższe rozważenia na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, iż kara pieniężna będąca przedmiotem toczącego się postępowania, wymierzona przez organ administracji publicznej w drodze decyzji administracyjnej nie będzie wchodziła do spadku. Nie nosi ona bowiem znamion należności cywilnoprawnej (vide: uchwała SN z dnia 24 czerwca 1992 r., sygn. akt III CZP 70/92 OSP 1993/3/56). W związku z powyższym Sąd nie podzielił argumentów przedstawionych przez pełnomocnika następców prawnych skarżącego przemawiających, w jego ocenie za tym, iż wynik postępowania sądowoadministracyjnego wszczętego ze skargi A. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2005 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej dotyczy interesu prawnego osób, które nabyły po nim spadek. W ocenie Sądu powstały po stronie skarżącego, A. F., na mocy zaskarżonej decyzji obowiązek uiszczenia kary pieniężnej wynika z władczego, jednostronnego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej, co świadczy o jego charakterze administracyjnoprawnym a jako taki nie podlega dziedziczeniu. Również kara pieniężna będąca przedmiotem niniejszego postępowania, a mająca swoje źródło w decyzji administracyjnej nie podlega dziedziczeniu i w związku z tym nie można uznać, iż spadkobiercy A. F. mają interes prawny we wstąpieniu do niniejszego postępowania. Mając na uwadze powyższe, działając zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 w zw. z 161 § 2 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI