VI SA/Wa 2137/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakładającą karę pieniężną za przewóz zwierząt, uznając, że organy nie ustaliły kluczowej kwestii odległości transportu, która decyduje o stosowaniu przepisów.
Skarżący został ukarany karą pieniężną za przewóz zwierząt bez wymaganych kwalifikacji kierowcy i dopuszczenia pojazdu. Zarzucono naruszenie przepisów o transporcie drogowym zwierząt. Skarżący argumentował, że przewóz był niezarobkowy i na potrzeby własne, a także że odległość była poniżej 50 km, co wyłącza stosowanie niektórych przepisów. Sąd uchylił decyzję, wskazując na błędy organów w ustaleniu stanu faktycznego, zwłaszcza odległości transportu, która ma kluczowe znaczenie dla stosowania przepisów krajowych i wspólnotowych.
Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy karę pieniężną w wysokości 1.300 zł. Kara została nałożona za przewóz zwierząt z naruszeniem przepisów, w tym za brak kwalifikacji kierowcy i dopuszczenia pojazdu do przewozu. Skarżący podnosił, że przewóz był niezarobkowy, na potrzeby własne, a odległość poniżej 50 km, co zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury wyłącza stosowanie przepisów dotyczących dopuszczenia pojazdu. Kwestionował również zastosowanie przepisów o transporcie zarobkowym do jego sytuacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że organy administracji naruszyły prawo materialne i procesowe, nie wyjaśniając w sposób należyty stanu faktycznego. Kluczową kwestią okazała się odległość transportu zwierząt. Sąd, odwołując się do prawa wspólnotowego (Dyrektywa Rady nr 91/628/EWG) i krajowego, podkreślił, że przepisy dotyczące dopuszczenia pojazdu i kwalifikacji kierowcy mają zastosowanie do transportu zwierząt na odległość przekraczającą 50 km. Ponieważ organy nie ustaliły tej odległości, nie można było prawidłowo zastosować przepisów. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, nakazując organowi ponowne wyjaśnienie tej okoliczności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te mają zastosowanie wyłącznie do transportu zwierząt na odległość przekraczającą 50 km, zgodnie z prawem krajowym i wspólnotowym.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na Dyrektywie Rady nr 91/628/EWG oraz krajowym rozporządzeniu wykonawczym, które wyłączają stosowanie przepisów o dopuszczeniu pojazdu i kwalifikacjach kierowcy do transportu na odległość do 50 km.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (19)
Główne
u.o.zw. art. 24 § ust. 1
Ustawa o ochronie zwierząt
Transport zwierząt odbywa się środkami do tego celu przystosowanymi i jest prowadzony w odpowiednich warunkach.
u.o.zw. art. 24 § ust. 4a
Ustawa o ochronie zwierząt
Wykonywanie zarobkowego transportu drogowego zwierząt lub transportu zwierząt związanego z prowadzeniem innej działalności gospodarczej może odbywać się wyłącznie przy użyciu środków transportu dopuszczonych do tego celu.
u.o.zw. art. 24 § ust. 4b
Ustawa o ochronie zwierząt
Środek transportu drogowego może być dopuszczony do użycia w transporcie zwierząt, jeżeli spełnia wymogi określone w przepisach.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowych warunków i sposobu transportu zwierząt art. 1 § ust. 2 pkt 4
Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do transportu, jeżeli odległość od miejsca wysyłki zwierząt do miejsca przeznaczenia nie przekracza 50 km.
u.o.zw. art. 24 § ust. 4f
Ustawa o ochronie zwierząt
Przewoźnik może zatrudniać do transportu zwierząt wyłącznie kierowców i konwojentów posiadających kwalifikacje.
Pomocnicze
u.o.zw. art. 24 § ust. 5
Ustawa o ochronie zwierząt
Delegacja ustawowa dla ministra właściwego do spraw transportu do wydania rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków i sposobu transportu zwierząt.
u.t.d. art. 92 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92 § ust. 4
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 4 § pkt 4
Ustawa o transporcie drogowym
Definicja przewozu na potrzeby własne.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy zostały udowodnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przewóz zwierząt odbywał się na odległość poniżej 50 km, co wyłącza stosowanie przepisów o dopuszczeniu pojazdu i kwalifikacjach kierowcy. Przewóz miał charakter niezarobkowy i na potrzeby własne przedsiębiorstwa. Organy administracji nie ustaliły prawidłowo stanu faktycznego, w szczególności kluczowej odległości transportu.
Odrzucone argumenty
Argumenty organów administracji o konieczności stosowania przepisów o transporcie zarobkowym do przewozu na potrzeby własne. Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego.
Godne uwagi sformułowania
zasądzając karę pieniężną [...] organ dopuścił się obrazy przepisów [...] poprzez błędne przyjęcie, iż obowiązki [...] dotyczą transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne zwierząt odbywającego się na odległość nie przekraczającą 50 km zasadniczą kwestią, jaka winna być w toku kontroli jednoznacznie wyjaśniona przez organy inspekcji transportu drogowego, jest kwestia odległości, na jaką przewożone są zwierzęta. Większego znaczenia nie ma natomiast charakter przewozu, a więc właściwie nieistotne jest to, czy wykonywany przewóz zwierząt ma charakter zarobkowy, czy też niezarobkowy [...] albowiem zarówno jeden, jak i drugi rodzaj przewozu podlega restrykcjom przepisu art. 24 ustawy o ochronie zwierząt.
Skład orzekający
Grażyna Śliwińska
przewodniczący
Ewa Marcinkowska
członek
Piotr Borowiecki
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących transportu zwierząt, w szczególności znaczenie odległości transportu dla stosowania wymogów dotyczących dopuszczenia pojazdu i kwalifikacji kierowcy, a także zasada prowspólnotowej wykładni prawa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z transportem zwierząt na odległość poniżej 50 km. Wymaga uwzględnienia aktualnego stanu prawnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe może być ustalenie pozornie prostego faktu (odległości) dla prawidłowego zastosowania prawa, a także podkreśla znaczenie prawa unijnego w polskim porządku prawnym.
“Odległość transportu zwierząt kluczem do uniknięcia kary – jak sąd zinterpretował przepisy UE i krajowe.”
Dane finansowe
WPS: 1300 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 2137/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-02-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-11-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Marcinkowska
Grażyna Śliwińska /przewodniczący/
Piotr Borowiecki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Asesor WSA Ewa Marcinkowska Asesor WSA Piotr Borowiecki(spr.) Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2006r. sprawy ze skargi M. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą K. z siedzibą w P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym zwierząt 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego M. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą K. z siedzibą w P. kwotę 100,- (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2005 r., nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez skarżącego M. K., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą K. z siedzibą w P. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2005 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1.300,- złotych z tytułu wykonywania przewozu zwierząt z naruszeniem przepisów o transporcie drogowym zwierząt - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w całości.
Z akt sprawy wynika, iż w dniu [...] maja 2005 r., na drodze krajowej nr [...], w miejscowości M., około godz. [...], zatrzymano i przeprowadzono kontrolę pojazdu ciężarowego marki S. o nr rej. [...] o dopuszczalnej masie całkowitej (dmc) 12000 kg, należący do skarżącego M. K., kierowany przez pracownika skarżącego – A. M. W toku kontroli ustalono, iż kontrolowanym pojazdem wykonywany był przewóz [...] z miejscowości S. do siedziby ubojni [...] należącej do skarżącego, położonej w miejscowości P. W protokole kontroli inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego w [...] – powołując się na stosowne przepisy - stwierdził, iż kierowca nie okazał do kontroli zaświadczenia o posiadaniu kwalifikacji do przewozu zwierząt, a ponadto, iż nie okazał decyzji o dopuszczeniu w/w pojazdu do przewozu żywych zwierząt. Kierowca kontrolowanego pojazdów nie zgłosił zastrzeżeń do treści protokołu, podpisując się pod jego treścią (vide: Protokół kontroli z dnia [...] maja 2005 r., nr [...] – k. 18 akt administracyjnych).
Pismem z dnia [...] maja 2005 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego, pouczając go o przysługujących mu prawach strony.
W toku postępowania skarżący przesłał do organu kopię decyzji administracyjnej Nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. wydanej przez Powiatowego Lekarza Weterynarii z siedzibą w K., na podstawie której organ ten dopuścił środek transportu w postaci pojazdu ciężarowego marki S. o nr rej. [...], stanowiący własność skarżącego do używania w transporcie dla [...] rzeźnego na odległość przekraczającą 50 km od miejsca wysyłki (pkt 1 decyzji), ustalając jednocześnie, iż w/w środek transportu nie może być wykorzystywany do wykonywania transportu zwierząt trwającego ponad osiem godzin (pkt 2), a także określając datę ważności decyzji do [...] maja 2006 r.(pkt 3 decyzji) /k. 22 akt administracyjnych/.
W konsekwencji stwierdzonych uchybień [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] wydał decyzję z dnia [...] czerwca 2005 r., nr [...], na podstawie której – działając w oparciu o przepis art. 93 ust. 1 w zw. z art. 92 ust. 1 pkt 4 i ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) oraz na podstawie art. 2 ustawy o zmianie ustawy o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2002 r. Nr 135, poz. 1141) i art. 24 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002 ze zm.), a także na podstawie Lp. 1.5.1 i Lp. 1.5.6 tabeli stanowiącej załącznik do w/w ustawy o transporcie drogowym – nałożył na skarżącego przedsiębiorcę karę pieniężną w łącznej wysokości 1.300,- złotych, w tym karę 300,- złotych za wykonywanie przewozu zwierząt przez kierowcę nieposiadającego kwalifikacji do transportu zwierząt, oraz karę 1.000,- złotych z tytułu przewozu zwierząt środkiem transportu niedopuszczonym do przewozu. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołał się na ustalenia kontroli dokonanej w dniu [...] maja 2005 r. Ustosunkowując się do przesłanej w toku postępowania decyzji z dnia [...] maja 2005 r. wydanej przez Powiatowego Lekarza Weterynarii z siedzibą w K. o dopuszczeniu pojazdu skarżącego do przewozu [...] rzeźnego, organ wskazał, iż z uwagi na fakt, że decyzja ta została wydana już po dniu kontroli drogowej, należało stwierdzić, iż skarżący w dniu [...] maja 2005 r. wykonywał przewóz drogowy zwierząt pojazdem niedopuszczonym do przewozu zwierząt.
Skarżący w piśmie z dnia [...] czerwca 2005 r. odwołał się od w/w decyzji organu I instancji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Wnosząc o uchylenie decyzji z dnia [...] czerwca 2005 r. - strona skarżąca podniosła w uzasadnieniu, iż w ramach prowadzonej działalności wykonywała w dniu kontroli drogowej niezarobkowy przewóz drogowy – przewóz na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Skarżący powołując się na przepisy § 1 ust. 2 pkt 1 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6 października 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków i sposobu transportu zwierząt (Dz.U. z 2003 r. Nr 185, poz. 1809) podniósł, iż w dniu kontroli wykonywał niezarobkowy przewóz drogowy na własne potrzeby, a ponadto dodał, że trasa przejazdu z miejscowości S. do P. wynosiła poniżej 40 km, a więc mniej niż wymagane 50 km. Skarżący stwierdził także, iż art. 24 ust. 4a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt mówi o wykonywaniu zarobkowego transportu drogowego zwierząt, które może odbywać się wyłącznie przy użyciu środków transportu dopuszczonych do tego celu, gdy tymczasem kontrola obejmowała przewóz na potrzeby własne przedsiębiorstwa. W ocenie skarżącego powołane przez niego przepisy w sposób niejednoznaczny formułują sposób postępowania przewoźnika, wyłączając niektóre obowiązki w przypadku transportu na potrzeby własne. W tej sytuacji – w ocenie skarżącego – nie doszło do naruszenia przepisów. Jednakże skarżący zwrócił się do organu odwoławczego z prośbą, ażeby przy niedających się usunąć wątpliwościach, co do obowiązywania niektórych przepisów przy transporcie niezarobkowym – organ rozstrzygnął niejasności w tej kwestii na korzyść strony.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2005 r., nr [...] - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1.300,- złotych z tytułu wykonywania przewozu zwierząt z naruszeniem przepisów o transporcie drogowym zwierząt. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji, powołując się na obowiązujące w tej materii przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, w tym na Lp. 1.5.1 i Lp. 1.5.6 tabeli stanowiącej załącznik do cyt. ustawy, a także na przepisy art. 24 ust. 4a, 4c, 4d i 4g ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt – stwierdził, iż odwołanie skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Organ odwoławczy podniósł, iż określenie "transport niezarobkowy" może mieć zastosowanie jedynie w sytuacji, w której środek transportu, ładunek nim przewożony oraz obiekty w miejscu załadunku i miejscu przeznaczenia są własnością tego samego podmiotu. Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego każdy transport zwierząt w efekcie którego dochodzi do zmiany właściciela zwierząt ma charakter komercyjny i podlega przepisom ustawy o ochronie zwierząt oraz jej aktów wykonawczych. Organ odwoławczy wskazał, iż takie stanowisko jest zawarte również w piśmie Departamentu Bezpieczeństwa Żywności i Weterynarii Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 grudnia 2004 r., nr ŻW mj – 46/60/04. W dniu kontroli – zdaniem organu – wykonywany był przewóz na potrzeby własne strony. Jednocześnie organ uznał, że był to przewóz o charakterze komercyjnym, do którego mają zastosowanie przepisy dotyczące przewozu zwierząt.
Pismem z dnia [...] września 2006 r. skarżący M. K. – działając za pośrednictwem organu - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Skarżący zarzucił w uzasadnieniu, iż organ II instancji niezasadnie przewóz na potrzeby własne zinterpretował jako przewóz zarobkowy. Powołując się na przepis art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym skarżący stwierdził, iż spełniał łącznie wszystkie warunki wskazane w tym przepisie, co oznacza, że transport był wykonywany w ramach niezarobkowego przewozu drogowego – przewozu na potrzeby własne. Strona uznała również, iż chybione są zarzuty organu odnoszące się do ustawy o ochronie zwierząt, ponieważ akt wykonawczy do tej ustawy w postaci rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6 października 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków i sposobu transportu zwierząt, stanowi w § 1 ust. 2 pkt 1, że przepisów rozporządzenia nie stosuje się do transportu o charakterze niezarobkowym. W konsekwencji należy – zdaniem skarżącego – uznać, iż brak jest naruszenia obowiązków i tym samym podstaw do nałożenia kary pieniężnej. Skarżący zwrócił również uwagę na wzajemne sprzeczności w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organu II instancji, w którym organ ten stwierdził z jednej strony, iż w dniu kontroli wykonywany był przewóz na potrzeby własne strony, by następnie uznać, iż był to przewóz o charakterze komercyjnym. Zdaniem strony skarżącej zastosowane przez organ pojęcie "przewóz o charakterze komercyjnym" nie stanowi kategorii prawnej, z którą łączyłby się obowiązek określonego postępowania, wynikający z norm prawnych. W konsekwencji skarżący M. K. uznał, iż przepisy odnoszące się do wykonywania transportu o charakterze zarobkowym ("komercyjnym") zostały bezpodstawnie zastosowane do transportu o charakterze niezarobkowym – przewozu drogowego wykonywanego przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do zakresu prowadzonej działalności, co musi budzić uzasadniony sprzeciw. Do skargi strona załączyła m.in. kopię faktury Vat nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. mającą potwierdzać, iż ładunek przewożony skontrolowanym pojazdem ([...] rzeźny) stanowił własność skarżącego i był przewożony do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby związane z rodzajem prowadzonej działalności, a więc ubojem [...].
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Należy przy tym wyraźnie zaznaczyć, iż od dnia wejścia w życie Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz.U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), na mocy którego Polska stała się państwem członkowskim Unii Europejskiej, kontrola sądu administracyjnego obejmuje również zgodność rozstrzygnięć organów administracji publicznej z prawem wspólnotowym, rozumianym jako całokształt dorobku prawnego Wspólnoty Europejskiej (acquis communautaire), w tym zasad ogólnych prawa wspólnotowego, interpretowanym oraz stosowanym w sposób jednolity na całym obszarze Unii Europejskiej.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga Pana M. K., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą K. z siedzibą w P. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego narusza prawo.
Przedmiotowa decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2005 r. narusza zarówno przepisy prawa materialnego wskazane w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, jak również przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt.
Ponadto - zdaniem Sądu – organ II instancji dopuścił się obrazy norm kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.
Zdaniem Sądu zasądzając karę pieniężną w łącznej wysokości 1.300,- złotych, w tym karę 300,- złotych za wykonywanie przewozu zwierząt przez kierowcę nieposiadającego kwalifikacji do transportu zwierząt, oraz karę 1.000,- złotych z tytułu przewozu zwierząt środkiem transportu niedopuszczonym do przewozu – organ dopuścił się obrazy przepisów art. 24 ust. 4a, ust. 4b, i ust. 4f ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt w zw. z § 1 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6 października 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków i sposobu transportu zwierząt oraz w zw. z art. 92 ust. 1 pkt 4 i ust. 4 ustawy o transporcie drogowym w zw. z Lp. 1.5.1 i Lp. 1.5.6 załącznika do tej ustawy – poprzez błędne przyjęcie, iż obowiązki wyrażone w tych przepisach dotyczą transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne zwierząt odbywającego się na odległość nie przekraczającą 50 km liczoną od miejsca wysyłki zwierząt (miejsca wyruszenia transportu) do miejsca przeznaczenia i w konsekwencji dokonanie błędnej interpretacji w/w przepisów materialnych prawa krajowego, przeprowadzonej w sposób sprzeczny z zasadą prowspólnotowej wykładni tego prawa, wbrew normom wspólnotowym wynikającym z Dyrektywy Rady nr 91/628/EWG z dnia 19 listopada 1991 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu i zmieniającą dyrektywy 90/425/EWG oraz 91/496/EWG (Dz. Urz. UE L. 91.340.17).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organ II instancji dopuścił się ponadto naruszenia przepisów postępowania (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.) – poprzez niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy z uwagi na nieustalenie, czy skarżący M. K., wykonując sporny przewóz [...] rzeźnego wyłącznie na potrzeby własne prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa (ubojni [...]), dokonywał przewozu żywych zwierzęta na odległość przekraczającą 50 km.
Ustalenie powyższej przesłanki - w kontekście przyjęcia przez Sąd obrazy w/w przepisów prawa materialnego – ma istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc z uwagi na powstanie tych uchybień należało wyeliminować z obrotu prawnego zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, celem wyjaśnienia przez organ II instancji wskazanych okoliczności sprawy.
Na wstępie analizy stwierdzonych uchybień materialnoprawnych, których dopuścił się organ odwoławczy należy podnieść, iż w związku z przystąpieniem Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej z dniem 1 maja 2004 r., zaczęło obowiązywać w Polsce prawo Unii Europejskiej.
Na porządek prawny Unii Europejskiej składa się prawo pierwotne oraz prawo wtórne, uzupełniane orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (ETS).
Podstawową zasadą prawa wspólnotowego, ustaloną w orzecznictwie ETS, jest zasada nadrzędności, która przewiduje, że prawo pierwotne oraz akty wydane na jego podstawie będą stosowane przed prawem krajowym.
Z chwilą przystąpienia Polski do Unii Europejskiej system prawny Unii stał się naszym własnym systemem, czyli porządek prawny Polski obejmuje w chwili obecnej system prawa narodowego - krajowego i całe acquis communautaire (dorobek wspólnotowy) i w tym systemie musi się poruszać polski sędzia (jak również organy administracji) dokując wykładni prawa zgodnie z jedną z podstawowych zasad prawa wspólnotowego – zasadą prowspólnotowej wykładni prawa krajowego.
Zasada prowspólnotowej wykładni prawa krajowego oznacza, iż sąd krajowy stosując prawo krajowe musi – w zakresie, jaki jest tylko możliwy – interpretować prawo krajowe tak, aby było zgodne z wymogami prawa wspólnotowego, jego treścią i celem.
Obowiązek wykładni prawa krajowego zgodnie z prawem europejskim jest wyprowadzany z art. 10 Traktatu o ustanowieniu Wspólnoty Europejskiej z dnia 25 marca 1957 r. (TWE), na mocy którego państwa członkowskie powinny podjąć wszelkie środki w celu zapewnienia realizacji zobowiązań wypływających z Traktatu lub działań podejmowanych przez instytucje Wspólnoty.
Prowspólnotowa wykładnia pozwala na nadanie normom prawa krajowego takiego znaczenia, przy którym nie są one sprzeczne z normami prawa wspólnotowego; w takiej sytuacji nie ma potrzeby odwoływania się do pierwszeństwa prawa wspólnotowego. W orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości zwraca się wyraźnie uwagę na to, że organy stosujące prawo powinny interpretować prawo krajowe zgodnie z prawem wspólnotowym, a dopiero, jeżeli taka interpretacja okaże się niemożliwa, powinny odmówić stosowania prawa krajowego.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podstawowym obowiązkiem sędziego krajowego jest nadanie regulacji prawa wewnętrznego (krajowego) takiego sensu normatywnego, który będzie pozostawał w zgodzie z porządkiem prawnym Wspólnoty Europejskiej. Dopiero niemożliwość osiągnięcia niesprzeczności uprawnia go do ewentualnej odmowy zastosowania przepisu krajowego.
Wykładnia prawa krajowego musi być dokonywana z uwzględnieniem okoliczności wspólnotowych, te zaś – zgodnie z doktryną effet utile (zasadą efektywności prawa wspólnotowego) – wymagają skoncentrowania się na funkcji (celu) unormowania i rozważenia jej zgodności z funkcją (celem) założoną przez normodawcę wspólnotowego.
Zgodnie z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości należy przyjąć, iż stosowanie wykładni prowspólnotowej prawa krajowego stanowi bezwzględny obowiązek sądów krajowych, niezależnie od tego, czy interpretowane przepisy krajowe zostały wydane celem implementacji dyrektywy, czy też zostały wydane na długo przed przystąpieniem państwa do Wspólnoty Europejskiej (tak również: K. Kowalik-Bańczyk /w:/ "Prowspólnotowa wykładnia prawa polskiego", Europejski Przegląd Sądowy nr 3, grudzień 2005 r., s. 12 i powołane tam orzeczenie ETS w sprawie C-106/89 Marleasing SA v. Commercial Internacional de Alimentacioni S.A., Zbiór Orzeczeń /ECR/ 1990, s. I-4135).
Przechodząc do meritum niniejszej sprawy należy stwierdzić, że w świetle przepisu art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt transport zwierząt odbywa się środkami do tego celu przystosowanymi i jest prowadzony w odpowiednich warunkach, w szczególności wskazanych w tym przepisie.
Zgodnie z art. 24 ust. 4a ustawy o ochronie zwierząt wykonywanie zarobkowego transportu drogowego zwierząt lub transportu zwierząt związanego z prowadzeniem innej działalności gospodarczej może odbywać się wyłącznie przy użyciu środków transportu dopuszczonych do tego celu.
Przepis art. 24 ust. 4b cyt. ustawy stanowi z kolei, iż środek transportu drogowego może być dopuszczony do użycia w transporcie zwierząt, jeżeli spełnia wymogi, których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3 oraz w przepisach wydanych na podstawie ust. 5.
W ustępie 5 omawianego art. 24 ustawy o ochronie zwierząt ustawodawca wskazał, iż minister właściwy do spraw transportu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw rolnictwa oraz w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i sposób transportu zwierząt, przy uwzględnieniu szeregu okoliczności wskazanych w tej delegacji ustawowej.
Działając na podstawie wspomnianej delegacji określonej w art. 24 ust. 5, Minister Infrastruktury wydał w dniu 6 października 2003 r. rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i sposobu transportu zwierząt. Określając w przedmiotowym rozporządzeniu m.in. szczegółowe warunki i sposób transportu zwierząt, maksymalny czas transportu, sposób postępowania ze zwierzętami chorymi oraz padłymi, a także szczegółowe wymagania, jakie powinny spełniać środki transportu przeznaczone do przewozu zwierząt – Minister Infrastruktury ustalił w § 1 ust. 2 pkt 4, że przepisów rozporządzenia nie stosuje się do transportu, jeżeli odległość od miejsca wysyłki zwierząt do miejsca przeznaczenia nie przekracza 50 km.
W tej sytuacji – zdaniem Sądu - należy uznać, iż skoro ustawa o ochronie zwierząt przewiduje, iż środek transportu drogowego przeznaczony do przewozu zwierząt może być dopuszczony do tego celu, jeżeli spełnia wymogi wskazane w cyt. rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 6 października 2003 r., zaś przepis § 1 ust. 2 pkt 4 tego aktu wykonawczego stanowi z kolei, iż jego przepisów nie stosuje się do transportu, jeżeli odległość od miejsca wysyłki zwierząt do miejsca przeznaczenia nie przekracza 50 km, to w przypadku wykonywania przez kontrolowanego przedsiębiorcę transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne żywych zwierząt, odbywającego się na odległość nie przekraczającą 50 km liczoną od miejsca wysyłki zwierząt (miejsca wyruszenia transportu) do miejsca przeznaczenia - nie jest wymagane posiadanie przez podmiot wykonujący przewóz zwierząt stosownej decyzji powiatowego lekarza weterynarii o dopuszczeniu pojazdu do tego celu.
Dodatkowym argumentem świadczącym za prawidłowością powyższej interpretacji prawa krajowego powinien być fakt, iż zgodnie z przepisem Art. 1 ust. 2 pkt b) Dyrektywy Rady nr 91/628/EWG z dnia 19 listopada 1991 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu i zmieniającą dyrektywy 90/425/EWG oraz 91/496/EWG – postanowień tej dyrektywy nie stosuje się, bez uszczerbku dla odnośnych przepisów prawa krajowego, w stosunku do transportu zwierząt odbywającego się na maksymalną odległość do 50 km liczoną od wyruszenia transportu do miejsca przeznaczenia.
Należy zauważyć, iż przedmiotowa Dyrektywa Rady w Art. 5 ust. 1 pkt b) stanowi, iż państwa członkowskie gwarantują, że każda osoba fizyczna lub prawna, przewożąca zwierzęta w celach zarobkowych przewozi zwierzęta objęte niniejszą dyrektywą przy użyciu środków transportu spełniających wymogi ustanowione w Załączniku do niniejszej dyrektywy. Skoro więc przepisy wspólnotowe zawarte w tej dyrektywie, ustanawiające normy chroniące zwierzęta podczas transportu - nie mają zastosowania do przewozów na maksymalną odległość do 50 km - należy uznać, iż również normy krajowe dotyczące środków transportu zwierząt winny mieć zastosowanie wyłącznie do przewozów żywych zwierząt, odbywających się na odległość przekraczającą 50 km liczoną od miejsca wysyłki zwierząt (miejsca wyruszenia transportu) do miejsca przeznaczenia.
W ocenie Sądu warto zwrócić uwagę na fakt, iż również Powiatowy Lekarz Weterynarii w K., wydając decyzję administracyjną Nr [...] z dnia [...] maja 2005 r., dopuścił środek transportu stanowiący własność skarżącego do używania w transporcie dla [...] rzeźnego na odległość przekraczającą 50 km od miejsca wysyłki.
Jeśli chodzi o drugi ze stawianych stronie skarżącej zarzutów, tj. wykonywania przewozów zwierząt przez kierowcę nieposiadającego kwalifikacji do transportu zwierząt, należy stwierdzić, iż przepis art. 24 ust. 4f ustawy o ochronie zwierząt stanowi, że przewoźnik może zatrudniać do transportu zwierząt wyłącznie kierowców i konwojentów posiadających kwalifikacje niezbędne do transportowania zwierząt, potwierdzone przez powiatowego lekarza weterynarii.
Zdaniem Sądu należy uznać, iż przewoźnikiem w rozumieniu tego przepisu jest nie tylko podmiot zajmujący się zarobkowym przewozem zwierząt, ale również podmiot zajmujący się przewozem zwierząt wykonywanym w związku z prowadzeniem innej działalności gospodarczej, w tym również wykonującym niezarobkowe przewozy na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. W tym przypadku należy - zdaniem Sądu – odwołać się do definicji przewoźnika zawartej w przepisie § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia działalności w zakresie zarobkowego przewozu zwierząt lub przewozu zwierząt wykonywanego w związku z prowadzeniem innej działalności gospodarczej (Dz.U. z 2004 r. Nr 100, poz. 1012).
W tej sytuacji należy przyjąć, iż podobnie, jak w przypadku wymogów dotyczących środków transportu przeznaczonych do przewozu zwierząt, tak i w przypadku wymogów dotyczących kwalifikacji kierowców – norma zawarta w przepisie art. 24 ust. 4f ma zastosowanie do przedsiębiorców wykonujących nie tylko zarobkowy transport drogowy, ale również dokonujących przewozy na potrzeby własne wykonywane pomocniczo w stosunku do ich podstawowej działalności gospodarczej. Niemniej – podobnie, jak w przypadku obostrzeń dotyczących środków transportu, w tym przypadku również należy przyjąć, iż wymóg zatrudniania do przewozu zwierząt kierowców i konwojentów posiadających specjalne kwalifikacje, poprzedzone stosownym przeszkoleniem, winien mieć zastosowanie wyłącznie do przewozów żywych zwierząt, odbywających się na odległość nie przekraczającą 50 km liczoną od miejsca wysyłki zwierząt (miejsca wyruszenia transportu) do miejsca przeznaczenia.
Taki sposób wykładni przepisów krajowych zgodny jest z normami wspólnotowymi zawartymi we wspomnianej Dyrektywie Rady nr 91/628/EWG z dnia 19 listopada 1991 r. Należy bowiem zwrócić uwagę, iż przepisy tej dyrektywy stanowią, że osoba kierująca przedsiębiorstwem przewozu zwierząt powierza przewóz personelowi posiadającemu niezbędną wiedzę o sprawowaniu wszelkiej koniecznej opieki nad przewożonymi zwierzętami (vide: Art. 5 ust. 2 pkt a) Dyrektywy). W tym przypadku również można postawić tezę, że skoro przepisy wspólnotowe zawarte w omawianej dyrektywie, ustanawiające normy chroniące zwierzęta podczas transportu, nie mają zastosowania do przewozów na maksymalną odległość do 50 km – to należy uznać, że także normy krajowe dotyczące nie tylko środków transportu zwierząt, ale także kwalifikacji kierowców - winny mieć zastosowanie wyłącznie do tych przewozów żywych zwierząt, które odbywają się na odległość nie przekraczającą 50 km liczoną od miejsca wysyłki zwierząt (miejsca wyruszenia transportu) do miejsca przeznaczenia.
Zdaniem Sądu należy w konsekwencji przyjąć, iż w przypadku przewozu żywych zwierząt zasadniczą kwestią, jaka winna być w toku kontroli jednoznacznie wyjaśniona przez organy inspekcji transportu drogowego, jest kwestia odległości, na jaką przewożone są zwierzęta. Większego znaczenia nie ma natomiast charakter przewozu, a więc właściwie nieistotne jest to, czy wykonywany przewóz zwierząt ma charakter zarobkowy, czy też niezarobkowy, tj. pomocniczy w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej wykonujących je podmiotów (przedsiębiorców), albowiem zarówno jeden, jak i drugi rodzaj przewozu podlega restrykcjom przepisu art. 24 ustawy o ochronie zwierząt.
W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie, stosownie do art. 7 i 77 k.p.a. Zgodnie zaś z przepisem art. 107 § 3 k.p.a. decyzja powinna być należycie uzasadniona z podaniem m.in. dowodów, na podstawie których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji (tak również: Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie /w:/ wyroku z dnia 26 maja 1998 r., sygn. akt II SA 420/98, nie publik.).
Z tej przyczyny należy uznać, iż z uwagi na wskazane wyżej uchybienia - organ II instancji zobowiązany będzie ponownie wyjaśnić, czy skarżący przedsiębiorca wykonując transport żywych zwierząt ([...] rzeźnego), zakupionych przez siebie na potrzeby swojej podstawowej działalności gospodarczej (ubojni [...]), przewoził zwierzęta na odległość powyżej 50 km.
Brak jednoznacznych ustaleń w powyższym zakresie nie pozwala sądowi administracyjnemu na pełną kontrolę prawidłowości (legalności) zaskarżonych decyzji administracyjnych.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stwierdzając, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, Sąd działał na podstawie art. 152 p.p.s.a.
Orzekając zwrot kosztów postępowania w postaci uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 100,- złotych, Sąd działał na podstawie art. 200 p.p.s.a.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI