VI SA/WA 2101/06

VI SA/Wa 2101/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-01-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grażyna Śliwińska /sprawozdawca/
Maria Jagielska /przewodniczący/
Zbigniew Rudnicki
Symbol z opisem
6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Jagielska Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę
Uzasadnienie
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] września 2006 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] lipca 2006 r. cofającą Panu S. Z. pozwolenie na broń palną myśliwską.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 138 § 1 art.1 i 268a k.p.a. oraz art.18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity z 2004r. Dz. U. Nr 52, poz. 525 ze zm.).
Podstawę faktyczną stanowiły następujące ustalenia:
W toku prowadzenia postępowania na wniosek pana S. Z. w sprawie wydania pozwolenia na dodatkową jednostkę broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich Komendant Wojewódzki Policji w P. uzyskał informację o toczących się przeciwko temu wnioskodawcy postępowaniach karnych z art. 286 § 1 oraz z art. 178a § 1 k.k. Na tej podstawie wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń.
Ostatecznie ustalił, że w sprawie z art. 286 § 1 k.k. (oszustwo) postępowanie zostało umorzone, natomiast zapadły dwa prawomocne wyroki Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] września 2005 r. i [...] stycznia 2006 r. skazujące pana S. Z. :
- pierwszy za przestępstwo za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości (z art. 178a § 1 k.k.) w sprawie o sygn. [...], za co orzeczony został oprócz grzywny zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres roku i świadczenie pieniężne,
- drugi za dwa czyny z art. 244 k.k. tj. za kierowanie pojazdem mechanicznym w dniu 28 października 2005 r. i w dniu 4 listopada 2005 r. mimo orzeczonego przez Sąd Rejonowy w K. zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych od 4 czerwca 2005 r.
Komendant Wojewódzki Policji w P. uznał, iż wskazane wyżej fakty naruszenia porządku prawnego, potwierdzone skazującymi wyrokami sadowymi kwalifikują stronę do kategorii osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] cofnął stronie pozwolenie na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6, art. 20 ustawy o broni i amunicji i art. 268a k.p.a.
W odwołaniu od tej decyzji pan S. Z. domagając się jej uchylenia zarzucił błędną wykładnię przepisów prawa materialnego i naruszenie przepisów postępowania administracyjnego: art. 77 i 107 § 3 k.p.a. Podnosił, że organy Policji błędnie przyjęły, iż należy on do osób o których mowa w nieprzestrzegających obowiązujących norm prawa. Nie zgodził się oceną, iż należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Wskazywał, że w miejscu zamieszkania ma pozytywną opinię, nie dopuścił się przestępstw związanych z dysponowaniem bronią, a karalność jest epizodem w jego życiu.
Organ odwoławczy nie uwzględnił argumentów odwołania, potwierdzając zasadność decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w P.. Wywodził, że strona popełniła trzy przestępstwa poprzez fakt prowadzenia pojazdy w stanie nietrzeźwości, a następnie mimo sądowego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych – zakaz ten dwukrotnie naruszyła. Nie ma znaczenia, ze przestępstwa te nie maja bezpośredniego związku z bronią, ale podstawa prawna cofnięcia pozwolenia na broń - art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni nie uzależnia cofnięcia pozwolenia od tego, ze posiadacz broni popełni przestępstwo związane z posiadaniem broni. Uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku prawnego ma bowiem miejsce nie tylko w przypadku skazania posiadacza broni za przestępstwo przeciwko życiu zdrowiu i mieniu. Katalog przestępstw wymieniony w przepisie jest otwarty poprzez wskazanie, że dotyczy "w szczególności" wyżej wymienionych kategorii przestępstw. Ocenił, iż posiadanie pozwolenia na broń jest szczególnym przywilejem, to osoby uprawnione do dysponowania nią są zobowiązane do przestrzegania prawa w sposób szczególny. Broń może znajdować się jedynie w rękach osób, których postępowanie pozwala domniemywać, że nie użyją jej niezgodnie z prawem albo ich przeznaczeniem. Skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko komunikacji, a następnie dwukrotne złamanie zakazu prowadzenia pojazdów orzeczone wyrokiem sądu - stwarza uzasadnioną obawę, że strona może nie przestrzegać norm związanych z używaniem broni. Organ odwoławczy ocenił jako niewiarygodne – w świetle wyroku sądu z [...] stycznia 2006 r. twierdzenie odwołującego, że przestępstwa z art. 244 k.k. zostały popełnione w wyniku błędnego przekonania, że pojazd, którym kierował jest pojazdem ciężarowym. Wskazał także na okoliczność, że pomimo dobrej opinii z miejsca zamieszkania umyślne naruszenie norm prawa przez odwołującego nastąpiło w krótkim odstępie czasu. Wyroki wydane przez sąd wiążą organy w postępowaniu administracyjnym. Czyny w nich opisane zostały popełnione i wynika z nich, że odwołujący sprzeniewierzył się ustalonemu porządkowi społecznemu, łamiąc przepisy ustanowione dla ochrony bezpieczeństwa życia i zdrowia ludzkiego w komunikacji drogowej, czym godził w bezpieczeństwo publiczne. Tym samym, lekceważąc porządek prawny, nie daje gwarancji bezpiecznego posiadania i posługiwania się bronią, a zatem zachodzi uzasadniona obawa użycia broni w sposób sprzeczny z interesem porządku publicznego. W razie uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji istnieje obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń osobie, której obawa ta dotyczy. Z tego tez względu odniósł się do braku podstaw z art. 105 § 1 k.p.a.do umorzenia postępowania.
Organ odwoławczy przyznał, że uzasadnienie decyzji I instancyjnej było lakoniczne w kontekście wymogów art. 107 § 3 k.p.a., jednakże wskazana podstawa prawna i faktyczna oceniona została w kontekście interesu społecznego i interesu obywatela (art. 7 k.p.a.) i nie ma podstaw do jej uchylenia w sytuacji, kiedy organ odwoławczy przy ponownym rozpatrzeniu naprawił te braki. Po
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pan S. Z. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji ja poprzedzającej zarzucając naruszenie przepisów ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity z 2004r. Dz. U. Nr 52, poz. 525 ze zm.) przez błędną wykładnię przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz naruszenie art. 10 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a. Przede wszystkim wskazał na błędne przyjęcie założenia, iż wyroki sądu stanowią podstawę do stwierdzenia, iż należy do osób nie przestrzegających obowiązujących norm prawa. Podtrzymywał bowiem, że pomimo skazania skarżący nie należy do grona osób co do których istnieje uzasadniona obawa użycia broni w sposób sprzeczny z interesem porządku publicznego.
W jego ocenie ograniczenie postępowania dowodowego spowodowało naruszenie wskazanych norm procesowych. Organy policji powinny przeprowadzić szczegółowe postępowanie dowodowe i w sposób wyczerpujący ustalić czy zachodzą przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i dopiero podjąć stosowną decyzję umożliwiając stronom wypowiedzenie się co do zebranych materiałów i dowodów. Podkreślał swoją pozytywną opinię w miejscu zamieszkania jak i fakt niekaralności za przestępstwo i wykroczenie z ustawy o broni i amunicji.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie. Wywodził, że obie decyzje zostały wydane po ustaleniu skazania skarżącego prawomocnymi wyrokami sądowymi za popełnienie przestępstw z art. 178a i 244 k.k. i na tej podstawie organy policji powzięły wobec niego obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni.
Jako niezasadny ocenił także zarzut naruszenia przepisów postępowania. Wskazywał, że trzykrotnie organ I instancji informował skarżącego o uprawnieniach jakie wynikają z art. 10 § 1 k.p.a. i strona ze swoich uprawnień skorzystała zarówno kierując pisma jak i zapoznając się z materiałami postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. (Dz.U.02.153.1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U.02.153.1270 z późn. zm. – zwana dalej p.s.a. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialną podstawę orzekania regulują przepisy wskazane w zaskarżonej decyzji - art. 18 ust.1 pkt.2 w zw. z art.15 ust.1 pkt.6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity z 2004r. Dz. U. Nr 52, poz. 525 ze zm.). Zgodnie z powołanym wyżej pierwszym przepisem art. 18 ust.1 pkt. 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano należy do osób, o których mowa m.in. w art. 15 ust. 1 pkt.6.
Przepis art. 15 ust. 1 pkt. 6 wyznacza generalną zasadę, jako pierwszą przesłankę stanowiąc, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a dodatkowo wprowadza drugą przesłankę obejmującą krąg osób w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia prawa materialnego, bowiem zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał organowi administracji podstawę do dokonania oceny stanu faktycznego jako wyczerpującego przesłanki określone w cytowanych normach ustawy o broni i amunicji.
Nie ulega wątpliwości - z treści zaskarżonych decyzji, że organ powołał się na pierwszą z tych przesłanek, dokonując oceny postawy skarżącego (co do istnienia obawy) - w kontekście czynów jakich dopuścił się w sprawach objętych wymienionymi wyrokami. W zakresie czynów objętych prawomocnymi wyrokami sądu karnego nie miał potrzeby prowadzenia szczegółowego postępowania dowodowego wobec tego, że w postępowaniu administracyjnym był związany tymi ustaleniami. Także sąd administracyjny jest z mocy art. 11 p.s.a. związany ustaleniami wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa.
Z tego względu Sąd nie podziela zarzutu skarżącego, co do błędnej oceny zarówno stanu faktycznego, jak i prawnego, a także zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Po wszczęciu postępowania z urzędu, o czym strona została zawiadomiona i pouczona, ze swoich uprawnień skorzystała - zarówno kierując do organu pisma jak i zapoznając się z materiałami postępowania. Do tych kwestii organ szczegółowo odniósł się w zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do zarzutów dokonania błędnej oceny zaistniałych faktów podnieść należy, że całkowicie chybione jest wywodzenie, że z samego faktu skazania za dwa umyślne czyny opisane w prawomocnych wyrokach skazujących nie można wywieźć przekonania o jego winie co do popełnienia czynów objętych tymi wyrokami i konieczności przeprowadzania w ich zakresie szczegółowego postępowania administracyjnego. Przypisane skarżącemu czyny zawarte są i opisane w sentencjach prawomocnych wyroków. Tak ustalone okoliczności – co do popełnienia czynu - stanowią o dokonaniu przez organ prawidłowej oceny istnienia uzasadnionej obawy możliwości użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego przez organ uprawniony do cofnięcia zezwolenia na posiadanie broni.
Podkreślenia także wymaga, że naruszenie obowiązujących norm prawnych w przypadku skarżącego nie było jednorazowym epizodem, który w ocenie postawy skarżącego, jego pozytywnej opinii z miejsca zamieszkania, mógłby nie mieć szczególnego znaczenia. Trzy czyny miały bowiem miejsce w krótkim okresie od czerwca do listopada 2005 r. Powoływanie się zatem na opinię w miejscu zamieszkania - faktu tego nie zmieniają. Wbrew zarzutom strony, z zaskarżonej decyzji wynika, że brane były pod uwagę w ocenie, ale ostatecznie nie uwzględnione przez organ administracji.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny badając legalność zaskarżonej decyzji stwierdził, że organ odwoławczy poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne, dokonał ich pogłębionej analizy w uzasadnieniu, spełniającym wymogi art. 107 § 3 k.p.a.
Odnosząc się do argumentacji zawartej w skardze, należy zwrócić uwagę na charakter norm prawnych, których nie przestrzegał skarżący:
- dyspozycja przepisu obejmującego przestępstwo z art. 178 a § 1 k.k. określa zachowanie polegające na prowadzeniu m.in. w stanie nietrzeźwości pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym;
- dyspozycja przepisu obejmującego przestępstwo z art. 244 k.k. określa zachowanie polegające nie stosowaniu się do orzeczonego przez sąd zakazu m.in. prowadzenia pojazdów i skarżący dwukrotnie ją naruszył: [...] października i [...] listopada 2005 r.
Wprawdzie zachowanie wyczerpujące znamiona czynów zabronionych określonych normami art. 178 a § 1 i 244 k.k. nie są stricte przestępstwami przeciwko życiu, zdrowiu czy mieniu według systematyki przepisów kodeksu karnego oraz nie zostały popełnione w związku z użyciem broni, ale Sąd podzielił pogląd organów Policji, że przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji znajduje zastosowanie w stanie faktycznym niniejszej sprawy. Wymienia bowiem tylko przykładowo - jako okoliczność budzącą uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego - prawomocne skazanie orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oraz toczące się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wskazuje na to użycie w tym przepisie sformułowania "w szczególności skazanym (...)". Zatem katalog sytuacji objętych dyspozycją tego przepisu jest otwarty (niewyczerpany).
Nie można także pominąć, iż przestępstwo objęte przepisem art. 178 a § 1 kk, usytuowane wprawdzie w rozdziale XXI kodeksu karnego (zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji"), jednak przedmiotem ochrony tym przepisem jest życie i zdrowie człowieka. Tego rodzaju zachowanie jak prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości często wywołuje tragiczne skutki w postaci wypadków powodujących śmierć i kalectwo ludzi. Właśnie takie konsekwencje wskazanego wyżej zachowania, jego waga społeczna oraz nagminność legły u podstaw ratio legis zakwalifikowania prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości jako przestępstwa.
Z kolei - broń - jest towarem szczególnie reglamentowanym przez to, że dostęp do jej posiadania ograniczony jest przepisami ustawy o broni i amunicji. Broń nie może bowiem stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie niewątpliwie występuje w przypadku posługiwania się bronią przez osobę, która ma nad nią ograniczoną kontrolę, znajdując się w stanie nietrzeźwości lub odurzenia.
Dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, a następnie nieprzestrzeganie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych rodzi uzasadnioną obawę, że z równym lekceważeniem prawa skarżący może korzystać z posiadanej broni, czyli w rezultacie używać jej z narażeniem życia i zdrowia innych osób, a więc w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Należy bowiem pamiętać, że pojazd mechaniczny w rękach osoby o zaburzonych, na skutek nietrzeźwości, właściwościach psychomotorycznych może niekiedy okazać się groźniejszym narzędziem przestępczym niż broń palna.
Miarą osobistej odpowiedzialności jest więc, by w takim stanie samochodu nie prowadzić. W przeciwnym razie odpowiedzialność ta jest podważona, co rozciąga się też na pozostałe działania skarżącego, w tym na ocenę, czy gwarantuje on prawidłowe i bezpieczne korzystanie z broni.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy obawę tą potwierdziły w krótkim czasie dalsze działania skarżącego – kierowanie pojazdem mechanicznym wbrew zakazowi w warunkach czynu ciągłego. Dlatego podnoszony przez skarżącego dotychczasowy tryb życia - w tym pozytywna opinia - nie mogły mieć wpływu na decyzje organów Policji. Wypełnienie przesłanki zaliczenia skarżącego do osób wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji było wystarczającym argumentem - zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy – do utrzymania decyzji cofającej pozwolenie na broń. Taki pogląd zaprezentował także Naczelny Sad Administracyjny w wyroku z dnia22 listopada 2006 r. w sprawie II OSK 1366/05 (niepublikowany).
Analizując niniejszą sprawę, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, czy naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie okoliczności mogłyby w świetle art. 145 p.s.a. spowodować uchylenie zaskarżonej przez stronę decyzji.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.