VI SA/WA 2002/06

VI SA/Wa 2002/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-01-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Andrzej Wieczorek
Izabela Głowacka-Klimas /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi Z. spółka jawna z siedzibą w K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
W dniu 17 stycznia 2003 r. P. Z. Spółka Jawna zgłosiło do rejestracji znak słowno-graficzny HP-LAMP przeznaczony do oznaczania lamp ulicznych, lamp, żarówek oświetleniowych, opraw oświetleniowych (klasa 11).
Urząd Patentowy RP po przeprowadzeniu badań stwierdził, że w/w znak nie może być zarejestrowany, gdyż jest podobny w rozumieniu art. 132 ust. 2, pkt 2 ustawy Prawo własności przemysłowej do zarejestrowanego na rzecz O. z pierwszeństwem od dnia 20 listopada 1997 r. pod numerem [...] znaku towarowego HPL przeznaczonego do oznaczania urządzeń do oświetlania, w szczególności lamp elektrycznych i części do wymienionych produktów (klasa 11).
W związku z powyższym Urząd Patentowy pismem z dnia 5 stycznia 2006 r. wezwał Zgłaszającego do wypowiedzenia się co do zaistniałej kolizji.
Pełnomocnik zgłaszającego pismem z dnia 23 stycznia 2006 r. poinformował, że nie podziela zdania Urzędu w przedmiotowej sprawie dowodząc, iż pomiędzy przedmiotowymi znakami występują istotne różnice w zakresie brzmienia i szaty graficznej. Dodatkowo w piśmie z dnia 10 lutego 2006 r. przedstawiono w jaki sposób znak jest używany.
W świetle powyższego Urząd Patentowy odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy HP-LAMP na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 wyżej powołanej ustawy wyłącza z rejestracji znaki towarowe, które są podobne do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla podobnych towarów, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym. Decyzja została wydana [...] marca 2006 r.
W uzasadnieniu podano między innymi, że:
niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd polega na możliwości błędnego, nie odpowiadającego rzeczywistości, przypisania przez przeciętnego odbiorcę uprawnionemu z rejestracji danego towaru ze względu na nałożony nań znak. Niebezpieczeństwo to jest rezultatem podobieństwa towarów i podobieństwa oznaczeń. Obydwa elementy łączą się ze sobą ściśle i im bardziej są podobne towary, tym większa możliwość uznania znaków za podobne do siebie. Zakres ochrony prawa z rejestracji znaku towarowego sięga tak daleko, jak sięga granica podobieństwa towaru i oznaczenia przy zestawieniu z innymi towarami i oznaczeniami. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd zachodzi, jeżeli krąg odbiorców może zakładać, że przedmiotowe towary lub usługi pochodzą z tego samego przedsiębiorstwa lub, w niektórych przypadkach, z powiązanych ekonomicznie przedsiębiorstw. Prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd powinno być oceniane całościowo, na podstawie sposobu, w jaki właściwy krąg odbiorców postrzega przedmiotowe towary i usługi oraz uwzględniając właściwie w niniejszej sprawie czynniki, w szczególności współzależność pomiędzy podobieństwem oznaczeń a podobieństwem towarów i usług, których dotyczą (wyrok SPI z 9 lipca 2003 r. w sprawie [...]. przeciwko O.).
Kwestia podobieństwa towarów jest bezsporna, pełnomocnik przyznał, że w przedmiotowej sprawie oba znaki przeznaczone są do oznaczania towarów tego samego rodzaju: artykułów oświetleniowych.
W odniesieniu do podobieństwa oznaczeń znaki należy porównywać w trzech płaszczyznach: wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej. Do przyjęcia podobieństwa dwóch oznaczeń wystarcza ich zbieżność na jednej z płaszczyzn. Jednakże zbieżność ta może być na innych płaszczyznach utwierdzona. Przedmiotowe oznaczenia są bardzo podobne pod względem wizualnym, również w sferze fonetycznej wykazują pewne podobieństwo. Znak [...] HP-LAMP nie posiada szczególnej grafiki i fakt, iż pisany jest pogrubionymi literami oraz z myślnikiem nie wpływa na jego oryginalność. Pierwsze litery przedmiotowego oznaczenia są takie same jak w znaku zarejestrowanym. Drugi człon oznaczenia: słowo LAMP nie posiada zdolności odróżniających biorąc pod uwagę że zgłoszony jest do oznaczania artykułów oświetleniowych. Warto zauważyć, że do stwierdzenia podobieństwa nie jest konieczne rzeczywiste pomylenie znaków przez odbiorcę. Wystarczy, ze istnieje taka możliwość. Kupujący na ogół nie ma możliwości porównania obydwu znaków w tym samym czasie. Dla nabywcy decydujące znaczenie mają zbieżne elementy obu oznaczeń. Jest to usprawiedliwione z psychologicznego punktu widzenia, gdyż nabywca zachowuje w pamięci jedynie ogólny zarys oznaczenia, którego poszukuje. Kieruje się on przy wyborze jedynie pewnymi przewodnimi elementami oznaczenia z pominięciem drobnych rozbieżności. W odniesieniu do przesłanego opakowania znaku prezentującego sposób jego używania, należy zauważyć, że dokonując analizy znaku rozpatruje się formę w jakiej został zgłoszony i wymienione w wykazie towary.
Pełnomocnik Zgłaszającego nie zgodził się ze stanowiskiem Urzędu i 15 maja 2006 r. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wnioskodawca twierdzi, że pomiędzy porównywanymi znakami nie zachodzi istotne podobieństwo, które mogłoby spowodować skojarzenia między znakami. Wnioskodawca podkreśla, iż "oceniając zdolność rejestracyjną znaku należy to robić całościowo, a nie brać pod uwagę wybrane fragmenty znaku", w związku z czym nie należy odrzucać członu LAMP ze zgłoszonego oznaczenia, gdyż składa się on na całość znaku, który brzmi HP-LAMP. Wnioskodawca zaznacza, że w przedmiotowej sprawie zbieżne są tylko dwie litery, jest to niewiele, biorąc pod uwagę, że znak jest utworzony z sześciu liter. Ponadto Urząd zarzuca, że znak ma skromną grafikę co pozbawia go oryginalności, ale jednocześnie podkreśla, że znak należy oceniać w połączeniu z towarami.
Decyzją z dnia [...] września 2006 r. Urząd Patentowy RP utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu podał między innymi, że:
powołany przez Urząd przepis art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo własności przemysłowej wyłącza z rejestracji znaki towarowe, które są podobne do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla podobnych towarów, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia ze znakiem wcześniejszym. Zdaniem Urzędu przedmiotowe oznaczenie, biorąc pod uwagę zwykłe warunki obrotu gospodarczego, może wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów nim oznaczanych.
Zgłoszone oznaczenie HP-LAMP przeznaczone jest do oznaczania artykułów oświetleniowych, w związku z tym człon LAMP ma w nim charakter wyłącznie opisowy i nie wpływa na zdolność odróżniającą oznaczenia, gdyż wskazuje bezpośrednio na rodzaj towaru, stąd też za główne elementy wyróżniające w znaku należy uznać litery HP. Litery HP są jednocześnie pierwszymi literami znaku przeciwstawionego, który jest oznaczeniem krótkim, złożonym z trzech liter. Trzecią - ostatnią literą w znaku kolizyjnym jest litera L, która również w znaku zgłoszonym występuje po początkowych literach HP. Oba oznaczenia zgłoszone zostały wyłącznie w formie słownej. Analizując poszczególne elementy porównywanych znaków Urząd doszedł do wniosku, że znaki mogą być ze sobą kojarzone, ponieważ HP-LAMP może być uznany za odmianę, rozwinięcie wcześniejszego oznaczenia HPL. W odbiorze wzrokowym znaków, jak stwierdzają badania, najistotniejsze znaczenie dla nabywców mają początki oznaczeń, brak szczególnej, wykraczającej poza sam napis, odróżniającej formy graficznej może więc do takiej pomyłki się przyczynić. Mając na uwadze fakt, że porównywane oznaczenia przeznaczone są do oznaczania towarów tego samego rodzaju - należy uznać, że wspólne egzystowanie na rynku znaków HPL oraz HP-LAMP mogłoby wprowadzić odbiorców w błąd co do pochodzenia tych towarów.
Do podstawowych funkcji znaku towarowego należy zaliczyć funkcję oznaczenia pochodzenia towaru, czyli możliwość odróżnienia towarów jednego przedsiębiorcy od towarów tego samego rodzaju innych przedsiębiorców. Przy istnieniu tak znacznego podobieństwa oznaczeń oraz jednorodzajowości towarów znaki funkcjonując na tym samym rynku nie mogłyby prawidłowo spełniać swej podstawowej funkcji jaką jest oznaczenie pochodzenia.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł skarżący Z. Spółka Jawna donosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Znakiem podobnym z wcześniejszym pierwszeństwem, który może kojarzyć się ze znakiem skarżącego HP-LAMP nr [...] jest zdaniem Urzędu Patentowego znak towarowy HPL zarejestrowany na terenie Polski w trybie Porozumienia Madryckiego za nr [...]. Znak skarżącego jest przeznaczony do oznaczania następujących towarów: lampy uliczne, lampy, żarówki oświetleniowe, oprawy oświetleniowe. Znak przeciwstawiony jest przeznaczony do oznaczania urządzeń oświetleniowych, w szczególności lamp elektrycznych oraz części do tych produktów.
Urząd Patentowy RP odmówił udzielenia prawa ochronnego ponieważ zdaniem Urzędu znak HP-LAMP nie może spełniać swej podstawowej funkcji z uwagi na podobieństwo do znaku przeciwstawionego. Urząd uważa, że znaki są podobne w zakresie towarów jak również w warstwie brzmieniowej.
Urząd w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] września 2006 r. stwierdza, że obydwa znaki zostały zgłoszone wyłącznie w formie słownej co w przypadku naszego oznaczania nie jest prawdą. W podaniu z dnia 17 stycznia 2003 r. jako rodzaj znaku skarżący wskazał znak słowno-graficzny, a w opisie znaku zawarł informację, że jest to znak słowno-graficzny HP-LAMP. Znak ten zgodnie z załączonymi odbitkami wyróżnia się stylizowanym krojem liter.
Faktem jest, że znak skarżącego jest pozbawiony kolorystyki i wyróżnia się bardzo prostą formą kroju liter ale to jest zamierzone działanie, ściśle związane z warunkami egzystencji przedmiotowego znaku w obrocie gospodarczym. Sprzęt oświetleniowy, taki jak lampy, lampy uliczne, żarówki, oprawy oświetleniowe ze względu na swą specyfikę muszą być pakowane w proste, trwale zabezpieczające towar opakowania przed wpływem warunków zewnętrznych. Forma znaku musi odpowiadać też tym wymogom.
Ponadto tego rodzaju towary są nabywane przez osoby profesjonalnie zajmujące się instalacjami elektrycznymi, usługami w tym zakresie. Znak HP-LAMP ma prostą postać, adekwatną do funkcji, którą ma spełniać. Nie można tego odczytywać jako brak cech wyróżniających tego znaku w stosunku do znaku HPL.
Znak HPL nr [...] jest przeznaczony do oznaczania urządzeń oświetleniowych, lamp elektrycznych i części do tych towarów. Wymienione towary są towarami o specyficznych warunkach zbytu. Nie można tego odnosić do zwykłych warunków obrotu. A właśnie w specyficznych warunkach obrotu, trudno jest pomylić przedmiotowe znaki z uwagi na ich odmienne brzmienie łatwe do odróżnienia dla nabywców, którzy też nie są przeciętni. Ze względu na warunki bezpieczeństwa osoby z dostępem do urządzeń oświetleniowych muszą być odpowiednio przeszkoleni. A głównie do nich są kierowane towary opatrzone znakiem HP-LAMP.
Oceniając zdolność rejestracyjną znaku towarowego zawsze trzeba patrzeć na to z punktu widzenia przeciętnego odbiorcy. Tego Urząd Patentowy w ogóle nie wziął pod uwagę. A właśnie takie osoby jak również inni uczestnicy obrotu towarowego bez większego wysiłku dostrzegą, że znak HPL jest inny niż znak HP-LAMP.
Na te różnice składa się przede wszystkim inne brzmienie bo HPL brzmi inaczej niż HP-LAMP. Ponadto szata graficzna znaku. Znak wyróżnia się grafiką, która przejawia się w stylizowanym kroju liter (dlaczego jest mało skomplikowana wyjaśniono powyżej) podczas gdy znak przeciwstawiony jest pozbawiony szaty graficznej.
Do bardzo ważnych różnic należy zaliczyć formę znaczeniową. Znak skarżącego stanowi fantazyjny zwrot, który swym brzmieniem uruchamia wyobraźnię. Znak przeciwstawiony nic nie wyraża w swej treści. Nie ma żadnej formy znaczeniowej. Nie można więc tu mówić o jakimkolwiek podobieństwie znaków.
Skarżący stanowczo nie zgadza się z interpretacją Urzędu Patentowego RP, że człon LAMP należy odrzucić jako element opisowy wskazujący na rodzaj towarów.
W znaku skarżącego człon LAMP wraz z członem HP i myślnikiem stanowią całość. I tak jest postrzegany przez odbiorców. Znaku nie można dzielić bo jest on całością. Liczne orzeczenia Urzędu Patentowego RP w podobnych sprawach to potwierdzają.
Nie można również zgodzić się z twierdzeniem, że zwrot LAMP to fragment wyrazu LAMPA, który dla wymienionych w wykazie towarów ma charakter opisowy. Człon LAMP może stanowić początek wielu innych wyrazów występujących w języku polskim np. lamperia, lampas, lampard. Sam w sobie jest wyrazem fantazyjnym.
Pomiędzy znakiem słowno-graficznym HP-LAMP a znakiem słownym HPL nie zachodzi żadne podobieństwo a w szczególności takie podobieństwo, które mogłoby spowodować wśród odbiorców błąd polegający na skojarzeniu znaków bo są to znaki inne w warstwie brzmieniowej, w warstwie graficznej i znaczeniowej czego Urząd Patentowy RP nie wziął pod uwagę.
W odpowiedzi na skargę Urząd wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podał między innymi, że:
w skardze na ww. decyzję Skarżący zarzuca Urzędowi Patentowemu stwierdzenie, iż oba porównywane znaki zgłoszone zostały wyłącznie w formie słownej, podczas gdy znak przedmiotowy jest oznaczeniem słowno-graficznym, który zdaniem Skarżącego "wyróżnia się stylizowanym krojem liter". Urząd używając tego stwierdzenia chciał podkreślić, że grafika w znaku zgłoszonym ogranicza się wyłącznie do użycia symbolu myślnika pomiędzy członami HP oraz LAMP, natomiast poszczególne człony HP i LAMP zapisane są zwykłą, pogrubioną czcionką, dużymi literami, dlatego należy stwierdzić, że czcionka obu oznaczeń nie ma wyróżniającego charakteru graficznego. Zwykły charakter czcionki potwierdza również sam Skarżący pisząc na stronie 3 skargi "Faktem jest, że nasz znak jest pozbawiony kolorystyki i wyróżnia się bardzo prostą formą kroju liter ale to jest zamierzone działanie, ściśle związane z warunkami egzystencji przedmiotowego znaku w obrocie gospodarczym". Dalej Skarżący odnosi się do prostej formy opakowania produktów wskazanych w wykazie, co jego zdaniem ma wpływ na fakt użycia prostej formy zapisu zgłoszonego oznaczenia. Urząd zaznacza, że nie kwestionuje okoliczności, iż znaki przeznaczone do oznaczania kwestionowanych towarów często mają prostą, zwykłą formę, ale kwestionowane jest podobieństwo oznaczenia zgłoszonego do oznaczenia wcześniejszego.
Skarżący podkreśla, że towary, których dotyczy odmowa nabywane są przez osoby profesjonalnie zajmujące się instalacjami elektrycznymi i usługami w tym zakresie, jednak zdaniem Urzędu takie towary jak: lampy, żarówki oświetleniowe i oprawy oświetleniowe są kupowane również przez przeciętnie zorientowanych w tej branży nabywców, którzy sami urządzają swoje mieszkania, bądź domy. Skarżący zaznacza, że "Lampy, lampy uliczne, żarówki oświetleniowe, oprawy oświetleniowe są nabywane bo są potrzebne i to natychmiast. Tutaj nie ma czasu na oglądanie opakowania, zachwycanie się nim (...). Te osoby nie zwracają uwagi na cechy zdobnicze, kolorystyczne, które mają przyciągnąć i zachęcić klienta do zakupu. Kupują towar opatrzony danym znakiem bo jest on potrzebny. A znak wskazuje, że skoro poprzednio nabyty towar opatrzony tym znakiem był dobrej jakości to przy następnej okazji należy zakupić towar opatrzony tym samym znakiem." Sytuacja opisywana przez Skarżącego potwierdza stanowisko Urzędu, który uważa, że przeciętny nabywca - nie zawsze fachowiec może zostać wprowadzony w błąd, ponieważ mając pewną opinię na temat konkretnego towaru, nie będzie on oglądać go szczegółowo, ale będzie poszukiwać konkretnego oznaczenia pośród innych oznaczeń znajdujących się w dziale towarów oświetleniowych. Poszukując przykładowo oznaczenia HPL, przeciętny nabywca może stwierdzić, że HP-LAMP jest odmianą, bądź rozwinięciem oznaczenia HPL i pochodzi od tego samego producenta, przez co zostanie wprowadzony w błąd.
Analiza podobieństwa obu oznaczeń została przedstawiona zarówno w decyzji z [...] marca 2006 r. jak i w decyzji z [...] września 2006 r. Urząd raz jeszcze podkreśla, że w odbiorze wzrokowym znaków, jak stwierdzają badania, najistotniejsze znaczenie dla nabywców mają początki oznaczeń, brak szczególnej, wykraczającej poza sam napis, odróżniającej formy graficznej może więc przyczynić się do pomylenia oznaczeń. Litery HP są pierwszymi literami w obu porównywanych oznaczeniach, trzecią literą w obu oznaczeniach jest litera L - będąca jednocześnie ostatnią literą w znaku wcześniejszym, natomiast w znaku zgłoszonym następują jeszcze litery AMP, co w sumie tworzy znak HP-LAMP.
Skarżący zaznacza, że ważną różnicą pomiędzy znakami jest fakt, że znak wcześniejszy HPL nic nie wyraża w swej treści, natomiast znak przedmiotowy stanowi fantazyjny zwrot, który "porusza wyobraźnię". Zdaniem Urzędu fakt, iż pewien podmiot zaczął oznaczać swoje towary oznaczeniem HPL jest fantazją, ponieważ nie jest to określenie rodzajowe dla towarów oświetleniowych, ale wymyślone zestawienie liter, które ma powodować kojarzenie towarów oznaczonych napisem HPL wyłącznie z firmą O. z N.. Pojawienie się w obrocie towarów tego samego rodzaju, ale innego producenta, oznaczonych znakiem HP-LAMP będzie powodować kojarzenie tych znaków przez nabywców, co może wywoływać negatywne skutki odnośnie uprawnionego ze znaku wcześniejszego. Urząd nie podziela opinii, iż oznaczenie HP-LAMP jest fantazyjnym zwrotem poruszającym wyobraźnię, gdyż po pierwsze kojarzony będzie ze znakiem wcześniejszym HPL, a po drugie w stosunku do towarów oświetleniowych człon LAMP będzie odbierany wyłącznie jako wskazujący na rodzaj towarów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a.
Skarga analizowana stosownie do wymienionych kryteriów jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo.
Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] września 2006 r. utrzymującą w mocy decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] marca 2006 r. w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy HP-LAMP.
Zgodnie treścią art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r., Nr 119, poz. 1117 z późn. zm.), zwanej dalej p.w.p., nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy identyczny lub podobny do znaku towarowego zarejestrowanego lub zgłoszonego do rejestracji (o ile na znak taki zostanie zarejestrowany) z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli jego używanie spowodować może wśród części odbiorców błąd polegający w szczególności na skojarzeniu między znakami.
Przedmiotowy znak towarowy HP-LAMP jest znakiem słowno-graficznym, co zostało wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą w podaniu z dnia 16 stycznia 2003 r. o udzielenie prawa ochronnego na ten znak towarowy. W powyższym zgłoszeniu w opisie znaku zostało ponadto wskazane, że charakteryzuje się on stylizowanym krojem liter, a kolorystyka znaku została określona jako czarno-biała. Znak został przeznaczony do oznaczania następujących towarów: lampy uliczne, lampy, żarówki oświetleniowe, oprawy oświetleniowe w klasie 11.
Urząd Patentowy RP odmówił udzielenia prawa ochronnego na ww. znak, ponieważ jego zdaniem jest on podobny w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. do przeciwstawionego słownego znaku towarowego HLP przeznaczonego do oznaczania urządzeń do oświetlenia, w szczególności lamp elektrycznych i części do wymienionych produktów w klasie 11.
Z powyższego wynika, że oba oznaczenia służą do oznaczania podobnych towarów zawierających się w klasie 11.
W praktyce orzeczniczej, jak również w doktrynie wykształcono szereg reguł specjalnych, według których ustala się prawdopodobieństwo w ramach różnych rodzajów znaków.
W przypadku znaków słownych podobieństwo należy oceniać na płaszczyźnie wizualnej i fonetycznej. Dla oceny podobieństwa fonetycznego ma znaczenie liczba sylab, ich brzmienie oraz akcent. Podobieństwo wizualne ocenia się z punktu widzenia liczby słów bądź liter w ogóle, liczby słów bądź liter takich samych, ich kształtu, układu jak i koloru. Znaki graficzne oceniane są przede wszystkim na płaszczyźnie wizualnej. Znak taki wypełnia funkcję odróżniającą przez określony układ wiele elementów. Dlatego należy ustalić, który z elementów ma znaczenie istotnie odróżniające. W konsekwencji znak zawierający zmieniony element istotnie odróżniający, nawet przy podobieństwie innych szczegółów nie będzie znakiem podobnym. W przypadku, gdy żaden element nie może być uznany za charakterystyczny, należy brać pod uwagę formę prezentacji jako całość. Ewentualne podobieństwo dwóch porównywanych znaków będzie wówczas wynikiem przeważającej sumy elementów podobnych (Praca zbiorowa pod red. Tadeusza Szymanka, Naruszenia praw na dobrach niematerialnych, Polska Izba Rzeczników Patentowych 2001, str. 96-97).
Szczególną formę wśród znaków towarowych posiada znak słowno-graficzny. Ocena podobieństwa takiego znaku jest trudna i tutaj musi być właśnie dokonany rzetelny bilans podobieństwa i różnic. Znak słowo-graficzny z reguły łączy w sobie poprzez szczególne powiązanie znak słowny z graficznym. Zatem takie oznaczenie, którym jest przedmiotowy znak HP-LAMP powinno być oceniane zarówno na płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej jak i znaczeniowej. Należy podkreślić, iż wyżej przedstawione reguły dla znaków słownych i graficznych mają odpowiednie zastosowanie przy badaniu podobieństwa znaku słowno-graficznego (Patrz: Praca zbiorowa pod red. Tadeusza Szymanka, Naruszenia praw na dobrach niematerialnych, Polska Izba Rzeczników Patentowych 2001, str. 97).
Sąd stanął na stanowisku, iż Urząd Patentowy RP naruszył prawo wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] września 2006 r., gdyż dokonał porównania podobieństwa znaków tak jakby oba były znakami towarowymi wyłącznie w formie słownej, co w przypadku przedmiotowego znaku HP-LAMP nie było zgodne z rzeczywistością, gdyż znak ten został zgłoszony jako słowno-graficzny, co zostało wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą w podaniu z dnia 16 stycznia 2003 r. W związku z tym należy stwierdzić, że organ nie dokonał prawidłowego badania podobieństwa zgłoszonego ww. znaku HP-LAMP do już zarejestrowanego słownego znaku HPL, gdyż nie dokonał tego badania biorąc również pod uwagę graficzny charakter przedmiotowego znaku. W konsekwencji nie doszło do pełnego zbadania podobieństwa obu znaków na wszystkich płaszczyznach (wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej), co naruszyło zasadę dokonania rzetelnego bilansu podobieństw i różnic badanych znaków.
Mając powyższe na uwadze, należy wskazać, iż pominięcie przez Urząd Patentowy RP kompleksowego badania podobieństwa znaków choćby na jednej z płaszczyzn, prowadzi do niepełnej oceny podobieństwa znaków. Jest to istotna kwestia, gdyż takie znaki towarowe należy porównywać na trzech płaszczyznach: wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, a ponadto należy wskazać, iż nie ma tutaj żadnego wyłączenia się tych sfer oddziaływania, przeciwnie każda z nich łączy się z drugą. Do przyjęcia podobieństwa dwóch oznaczeń wystarcza w zasadzie ich zbieżność na jednej z powyższych płaszczyzn. Jednakże zbieżność taka może być na innych płaszczyznach utwierdzona albo przeciwnie neutralizowana (Ryszard Skubisz, Prawo znaków towarowych. Komentarz, Wydanie II zmienione i rozszerzone, Wydawnictwo Prawnicze Sp. z o.o., Warszawa 1997, str. 91). Organ nie dokonał jednak takiego badania, gdyż ograniczył się tylko do porównania obu znaków towarowych tak jakby były one tylko oznaczeniami słownymi. W związku z tym należy stwierdzić, iż organ nie wyjaśnił całokształtu okoliczności sprawy i nie ustosunkował się do wszystkich argumentów strony skarżącej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Urząd Patentowy RP naruszył w tym przypadku zasadę badania znaku towarowego jako całości, która polega na uwzględnieniu wszystkich elementów danego oznaczenia przy badaniu podobieństwa porównywanych znaków towarowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska organu w kwestii dotyczącej podobieństwa przedmiotowego znaku HP-LAMP do już zarejestrowanego znaku HPL na płaszczyźnie fonetycznej i wizualnej w odniesieniu do ich formy słownej. W toku takiej oceny oznaczeń bierze się pod uwagę liczbę sylab i liter oraz ich rozłożenie w sylabach, a także następstwo samogłosek, pierwsze litery i sylaby (Patrz: Ryszard Skubisz, Prawo znaków towarowych. Komentarz, Wydanie II zmienione i rozszerzone, Wydawnictwo Prawnicze Sp. z o.o., Warszawa 1997, str. 92). Sąd stanął na stanowisku, że wprawdzie przeciwstawione znaki zbudowane są ze zbieżnych dwóch początkowych liter HP to jednak nie przesądza to o podobieństwie obu oznaczeń w stopniu uniemożliwiającym udzielenie prawa ochronnego na przedmiotowy znak HP-LAMP. Przeciwstawione oznaczenie HPL jest pojedynczym jednosylabowym trzyliterowym słowem, w którym główny akcent pada na drugą literę "P". Zgłoszony przez stronę skarżącą znak HP-LAMP jest natomiast sześcioliterowym wyrazem, w którym ponadto występuję myślnik. Występuje tu zatem znaczna różnica w wymowie obu oznaczeń jeżeli chodzi o ich długość. Należy również zauważyć, iż występujący w przedmiotowym znaku myślnik wprowadza wyraźny podział wyrazu na dwie części, co powoduje inne rozłożenie akcentu przy jego wymowie. Myślnik powoduje wyraźne rozbicie wyrazu na dwie sylaby z położeniem akcentu na drugą sylabę, która wyraźnie wpływa na odrębne brzmienie znaku. Konsekwencją tego jest inny sposób wymowy porównywanych oznaczeń.
Dlatego nie można zgodzić się w takiej sytuacji ze stanowiskiem organu, że trzy pierwsze litery znaków są takie same i determinują podobieństwo obu oznaczeń. W przeciwstawionym znaku HPL litery stanowią zwartą całość i tworzą jednolity wyraz zarówno w wymowie jak i odbiorze wizualnym. W przedmiotowym oznaczeniu HP-LAMP nie występuje już taka jedność liter i z powodu użytego myślnika nie można traktować przy wymowie i wizualnym odbiorze trzeciej litery "L" z takiego samego punktu widzenia ciągu liter jak to miało miejsce w znaku HPL. W związku z powyższym nie może o podobieństwie oznaczeń w przedmiotowej sprawie przesądzać zasada, że znacznie mniejsze znaczenie niż pierwsze litery i sylaby mają zakończenia słów. Sąd podzielił więc stanowisko strony skarżącej, że oceniając zdolność rejestracyjną znaku należy to robić całościowo, a nie brać pod uwagę wybrane fragmenty znaku. W związku z tym, nie należy wydzielać i oddzielnie badać członów "HP" i "LAMP’ ze zgłoszonego oznaczenia, gdyż składają się one na całość znaku, którym jest oznaczenie HP-LAMP. Innymi słowy występowanie na początku obu oznaczeń liter "HP" oraz litery "L" nie może przesądzać o ich podobieństwie i stanowić przeszkodę dla udzielenia prawa ochronnego na później zgłoszony znak, w którym to ww. litery są tylko jednym z elementów, gdyż oba znaki należy oceniać całościowo, mając na względzie, że znak HPL jest znakiem słownym, zaś zgłoszony znak HP-LAMP znakiem słowno-graficznym. Dopiero przyjęcie wskazanej powyżej metody porównania znaków pozwoli organowi na ocenę stopnia podobieństwa oznaczeń. W przedmiotowej sprawie Urząd Patentowy RP w zaskarżonej decyzji odniósł się do znaku słownego, podczas gdy przedmiotem rozpoznania powinien być, zgodnie ze zgłoszeniem znak słowno-graficzny. Wynika z tego, że element grafiki, który jest jednak cechą zgłoszonego znaku, w ogóle nie był brany pod uwagę przez organ.
Zważywszy na powyższe niejasności Sąd uznał, iż przeprowadzone postępowanie dowodowe nie wyjaśniło kwestii zasadniczych dla rozstrzygnięcia, a to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd podzielił stanowisko strony skarżącej, iż na płaszczyźnie znaczeniowej przedmiotowy znak towarowy stanowi zwrot fantazyjny, który oddziałuje na wyobraźnię. W związku z tym, mając na uwadze stwierdzenie Sądu, iż oznaczenie powinno być traktowane jako całość, należy uznać, że niewłaściwe jest traktowanie członu "LAMP" w oderwaniu od pozostałej części znaku jako elementu wskazującego wyłącznie na rodzaj towarów.
Należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie ocena podobieństwa znaków towarowych przeprowadzana jest z punktu widzenia przeciętnego odbiory towarów (usług). Chodzi tu o kupującego, który posiada powszechnie spotykaną zdolność rozsądnej oceny. Nie można brać pod uwagę tylko opinii znawców, profesjonalnie zajmujących się handlem. Nie chodzi również o ocenę osób nie przywiązujących wagi do zakupów. Takiej oceny dokonuje się z punktu widzenia kupującego średnio rozważnego, dokładającego przy kupnie staranność wymaganą przez elementarną ostrożność (Patrz: Praca zbiorowa pod red. Tadeusza Szymanka, Naruszenia praw na dobrach niematerialnych, Polska Izba Rzeczników Patentowych 2001, str. 98). Powyższe stwierdzenie wynika z faktu, że zgłoszony znak towarowy przeznaczony został do oznaczania towarów których nabywcami mogą być zdaniem Sądu nie tylko osoby profesjonalnie zajmujące się branżą elektryczną i oświetleniową ale również mogą nimi być przeciętni odbiorcy. Powyższe stwierdzenie nie ma jednak wpływu na rozstrzygnięcie sprawy w przedmiotowym postępowaniu.
Mając powyższe względy na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na zasadzie art. 145 § 1 pkt a i c p.p.s.a. uznając, iż doszło zarówno do naruszenia prawa materialnego, tj. art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. jak i przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 i 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, zwłaszcza, że w decyzji II instancyjnej niezgodnie ze stanem rzeczywistym Urząd dokonał analizy dwóch znaków słownych, gdy tymczasem zgłoszony znak jest oznaczeniem słowno-graficznym.
O niewykonaniu zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a.