VI SA/WA 1831/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-10-15
NSAAdministracyjneŚredniawsa
licencjadyspozytor lotniczyprawo lotniczewymagania formalnepraktyka zawodowatermin złożenia wnioskupostępowanie administracyjneinterpretacja przepisów

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Prezesa ULC odmawiającą wydania licencji dyspozytora lotniczego F., uznając, że skarżąca nie spełniła wymogu odbycia praktyki w wymaganym terminie.

Skarżąca ubiegała się o licencję dyspozytora lotniczego F., jednak organ odmówił jej wydania, wskazując na niespełnienie wymogu odbycia 90 dni praktyki w okresie 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku. Skarżąca argumentowała, że działała w zaufaniu do organu i powoływała się na nieoficjalną interpretację przepisów. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu, że kluczowy jest ścisły wymóg czasowy odbycia praktyki, a pismo organu nie stanowiło wiążącej interpretacji.

Przedmiotem sprawy była skarga J. G. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego (ULC) odmawiającą wydania licencji dyspozytora lotniczego F. Skarżąca złożyła wniosek o wydanie licencji, dołączając wymagane dokumenty, w tym zaświadczenie o odbyciu 90 dyżurów operacyjnych. Organ uznał jednak, że praktyka została odbyta w nieprawidłowym terminie – nie w ciągu 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku, jak wymagało tego rozporządzenie. Skarżąca twierdziła, że spełniła wszystkie wymagania i powoływała się na pismo z 2020 r. jako oficjalną interpretację przepisów, sugerując, że organ zmienił praktykę z osobistych powodów. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że skarżąca nie spełniła bezwzględnego warunku odbycia praktyki w wymaganym okresie. Sąd podkreślił, że pismo z 2020 r. nie było oficjalną interpretacją, a jedynie odpowiedzią na indywidualne zapytanie, i nie mogło wprowadzić w błąd organu. Sąd uznał, że organ prawidłowo zastosował przepisy, a skarżąca nie wykazała naruszenia zasad postępowania administracyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, odbycie praktyki zawodowej w ciągu 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o wydanie licencji jest bezwzględnym warunkiem, którego niespełnienie skutkuje odmową wydania licencji.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organu, że przepis § 6.1.5 załącznika 3 do rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu lotniczego, wymagający odbycia praktyki w ciągu 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku, jest kluczowy i jego literalne brzmienie musi być przestrzegane. Okres praktyki skarżącej nie poprzedzał bezpośrednio złożenia wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (19)

Główne

Prawo lotnicze art. 21 § 2 pkt 2

Ustawa Prawo lotnicze

Prawo lotnicze art. 96 § 3

Ustawa Prawo lotnicze

Prawo lotnicze art. 94 § 7

Ustawa Prawo lotnicze

Prawo lotnicze art. 94

Ustawa Prawo lotnicze

Prawo lotnicze art. 99 § 1

Ustawa Prawo lotnicze

rozporządzenie w sprawie licencjonowania personelu art. załącznik 3 § 6.1.5

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie licencjonowania personelu lotniczego

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 ust. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) - c)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo przedsiębiorców art. 34

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez skarżącą warunku odbycia praktyki zawodowej w ciągu 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o wydanie licencji. Pismo z 2020 r. nie stanowiło oficjalnej interpretacji przepisów i nie mogło wprowadzić w błąd organu ani skarżącej w sposób uzasadniający odstępstwo od literalnego brzmienia przepisu. Organ prawidłowo zastosował przepisy prawa lotniczego i rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu.

Odrzucone argumenty

Skarżąca spełniła wszystkie wymagania formalno-prawne do uzyskania licencji. Organ naruszył zasadę pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) poprzez zmianę praktyki interpretacyjnej. Pismo z 2020 r. stanowiło oficjalną interpretację przepisów, z którą organ powinien był się zgodzić.

Godne uwagi sformułowania

Praktyka powinna obejmować czynności wykonywane na stanowisku dyspozytora lotniczego oraz odbyć się w ciągu 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o wydanie F. Zwrot "bezpośrednio" nie został zdefiniowany w ustawie Prawo lotnicze, ani w rozporządzeniu w sprawie licencjonowania personelu, niemniej jednak jego rozumienie nie powinno nastręczać trudności. Pismo to nie powinno być zatem wykorzystane przez podmiot szkolący w ramach materiału szkoleniowego, podczas szkolenia - niezależenie od tego czy jego treść jest prawidłowa czy nie. Nie stanowiło ono bowiem wytycznych organu w powołanym zakresie. Organ oceniając wniosek Strony zobligowany był wyłącznie brać pod uwagę obwiązujące w dacie złożenia wniosku regulacje prawne.

Skład orzekający

Tomasz Sałek

przewodniczący

Danuta Szydłowska

członek

Maciej Borychowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogu odbycia praktyki zawodowej w określonym terminie jako bezwzględnego warunku uzyskania licencji, a także kwestia wiążącego charakteru indywidualnych interpretacji przepisów przez organy administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury uzyskiwania licencji dyspozytora lotniczego, ale zasady interpretacji przepisów i wymogów formalnych mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy konkretnych wymogów formalnych w procesie uzyskiwania licencji zawodowej, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i lotniczym. Brak tu jednak szerszego kontekstu społecznego czy nietypowych faktów.

Licencja dyspozytora lotniczego: Czy praktyka "na ostatnią chwilę" wystarczy?

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 1831/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-10-15
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-06-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Danuta Szydłowska
Maciej Borychowski /sprawozdawca/
Tomasz Sałek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Skarżony organ
Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska Asesor WSA Maciej Borychowski (spr.) Protokolant st. spec. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2024 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie licencji dyspozytora lotniczego oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego (dalej: "Prezes ULC", "Organ") z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...], którą po rozpatrzeniu wniosku J. G. (dalej: "Skarżąca", "Strona") nr [...] dotyczącego ponownego rozpatrzenia wniosku o wydanie licencji dyspozytora lotniczego F., złożonego do Urzędu Lotnictwa Cywilnego dnia [...] lutego 2023 r. utrzymana została w mocy decyzja Prezesa ULC z dnia [...] lutego 2024 r. nr [...] (dalej: "zaskarżona decyzja").
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. art. 138 § 1 w zw. art. 7, art. 8 ust. 1, art. 77, art. 80, art. 104 oraz art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 21 ust. 2 pkt 2, art. 96 ust. 3, art. 94 ust. 7 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (Dz. U. z 2023 r. poz. 2110, dalej: "Prawo lotnicze") w zw. z p. 6.1.5 załącznika 3 Obwieszczenia Ministra Infrastruktury z dnia 13 sierpnia 2021 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie licencjonowania personelu lotniczego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1713, dalej: "rozporządzenie w sprawie licencjonowania personelu").
Zaskarżona decyzja została wydana w ustalonym stanie faktycznym i prawnym.
Wnioskiem z dnia 5 lipca 2023 r. złożonym do Urzędu Lotnictwa Cywilnego (dalej: "Urząd") Strona wniosła o wydanie licencji dyspozytora lotniczego F.. Do wniosku Strona dołączyła zaświadczenie o zaliczeniu egzaminu teoretycznego, protokół z egzaminu praktycznego na licencję, zaświadczenie o wykonaniu praktyki dyspozytorskiej w postaci 90 dyżurów operacyjnych wykonanych w P. [...] od [...] sierpnia 2022 r. do [...] lutego 2023 r. oraz kopię orzeczenia lotniczo – lekarskiego. Organ analizując wniosek Skarżącej stwierdził, że zgodnie z treścią p. 6.1.5 załącznika 3 rozporządzenie w sprawie licencjonowania personelu "Przed wydaniem F. kandydat powinien wykazać, że odbył pod nadzorem dyspozytora lotniczego praktykę nie krótszą niż 90 dni roboczych. Praktyka powinna obejmować czynności wykonywane na stanowisku dyspozytora lotniczego oraz odbyć się w ciągu 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o wydanie F.."
Organ uznał, że w celu uzyskania licencji dyspozytora lotniczego F. do wniosku złożonego dnia [...] lipca 2023 r. należało dołączyć zaświadczenie o odbyciu 90 dyżurów operacyjnych na stanowisku dyspozytora lotniczego wykonanych w okresie maksymalnie od [...] stycznia 2023 r. do [...] lipca 2023 r. Zaświadczenie dołączone przez Stronę dokumentowało odbycie dyżurów operacyjnych w w innym terminie.
W dniu 25 lipca 2023 r. Strona została wezwana do uzupełnienia braków w postaci zaświadczenia o odbyciu dyżurów operacyjnych w prawidłowym okresie wyznaczonym w p. 6.1.5 załącznika 3 rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu.
W dniu 4 sierpnia 2023 r. do Urzędu wpłynęło pismo Strony z prośbą o ponowne rozpatrzenie wniosku. Skarżąca poinformowała, że dostarczenie dokumentu potwierdzającego wykonanie dyżurów operacyjnych w wymaganym terminie jest niemożliwe.
Organ wskazał, że na dzień 4 sierpnia 2023 r. w przedmiotowej sprawie nie została wydana decyzja administracyjna, więc Stronie nie służyło prawo do wniosku o ponowne rozpatrzenie wniosku, stosownie do treści art. 127 § 3 k.p.a.
W dniu 26 października 2023 r. do Urzędu wpłynęło pismo Strony z dnia 12 października 2023 r. skierowane do Urzędu i przekazane przez Ministerstwo Infrastruktury, w sprawie usunięcia naruszenia prawa przez nieterminowe załatwienie wniosku o wydanie licencji dyspozytora lotniczego F..
W dniu 3 listopada 2023 r. Prezes ULC udzielił odpowiedzi na pismo z dnia 12 października 2023 r.
W dniu 16 listopada 2023 r. do Urzędu wpłynęło pismo Strony z prośbą o wydanie decyzji administracyjnej w sprawie wydania licencji dyspozytora lotniczego F., w związku ze spełnieniem przez Stronę niezbędnych wymagań, tj.: zdanie egzaminu teoretycznego i praktycznego oraz wykonanie 90 dyżurów operacyjnych na stanowisku dyspozytora lotniczego w ciągu 6 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o wydanie licencji.
W dniu 29 listopada 2023 r. do Strony wysłano zawiadomienie o zakończeniu postępowania w przedmiocie wydania licencji dyspozytora lotniczego F., wraz z informacją że na dzień wysłania zawiadomienia, Strona nie spełniła warunków określonych w załączniku 3 p. 6.1.5. rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu. Ponadto Skarżąca została powiadomiona o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem w sprawie wydania licencji dyspozytora lotniczego F. i wypowiedzenia się w sprawie. Strona z przysługującego jej prawa skorzystała w dniu 11 grudnia 2023 r. W dniu 24 stycznia 2024r. do Urzędu wpłynęło Skarżącej, w którym poinformowała, że nie wnosi nowych dokumentów do sprawy i prosi o wydanie licencji F..
W dniu [...] lutego 2024 r. Prezes ULC wydał decyzję nr [...], którą odmówił Stronie wydania licencji dyspozytora lotniczego F..
Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazała, że nie zgadza się z decyzją Prezesa ULC, podniosła, że spełniła wszystkie wymagania dotyczące wydania licencji dyspozytora lotniczego F., tj. ukończyła kurs na licencję dyspozytora lotniczego F., zaliczyła egzaminy teoretyczne oraz egzamin praktyczny jak również ukończyła 90 dyżurów operacyjnych na stanowisku dyspozytora lotniczego F. w P. [...].
W dniu 5 marca 2024 r. do Strony wysłano zawiadomienie o zakończeniu postępowania w sprawie wydania licencji dyspozytora lotniczego F.. Strona skorzystała z przysługującego jej prawa i w swoim stanowisku ponownie podniosła, że nie zgadza się z treścią decyzji z dnia 6 lutego 2024 r. i ponownie podnosi, iż w jej ocenie spełnia wszystkie warunki do wydania licencji dyspozytora lotniczego F., gdyż zaliczyła egzaminy teoretyczne, egzamin praktyczny oraz odbyła praktykę w postaci 90 dyżurów operacyjnych w okresie 6 miesięcy. Strona odbyła dyżury operacyjne w okresie 6 miesięcy tj. od [...] sierpnia 2022 r. do [...] lutego 2023 r. jednak nie był to okres 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzający datę złożenia wniosku o wydanie licencji dyspozytora lotniczego F..
W dniu 4 kwietnia 2024 r. Prezes ULC wydał zaskarżoną decyzję, odmawiając Stronie wydania licencji dyspozytora lotniczego F..
Uzasadniając zaskarżoną decyzję Organ przytoczył ustalenia faktyczne oraz przebieg postępowania administracyjnego z wniosku Strony. Wskazał, że zgodnie z p. 6.1.5 załącznika 3 do rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu "Przed wydaniem F. kandydat powinien wykazać, że odbył pod nadzorem dyspozytora lotniczego praktykę nie krótszą niż 90 dni roboczych. Praktyka powinna obejmować czynności wykonywane na stanowisku dyspozytora lotniczego oraz odbyć się w ciągu 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o wydanie F.." Prezes ULC wyjaśnił, że do wniosku o wydanie licencji dyspozytora lotniczego F. złożonego 5 lipca 2023 r. należało dołączyć zaświadczenie o odbyciu 90 dyżurów operacyjnych w okresie od 5 stycznia 2023 r. do 5 lipca 2023 r. Organ jednocześnie nie podzielił stanowiska Strony, iż dochowanie terminu 6 miesięcy na odbycie praktyk jest niemożliwe. Prezes ULC wskazał, że Strona błędnie interpretuje przepisy zawarte w p. 6.1.5 załącznika 3 rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu. Egzamin teoretyczny oraz egzamin praktyczny nie ma wpływu na wykonywanie praktyki dyspozytorskiej, są do dwie niezależne od siebie kwestie. Organ podkreślił, że egzamin praktyczny należy wykonać po ukończeniu procesu szkolenia oraz przed złożeniem wniosku o wydanie licencji. Niezależnie od daty przeprowadzenia egzaminu praktycznego, należy wykonać praktykę dyspozytorską w terminie wskazanym w p. 6.1.5 załącznika 3 do rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu, o czym Strona była informowana wielokrotnie.
Weryfikacja dokumentacji, przesłanej przez Stronę wykazała, iż 90 dyżurów operacyjnych niezbędnych do wydania licencji dyspozytora F. zostało wykonanych w nieodpowiednim terminie, zgodnie z przywołanymi powyżej przepisami.
Z rozstrzygnięciem Organu nie zgodziła się Skarżąca, wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, zaskarżając decyzję Prezesa ULC z dnia 4 kwietnia 2024 r. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy - art. 8 k.p.a., który statuuje podstawową zasadę pogłębienia zaufania obywatela do organów administracji państwowej.
Formułując powyższy zarzut Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Prezesa ULC Nr [...] z dnia 6 lutego 2024 r. w całości i wydanie licencji F. oraz przyznanie rzecz Strony kosztów sądowych. Wniosła również o przeprowadzenie rozprawy.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała m. in., że była uporczywie wprowadzana w błąd. Skarżąca powołała się na zaprezentowaną w trakcie szkolenia i wysłaną przez Centrum [...] do kursantów interpretację ULC Nr [...] z dnia [...].10.2020 r., gdzie wskazano, że "Zgodnie z punktem 6.1.5. Rozporządzenia w sprawie licencjonowania Praktyka tj. 90 dyżurów musi się odbyć w ciągu 6 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o wydanie licencji". Zdaniem Strony, dotychczas organ dopuszczał wydanie licencji w warunkach poprawki, a zmieniło to się ze względu na osobiste uprzedzenie do skarżącej (zmiana praktyki organu). Skarżąca uzasadniając wniesioną skargę zwróciła również uwagę, że kończąc kurs w Centrum [...], jej szkolenie praktyczne polegało na obliczeniach na kartce papieru i kalkulatorze. Oprogramowanie dyspozytorskie, którym nie dysponował PILEUS a dysponował F. dawało możliwość nauki praktycznej pracy, którą wykonuje dyspozytor w czasie dyżuru. Z tą częścią praktycznej wiedzy dyspozytorskiej zetknęła się po raz pierwszy na praktykach w [...]. Dlatego wszyscy praktykanci składali wnioski o egzamin dopiero pod koniec praktyk. Praktyki te polegały na obsłudze tzw. półautomatu przez 6 miesięcy (czyli automatyczne podliczanie gotowych, wgranych tras). Strona wskazała, że spełniła wszystkie wymagania dotyczące ubiegania się o wydanie licencji. Ukończyła kurs F., zdała egzaminy wewnętrzne będące warunkiem ukończenia kursu na dyspozytora w PILEUS, egzaminy państwowe teoretyczne, egzamin państwowy praktyczny. Odbyła więcej niż 90 - 12 godzinnych praktyk jako asystent dyspozytora.
Skarżąca podniosłą, że skoro obecna interpretację ULC, która jest dla Niej niekorzystna, dotyczącą terminu składania wniosku o licencję F., to egzaminatorzy ULC, którzy mieli wiedze kiedy ukończyła praktyki nie powinni się w ogóle zgodzić na egzaminowanie Strony ani zlecać dodatkowych szkoleń i narażać Jej na dodatkowe koszty. Skoro się zgodzili na przeprowadzenie egzaminu, to w ocenie Skarżącej, rozporządzenie dotyczące terminu składania wniosku o licencję F. interpretują tak jak Strona i jak wynika z interpretacji Organu podpisanej przez dyrektora A. Ł..
W odpowiedzi na skargę Prezes ULC wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odnosząc się do przywołanego przez Skarżącą pisma, które jakoby miałoby stanowi "oficjalną interpretację" rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu (tj. pkt 6.1.5. załącznika 3 do tego rozporządzenia), Organ wskazał, iż jest to pismo, które zostało skierowane do indywidualnego podmiotu jako odpowiedź na pytania zadane Prezesowi ULC. Adresatem tego pisma nie był zaś podmiot, który szkolił Skarżącą do uzyskania licencji dyspozytora lotniczego F.. Pismo to nie powinno być zatem wykorzystane przez podmiot szkolący w ramach materiału szkoleniowego, podczas szkolenia - niezależenie od tego czy jego treść jest prawidłowa czy nie. Nie stanowiło ono bowiem wytycznych organu w powołanym zakresie. Posłużenie się przez podmiot szkolący ww. pismem i brak doprecyzowania przez niego, iż praktykę należy odbyć "bezpośrednio" przed złożeniem wniosku do uzyskania licencji F., mogło wprowadzić Skarżącą w błąd, ale tego błędu nie popełnił Prezes ULC. Prezes ULC wskazał, że nie można utożsamiać udzielenia odpowiedzi na pytania w zakresie przypisów prawa stosowanych do wydania licencji dyspozytora lotniczego F. z wydaniem wiążącej interpretacji prawnej. Takiej instytucji nie przewiduje ustawa Prawo lotnicze. Prezes ULC jest zobowiązany i uprawniony jedynie do wydawania wiążących interpretacji przepisów prawnych dotyczących wniosków składanych na podstawie art. 34 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz. 236).
Na rozprawie w dniu 15 października 2024 r. Skarżąca poparła skargę oraz podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Pełnomocnik Organu wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Kontrola sądowa sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) - c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "P.p.s.a."), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Zdaniem Sądu, żadna z wyżej wskazanych przesłanek w sprawie nie zachodzi. Podkreślenia wymaga również, że stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności.
Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, działając w granicach sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a), Sąd w składzie rozpoznającym stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem sądowej kontroli jest decyzja Prezesa ULC z dnia 4 kwietnia 2024 r., którą utrzymano w mocy decyzję odmawiającą wydania Skarżącej licencji dyspozytora lotniczego F.. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się zatem do rozsądzenia czy Skarżąca spełniła warunki formalno – prawne do uzyskania licencji dyspozytora lotniczego F.. W ocenie Strony przedmiotowa licencja powinna zostać jej wydana, bowiem ukończyła kurs F., zdała egzaminy wewnętrzne będące warunkiem ukończenia kursu na dyspozytora w PILEUS, egzaminy państwowe teoretyczne, egzamin państwowy praktyczny oraz odbyła więcej niż 90 - 12 godzinnych praktyk jako asystent dyspozytora. Ponadto działała w przekonaniu, iż dochowuje terminu złożenia wniosku o ww. licencję, bowiem odbyła praktyki jako asystent dyspozytora, a wniosek złożyła w terminie wynikającym z oficjalnej interpretacji Organy dotyczącej treści p. 6.1.5 załącznika 3 do rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu.
Przeciwnego zdania jest Organ, w ocenie którego Skarżąca złożyła wniosek o wydanie licencji dyspozytora lotniczego F. po upływie 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających ukończenie 90 dyżurów operacyjnych na stanowisku dyspozytora lotniczego. Przedmiotowe dyżury winny zostać wykonanane w okresie maksymalnie od [...] stycznia 2023 r. do [...] lipca 2023 r.
W zaistniałym sporze rację należy przyznać Organowi.
W ocenie Sądu w istocie spór sprowadza się do interpretacji punktu 6.1.5. załącznika 3 do rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu.
Zgodnie z art. 94 ust. 1 - 4 Prawa lotniczego, do wykonywania lotów i innych czynności lotniczych są uprawnieni wyłącznie członkowie personelu lotniczego (...). Członkiem personelu lotniczego jest osoba, która posiada ważną licencję lub świadectwo kwalifikacji i jest wpisana do państwowego rejestru personelu lotniczego lub innego odpowiedniego rejestru prowadzonego zgodnie z odrębnymi przepisami (ust. 2). Licencja jest świadectwem stwierdzającym posiadanie określonych kwalifikacji oraz dowodem upoważnienia do wykonywania określonych czynności lotniczych. Przepisy niniejszego działu w odniesieniu do licencji stosuje się odpowiednio do świadectw kwalifikacji, z zastrzeżeniem art. 95 (ust. 3). Licencje wydaje się odrębnie dla każdego rodzaju specjalności członków personelu lotniczego. Wydania stosownej licencji wymaga, zgodnie z art. 94 ust. 6 pkt 5 Prawa lotniczego wykonywanie czynności dyspozytora lotniczego. Stosownie do art. 99 ust. 1 Prawa lotniczego, warunkiem uzyskania licencji jest pozytywny wynik egzaminu państwowego składającego się z części teoretycznej lub praktycznej, złożonego przed komisją egzaminacyjną, chyba że przepisy prawa Unii Europejskiej dotyczące kwalifikacji personelu lotniczego stanowią inaczej.
Szczegółowe wymagania dla poszczególnych rodzajów licencji, dotyczące kwalifikacji lotniczych w zakresie wiedzy, umiejętności i praktyk zostały określone w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 2 września 2013 r. w sprawie licencjonowania personelu lotniczego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1713). W rozdziale 6 załącznika 3 do rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu określone zostały szczegółowe wymagania dotyczące uzyskania licencji dyspozytora lotniczego F.. Warunkiem uzyskania przedmiotowej licencji – jeżeli kandydat nie legitymuje się doświadczeniem lotniczym (p. 6.1.4.) – oprócz wykazania się: stosowną wiedzą i umiejętnościami; szkoleniem teoretycznym i praktycznym, zobligowany jest również odbyć praktykę. Zgodnie bowiem z punktem 6.1.5. ww. rozporzadzenia, przed wydaniem F. kandydat powinien wykazać, że odbył pod nadzorem dyspozytora lotniczego praktykę nie krótszą niż 90 dni roboczych. Praktyka powinna obejmować czynności wykonywane na stanowisku dyspozytora lotniczego oraz odbyć się w ciągu 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o wydanie F..
Przenosząc powyższe regulacje prawne na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że w niniejszej sprawie poza sporem jest, że Skarżąca spełniła wymagania dotyczące ubiegania się o wydanie licencji dyspozytora lotniczego F.. Ukończyła kurs F., zdała egzaminy wewnętrzne będące warunkiem ukończenia kursu na dyspozytora, egzaminy państwowe teoretyczne, egzamin państwowy praktyczny. Odbyła również wymagany staż praktyk w wymiarze 90 dni roboczych jako asystent dyspozytora.
Należy jednak zauważyć, że bezwzględnym warunkiem wynikającym z punktu 6.1.5. załącznik 3 do rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu jest odbycie przedmiotowej praktyki w ciągu 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o wydanie F.. W przedmiotowej sprawie Skarżąca tego warunku nie spełniła. Szklenie praktyczne w tym zakresie odbyła w terminie wcześniejszym.
Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela wywody Organu odnośnie niespełnienia przez Stronę warunku bezpośredniości odbycia praktyk w terminie 6 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o wydanie stosownej licencji. Na marginesie Sąd zauważa, że zwrot "bezpośrednio" nie został zdefiniowany w ustawie Prawo lotnicze, ani w rozporządzeniu w sprawie licencjonowania personelu, niemniej jednak jego rozumienie nie powinno nastręczać trudności. Bezpośrednio, tzn. że następuje po czymś lub coś poprzedza. Takie też znaczenie temu wyrażeniu nadaje się w znaczeniu słownikowym (patrz: https://sjp.pwn.pl/slowniki/bezpo%C5%9Brednio.html).
Przypomnieć należy, że Skarżąca do wniosku z dnia 5 lipca 2023 r. załączyła zaświadczenie, z którego wynika, że "(...) od dnia 8 sierpnia 2022 r. do dnia 15 lutego pełniła dyżury operacyjne pod nadzorem licencjonowanego dyspozytora lotniczego, zaś w okresie od 15 sierpnia do 10 lutego 2023 roku, zrealizowała minimum 90 dyżurów pod nadzorem licencjonowanego dyspozytora lotniczego, realizując czynności wykonywane na stanowisku dyspozytora lotniczego, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 2 września 2013 r. w sprawie licencjonowania personelu lotniczego." (k. 52 akt administracyjnych).
Natomiast, zgodnie z punktem 6.1.5. załącznika 3 do rozporządzenia w sprawie licencjonowania wspomniana praktyka winna odbyć się w terminie od 5 stycznia do 5 lipca 2023 r. Tylko uczestnictwo w praktykach w tym terminie spełniłoby warunek z punktu 6.1.5. ww. rozporządzenia, a tym samym obligowałoby Organ, po uznaniu spełnienia przez Skarżącą innych wymogów, do wydania licencji dyspozytora lotniczego F.. Sąd podziela stanowisko Organu zawarte w odpowiedzi na skargę, dotyczące słownikowego znaczenia słowa "bezpośrednio". Skarżącą przedmiotowego warunku nie dopełniła, bowiem praktykę w wymiarze minimalnych 90 dyżurów operacyjnych na stanowisku dyspozytora lotniczego wykonała w okresie od 15 sierpnia 2022 r. do 10 lutego 2023 r. Zatem okres tej praktyki nie poprzedzał bezpośrednio wniosku o wydanie licencji F..
Sąd nie podziela również zarzutu Skarżącej, iż przygotowując się do uzyskania licencji dyspozytora lotniczego F., w szczególności w zakresie odbycia 90 dyżurów operacyjnych, działała w zaufaniu do Organu, bowiem postępowała zgodnie z oficjalną interpretację rozporządzenia dotyczącego licencjonowania dyspozytorów lotniczych, a podpisaną przez zastępcę Dyrektora Departamentu Personelu Lotniczego Pana A. Ł..
Sąd w składzie rozpoznającym zauważa, że w aktach sprawy (ani administracyjnych, ani sądowych) nie ma oficjalnej interpretacji ww. rozporządzenia, w szczególności dotyczących punktu 6.1.5. załącznika 3. W aktach sprawy faktycznie jest pismo, na które powołuje się Strona, niemniej jednak jest to odpowiedź na indywidualne zapytanie, a nie pismo "oficjalna interpretacja" Prezesa ULC w sprawie ubiegania się o licencję F. skierowane do ogółu. Ponadto Sąd wskazuje, że pismo z dnia 28 października 2020 r. podpisane przez zastępcę Dyrektora Departamentu Personelu Lotniczego Skarżąca uzyskała z Centrum Edukacji Lotniczej PILEUS, a nie od Organu. Trudno zatem podzielić zarzut Skarżącej o naruszeniu przez Prezesa ULC art. 8 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (§ 1).
W doktrynie przyjmuje się, że "Zawarta w art. 8 zasada pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej określa wyraźnie to, co implicite jest zawarte w zasadzie praworządności. Z zasady wyrażonej w art. 8 wynika bowiem przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do władzy publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań." (A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2024, art. 8). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 listopada 2006 r., II GSK 183/06, stwierdził, że wynikająca z art. 8 k.p.a. zasada zaufania obywateli do organów państwa nakłada na organ administracji publicznej obowiązek praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania, który wyraża się w dokładnym zbadaniu okoliczności sprawy, ustosunkowaniu się do żądań stron oraz uwzględnieniu w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 kwietnia 2024 r., sygn. akt II GSK 1850/23 wskazał, że "W celu realizacji zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej konieczne jest przede wszystkim ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do żądań i twierdzeń stron oraz uwzględniania w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli, przy założeniu, że wszyscy obywatele są równi wobec prawa.".
Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy Sąd zarzutu naruszenia art. 8 k.p.a. nie podziela. Należy wskazał, że przedmiotem wszczętej przed Organem sprawy był wniosek Skarżącej o wydanie licencji dyspozytora lotniczego F.. Organ po wstępnej analizie wniosku uznał, że Strona nie spełnia wymagań z punktu 6.1.5. załącznika 3 do rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu. Organ wezwał Stronę do uzupełnienia stwierdzonego braku, tj. złożenie zaświadczenia potwierdzającego odbycia praktyk w terminie 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o wydanie stosownej licencji. Ponadto, w dniu 29 listopada 2023 r. do Strony wysłano zawiadomienie o zakończeniu postępowania w przedmiocie wydania licencji dyspozytora lotniczego F. (pismo nr [...]), wraz z informacją że na dzień wysłania zawiadomienia, Strona nie spełniła warunków określonych w załączniku 3 p. 6.1.5. rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu. W związku z powyższym nie zasługuje na uwzględnienie zarzut prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej. Na zmianę stanowiska Sądu w tym zakresie nie wpływa treść pisma z dnia 28 października 2020 r. podpisanego przez zastępcę Dyrektora Departamentu Personelu Lotniczego. Przedmiotowe pismo nie stanowi oficjalnej interpretacji Organu w zakresie punktu 6.1.5. załącznika 3 rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu. Zatem nie jest wyrazem odstąpienia od dotychczasowej praktyki Organu, jak też wyrazem jakoby Prezes ULC prowadził postępowanie w sposób niebudzący zaufania do jego uczestników (tu: Skarżącej). Na zmianę dokonanej oceny nie mają wpływu podnoszone przez Skarżącą okoliczności odnośnie przedłużających się szkoleń (egzaminów poprawkowych) lub wiedzy poszczególnych egzaminatorów o terminie zakończenia przez Skarżącą praktyki w [...]. Organ oceniając wniosek Strony zobligowany był wyłącznie brać pod uwagę obwiązujące w dacie złożenia wniosku regulacje prawne. Sąd zgadza się z Organem, że treść punktu 6.1.5. załącznika 3 do rozporządzenia w sprawie licencjonowania personelu obowiązuje w niezmienionej treści od wejścia w życie ww. rozporządzenia, tj. od 24 września 2013 r. Zatem stabilność tej regulacji nie powinna budzić wątpliwości odnośnie jej treści, w szczególności w dacie składania przez Skarżącą wniosku o wydanie stosownej licencji.
Reasumując, w ocenie Sądu, Organ zebrał w sprawie wystarczający materiał dowodowy, który został następnie prawidłowo oceniony. Natomiast motywy, jakimi kierował się Prezes ULC odmawiając Stronie wydania licencji dyspozytora lotniczego F. zostały uzasadnione w zaskarżonej decyzji, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a.
Wobec powyższego zarzut skargi nie ma uzasadnionych podstaw. Sąd nie stwierdził również z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, a które ma obowiązek badać z urzędu.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Wszystkie orzeczenia krajowych sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu, dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI