VI SA/Wa 1810/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę kierowcy na karę pieniężną za wykonywanie przewozu drogowego bez wymaganych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, uznając, że nawet okazjonalny przewóz osób za pośrednictwem aplikacji mobilnej podlega tym regulacjom.
Skarżący został ukarany karą pieniężną za wykonywanie przewozu drogowego bez posiadania orzeczeń lekarskiego i psychologicznego. Twierdził, że jego działalność nie stanowiła transportu drogowego w rozumieniu ustawy. Sąd uznał, że nawet okazjonalny przewóz osób za pośrednictwem aplikacji mobilnej, realizowany samochodem osobowym, jest transportem drogowym i wymaga posiadania stosownych orzeczeń. Sąd oddalił skargę, podkreślając obiektywny charakter odpowiedzialności i brak znaczenia statusu przedsiębiorcy dla odpowiedzialności administracyjnej.
Sprawa dotyczyła skargi O.S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości 2.000 zł. Kara została nałożona za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiadał orzeczenia lekarskiego i psychologicznego o braku przeciwwskazań do pracy na stanowisku kierowcy. Kontrola drogowa wykazała, że skarżący kierował pojazdem i wykonywał przewóz pasażera za pośrednictwem aplikacji Bolt, nie posiadając wymaganych dokumentów. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak ustalenia, czy jego czynności nosiły cechy działalności gospodarczej i czy w ogóle doszło do transportu drogowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd uznał, że obowiązek posiadania orzeczeń lekarskiego i psychologicznego wynika wprost z przepisów ustawy o transporcie drogowym i dotyczy również osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym, w tym kierowców korzystających z aplikacji mobilnych. Sąd podkreślił, że wykonywanie okazjonalnego przewozu osób za pomocą aplikacji Bolt, nawet samochodem osobowym, stanowi krajowy transport drogowy i podlega regulacjom, a odpowiedzialność ma charakter obiektywny. Sąd odrzucił również zarzut podwójnego karania za ten sam czyn, wyjaśniając, że naruszenia z różnych załączników ustawy nie są tożsame i mogą być sankcjonowane odrębnie, o ile nie zachodzi kumulacja znamion czynu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, kierowca wykonujący taki przewóz podlega obowiązkowi posiadania orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, a brak tych dokumentów skutkuje nałożeniem kary pieniężnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wykonywanie okazjonalnego przewozu osób za pomocą aplikacji mobilnej, nawet samochodem osobowym, stanowi krajowy transport drogowy w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym. Obowiązek posiadania orzeczeń lekarskich i psychologicznych wynika wprost z przepisów ustawy i dotyczy osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym, a odpowiedzialność ma charakter obiektywny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (19)
Główne
u.t.d. art. 39a § ust. 1 pkt 3 i 4
Ustawa o transporcie drogowym
Określa wymóg posiadania orzeczeń lekarskich i psychologicznych przez kierowcę.
u.t.d. art. 39j § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
Określa obowiązek poddawania się badaniom lekarskim przez kierowcę wykonującego przewóz drogowy.
u.t.d. art. 39k § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
Określa obowiązek poddawania się badaniom psychologicznym przez kierowcę wykonującego przewóz drogowy.
u.t.d. art. 39m
Ustawa o transporcie drogowym
Stosuje wymagania dotyczące badań lekarskich i psychologicznych odpowiednio do przedsiębiorcy lub innej osoby osobiście wykonującej przewóz drogowy.
u.t.d. art. 92a § ust. 1-4, 7, 8 i 10
Ustawa o transporcie drogowym
Reguluje wysokość kar pieniężnych za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego, w tym dla osób wykonujących czynności związane z przewozem.
u.t.d. art. 4 § pkt 1 i 11
Ustawa o transporcie drogowym
Definiuje krajowy transport drogowy i przewóz okazjonalny.
u.t.d. art. 18 § ust. 4a i 4b
Ustawa o transporcie drogowym
Określa warunki wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdami samochodowymi.
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 30 sierpnia 2009 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 art. 2 pkt 5
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 art. 4 ust. 1-4
k.p.a.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 781
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich, jak ustalenie czy wykonywane przez skarżącego czynności nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli. Naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich, jak ustalenie czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, to jest art. 92a ust 1, art. 92a ust 6 u.t.d. w zw. z lp. 4.2. załącznika nr 4 do ustawy polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 1.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d., w związku z czym skarżący nie był obowiązany do legitymowania się wymienionym orzeczeniem. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, to jest art. 92a ust 1, art. 92a ust 6 u.t.d. w zw. z lp. 4.3. załącznika nr 4 do ustawy, polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 1.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, w związku z czym skarżący nie był obowiązany do legitymowania się wymienionym orzeczeniem. Naruszenie przepisów postępowania, art. 92a ust. 10 u.t.d., polegające na wymierzeniu skarżącemu kary pieniężnej w oparciu o załącznik nr 4, podczas gdy za ten sam czyn będący przedmiotem kontroli skarżącemu wymierzono karę pieniężną w wysokości 12.000 zł, zgodnie z decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...]; Naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji; Naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu w zakresie konieczności zweryfikowania czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy czy też konieczności wyjaśnieni zasada działalności aplikacji Taxify/Bolt; art. 8 k.p.a. poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
Godne uwagi sformułowania
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego Oddalono skargę Wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy powoduje nałożenie kary pieniężnej w kwocie 1000 zł Wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (lp. 4.3. załącznika nr 4 do u.t.d.). skarżący jako osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym (kierowca), zgodnie z art. 39m u.t.d. był zobowiązany legitymować się stosownymi orzeczeniami: lekarskim i psychologicznym. Nie ma znaczenia dla odpowiedzialności skarżącego okoliczność, czy posiadał, czy też nie posiadał on statusu przedsiębiorcy oraz czy wykonywane przez niego czynności miały lub nie miały cech wykonywania działalności gospodarczej. Odpowiedzialność za popełnienie naruszeń wynikająca z art. 92a ust. 1 i 2 u.t.d. ma charakter obiektywny, jest niezależna od winy czy też stopnia zagrożenia wobec osób trzecich, a do jej powstania wystarczy stwierdzenie naruszenia przepisów o transporcie drogowym.
Skład orzekający
Aneta Lemiesz
sprawozdawca
Jakub Linkowski
członek
Zdzisław Romanowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku posiadania orzeczeń lekarskich i psychologicznych przez kierowców wykonujących przewozy okazjonalne za pośrednictwem aplikacji mobilnych, nawet jeśli nie posiadają statusu przedsiębiorcy. Wyjaśnienie kwestii kumulacji kar za naruszenia z różnych załączników ustawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów ustawy o transporcie drogowym. Interpretacja art. 92a ust. 10 może być przedmiotem dalszych sporów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy popularnych aplikacji mobilnych do przewozu osób i wyjaśnia obowiązki kierowców w kontekście przepisów prawa, co jest istotne dla wielu osób.
“Kierowco Ubera/Bolt, czy masz wymagane badania lekarskie i psychologiczne? Sąd wyjaśnia!”
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 1810/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-09-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-06-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Aneta Lemiesz /sprawozdawca/
Jakub Linkowski
Zdzisław Romanowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 163/22 - Postanowienie NSA z 2025-07-22
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2140
art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4; art. 39j ust. 1; art. 39k ust. 1; art. 39m; art. 92a ust. 1-4, 7, 8 i 10; art. 4 pkt 1 i 11; art. 18 ust. 4a i 4b;
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2009 nr 140 poz 1145
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 30 sierpnia 2009 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędzia WSA Jakub Linkowski Protokolant spec. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2021 r. sprawy ze skargi O.S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "(...)" kwietnia 2021 r. nr "(...)"w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2021 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego ("GITD"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej "k.p.a."), art. 4 pkt 22 lit. d i t, art. 39a, art. 39j, art. 39k, art. 39m, art. 92a ust. 2, 4 i 8 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm., dalej: "u.t.d."), art. 2 pkt 5, art. 4 ust. 1-4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającego dyrektywę Rady 96/26/WE (Dz.Urz. UE L 300 z 14.11.2009, str. 51, ze zm.) oraz lp. 4.2 i 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d., po rozpatrzeniu odwołania Pana O. S.o ("strona", "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego ("WITD") nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r., nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości 2.000 zł.
Z akt sprawy wynika, że w dniu 25 kwietnia 2019 r. na ulicy [...] w [...], funkcjonariusze Policji przeprowadzili kontrolę drogową pojazdu, zarejestrowanego na 5 osób łącznie z kierowcą, marki BMW o numerze rejestracyjnym [...]. Pojazdem tym kierował Pan O. S., który do kontroli drogowej okazał kartę pobytu i prawo jazdy. Nie posiadał zaś licencji, orzeczenia lekarskiego ani orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań do wykonywania zawodu kierowcy.
Podczas kontroli wykonano dokumentację fotograficzną pojazdu oraz zrzut aplikacji Bolt, za pośrednictwem której rozpoczęto wykonywanie przewozu pasażera z ulicy [...] na Dworzec [...].
Przebieg i ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r.
Pismem z dnia 13 lutego 2020 r. WITD, jako organ I instancji, zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu.
Postępowanie zakończyło się wydaniem przez ww. organ decyzji z dnia [...] lipca 2020 r. nakładającej na stronę karę pieniężną w wysokości 2.000 zł za naruszenia określone w:
- l.p. 4.2. załącznika nr 4 do u.t.d., tj. za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (1.000 zł);
- lp. 4.3. załącznika nr 4 do u.t.d., tj. za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (1.000 zł).
Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji.
Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał na regulacje art. 39a ust. 1, art. 39j ust. 1, 2, 3 i 4, art. 39k ust. 1, 2 i 3 oraz art. 39m, a także art. 4 pkt 22 i art. 92a ust. 2, 4 i 8 u.t.d. Wyjaśnił, że istotnym dowodem w sprawie jest protokół kontroli posiadający cechy dokumentu urzędowego. Protokół podpisuje kontrolujący i kontrolowany. Ten ostatni może wnieść zastrzeżenia, które w przedmiotowym przypadku nie zostały zgłoszone. Zdaniem GITD, strona wykonywała okazjonalny zarobkowy przewóz osób we własnym imieniu z wykorzystaniem aplikacji Bolt.
Ani w dniu kontroli, ani później w trakcie postępowania strona nie okazała żadnych dokumentów wskazujących na wykonywanie przewozu w imieniu innego podmiotu.
Reasumując organ odwoławczy wskazał, że obowiązek posiadania przez stronę orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego wynika z przepisów art. 39a ust. 1, art. 39j ust. 1, 2, 3 i 4, art. 39k ust 1, 2 i 3 oraz art. 39m u.t.d. Ukarany zaś nie przedstawił dowodów zwalniających z tego obowiązku z uwagi na wystąpienie przesłanek wyłączających odpowiedzialność wynikających z art. 92c ust. 1 u.t.d.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając:
1) naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich, jak ustalenie czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli;
2) naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich, jak ustalenie czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego;
3) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, to jest art. 92a ust 1, art. 92a ust 6 u.t.d. w zw. z lp. 4.2. załącznika nr 4 do ustawy polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 1.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d., w związku z czym skarżący nie był obowiązany do legitymowania się wymienionym orzeczeniem;
4) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, to jest art. 92a ust 1, art. 92a ust 6 u.t.d. w zw. z lp. 4.3. załącznika nr 4 do ustawy, polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 1.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, w związku z czym skarżący nie był obowiązany do legitymowania się wymienionym orzeczeniem;
5) naruszenie przepisów postępowania, art. 92a ust. 10 u.t.d., polegające na wymierzeniu skarżącemu kary pieniężnej w oparciu o załącznik nr 4, podczas gdy za ten sam czyn będący przedmiotem kontroli skarżącemu wymierzono karę pieniężną w wysokości 12.000 zł, zgodnie z decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...];
6) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
7) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu w zakresie konieczności zweryfikowania czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy czy też konieczności wyjaśnieni zasada działalności aplikacji Taxify/Bolt;
8) art. 8 k.p.a. poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu.
Obowiązek posiadania orzeczenia lekarskiego i psychologicznego przez kierowcę wykonującego przewóz drogowy wynika wprost z art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4, art. 39j ust. 1 i art. 39k ust. 1 u.t.d. Zgodnie z art. 39j ust. 1 u.t.d. kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Stosownie do art. 39k ust. 1 tej u.t.d. ww. kierowca podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.
Wymagania te stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy lub innej osoby osobiście wykonującej przewóz drogowy (art. 39m u.t.d.).
Podkreślić trzeba, co jednoznacznie wynika z zaskarżonej decyzji, że skarżący w sprawie niniejszej został ukarany nie jako wykonawca przewozu (na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d.), ale jako inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, o której mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d. Ten ostatni przepis wskazano jako materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć organów obu instancji. Zgodnie z jego treścią, zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 zł do 2.000 zł za każde naruszenie. Oznacza to, że skarżący jako osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym (kierowca), zgodnie z art. 39m u.t.d. był zobowiązany legitymować się stosownymi orzeczeniami: lekarskim i psychologicznym.
Wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy powoduje nałożenie kary pieniężnej w kwocie 1000 zł (art. 92a ust. 8 w zw. z lp. 4.2 załącznika nr 4 do u.t.d.). Takiej samej karze podlega wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (lp. 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d.).
Z akt sprawy wynika, że w dniu 25 kwietnia 2019 r. skarżący wykonywał przewóz osób we własnym imieniu, mieszczący się w pojęciu krajowego transportu drogowego i był to przewóz okazjonalny.
Zgodnie z art. 4 pkt 1 u.t.d., krajowy transport drogowy to podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego (art. 4 pkt 11 u.t.d.).
W myśl art. 18 ust. 4a, przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą (w niniejszej sprawie pojazd skarżącego jest przeznaczony do przewozu 5 osób). Od zasady tej ustawodawca przewidział jednak wyjątki. W art. 18 ust. 4b u.t.d. dopuścił bowiem przewóz okazjonalny:
1) pojazdami zabytkowymi;
2) samochodami osobowymi:
a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,
b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości,
c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa,
- niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (por. wyrok WSA w Białymstoku z 10 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Bk 615/20 i przywołany tam wyrok NSA z dnia 20 września 2007 r., I OSK 1361/06; dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z akt sprawy wynika, że w dniu kontroli drogowej skarżący wykonywał odpłatny przewóz pasażera z ulicy [...] na Dworzec [...]. Przewóz wykonywany był samochodem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Pasażer zamówił kurs za pomocą aplikacji Bolt.
W tych okolicznościach należy przyjąć, że skarżący korzystając z aplikacji Bolt przy nawiązywaniu kontaktu z klientem, realizował zamówione za jej pośrednictwem zlecenie na przewóz osób. W konsekwencji skarżący wykonywał usługi w zakresie transportu drogowego i usługi te stanowiły faktycznie przewóz okazjonalny w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d., tyle że były realizowane pojazdem niespełniającym wymagań prawnych dla tego rodzaju przewozu.
Okoliczności powyższe wynikają ze zgromadzonych w toku postępowania dowodów, tj. przede wszystkim z protokołu kontroli drogowej oraz notatki urzędowej.
W tym zakresie Sąd przyjmuje za swoją - odnoszącą się do powyższych okoliczności - ocenę prawną wyrażoną w wydanym w sprawie skarżącego wyroku tut. Sądu z dnia 11 stycznia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 1848/20. Ocenę tę wyrażono w związku z nałożeniem na skarżącego kary pieniężnej za naruszenia Ip. 1.1. i lp. 2.11. wymienione w załączniku nr 3 do u.t.d., stwierdzone w trakcie tej samej kontroli objętej protokołem nr [...], tj. za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji oraz wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d.
Nie ma podstaw do odmiennej oceny tożsamych okoliczności faktycznych istotnych także w niniejszej sprawie.
Należy tylko podkreślić, że nie ma znaczenia dla odpowiedzialności skarżącego okoliczność, czy posiadał, czy też nie posiadał on statusu przedsiębiorcy oraz czy wykonywane przez niego czynności miały lub nie miały cech wykonywania działalności gospodarczej. Wykonywanie transportu drogowego podlegające sankcji jest bowiem działaniem faktycznym polegającym na przewozie osób lub rzeczy w taki sposób, że odpowiada on wykonywaniu transportu drogowego. Czynności wykonywane przez skarżącego, aby zostały zakwalifikowane jako wykonywanie transportu drogowego, nie muszą stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, w tym ewidencjonowanej (por. wyrok NSA z dnia 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt II GSK 701/17). Skoro więc, jak zostało ustalone, że skarżący realizował w dniu kontroli czynności związane z przewozem (przewóz okazjonalny w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d.) - we własnym imieniu, to ponosi on odpowiedzialność za brak w dniu kontroli orzeczeń lekarskiego i psychologicznego.
Tym samym, wszelkie zawarte w skardze zarzuty odnoszące się do braku ustalenia przez organ, czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy i wykonywał działalność gospodarczą, pozostają bez znaczenia dla wyniku sprawy, skoro - jak wyjaśniono powyżej - faktycznie wykonywał on transport drogowy, a poza tym prowadzenie zorganizowanej i zarejestrowanej działalności gospodarczej nie jest warunkiem przypisania odpowiedzialności administracyjnej za popełnione naruszenia.
Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 92a ust. 10 u.t.d. poprzez wymierzenie kary pieniężnej w oparciu o załącznik nr 4, podczas gdy - jak argumentuje skarżący - "za ten sam czyn" będący przedmiotem jednej kontroli wymierzono mu karę pieniężną w wysokości 12.000 zł.
Zgodnie z art. 92a ust. 10 u.t.d., jeżeli czyn będący naruszeniem, o którym mowa w załączniku nr 3 do ustawy, stanowi jednocześnie naruszenie, o którym mowa w załączniku nr 4 do ustawy, w przypadku podmiotu wykonującego przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem będącego jednocześnie osobą, o której mowa w ust. 2, nakłada się wyłącznie karę pieniężną, o której mowa w ust. 1.
Niniejsze postępowanie odnosi się do kary administracyjnej w łącznej kwocie 2000 zł, nałożonej na skarżącego jako inną osobę wykonującą czynności związane z przewozem drogowym, o której mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d. Zgodnie z art. 92a ust. 8 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d., a także wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 4 do tej ustawy.
Dokonując oceny omawianego zarzutu, skład orzekający w niniejszej sprawie podzielił stanowisko wyrażone m.in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 10 listopada 2020 r. sygn. akt II SA/Bk 615/20. Zgodnie z tym poglądem, ukaranie strony karą administracyjną za naruszenia określone w załączniku nr 4, nie wyklucza możliwości wszczęcia wobec tej samej strony postępowania w przedmiocie innych naruszeń stwierdzonych podczas jednej kontroli, określonych w innym załączniku do ustawy.
Bezspornym jest, że wobec skarżącego została również wydana decyzja, którą organ nałożył karę pieniężną w wysokości 12.000 zł na podstawie art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. za naruszenia stwierdzone podczas tej samej kontroli przeprowadzonej w dniu 25 kwietnia 2019 r. a polegające na:
- wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji,
- wykonywaniu przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy,
tj. naruszenia określone w lp. 1.1 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.
Zauważyć jednak należy, że pomimo iż stwierdzone naruszenia zostały ujawnione podczas jednej kontroli, to nie stanowią jednocześnie tych samych naruszeń, o jakich mowa w załączniku nr 3 i nr 4 do u.t.d.
W art. 92a ust. 10 u.t.d. chodzi o to, aby wyłączyć możliwość nałożenia na ten sam podmiot kary pieniężnej za te same naruszenia, jeśli są one uregulowane i sankcjonowanie jednocześnie w dwóch załącznikach do ustawy: nr 3 i nr 4. Sytuacje objęte dyspozycją art. 92a ust. 10 to takie zatem, gdy jeden czyn wypełnia znamiona naruszeń z dwóch załączników. W ocenie Sądu, normy zawartej w tym przepisie nie można odczytywać jako generalnego zakazu nałożenia kary za stwierdzone podczas jednej kontroli naruszenia, przewidziane w załączniku nr 3 i nr 4, bez względu na rodzaj tych naruszeń. Takie wnioskowanie jest błędne chociażby dlatego, że ustanowiony w art. 92a ust. 10 nakaz nałożenia jednej kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 (a więc opisanej w załączniku nr 3 do u.t.d.), w określonych w tym przepisie sytuacjach, odnosi się wyraźnie do tożsamości stwierdzonych naruszeń, a nie do tożsamości zdarzenia (w tym przypadku kontroli), będącego podstawą do stwierdzenia tych naruszeń. To nie okoliczność jednej kontroli (jednego czynu) wyłącza możliwość nałożenia kar pieniężnych przewidzianych w dwóch załącznikach, ale stwierdzenie, że czyn ten stanowi naruszenie opisane jednocześnie w załączniku nr 3 i nr 4. Przykładowo, brak licencji stwierdzony podczas kontroli przewozu, o jakim mowa w załączniku nr 3 lp. 1.1 oraz nieokazanie i niewyposażenie kierowcy w licencję podczas tej samej kontroli, o czym mowa w załączniku nr 4 lp. 1.1, wynikają z tego samego naruszenia, a zatem zgodnie z art. 92a ust. 10 u.t.d. nie można ukarać za brak licencji i za jej nieokazanie, bowiem brak licencji pochłania to drugie naruszenie. Tego rodzaju "kumulacji" naruszeń w załącznikach nr 3 i 4 jest więcej, np. naruszenia z l.p. 4.5, 5, 11-13, 15.1 i 15.2 opisane w załączniku nr 4, stanowią odpowiednio naruszenia z l.p. 6.3.3., 8, 5.4 pkt 3 i pkt 4, 5.5 pkt 3, 9.1 i 9.2 załącznika nr 3.
Żadna z opisanych wyżej sytuacji nie zachodzi w sprawie. Ograniczeniem dla organu co do wysokość kary nałożonej w trakcie jednej kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu 25 kwietnia 2019 r., był w tej sytuacji art. 92a ust. 3 u.t.d.- w przypadku naruszeń określonych w załączniku nr 3 (kara nie może przekroczyć 12 000 zł) oraz art. 92a ust. 4 - jeśli stwierdzone naruszenia wyczerpują te, które zostały opisane w załączniku nr 4 (kara nie może wówczas przekroczyć 3 000 zł). Łącznie, w czasie tej kontroli drogowej, organ nie mógł nałożyć kary wyższej niż 15.000 zł. W stanie faktycznym sprawy przepisy te nie zostały naruszone.
Innymi słowy, naruszenia lp. 1.1 i lp. 2.11 wymienione w załączniku nr 3, za które inną decyzją wymierzono skarżącemu karę pieniężną 12.000 zł, nie pochłaniają naruszeń wymienionych w załączniku nr 4 lp. 4.2 i lp. 4.3, za które nałożono karę zaskarżoną decyzję. Naruszenie z jednego załącznika nie stanowi w tym konkretnym przypadku jednocześnie naruszenia z drugiego załącznika.
Odpowiedzialność za popełnienie naruszeń wynikająca z art. 92a ust. 1 i 2 u.t.d. ma charakter obiektywny, jest niezależna od winy czy też stopnia zagrożenia wobec osób trzecich, a do jej powstania wystarczy stwierdzenie naruszenia przepisów o transporcie drogowym. Skarżący jako podmiot wykonujący w dniu kontroli inne czynności związane z przewozem drogowym (przewóz okazjonalny osób) był zobowiązany do przestrzegania przepisów o transporcie drogowym i posiadania odpowiednich dokumentów. Brak dopełnienia tych obowiązków oraz niewykazanie wystąpienia przesłanek wyłączających odpowiedzialność za ten brak, jak również prawidłowe niestwierdzenie wystąpienia tych przesłanek przez organ z urzędu, skutkował nałożeniem kary.
Przedstawione wyżej rozważania czynią bezzasadnymi zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów k.p.a. Organ wyjaśnił bowiem wszystkie okoliczności mające znaczenie w sprawie i nadał im właściwe znaczenie prawne. Prawidłowo również zastosował do ustalonego stanu faktycznego przepisy prawa materialnego, czemu dał wyraz w wyczerpującym uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2019 r., poz. 2325) orzekł, jak w sentencji.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI