VI SA/Wa 48/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2019-04-17
NSAtransportoweŚredniawsa
transport drogowyprzewozy regularnezezwolenieudział w postępowaniuorganizacja społecznainteres społecznycele statutowekontrola społecznanieuczciwa konkurencjaWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę stowarzyszenia na postanowienie odmawiające dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie zezwolenia na międzynarodowe przewozy drogowe, uznając brak uzasadnienia statutowego i społecznego interesu.

Skarżące stowarzyszenie domagało się dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zezwolenia na międzynarodowe przewozy drogowe, powołując się na interes społeczny i cele statutowe. Organ administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny uznali, że stowarzyszenie nie wykazało spełnienia przesłanek z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., a jego cele statutowe nie miały związku z przedmiotem postępowania, a podnoszony interes społeczny był zbyt ogólny i partykularny. W konsekwencji skargę oddalono.

Sprawa dotyczyła skargi stowarzyszenia na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), które utrzymało w mocy wcześniejsze postanowienie odmawiające stowarzyszeniu dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. Postępowanie toczyło się w sprawie udzielenia zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych regularnych przewozów drogowych osób na linii T. – B., wszczętego na wniosek F. Sp. z o.o. Stowarzyszenie argumentowało, że jego udział jest uzasadniony celami statutowymi, w tym sprawowaniem kontroli społecznej i zwalczaniem nieuczciwej konkurencji, a także interesem społecznym w zapewnieniu bezpieczeństwa i zaspokajaniu potrzeb przewozowych. GITD odmówił dopuszczenia, wskazując, że cele statutowe stowarzyszenia dotyczą działalności na istniejących liniach, a nie na nowo tworzonej, oraz że stowarzyszenie reprezentuje interesy swoich członków (przewoźników), a nie szeroko pojęty interes społeczny pasażerów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę, podzielił stanowisko organu. Sąd podkreślił, że dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu wymaga łącznego spełnienia trzech przesłanek: postępowanie nie dotyczy praw organizacji, żądanie jest uzasadnione celami statutowymi i przemawia za tym interes społeczny. Sąd uznał, że stowarzyszenie nie wykazało spełnienia dwóch ostatnich przesłanek. Cele statutowe stowarzyszenia, dotyczące integracji przewoźników i zwalczania nieuczciwej konkurencji, nie miały związku z postępowaniem dotyczącym nowej linii, a podnoszony interes społeczny był zbyt ogólny i nie wykazywał konkretnego związku z przedmiotem sprawy. Sąd oddalił skargę jako niezasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli organizacja nie wykaże spełnienia przesłanek z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., w szczególności związku celów statutowych z przedmiotem postępowania oraz istnienia konkretnego interesu społecznego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że cele statutowe stowarzyszenia dotyczące integracji przewoźników i zwalczania nieuczciwej konkurencji nie miały związku z postępowaniem dotyczącym nowej linii komunikacyjnej. Ponadto, podnoszony interes społeczny był zbyt ogólny i nie wykazywał konkretnego związku z przedmiotem sprawy, a stowarzyszenie reprezentowało głównie interesy swoich członków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 31 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie dotyczącej innej osoby wymaga łącznego spełnienia przesłanek: postępowanie nie dotyczy praw i obowiązków organizacji, żądanie jest uzasadnione celami statutowymi organizacji, a za uwzględnieniem żądania przemawia interes społeczny.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

u.t.d. art. 22a § ust.1 pkt 2a

Ustawa o transporcie drogowym

Organy mogą odmówić udzielenia lub zmiany zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w krajowym transporcie drogowym, jeśli projektowana linia stanowić będzie zagrożenie dla już istniejących linii, z wyjątkiem sytuacji, gdy linie te są obsługiwane tylko przez jednego przewoźnika lub jedną grupę przewoźników.

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

P.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ i sąd prawidłowo oceniły, że stowarzyszenie nie wykazało spełnienia przesłanek z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. (cele statutowe i interes społeczny) uzasadniających dopuszczenie do udziału w postępowaniu. Cele statutowe stowarzyszenia nie miały związku z przedmiotem postępowania (udzielenie zezwolenia na nową linię komunikacyjną). Podnoszony przez stowarzyszenie interes społeczny był zbyt ogólny i partykularny, nie wykazywał konkretnego związku z przedmiotem sprawy. Stowarzyszenie reprezentuje interesy swoich członków (przewoźników), a nie szeroko pojęty interes społeczny pasażerów.

Odrzucone argumenty

Argumentacja stowarzyszenia oparta na ogólnym interesie społecznym w postaci kontroli społecznej i zwalczania nieuczciwej konkurencji. Twierdzenie, że cele statutowe stowarzyszenia uzasadniają jego udział w postępowaniu. Zarzuty naruszenia art. 7, 8 i 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz niewyjaśnienie istotnych okoliczności.

Godne uwagi sformułowania

Interes społeczny nie może być rozumiany jako zinstytucjonalizowana forma popierania partykularnych interesów członków organizacji społecznej. Uczestniczenie w postępowaniu organizacji społecznej w rozumieniu art. 31 § 1 kpa stanowi sytuację wyjątkową, zatem nie można tego przepisu interpretować w sposób rozszerzający. Obawy stowarzyszenia wyrażane w niniejszym postępowaniu w zakresie zagrożenia dla istniejących linii są przedwczesne, co dostrzegł także organ.

Skład orzekający

Grzegorz Nowecki

przewodniczący sprawozdawca

Jakub Linkowski

członek

Tomasz Sałek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., zwłaszcza w kontekście transportu drogowego i interesu społecznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organizacja społeczna stara się o udział w postępowaniu dotyczącym nowej linii komunikacyjnej, a jej cele statutowe i podnoszony interes społeczny są kwestionowane.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące udziału organizacji społecznych w postępowaniach administracyjnych i interpretacji pojęcia interesu społecznego, co jest istotne dla prawników procesualistów.

Kiedy stowarzyszenie nie może być stroną w postępowaniu? Sąd wyjaśnia granice interesu społecznego.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 48/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-04-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2019-01-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grzegorz Nowecki /przewodniczący sprawozdawca/
Jakub Linkowski
Tomasz Sałek
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 1161/19 - Wyrok NSA z 2022-12-12
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1257
art.138 par.1 pkt 1, art.144, art 31 par.1 pkt 2 i par.2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2018 poz 1302
art.119 pkt 3,art.151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2001 nr 125 poz 1371
art.22a ust.1 pkt 2a
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędzia WSA Tomasz Sałek P, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi S. z siedzibą w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu na prawach strony (zezwolenie na wykonywanie międzynarodowego regularnego przewozu drogowego) oddala skargę
Uzasadnienie
Główny Inspektor Transportu Drogowego postanowieniem z dnia [...] października 2018 r. nr [...], po rozpoznaniu zażalenia na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej jako "organ"/"GITD") nr [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r., dotyczącego odmówienia S. z siedzibą w L. (dalej "skarżący", "strona" lub "stowarzyszenie") udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie o udzielenie zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych regularnych przewozów drogowych osób na linii T. – B. wszczętej na wniosek F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przy ul. [...] – utrzymał zaskarżone postanowienie w całości w mocy.
Zaskarżone rozstrzygnięcie wydano na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 oraz w zw. z art. 31 § 1 pkt 2 i 31 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r. poz.1257 ze zm., dalej "k.p.a.").
Orzeczenie wydano w następującym stanie faktycznym.
Pismem z 7 sierpnia 2018 r. skarżący złożył wniosek o dopuszczenie do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie o udzielenie zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych regularnych przewozów drogowych osób na linii T. – B., wszczętym na wniosek F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przy ul. [...]. Skarżący uzasadnił swój wniosek istnieniem interesu społecznego przejawiającego się w sprawowaniu racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym i działaniem organów administracji.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego odmówił skarżącemu udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie o udzielenie zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych regularnych przewozów drogowych osób na linii T. – B., wszczętym na wniosek F. Sp. z o.o. z siedzibą w W..
GITD przytoczył cele statutowe stowarzyszenia określone w § 6 statutu stowarzyszenia. Następnie organ wskazał, że według § 7 ww. statutu - powyższe cele stowarzyszenie realizuje poprzez organizowanie wspólnych przedsięwzięć mających ułatwić i doskonalić świadczenie usług, organizowanie spotkań zainteresowanych działalnością usługową w transporcie drogowym, kontakty i współpracę z instytucjami i organizacjami działającymi w zakresie świadczenia usług transportowych oraz z organizacjami administracji samorządowej i rządowej nadzorującymi tego typu działalność, a także występowanie o wszczęcie oraz przystępowanie do toczących się postępowań administracyjnych w warunkach określonych obowiązującymi przepisami prawa.
Ponadto organ wskazał, że przedmiotem postępowania jest udzielenie zezwolenia na międzynarodowej linii regularnej w przewozach drogowych osób. Pasażerowie nie będą zatem przewożeni na liniach krajowych. Stowarzyszenie w żadnym razie nie wykazało, w jaki sposób ewentualne udzielenie zezwolenia stronie miałoby stanowić czyn nieuczciwej konkurencji dla środowiska świadczącego usługi przewozu osób, którego obrony interesów podjęło się Stowarzyszenie, na liniach, na których zezwolenia posiadają członkowie tej organizacji.
W ocenie organu, za dopuszczeniem organizacji do udziału w postępowaniu nie przemawia także interes społeczny. Skarżący zrzesza podmioty świadczące tożsame rodzajowo usługi regularne przewozu osób, przy czym jak wynika chociażby z § 10 ust. 2 Statutu, członkostwo w niej ma charakter elitarny. W ocenie organu Stowarzyszenie działa zatem na rzecz jego członków, a nie w interesie społecznym, o jakim mowa w art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. Nakierowane jest ono bowiem na ograniczenie konkurencji, a nie zwalczanie tylko tej nieuczciwej. Ewentualne udzielenie przez organ zezwolenia na uruchomienie nowego połączenia w przewozach drogowych osób leży w dobrze pojętym interesie ogółu konsumentów, a tym samym w interesie społecznym. Stowarzyszenie nie reprezentuje najbardziej zainteresowanej w powyższych kwestiach części społeczeństwa, jaką stanowią obecni i potencjalni przyszli pasażerowie w przewozach regularnych osób, lecz reprezentuje wyłącznie podmioty świadczącego już tego rodzaju usługi.
Pismem z dnia 17 września 2018 r. wnioskodawca złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. postanowieniem.
Po rozpoznaniu wniosku postanowieniem z dnia [...] października 2018 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wskazał w uzasadnieniu, iż cele statutowe Stowarzyszenia nie mają żadnego związku z przedmiotem postępowania wszczętego na wniosek F. Sp. z o.o., bowiem każdy z tych celów dotyczy działalności w zakresie transportu drogowego wykonywanego na już istniejącej linii komunikacyjnej. Natomiast przedmiotem postępowania prowadzonego z wniosku wymienionej spółki jest udzielenie jej zezwolenia na wykonywanie przewozów osób na linii regularnej T. – B.. Wymieniona spółka jeszcze nie posiada zezwolenia na wykonywanie przewozów osób na ww. trasie. Zatem cele statutowe Stowarzyszenia będą miały związek z wykonywaniem usług na tej linii dopiero po rozpoczęciu wykonywania przewozów osób na ww. linii, po uprzednim uzyskaniu przez spółkę zezwolenia na ich wykonywanie. Wnioskodawca nie wykazał również zdaniem organu istnienia interesu społecznego mogącego stanowić podstawę do dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w ww. postępowaniu.
Zdaniem organu, wskazany przez Stowarzyszenie interes społeczny przejawiający się w trosce o zdrowie i bezpieczeństwo publiczne, w bezpieczeństwie w ruchu drogowym, w trosce o zdrowie i życie pasażerów, komunikacji regularnej w krajowym transporcie drogowym, w racjonalnym pojmowaniu kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym, w pełnym zaspokajaniu potrzeb przewozowych dla wszystkich obecnych i potencjalnych pasażerów na tej linii regularnej, w podwyższaniu jakości i standardu, a w szczególności bezpieczeństwa wykonywanych przewozów i w zwalczaniu nieuczciwej konkurencji w środowisku świadczącym usługi transportu drogowego osób również dotyczy wykonywanych przewozów osób na istniejącej linii komunikacyjnej. Do naruszenia wskazanego przez wnioskodawcę interesu społecznego może dochodzić czy dochodzi na liniach, na których już są wykonywane przewozy osób. Ponadto przesłanki wskazane przez stronę nie są zgodne z celami jej działania i podmiotów, które zrzeszają. Stowarzyszenie zrzesza przewoźników drogowych wykonujących przewozy osób i tych przewoźników reprezentuje. Zatem strona reprezentuje konkurencję spółki F. Sp. z o.o., a nie potencjalnych pasażerów, którzy mogli by być zainteresowani bezpieczeństwem pasażerów, kontrolą społeczną nad postępowaniem administracyjnym w sprawie udzielenia spółce zezwoleń na wykonywanie usług przewozu osób na liniach regularnych i zaspokajaniem potrzeb obecnych i potencjalnych pasażerów. Tym samym Stowarzyszenie w ocenie organu, nie wykazało, że reprezentuje szeroko rozumiany interes społeczny. Natomiast cele statutowe Stowarzyszenia wskazują na chęć obrony własnego interesu, który może być przeciwstawny interesom wymienionej spółki i ich potencjalnych pasażerów. Stowarzyszenie reprezentuje interes wąskiej grupy podmiotów stanowiącej konkurencję na rynku usług przewozu osób. Taki partykularny interes nie może być postrzegany jako działanie w interesie społecznym.
Tym samym GITD podzielił stanowisko zawarte w postanowieniu wydanym w I instancji, iż Stowarzyszenie nie wykazało, ażeby jego cele statutowe i interes społeczny uzasadniały udział tej organizacji w toczącym się postępowaniu w przedmiotowej sprawie.
Pismem z dnia 29 listopada 2018 r., skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2018 r., w której zaskarżył postanowienie w całości i wniósł o jego uchylenie i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
Stowarzyszenie zarzuciło zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 7, 8 i 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, dokonanie dowolnej oceny dowodów, w szczególności poprzez uznanie, że skarżący nie wykazał, że jego cele statutowe i interes społeczny uzasadniają udział w postępowaniu z wniosku F. sp. z o.o.; naruszenie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że skarżący nie wykazał, że jego cele statutowe i interes społeczny uzasadniają udział w postępowaniu z wniosku F. sp. z o.o.
Skarżący podniósł, że organ rozpatrując wniosek strony nie kierował się przesłankami z art. 31 § 1 k.p.a., a ponadto w rozstrzygnięciu ocenił przedwcześnie intencje wnioskodawcy. Zdaniem strony skarżącej interes społeczny przemawiający za dopuszczeniem skarżącego do udziału w postępowaniu polegać ma na sprawowaniu racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym i działaniem organów administracji. Skarżący argumentował, że organ w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych regularnych przewozów osób nie badał obligatoryjnych przesłanek odmowy udzielenia zezwolenia, określonych w art. 23 ustawy o transporcie drogowym.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1660). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej "P.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
W ocenie Sądu na podstawie przytoczonych regulacji nie można uwzględnić skargi bowiem skarżone postanowienie GITD oraz utrzymane nim w mocy postanowienie z dnia 31 sierpnia 2018 r. nie narusza prawa zarówno na płaszczyźnie materialnoprawnej, jak również procesowej.
W rozpoznanej sprawie Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 31 § 1 pkt 2, k.p.a. odmówił skarżącemu dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony w sprawie zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych regularnych przewozów drogowych osób na linii T. – B. wszczętym na wniosek F. sp. z o.o.
Zgodnie z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. W myśl art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym jest uzależnione od spełnienia trzech przesłanek:
– postępowanie administracyjne nie dotyczy praw i obowiązków organizacji społecznej, ale praw i obowiązków "innej osoby", czyli jednej ze stron postępowania;
– żądanie jest uzasadnione celami statutowymi organizacji społecznej;
– za uwzględnieniem żądania przemawia interes społeczny. Wszystkie trzy przesłanki muszą być spełnione łącznie.
Organy rozpatrujące sprawę ustaliły, że stowarzyszenie spełnia pierwszą przesłankę z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. warunkującą dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym. Udział stowarzyszenia w postępowaniu administracyjnym dotyczy praw i obowiązków "innego podmiotu" – spółki F. sp. z o.o. (przewoźnika). Natomiast zdaniem Sądu nie spełnia pozostałych dwóch przesłanek. We wniosku o dopuszczenie wnioskodawcy do udziału w przedmiotowym postępowaniu stowarzyszenie wskazało, że jest organizacją społeczną zrzeszającą przewoźników prowadzących działalność w zakresie transportu drogowego osób. Jako interes społeczny skarżący wskazał zainteresowanie pełnym zaspokojeniem potrzeb przewozowych dla wszystkich obecnych i potencjalnych pasażerów - na poszczególnych liniach komunikacyjnych oraz podwyższanie jakości i standardu, a w szczególności bezpieczeństwa wykonywanych przewozów.
Pojęcie "interesu społecznego" nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę, wobec czego w każdej sprawie indywidualnej podlega ono wykładni organu administracji rozpatrującego sprawę. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntował się pogląd, zgodnie z którym interes społeczny musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w indywidualnych sprawach i działaniem w nich organów administracyjnych (patrz: wyrok NSA z dnia 5 października 2011 r., II OSK 1397/10 Lex nr 1151862; wyrok NSA z 19 lipca 2012 r., sygn. II OSK 663/11 Lex nr 1217445; wyrok NSA z 16 lipca 2008 r., sygn. II OSK 843/07 niepubl.). Udział organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym, nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji społecznej lub interesom jej członków, a ponadto musi mieć niższą rangę niż interes strony. Dlatego udzielenie ochrony prawnej interesowi organizacji społecznej pozostawione jest rozstrzygnięciu organu prowadzącego postępowanie i podlega kontroli instancyjnej. Organizacja społeczna powinna zatem wykazać zasadność udziału w postępowaniu, ponieważ jej udział w sprawie nie jest obojętny dla stron, zwłaszcza gdy reprezentują przeciwstawne interesy (por. wyrok NSA 31 stycznia 2012 r., II OSK 2161/10).
Udział organizacji społecznej w postępowaniu w sprawie dotyczącej innej osoby nie może powodować naruszenia sfery jej prywatności przez nadmierne poszerzenie kręgu uczestników postępowania (tak J. Borkowski w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2008, str. 265.). Uczestniczenie w postępowaniu organizacji społecznej w rozumieniu art. 31 § 1 kpa stanowi sytuację wyjątkową, zatem nie można tego przepisu interpretować w sposób rozszerzający.
W ocenie Sądu, skarżące stowarzyszenie nie przedstawiło takich argumentów, które uzasadniałby jego uczestnictwo w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Pogląd skarżącego stowarzyszenia, że dopuszczalne jest uczestniczenie organizacji społecznej w postępowaniu ze względu na faktyczne interesy członków, nie znajduje w ocenie Sądu oparcia w obowiązujących przepisach prawa. Bezsporne bowiem jest, że stosownie do art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. in fine, za dopuszczeniem organizacji społecznej do udziału w postępowaniu ma przemawiać interes społeczny. Interes społeczny nie może zaś być rozumiany jako zinstytucjonalizowana forma popierania partykularnych interesów członków organizacji społecznej.
Trudno uwzględnić stanowisko skarżącego opierające się na wywodach zawartych w wyrokach zapadłych w innych jej sprawach na gruncie art. 31 § 1 kpa. Każde bowiem postępowanie administracyjne jest inne, czego zdaje się nie dostrzegać skarżący. Strona skarżąca nie dostosowuje argumentacji wynikającej z wyroków sądowych do konkretnych okoliczności stanu faktycznego. Posługuje się argumentami uznanymi za skuteczne w innych postępowaniach, a przecież te argumenty nie mają charakteru uniwersalnego, przydatnego w każdej sprawie.
W jednym z przywołanych przez spółkę w skardze wyroków NSA (tj. z dnia 16 maja 2018 r., II GSK 1500/16) mowa była o tym, że w zgodzie z interesem społecznym pozostaje zwalczanie nieuczciwej konkurencji. Wskazać należy, że na podstawie art. 22a ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o transporcie drogowym, organy mogą odmówić udzielenia lub zmiany zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w krajowym transporcie drogowym, jeśli zostanie wykazane, że projektowana linia regularna stanowić będzie zagrożenie dla już istniejących linii regularnych, z wyjątkiem sytuacji, kiedy linie te są obsługiwane tylko przez jednego przewoźnika lub przez jedną grupę przewoźników.
Zdaniem Sądu obawy stowarzyszenia wyrażane w niniejszym postępowaniu w ww. zakresie (z uwagi na fakt, że na linii regularnej T. – B. jeszcze nie są wykonywane przewozy) są przedwczesne, co dostrzegł także organ. Tak więc w niniejszej sprawie brak podstaw do oceny interesu społecznego na gruncie art. 22a ust. 1 pkt 2a ustawy o transporcie drogowym.
Stowarzyszenie nie przedstawiło innych przekonujących argumentów, które wskazywałyby na to, że istnieje interes społeczny uzasadniający jego uczestnictwo we wnioskowanym postępowaniu administracyjnym.
Argumentem takim nie jest bowiem wskazywane przez stowarzyszenie ogólnikowe twierdzenie, że jego udział w przedmiotowym postępowaniu jest uzasadniony chęcią czuwania nad zachowaniem prawidłowej i bezpiecznej organizacji przewozów, zgodnej z interesem przewoźników i korzystających z ich usług pasażerów.
Interes społeczny winien być wykazany w sposób konkretny i niewątpliwy, a więc poprzez określenie, jakiego rodzaju wartości istotne i ważne ze społecznego punktu widzenia, podlegałyby ochronie w danym postępowaniu administracyjnym. Konkretyzacja interesu społecznego, polega bowiem na wykazaniu, iż interes społeczny przekłada się na to konkretne postępowanie administracyjne, w tym wypadku na postępowanie w sprawie zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych regularnych przewozów osób na określonej linii.
Potencjalne naruszenia prawa przez organ nie stanowią przesłanki dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu. Określając w ten sposób interes społeczny, na podstawie tak ogólnie wskazanych przesłanek, skarżący musiałby być dopuszczony do każdego postępowania.
Także sam fakt prowadzenia postępowania dotyczącego udzielenia zezwolenia na wykonywanie przewozów drogowych osób nie powoduje, że w interesie społecznym leży dopuszczanie do udziału w postępowaniu wszystkich organizacji społecznych, które zrzeszają przedsiębiorców prowadzących działalność w ww. zakresie.
Organizacja społeczna powinna przynajmniej uprawdopodobnić, że swoim działaniem przyczyni się aktywnie do lepszego wypełnienia celów postępowania administracyjnego w konkretnej sprawie. Dopiero wówczas będzie można przyjąć, że na rzecz jej udziału w postępowaniu przemawia interes społeczny. Organ nie jest zaś zobowiązany do każdorazowego uwzględnienia wniosku organizacji społecznej tylko z tego powodu, że charakter rozpoznawanej sprawy może być związany z zakresem jej statutowej działalności.
Odnosząc się do przesłanki uzasadnionych celów statutowych organizacji należy zauważyć, iż cele statutowe stowarzyszenia zostały określone w § 6 statutu stowarzyszenia. Według tego zapisu celem działania stowarzyszenia jest:
integracja osób prowadzących działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego osób.
popieranie i propagowanie nowoczesnych i na wysokim poziomie zorganizowanych form wykonywania prywatnych usług transportowych
- kreowanie pozytywnej opinii o działalności przedsiębiorców wykonujących transport drogowy osób,
- zwalczanie nieuczciwej konkurencji w środowisku świadczącym usługi transportu drogowego osób.
Według § 7 statutu stowarzyszenia powyższe cele, stowarzyszenie realizuje poprzez organizowanie wspólnych przedsięwzięć mających ułatwić i doskonalić świadczenie usług, organizowanie spotkań zainteresowanych działalnością usługową w transporcie drogowym, kontakty i współpracę z instytucjami i organizacjami działającymi w zakresie świadczenia usług transportowych oraz z organizacjami administracji samorządowej i rządowej nadzorującymi tego typu działalność, a także występowanie o wszczęcie oraz przystępowanie do toczących się postępowań administracyjnych w warunkach określonych obowiązującymi przepisami prawa.
Jak słusznie uznał organ, który wydał zaskarżone postanowienie, cele statutowe stowarzyszenia nie mają żadnego związku z przedmiotem postępowania wszczętego na wniosek F. Sp. z o.o., bowiem każdy z tych celów dotyczy działalności w zakresie transportu drogowego wykonywanego na już istniejącej linii komunikacyjnej. Natomiast przedmiotem postępowania prowadzonego z wniosku wymienionej spółki jest udzielenie jej zezwolenia na wykonywanie przewozów osób na linii regularnej T. – B., która jeszcze nie istnieje.
W niniejszej sprawie skarżąca we wniosku z dnia 7 sierpnia 2018 r., przywołała postanowienia § 6 oraz § 7 pkt. 4 jej statutu, nie wskazując jednak sposobu ich zastosowania w konkretnych okolicznościach sprawy. Nie wyjaśniła dlaczego określone tam cele statutowe uzasadniają jej udziału w tym konkretnym postępowaniu administracyjnym.
Na zakończenie, w ocenie Sądu nie można również stwierdzić, aby w badanej sprawie nastąpiło naruszenie innych przepisów postępowania, w tym art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Stowarzyszenie nie wskazało konkretnych uchybień organu w tym zakresie.
Zauważyć należy, że zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a., której rozwinięcie następuje w art. 77 § 1 k.p.a., organ prowadzący postępowanie prawidłowo zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy dokonując wszechstronnej oceny okoliczności sprawy na podstawie analizy całego materiału dowodowego. Wskazać również należy, że organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie prawidłowo wskazał podstawę prawną i faktyczną rozstrzygnięcia, a także w sposób wyczerpujący uzasadnił swoje stanowisko.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2018 r., poz. 1302), orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI