VI SA/WA 1763/22

VI SA/Wa 1763/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-12-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Łąpieś-Rosińska /przewodniczący/
Barbara Kołodziejczak-Osetek
Sławomir Kozik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 139, art. 138 ust.1 pkt.2,
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 145 ust.1 pkt.1 lit.c, art. 200 i art. 205 ust.2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Protokolant ref. Robert Mirończyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi Województwa [...] w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji ostatecznej zezwalającej na zajęcie pasa drogowego oraz ustalenia opłaty 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego Województwa [...] w [...] kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją Nr [...] z 8 marca 2016 r. Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych w P. działający z upoważnienia Zarządu Powiatu (dalej: "organ I instancji") po rozpatrzeniu wniosku Województwa Mazowieckiego (dalej: "Skarżący", "Strona") w pkt I zezwolił Stronie na zajęcie do końca 2036 r. pasa drogowego w celu umieszczenia urządzenia infrastruktury technicznej niezwiązanej z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego - telekomunikacyjnej linii kablowej wraz z infrastrukturą towarzyszącą. W pkt II organ I instancji ustalił z tego tytułu opłatę za rok 2016 w wysokości 2943,68 zł zaś w pkt III zobowiązał Stronę do wnoszenia opłaty rocznej za umieszczenie urządzenia infrastruktury technicznej niezwiązanej z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego w pasie drogowym w wysokości 3526,00 zł za każdy kolejny rok umieszczenia urządzenia w pasie drogowym na zasadach określonych w pouczeniu.
Pismem z 30 listopada 2021 r. Strona na podstawie art. 155 w zw. z art. 154 § 2 ustawy z 14 września 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: "K.p.a."), zwróciła się do organu I instancji z wnioskiem o zmianę ww. decyzji, zezwalającej na umieszczenie urządzeń infrastruktury technicznej nie związanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego w pasie drogowym, w zakresie wysokości stawki opłaty za zajęcie pasa drogowego w wysokości odpowiadającej ustawowemu ograniczeniu kwotowemu, wyrażonemu w art. 40 ust. 8 in fine ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1376, dalej: "u.d.p.") oraz zaliczeniu nadpłat dokonanych przez Stronę od 25 października 2019 r. do chwili złożenia tego wniosku na poczet przyszłych należności z tytułu opłat za zajęcie pasa drogowego, ewentualnie o zwrot nadpłat dokonanych przez stronę za ww. okres na podstawie art. 76 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm., dalej: "O.p.").
Decyzją [...] z 13 stycznia 2022 r. wydaną na podstawie art. 155 K.p.a., art. 40 ust. 1, ust. 2 pkt 2 ust. 3, ust. 4-8 u.d.p. organ I instancji zmienił w trybie art. 155 K.p.a. punkt III własnej ostatecznej decyzji Nr [...] z 8 marca 2016 r. w zakresie wysokości opłaty za zajęcie pasa drogowego - zobowiązał wnioskodawcę do wnoszenia opłaty rocznej za umieszczenie infrastruktury technicznej niezwiązanej z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego w pasie drogowym dróg powiatowych nr [...], przebiegającej na działce o nr ewid. [...] w obrębie ewidencyjnym [...], jednostka ewidencyjna gmina [...], przebiegającej na działkach o nr ewid. [...] w obrębie ewidencyjnym [...], jednostka ewidencyjna gmina [...], przebiegającej na działce o nr ewid. [...] w obrębie ewidencyjnym [...] oraz działce o nr ewid. [...] w obrębie ewidencyjnym [...], jednostka ewidencyjna gmina [...] i nr [...], przebiegającej na działce o nr ewid. [...] w obrębie ewidencyjnym [...], jednostka ewidencyjna gmina [...] w wysokości 1 763,00 zł. Pozostałe warunki zawarte w przedmiotowej decyzji pozostały bez zmian.
Strona wniosła odwołanie od ww. decyzji organu I instancji.
Decyzją z 4 kwietnia 2022 r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., art. 1 ust. 1, art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 570) w zw. z art. 40 ust. 6d u.d.p. oraz art. 3 i art. 5 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 o zmianie ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, ustawy o utracie mocy prawnej niektórych ksiąg wieczystych oraz ustawy o drogach publicznych (Dz. U. z 2022 r., poz. 32) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy", "SKO") uchyliło w całości decyzję Zarządu Dróg Powiatowych w P. Nr [...] z 13 stycznia 2022 r. i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości.
Kolegium stwierdziło, że organ odwoławczy obowiązany jest uwzględniać zmiany stanu prawnego i faktycznego, jakie zaszły w sprawie po wydaniu decyzji organu pierwszej instancji. Zatem jeśli przepisy prawa materialnego ulegną zmianie w czasie między wydaniem decyzji pierwszej instancji a rozpatrzeniem odwołania, organ odwoławczy – zachowując tożsamość sprawy – obowiązany jest uwzględnić nowy stan prawny, chyba że z nowych przepisów wynika coś innego. Mając to na uwadze Kolegium uznało, że obowiązane jest uwzględnić zmiany u.d.p. wynikające z art. 3 i art. 5 ww. ustawy zmieniającej z 2 grudnia 2021 r., które obowiązują od 18 stycznia 2022 r. (zgodnie z art. 6 ustawy zmieniającej z 2 grudnia 2021 r.).
Kolegium wskazało, że na mocy art. 3 ustawy zmieniającej z 2 grudnia 2021 r. dodano art. 40 ust. 6d ustawy o drogach publicznych w brzmieniu: "Do decyzji administracyjnej wydanej na podstawie ust. 1, dotyczącej zajęcia pasa drogowego w przypadkach, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i 3, w zakresie ustanowionej w tej decyzji wysokości opłaty za zajęcie pasa drogowego, jeżeli decyzja dotyczy obiektów i urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej, przepisu art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 roku, poz. 735, 1491 i 2052) nie stosuje się". Zdaniem Kolegium, skoro po wydaniu na podstawie art. 155 K.p.a. decyzji organu pierwszej instancji, a przed rozpatrzeniem odwołania od niej zaczął obowiązywać art. 40 ust. 6d u.d.p., to odpadła podstawa działania organu I instancji i organ odwoławczy nie jest już uprawniony do dokonania oceny zasadności decyzji wydanej przez organ I instancji i tym samym rozpatrzenia zarzutów podniesionych w odwołaniu. SKO stanęło na stanowisku, że postępowanie administracyjne w sprawie zmiany decyzji z 8 marca 2016 r. na podstawie art. 155 K.p.a. jest niedopuszczalne, a zatem bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. Postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji, albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed wszczęciem postępowania, albo utraciła charakter sprawy administracyjnej w toku postępowania administracyjnego, przy czym z tą drugą sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Zdaniem Kolegium, w obu przypadkach powinno być umorzone całe postępowanie administracyjne, a nie tylko ta jego część, która toczyła się po utracie przez sprawę w toku postępowania charakteru sprawy administracyjnej. Uchylenie zaskarżonej odwołaniem decyzji sprawia, że postępowanie przed organem pierwszej instancji nie jest zakończone, a skoro stało się bezprzedmiotowe, to dopuszczalne jest jego umorzenie przez organ odwoławczy.
Pismem z 20 maja 2022 r. Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Kolegium z 4 kwietnia 2022 r. nr [...] . Decyzji tej zarzucono naruszenie:
I. przepisów stanowiących podstawę stwierdzenia nieważności decyzji, a mianowicie: 1) art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 16 § 1 i w zw. z art. 127 § 1 K.p.a. przez poddanie kontroli niezaskarżonej odwołaniem części decyzji organu pierwszej instancji, która stała się wraz z upływem terminu na wniesienie odwołania ostateczna i rozstrzygnięcie o uchyleniu jej w całości i umorzeniu postępowania pierwszej instancji w całości, a co za tym idzie, naruszenie zasady trwałości decyzji ostatecznych oraz zasady skargowości postępowania odwoławczego, co skutkuje tym, że zaskarżona decyzja jest dotknięta wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., jako wydana z rażącym naruszeniem prawa,
2) art. 139 K.p.a., przez rozstrzygnięcie sprawy i wydanie przez SKO decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, pomimo generalnego zakazu wydawania takich decyzji przez organ odwoławczy i przy jednoczesnym braku zaistnienia przesłanek negatywnych, przesądzających o możliwości zastosowania wyjątku od tego zakazu, co skutkuje, że zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., jako wydana z rażącym naruszeniem prawa,
II. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1) art. 40 ust 6d u.d.p. w związku z art. 3 i art. 5 ustawy zmieniającej tę ustawę z 2 grudnia 2021 r. przez ich bezpodstawne zastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy i rozstrzygnięcie, że z uwagi na jego wejście w życie po wydaniu decyzji organu pierwszej instancji, decyzja ta podlega uchyleniu w całości, a postępowanie w I instancji podlega w całości umorzeniu jako bezprzedmiotowe, pomimo że kwestia dotycząca bezpośrednio zmiany decyzji w przedmiocie wysokości opłaty za zajęcie pasa drogowego - z uwagi na tylko częściowy zakres zaskarżenia decyzji organu I instancji, ograniczający się do rozstrzygnięcia o odmowie zwrotu bądź zaliczenia nadpłaty na poczet przyszłych należności z tytułu zajęcia pasa drogowego - nie była przedmiotem kontroli w postępowaniu odwoławczym i w tym zakresie była ostateczna, a postępowanie zakończone,
III. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1) art 107 § 3 K.p.a., przez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu decyzji zasadności rozpatrywania sprawy przez SKO w odniesieniu do niezaskarżonej części decyzji, jak również wyjaśnienia ewentualnego zaistnienia którejś z przesłanek odstąpienia od zakazu orzekania przez organ odwoławczy na niekorzyść Strony,
2) art 138 § 1 pkt 2 w związku z art 105 § 1 K.p.a., przez uchylenie decyzji organu I instancji w całości i umorzenie postępowania I instancji jako bezprzedmiotowego, pomimo że w chwili jej wydawania żaden przepis prawa nie wyłączał możliwości zastosowania art. 155 K.p.a., do decyzji w przedmiocie opłat za zajęcie pasa drogowego, a zakres rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym nie obejmował bezpośrednio kwestii zmiany decyzji organu I instancji w trybie art. 155 K.p.a., gdyż w tym zakresie decyzja ta nie została zaskarżona i była ostateczna, a w konsekwencji niemożliwe było rozstrzyganie przez SKO w przedmiocie zmiany ww. decyzji w powyższym trybie i tym samym rozstrzygnięcie o bezprzedmiotowości postępowania pierwszej instancji.
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko oraz argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zaskarżona decyzja podlega uchyleniu ze względu na mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przez SKO art. 139 K.p.a., czyli zakazu reformationis in peius w postępowaniu administracyjnym.
Zgodnie z art. 139 K.p.a., organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny.
Sąd podziela pogląd prezentowany w doktrynie prawa administracyjnego, że rozpoznając odwołanie, organ stosownie do art. 139 K.p.a. "nie może pogarszać – określonej decyzją organu pierwszej instancji – sytuacji prawnej strony odwołującej się. Strona odwołująca się powinna bowiem pozostawać w usprawiedliwionym przekonaniu, że wniesione przez nią odwołanie, jeżeli nie okaże się skuteczne, spowoduje co najwyżej utrzymanie jej dotychczasowej sytuacji prawnej ustalonej zaskarżoną decyzją, w żadnym zaś wypadku nie doprowadzi do jej pogorszenia." (A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2022, komentarz do art. 139, pkt 1).
W ocenie Sądu, instytucja z art. 139 K.p.a. ma zastosowanie również w przypadku decyzji organu odwoławczego wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 in fine K.p.a., to jest uchylającej decyzję I instancji i umarzającej postępowanie I instancji. Sąd podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, że zakaz reformationis in peius wiąże organ odwoławczy przy rozstrzygnięciu sprawy zarówno merytorycznie, jak i kasacyjnie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., bowiem w sytuacji, gdy organ odwoławczy uchyla decyzję organu I instancji przyznającej stronie uprawnienie i umarza postępowanie przed organem I instancji, to takie rozstrzygnięcie niewątpliwie pogarsza sytuację strony, gdyż traci ona uprawnienie, którym dysponowała do czasu wydania decyzji organu odwoławczego (zob. wyrok z 23 kwietnia 2014 r. o sygn. akt II OSK 1385/13, a także wskazany w skardze wyrok z 13 października 2021 r. o sygn. akt III OSK 4111/21; treść tych, jak i dalej powołanych orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego jest dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W piśmiennictwie trafnie wskazano, że "niekorzyść", o której mowa w art. 139 K.p.a., to obiektywne pogorszenie sytuacji prawnej strony odwołującej się wskutek wydania decyzji przez organ odwoławczy, zaś o tym, czy pogorszenie takie nastąpi, przesądza zestawienie osnowy decyzji organu I instancji z projektowanym rozstrzygnięciem organu odwoławczego (A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2022, komentarz do art. 139, pkt 6).
W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest decyzja SKO wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 in fine K.p.a., która uchyliła decyzję organu I instancji i umorzyła postępowanie I instancji. Z osnowy decyzji organu I instancji wynika m.in., że Skarżący uzyskał uprawnienie (korzyść) w postaci zmiany decyzji ostatecznej w zakresie opłaty za zajmowanie pasa drogowego, dzięki czemu ma ponosić niższe opłaty niż ustalone w zmienianej decyzji ostatecznej. Nie ulega wątpliwości, że zaskarżona decyzja SKO pozbawiła Skarżącego tej korzyści, skoro SKO nie tylko uchyliło w całości decyzję organu I instancji, ale też zakończyło postępowanie administracyjne w sprawie zmiany decyzji ostatecznej przez jego umorzenie.
Z tego względu Sąd uznał, że zaskarżona decyzja SKO została wydana z naruszeniem art. 139 K.p.a. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ gdyby SKO uwzględniło przy orzekaniu zakaz reformationis in peius, to nie mogłoby uchylić decyzji organu I instancji w zakresie, w którym decyzja ta była dla Skarżącego korzystna. Podkreślenia wymaga, że w świetle art. 139 K.p.a., zakaz reformationis in peius nie obowiązuje tylko wówczas, gdy zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Odstąpienie przez organ odwoławczy od generalnej zasady niepogarszania sytuacji prawnej odwołującej się strony winno ograniczać się do absolutnie wyjątkowych sytuacji, przy czym rozstrzygając sprawę na niekorzyść odwołującego się, organ odwoławczy zobowiązany jest wskazać w uzasadnieniu swej decyzji, że w sprawie wystąpił stan, o którym mowa w art. 139 in fine K.p.a. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 czerwca 1994 r. o sygn. akt V SA 194/94). Posługiwanie się w praktyce wyjątkami od zakazu reformationis in peius powinno być ograniczone do sytuacji absolutnie wyjątkowych z punktu widzenia praworządności (por. wyrok Sądu Najwyższego z 24 czerwca 1993 r., sygn. akt III ARN 33/93; publ. LEX nr 10913). Zdaniem Sądu, wskazane w zaskarżonej decyzji SKO powody uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania administracyjnego nie świadczą o wystąpieniu w tej sprawie wyjątków od zakazu reformationis in peius określonych w art. 139 in fine K.p.a. Wydanie przez organ I instancji decyzji bez uwzględnienia treści art. 3 i art. 5 ustawy zmieniającej z 2 grudnia 2021 r. oraz art. 40 ust. 6d u.d.p. nie tylko nie stanowiło rażącego naruszenia prawa, ale w ogóle prawa nie naruszało, skoro przepisy te jeszcze nie obowiązywały w dacie wydania wskazanej decyzji organu I instancji. Odstępując od zakazu reformationis in peius, SKO nie wykazało też, że decyzja organu I instancji naruszyła w stopniu rażącym poważny i skonkretyzowany interes.
W ocenie Sądu, okoliczności uzasadniającej odstąpienie od zakazu orzekania na niekorzyść strony odwołującej się nie stanowi to, że organ odwoławczy jest obowiązany uwzględniać zmiany stanu faktycznego i prawnego, jakie zaszły w sprawie po wydaniu zaskarżonej decyzji organu I instancji. Obowiązek orzekania przez organ odwoławczy na podstawie stanu prawnego obowiązującego w dacie wydawania decyzji przez ten organ musi być bowiem realizowany z uwzględnieniem gwarancyjnego charakteru art. 139 K.p.a.
Zdaniem Sądu, nie ulega wątpliwości, że wskutek wskazanej przez SKO nowelizacji ustawy o drogach publicznych, polegającej na dodaniu art. 40 ust. 6d u.d.p., od 18 stycznia 2022 r. nie jest prawnie dopuszczalne wydanie decyzji o zmianie decyzji zezwalającej na zajęcia pasa drogowego (pod umieszczenie w nim obiektów i urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej) w zakresie ustalonej w tej decyzji wysokości opłaty za zajęcie pasa drogowego. Niemniej jednak w okolicznościach tej sprawy należało uwzględnić, że decyzja organu I instancji została wydana 13 stycznia 2022 r. (przed wejściem w życie nowelizacji) i przyznała Skarżącemu korzyść, a art. 139 K.p.a. gwarantuje wnoszącemu odwołanie, że nie zostanie pozbawiony tej korzyści przez organ odwoławczy, niezależnie od tego, do jakich wniosków organ dojdzie po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego. Oznacza to, że wejście w życie art. 40 ust. 6d u.d.p. po wydaniu decyzji organu I instancji nie mogło prowadzić – z uwagi na art. 139 K.p.a. – do uchylenia decyzji organu I instancji w zakresie, w jakim decyzja ta przyznawała Skarżącemu korzyść.
W ocenie Sądu, niezasadne są natomiast postawione w skardze zarzuty wskazujące na poddanie kontroli przez SKO niezaskarżonej odwołaniem części decyzji organu I instancji. Sąd w składzie orzekającym w tej sprawie stoi wprawdzie na stanowisku, że dopuszczalne jest wniesienie odwołania od części decyzji organu I instancji, ale tylko w sytuacji, gdy decyzja taka zawiera wyodrębnione, samodzielne rozstrzygnięcia i jeżeli zaskarżana część nie wpływa na treść pozostałych rozstrzygnięć nią objętych mogących samodzielnie funkcjonować w obrocie prawnym. Tylko w takiej sytuacji zaskarżenie wyodrębnionej części decyzji I instancji zakreśla granice kompetencji organu odwoławczego i wyłącza możliwość poddania przez ten organ kontroli niezaskarżonej części decyzji, bowiem oznaczałoby to jego działanie z urzędu (zob. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 25 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1198/06; z 21 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 556/06; z 12 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 27/10; z 16 grudnia 2014 r., sygn. akt I OSK 872/13; z 10 maja 2018 r., sygn. akt I FSK 339/18; z 11 października 2018 r., sygn. akt I OSK 221/18; z 4 października 2019 r., sygn. akt I GSK 1715/19; z 26 maja 2020 r., sygn. akt II OSK 3015/19). Jednakże w tej sprawie nie można przyjąć, że odwołanie wniesiono od wyodrębnionej części decyzji organu I instancji. Wprawdzie Skarżący swoje niezadowolenie z tej decyzji ukierunkował w odwołaniu na "odmowę zaliczenia dokonanych nadpłat na poczet należności z tytułu opłat za zajęcie pasa drogowego lub ewentualnego zwrotu nadpłat od 25 października 2019 roku", jednak w decyzji organu I instancji nie wyodrębniono rozstrzygnięcia w takim zakresie, ani nie wskazano podstawy prawnej (to jest stosownych przepisów ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych – tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 305 ze zm., a także właściwych przepisów ustawy Ordynacja podatkowa), która mogłaby wskazywać na objęcie decyzją rozstrzygnięcia w zakresie stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłat za zajęcie pasa drogowego, żądania zaliczenia nadpłat na poczet przyszłych należności lub zwrotu nadpłat. Wbrew twierdzeniom skargi, rozstrzygnięcie w tym zakresie nie było objęte punktem 2 sentencji decyzji organu I instancji z 13 stycznia 2022 r. Ten punkt sentencji określa jedynie, że pozostałe warunki zawarte w decyzji ostatecznej zezwalającej na zajęcie pasa drogowego (a te warunki w żaden sposób nie odnosiły się do kwestii ewentualnych nadpłat z tytułu opłat za zajęcie pasa drogowego) pozostają bez zmian. W takiej sytuacji nie było możliwe przyjęcie, że odwołanie wniesiono od części decyzji. Nie zmienia to jednak wyrażonej wcześniej oceny Sądu, że nawet rozpoznając odwołanie od całości decyzji organu I instancji, SKO miało obowiązek uwzględnić gwarancyjny dla Skarżącego charakter art. 139 K.p.a.
Rozpoznając ponownie sprawę, SKO będzie miało obowiązek uwzględnienia powyższej oceny Sądu. SKO odniesie się także (czego dotychczas nie uczynił) do podniesionych w odwołaniu zarzutów dotyczących stanowiska wyrażonego w uzasadnieniu decyzji organu I instancji co do kwestii żądania zaliczenia nadpłaty lub zwrotu nadpłaty. W tym zakresie SKO rozważy, czy i ewentualnie w jakim trybie i postępowaniu kwestia ta może być rozstrzygnięta.
Ze wskazanych powodów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), orzekł, jak w punkcie 1 sentencji.
O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 tej ustawy w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.), zasądzając od SKO na rzecz Skarżącego kwotę 680 zł, przy czym na kwotę tę składają się: równowartość wpisu sądowego od skargi (200 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem (480 zł).