VI SA/Wa 1703/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-07-26
NSAAdministracyjneWysokawsa
aplikacja radcowskakonkursuchwałaTrybunał Konstytucyjnyniekonstytucyjnośćwolność zawoduprawo administracyjnesamorząd zawodowy

WSA uchylił uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych odmawiającą wpisu na aplikację radcowską z powodu oparcia jej na przepisie uznanym za niekonstytucyjny.

Skarżący M. G. zaskarżył uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych odmawiającą mu wpisu na listę aplikantów radcowskich. Uchwała ta została podjęta na podstawie przepisu (art. 60 pkt 8b ustawy o radcach prawnych), który Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodny z Konstytucją RP. Sąd administracyjny uznał skargę za uzasadnioną, uchylając zaskarżoną uchwałę oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Okręgowej Izby Radców Prawnych, wskazując, że rozstrzygnięcia oparte na niekonstytucyjnym przepisie nie mogą się ostać.

Skarżący M. G. złożył skargę na uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych (KRRP) z dnia [...] czerwca 2004r., która utrzymała w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] z dnia [...] lutego 2004r. odmawiającą wpisu skarżącemu na listę aplikantów radcowskich. Podstawą odmowy było uzyskanie przez skarżącego 58 punktów w pierwszym etapie konkursu, co nie pozwoliło na dopuszczenie go do dalszego postępowania, zgodnie z § 9 uchwały Prezydium KRRP. Skarżący podniósł, że uchwała została podjęta na podstawie art. 60 pkt 8b ustawy o radcach prawnych, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny (sygn. akt P 21/02) za niezgodny z Konstytucją RP. KRRP utrzymując uchwałę w mocy, argumentowała, że postępowanie konkursowe rozpoczęło się przed ogłoszeniem wyroku TK, a przepisy te korzystały z domniemania konstytucyjności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za uzasadnioną. Sąd podkreślił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lutego 2004r. orzekł o niezgodności art. 60 pkt 8b ustawy o radcach prawnych z Konstytucją RP, ponieważ dopuszczał ograniczanie wolności wyboru zawodu bez ustawowego określenia przesłanek. Sąd stwierdził, że skoro zaskarżone uchwały opierały się na tym niekonstytucyjnym przepisie, co mogłoby stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, to na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b) p.p.s.a. uchylił uchwały samorządu radców prawnych. Zasądzono również koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała taka podlega uchyleniu.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny stwierdził, że rozstrzygnięcia oparte na przepisie, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP, nie mogą się ostać i stanowią podstawę do uchylenia decyzji administracyjnej na podstawie przepisów proceduralnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

u.r.p. art. 60 § pkt 8b

Ustawa o radcach prawnych

Uznany za niezgodny z Konstytucją RP wyrokiem TK z dnia 18 lutego 2004r. sygn. akt P 21/02.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1b)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji w razie naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Pomocnicze

u.r.p. art. 33 § ust. 1

Ustawa o radcach prawnych

u.r.p. art. 31 § ust. 1

Ustawa o radcach prawnych

Konstytucja RP art. 87 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 65 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 17 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Kpa art. 145a

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała oparta na przepisie uznanym za niezgodny z Konstytucją RP. Naruszenie Konstytucji RP (art. 65 ust. 1, art. 17 ust. 2) poprzez ograniczenie wolności wyboru zawodu. Naruszenie art. 190 ust. 1 Konstytucji RP poprzez nieuwzględnienie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.

Odrzucone argumenty

Postępowanie konkursowe rozpoczęło się przed ogłoszeniem wyroku TK, a przepisy korzystały z domniemania konstytucyjności. Byłoby niesprawiedliwe różnicowanie traktowania uczestników konkursu w zależności od daty czynności konkursowych.

Godne uwagi sformułowania

rozstrzygnięcia w sprawie oparte są na niekonstytucyjnym przepisie uchwała została podjęta na podstawie art. 60 pkt 8b ustawy o radcach prawnych uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP przepisy dotychczasowe, także w zakresie orzeczenia o ich niezgodności z Konstytucją – do czasu ich zakwestionowania przez trybunał – korzystały z domniemania konstytucyjności

Skład orzekający

Ewa Marcinkowska

przewodniczący

Grażyna Śliwińska

członek

Maria Jagielska

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów proceduralnych dotyczących skutków orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego dla postępowań administracyjnych i sądowych, a także zasady dostępu do zawodów prawniczych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu ustawy o radcach prawnych i jego zastosowania w kontekście orzeczenia TK. Może mieć szersze zastosowanie do innych sytuacji, gdzie akty prawne są stosowane po stwierdzeniu ich niekonstytucyjności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy dostępu do zawodu radcy prawnego i pokazuje, jak orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wpływają na indywidualne sprawy obywateli, nawet jeśli postępowanie rozpoczęło się wcześniej.

Nawet rozpoczęte postępowanie nie chroni przed skutkami niekonstytucyjnego prawa – sąd uchyla odmowę wpisu na aplikację radcowską.

Dane finansowe

WPS: 200 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 1703/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-07-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-09-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Marcinkowska
Grażyna Śliwińska
Maria Jagielska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Skarżony organ
Rada Radców Prawnych
Treść wyniku
Uchylono uchwałę I  i II  instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia - Asesor - Ewa Marcinkowska WSA - Protokolant - Mariusz Mamczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2005r. sprawy ze skargi M. G. na uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] czerwca 2004r. Nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania wpisu na listę aplikantów radcowskich 1. uchyla zaskarżoną uchwałę oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Nr [...] Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] z dnia [...] lutego 2004r.; 2. zasądza od Krajowej Rady Radców Prawnych na rzecz M. G. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
M. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych Nr [...] z dnia [...] czerwca 2004r. utrzymującej w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2004r. odmawiającej wpisu skarżącemu na listę aplikantów radcowskich.
Zaskarżone uchwały podjęte zostały na podstawie art. 33 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o radcach prawnych ( Dz. U. z 2002r. Nr 123, poz. 1059 ze zmianami ) oraz na podstawie uchwały Nr [...] Prezydium KRRP z dnia [...] grudnia 2003r. w sprawie zasad przeprowadzania konkursu na aplikację radcowską oraz ustalenia wysokości opłaty konkursowej.
Rada OIRP w [...] odmówiła wpisu M. G. na listę aplikantów radcowskich argumentując, że w wyniku przeprowadzonego konkursu uzyskał on w pierwszym etapie tego konkursu 58 pkt, co spowodowało niedopuszczenie kandydata do dalszej części postępowania kwalifikacyjnego. Było to zgodne z § 9 pkt 9 uchwały Prezydium KRRP z dnia [...] grudnia 2003r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu zasad przeprowadzania konkursu na aplikację radcowską oraz ustalenia wysokości opłaty konkursowej.
Skarżący podniósł w złożonym do KRRP odwołaniu, że uchwała została podjęta na podstawie art. 60 pkt 8b) ustawy o radcach prawnych uznanego przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 18 lutego 2004r. sygn. akt P 21/02 za niezgodny z art. 87 ust.1 Konstytucji RP. Ponadto zarzucił, ze decyzja została wydana z naruszeniem przepisu art. 65 ust. 1 Konstytucji RP zapewniającym każdemu wolność wyboru i wykonywania zawodu oraz z naruszeniem przepisu art. 17 ustawy zasadniczej formułującego zakaz ograniczania wolności podejmowania działalności gospodarczej w zakresie świadczenia usług prawniczych.
KRRP utrzymując w mocy uchwałę zaskarżoną argumentowała, że Rada OIRP w [...] przeprowadziła konkurs zgodnie z § 22 – 252 Regulaminu postępowania Krajowej rady Radców Prawnych i rad okręgowych izb radców prawnych i aplikantów radcowskich, wydanego na podstawie art. 60 pkt 8 ustawy o radcach prawnych. W wynku konkursu skarżący M. G. uzyskał 58 pkt, a więc poza ustalonym limitem 75pkt. KRRP powołała się na uzasadnienie wyroku TK, który stwierdził że przepisy dotychczasowe, także w zakresie orzeczenia o ich niezgodności z Konstytucją – do czasu ich zakwestionowania przez trybunał – korzystały z domniemania konstytucyjności z wszelkimi tego następstwami co do podjętych w oparciu o nie uchwał i decyzji organów samorządu zawodowego. Tak więc uchwałę zaskarżoną należy uznać za podjętą prawidłowo.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze A. P. domagał się uchylenia wskazanych wyżej uchwał KRRP i Rady OIRP w [...] odmawiających mu wpisu na listę aplikantów radcowskich. Decyzjom zarzucił wydanie ich z naruszeniem art. 190 ust. 1 Konstytucji RP poprzez wydanie ich bez uwzględnienia orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lutego 2004r., art. 65 ust. 1 Konstytucji RP zapewniającego każdemu wolność wyboru i wykonywania zawodu oraz z naruszeniem art. 17 ust. 2 tej ustawy , naruszenie art. 7, art. 8 i art. 12 § 1 Kpa, naruszenie ustawy o radcach prawnych poprzez niezastosowanie art. 24 ust. 1 pkt 3-5 , naruszenie art. 6, art. 9, art. 11 i art. 107 § 3 Kpa. poprzez wskazanie podstaw prawnych , które nie uzasadniają tak podjętej decyzji i zastosowanie błędnej wykładni wyroku TK.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, uznając zarzuty skargi za bezzasadne. Fakt rozpoczęcia procedury konkursowej przed wydaniem i ogłoszeniem wyroku TK przemawiało, ze względu na specyfikę sytuacji kandydatów oraz potrzebę ochrony zaufania do prawa, za dopuszczeniem kontynuowania rozpoczętego już postępowania na dotychczasowych zasadach.
Skarżący przystąpił do konkursu i poddał się jego wymogom w okresie, gdy zakwestionowane przepisy regulujące zasady konkursu korzystały z domniemania konstytucyjności. Byłoby niesprawiedliwe różnicowanie traktowania uczestników konkursu w zależności od tego, czy – niezależnie od ich woli, bez możliwości wpływu z ich strony – czynności konkursu na aplikację zostały wobec nich podjęte przed czy też po ogłoszeniu wyroku TK w ramach trwającego jednego postępowania konkursowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Rozpoznając sprawę pod kątem zgodności z prawem zaskarżonych uchwał Krajowej Rady Radców Prawnych oraz Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...], w świetle wydanego dnia 18 lutego 2004r. sygn. akt P 21/02 przez Trybunał Konstytucyjny wyroku, skarga jest uzasadniona i bez znaczenia, w ocenie Sądu jest okoliczność kiedy rozpoczęło się postępowanie konkursowe.
Trybunał Konstytucyjny w powołanym wyroku orzekł, że art. 60 pkt 8b ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o radcach prawnych ( Dz. U. z 2002r. Nr 123, poz. 1059 ze zmianami ) jest niezgodny z art. 87 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez to, że dopuszcza – co do osób nie będących jeszcze członkami korporacji samorządowej radców prawnych – możliwość ograniczania tych osób w korzystaniu z konstytucyjnej wolności wyboru zawodu bez ustawowego określenia przesłanek i zakresu ograniczenia. Zaskarżone uchwały Krajowej Rady Radców Prawnych i Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] znalazły swoje oparcie w wynikach konkursu, którego zasady określone zostały w oparciu o art. 60 pkt 8b ustawy o radcach prawnych uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP.
Stosownie do art. 145a Kpa. w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego będącego podstawą rozstrzygnięcia, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego. Natomiast przepis art. `145 § 1 pkt 1b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - p.p.s.a. ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ) zobowiązuje sąd administracyjny do uchylenia decyzji w razie zaistnienia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Tak więc ponieważ rozstrzygnięcia w sprawie oparte są na niekonstytucyjnym przepisie, co mogłoby stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b) p.p.s.a. uchylił uchwały samorządu radców prawnych.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI