VI SA/Wa 1659/06

VI SA/Wa 1659/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-01-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-09-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grażyna Śliwińska
Maria Jagielska /przewodniczący sprawozdawca/
Zbigniew Rudnicki
Symbol z opisem
651  Sprawy funduszy emerytalnych
Skarżony organ
Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Jagielska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi W. S. A. na decyzję Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na przejęcie zarządzania otwartym funduszem emerytalnym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] maja 2006 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Komisji Nadzoru Finansowego na rzecz W. S. A. kwotę 11 200 (jedenaście tysięcy dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 8 sierpnia 2006r. W. S.A. w W., zwane dalej W. S.A. lub skarżącą Spółką, wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych z dnia [...] lipca 2006r. oraz na utrzymaną nią w mocy decyzję tego organu z dnia [...] maja 2006r. umarzającą postępowanie w sprawie z wniosku W. S.A. o udzielenie zezwolenia na przejęcie zarządzania otwartym funduszem Emerytalnym [...] przez W. S.A. Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Pismem z dnia 23 września 2005r. skarżąca Spółka ( w dacie złożenia wniosku jako wnioskodawca występowała firma C. S.A. w W. ) wnioskowała o:
- wydanie przez Komisję Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych ( KNUiFE ), w trybie art. 68 ust. 1 – 3 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych ( Dz. U. z 2004r. Nr 159, poz. 1667 ze zm. ) – dalej ustawy – zezwolenia na przejęcie zarządzania Otwartym Funduszem Emerytalnym [...] z siedzibą w W. przez W. S.A. oraz
- o wskazanie, na podstawie art. 68 ust. 7 ustawy, dnia 6 stycznia 2006r. jako dnia rozpoczęcia likwidacji [...] OFE oraz wskazanie ostatniego dnia sześciomiesięcznego okresu rozpoczynającego się w dniu wydania zezwolenia przez KNUiFE na przejęcie zarządzania [...] OFE przez skarżącą jako dnia zakończenia likwidacji [...] OFE.
Wnioskująca Spółka, na podstawie art. 68 ust. 5 ustawy, poinformowała organ, iż w następstwie przejęcia zarządzania nastąpi zmiana statutu OFE [...] w zakresie wskazanym wnioskiem i wniosła o skrócenie terminu wejścia w życie wskazanych zmian z dniem ich ogłoszenia, nie wcześniej, niż z dniem 2 stycznia 2006r. Do wniosku załączone zostały ( w dwóch etapach – część wraz z wnioskiem, część następna po wezwaniu przez KNUiFE do uzupełnienia dokumentacji ) wszystkie wymagane przepisami dokumenty.
W uzasadnieniu wniosku, skarżąca Spółka poinformowała, że dnia 8 września 2005r. zawarta została pomiędzy tą Spółką, a P. S.A. , Umowa przejęcia zarządzania OFE [...]. W jej wyniku nastąpi przejęcie zarządzania OFE [...], a następnie przeniesienie aktywów OFE [...] do W. S.A. co pozwoli na realizację strategicznego celu Grupy W., jakim jest rozwój oraz zwiększenie udziału na rynkach Europy Centralnej i Wschodniej. Zdaniem Spółki, jej kondycja finansowa, osiągane bardzo dobre wyniki finansowe i wysoka stopa zwrotu z zarządzanych aktywów dają rękojmię prawidłowego zarządzania OFE [...] po przejęciu zarządzania. Spółka stwierdziła, iż jedynie fundusze posiadające 5% udziału w rynku są w stanie funkcjonować na nim w sposób uzasadniony finansowo. W wyniku przejęcia zarządzania OFE [...], W. S.A. i W. OFE dołączą do grona podmiotów, których udział w rynku otwartych funduszy emerytalnych wynosi około 5%. Na rynku polskim obecnych jest obecnie 15 podmiotów, z których tylko cztery przekroczyły granicę 5% udziału w rynku tj. A. OFE, C. OFE [...], I. Polska OFE oraz OFE P. "[...]". Transakcja jaką proponuje Spółka wpłynie, jej zdaniem, na rozwój konkurencji na rynku funduszy emerytalnych, ponieważ sprawi, że W. S.A. i W. OFE będą mogły skutecznie rywalizować z czterema największymi uczestnikami na rynku. W wyniku transakcji powstanie silniejszy i stabilniejszy finansowo podmiot, którego akcjonariuszami są podmioty o bardzo dobrej pozycji finansowej, zainteresowane długoterminową inwestycją na rynku polskim. Realizacja umowy zagwarantuje członkom W. OFE większe bezpieczeństwo powierzonych środków i lepszą jakość obsługi, a połączenie funduszy pozwoli na obniżenie kosztów ponoszonych uprzednio przez dwa towarzystwa. Skarżąca Spółka podkreśliła, że po przejęciu zarządzania spadną koszty zarządzania funduszem; oczekiwania Spółki są takie, iż ze względu na mniejszą liczbę transakcji niższe będą koszty transakcyjne dotyczące lokat W. OFE, co pozwoli na obniżenie prowizji brokerskich. Koszty stałe zarządzania spadną o 50%, niższa również będzie opłata za zarządzanie.
Nadto, Spółka stwierdziła, iż zgodnie ze statutem OFE [...] maksymalna wysokość wynagrodzenia pobieranego przez P. za zarządzanie OFE [...] wynosi 15.000.000zł., zaś w przypadku W. S.A. limit za zarządzanie W. OFE wynosi 50.000.000zł. W związku z przejęciem zarządzania OFE [...] Spółka zamierza obniżyć maksymalną wysokość wynagrodzenia pobieranego przez W. S.A. za zarządzanie funduszem powstałym w wyniku połączenia funduszy do kwoty 15.000.000 zł. a wysokość opłat pobieranych od składek przez członków funduszy zachować na dotychczasowym poziomie.
W podsumowaniu wniosku Spółka uznała, że skutki transakcji spowodują wymierne korzyści dla członków obu funduszy, ponieważ bezpośrednim rezultatem będzie wzrost wartości jednostki rozrachunkowej, a tym samym zwiększenie środków zgromadzonych na rachunkach członków W. OFE.
Załączona do wniosku umowa przejęcia zarządzania z dnia 8 września 2005r. normuje kwestię nabycia wymienionych w umowie składników przedsiębiorstwa ( w rozumieniu art. 551 k.c. ) P. S.A. w tym przejęcia zarządzania aktywami OFE [...]. Transakcja opiewa na kwotę 135.000.000 zł., którą W. S.A. zobowiązuje się zapłacić P. S.A. w zamian za nabycie przedsiębiorstwa P. S.A. w tym przejęcia zarządzania aktywami OFE [...]. Nabycie określonych w umowie składników przedsiębiorstwa P. S.A. w tym przejęcie zarządzania aktywami, będzie prawnie skuteczne po spełnieniu warunków zawieszających:
1. wydaniu przez Prezesa UOKiK decyzji zezwalającej na przejęcie kontroli nad P. S.A. w drodze nabycia jego przedsiębiorstwa przez Spółkę na warunkach określonych w umowie, albo upływu ustawowego czasu do wydania takiej decyzji, albo wydania przez sąd ochrony konkurencji i konsumentów lub sąd apelacyjny prawomocnego rozstrzygnięcia zawierającego zgodę na transakcję proponowaną umową i
2. wydaniu przez KNUiFE decyzji zezwalającej na przejęcie przez W. S.A. zarządzania OFE [...] na warunkach określonych umową oraz dokonanie zmiany statutu OFE [...] związanej z przejęciem zarządzania OFE [...] przez Spółkę, która to decyzja stanie się wymagalna w rozumieniu przepisów Kpa i nie będzie od niej przysługiwał żaden środek zaskarżenia.
Skarżąca Spółka złożyła również oświadczenie, że posiada własne środki pieniężne w kwocie 135.000.000 zł. przeznaczone na przejęcie zarządzania OFE [...] oraz na nabycie określonych w umowie składników przedsiębiorstwa P. S.A.
Pismem z dnia 9 grudnia 2005r. skarżąca Spółka poinformowała KNUiFE o wydaniu przez Prezesa Urzędu ochrony Konkurencji i Konsumentów zgody na dokonanie koncentracji, polegającej na przejęciu kontroli przez W. S.A. nad P.S.A. załączając kserokopię przedmiotowej decyzji.
W postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez KNUiFE złożone zostało pisemne stanowisko Stowarzyszenia Rynku Kapitałowego UNFE – dalej Stowarzyszenie – dopuszczonego, na jego wniosek, do udziału w tym postępowaniu postanowieniem Przewodniczącego KNUiFE z dnia 25 listopada 2005r. Stowarzyszenie zwróciło uwagę, że zwiększenie koncentracji na rynku OFE w wyniku przejęcia zarządzania OFE [...] przez W. S.A. wpłynie na podwyższenie poziomu koncentracji na rynku OFE, które powinny konkurować ze sobą. W efekcie dojdzie do ograniczenia konkurencji na rynku OFE, co prowadzić może do pogorszenia wyników inwestycyjnych OFE i braku obniżek kosztów, W efekcie postępować będzie oligopolizacja rynku OFE.
Organ nadzoru trzykrotnie występował do skarżącej spółki o złożenie w trybie art. 50 § 1 Kpa. wyjaśnień w kwestiach dotyczących:
1. proponowanego brzmienia art. 6.2.8., art. 7.2, art. 10.5.2., art. 11.3.4. umowy o przejęcie zarządzania i przedłożonych zaświadczeń o braku zaległości z tytułu składek ZUS i zaległości podatkowych ( wezwanie z dnia 21 grudnia 2005r. ),
2. "planu organizacyjnego i finansowego działalności W. S.A. na okres 3 lat" ( wezwanie z dnia 22 grudnia 2005r. )
oraz, po wydaniu postanowienia z dnia 5 stycznia 2006r. o wyznaczeniu nowego czteromiesięcznego terminu załatwienia sprawy, o złożenie wyjaśnień
3. na okoliczność charakteru prawnego oraz przedmiotu umowy o przejęcie zarządzania OFE [...] przez W. S.A. wezwanie z dnia 9 marca 2006r. )
W uzasadnieniu ostatniego wezwania organ wskazał, że na podstawie art. 68 ust. 3 pkt 1 lit. a) ustawy ofe., strona postępowania w przypadku skierowania do organu nadzoru wniosku o wydanie zezwolenia na przejecie zarządzania funduszem emerytalnym jest obowiązana przedłożyć umowę przejęcia zarządzania. Umowa ta jest jedną z dwóch znanych ustawodawcy form konsolidacji otwartych funduszy emerytalnych i winna być kwalifikowana jako czynność cywilnoprawna. Analiza postanowień umowy skłania zaś organ do wniosku, że pomimo nadania jej tytułu "Umowa o przejęcia zarządzania(...)" w swej istocie stanowi umowę zbycia przedsiębiorstwa prowadzonego przez P. S.A. W ocenie organu, rozróżnienie w umowie dwóch elementów – przekazania prawa do zarządzania funduszem emerytalnym i nabycia przedsiębiorstwa prowadzonego przez P. , w sytuacji elementem składowym przedsiębiorstwa jest prawo do zarządzania, budzi wątpliwości co do charakteru prawnego umowy przedłożonej organowi.
Odpowiedź Spółki na dwa pierwsze wezwania organu o wyjaśnienie była, jak stwierdził organ, kompletna i wyczerpująca. Nadto pismem z dnia 17 lutego 2006r. skarżąca złożyła "Opinię ekonomiczną w sprawie przejęcia zarządzania OFE [...] przez W. S.A." sporządzoną przez prof. dr hab. M. G., z której wynikało, że przejęcia z punktu widzenia czynników ekonomicznych nie budzi obaw dotyczących wpływu transakcji na sytuację członków OFE [...], jak też funkcjonowania funduszy emerytalnych w Polsce. Dodatkowo, skarżąca złożyła dnia 22 marca 2006r. pismo informujące o zawarciu w dniu 21 marca 2006r. Aneksu nr 1 do umowy przejęcia zarządzania OFE [...], dołączając powyższy aneks, a także w tym samym dniu wyjaśniła pisemnie, iż zawarta umowa jest umową o przejęcia zarządzania otwartym funduszem emerytalnym. Do pisma dołączono opinię prawną sporządzoną przez prof. dr hab. A. C., w którego ocenie, przejęcie zarządzania w konstrukcji przyjętej przez strony umowy jako zbycie przedsiębiorstwa jest w pełni dopuszczalną techniką kontraktową, a przeciwstawianie umowy zbycia przedsiębiorstwa umowie o przejęcie zarządzania jest niezasadne. Do opinii złożone zostały dodatkowo pismem z dnia 5 kwietnia 2006r. oświadczenie Zarządu P. S.A. z którego wynika iż zarówno W. S.A. jak i P. podzielają stanowisko wyrażone w w/w opinii prof. C..
KNUiFE pismem z dnia 20 kwietnia 2006r. wezwała skarżącą spółkę do ostatecznego wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji.
Dnia 28 kwietnia 2006r. Spółka przekazała organowi kopie pism skierowanych przez W. S.A. do członków Komisji z prośbą o dołączenie ich do akt postępowania. W pismach tych Spółka zwróciła uwagę na fakt, iż jeszcze przed złożeniem wniosku, urząd Komisji wydał interpretację, zgodnie z którą "problem prawny dopuszczalności przekazania zarządzania otwartym funduszem emerytalnym na podstawie umowy sprzedaży przedsiębiorstwa powszechnego towarzystwa emerytalnego w rozumieniu art. 551 k.c. na rzecz innego towarzystwa pozostaje poza zakresem zainteresowania Komisji Nadzoru, która z racji przynależnych jej kompetencji nie może wkraczać swym imperium w sferę zastrzeżoną dla samodzielnego uznania stron umowy o przejęcie zarządzania funduszem emerytalnym. W analizowanym przypadku normodawca uznał, iż nie jest istotna konstrukcja czy też forma umowy, lecz sam skutek umowy jakim jest prawnie skuteczne zarówno na gruncie prawa prywatnego jak i publicznego przeniesienie prawa do zarządzania oraz reprezentacji otwartego funduszu emerytalnego". Spółka przedłożyła też opinię prawną prof. dr hab. M. K. w sprawie uwarunkowań prawnych w kwestii przejęcia zarządzania OFE [...] przez W. S.A. z której wynika, iż o ile umowa skutecznie i bez ograniczeń przenosi zarządzanie funduszem emerytalnym, Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych nie ma kompetencji do oceny tej umowy w pozostałej części lub pod kątem zgodności z przepisami prawa cywilnego lub handlowego. Organ może jedynie zbadać, czy przejęcie zarządzania otwartym funduszem emerytalnym w drodze nabycia przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 k.c. jest zgodne z ustawą o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych tzn. czy stanowi dopuszczalną formę realizacji celu, jakim jest przejęcie zarządzania.
Skarżąca Spółka złożyła też w dniu 12 maja 2006r. pismo W. S.A. do którego dołączono odpis pisma członków rady nadzorczej Towarzystwa – prof. dr hab. S. S. i prof. dr hab. M. W. adresowane do Zarządu W. S.A. w którym podzielili oni pogląd wyrażony w opinii prawnej prof. A. C. i stwierdzili, że "choćby ze względu na ustawowe ograniczenie zakresu działalności powszechnych towarzystw emerytalnych, przedsiębiorstwo towarzystwa służy przede wszystkim zarządzaniu funduszem emerytalnym, stąd też uzasadnione jest połączenie w jednej umowie przeniesienia zarządzania i zbycia przedsiębiorstwa będącego instrumentarium niezbędnym do zarządzania".
Organ, decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2006r., na podstawie art. 105 § 1 Kpa. umarzając postępowanie w sprawie ze złożonego wniosku, stwierdził, iż stan faktyczny rozpoznawanej przez organ sprawy nie wypełnia znamion normy prawnej, na podstawie której organ zobowiązany był podjąć rozstrzygnięcie. Stwierdzenie powyższe oznacza, że postępowanie jest bezprzedmiotowe i równoznaczne jest z niemerytorycznym zakończeniem tego postępowania w przedstawionej sprawie. Organ, wymieniając warunki, w jakich istnieje przedmiot postępowania administracyjnego, wskazał iż w sprawie rozpatrywanej brak polega na tym, że stan faktyczny sprawy nie odpowiada generalnie hipotezie określonej w normie zawierającej normę kompetencyjną upoważniającą organ nadzoru do podjęcia rozstrzygnięcia. Oznacza to, że stan faktyczny nie wypełnia znamion art. 68 ust. 1 ustawy, który to przepis formułuje obowiązek uzyskania zezwolenia organu nadzoru na połączenie towarzystw oraz na przejęcie zarządzania funduszem w przypadkach, o których mowa w art. 66 ustawy. Przepis uzależnia zatem skuteczność transakcji przejęcia zarządzania funduszem od zezwolenia organu nadzoru, ponadto stanowi materialnoprawną przesłankę do wydania przez organ nadzoru rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, o ile przedmiotem transakcji jest przejęcie zarządzania funduszem, która to kwestia jest przedmiotem ustalenia organu. Organ nabrał wątpliwości co do charakteru prawnego zawartej i przedłożonej mu umowy nazwanej "Umowa o przejęcie zarządzania OFE [...]" zwłaszcza z punktu widzenia art. 68 ust. 3 pkt 1 lit a) ustawy. Po przeprowadzeniu analizy postanowień rzeczonej umowy, organ doszedł do przekonania, że mimo nazwy umowy wskazującej na przejęcie zarządzania funduszem jako przedmiot umowy, konkretne jej zapisy, a szczególności art. 2.1 i art. 4.1, prowadzą do innego wniosku, a mianowicie że wolą stron było zbycie przedsiębiorstwa, zaś prawo do zarządzania OFE [...] stanowi jedynie jeden ze składników tego przedsiębiorstwa. Oznacza to, że umowa regulując kwestię sprzedaży przedsiębiorstwa P.S.A. niejako "przy okazji" podniosła kwestię prawa do zarządzania OFE [...] i to jedynie w kontekście transakcji sprzedaży tego przedsiębiorstwa. W związku z powyższym organ przyjął, iż cel umowy jakim jest zbycie przedsiębiorstwa nie odpowiada społeczno-gospodarczemu przeznaczeniu instytucji przejęcia zarządzania otwartym funduszem emerytalnym. Zastosowanie przez strony umowy konstrukcji prawnej polegającej na zbyciu przedsiębiorstwa, na skutek czego nastąpi przeniesienie prawa do zarządzania aktywami OFE [...], stoi w sprzeczności z przepisami ustawy dotyczącymi pojęcia zarządzania funduszem ( str. 30 decyzji I inst. ).
Organ nie podzielił stanowiska skarżącej Spółki, że istnieje nieskrępowana swoboda w konstruowaniu umowy o przejęcie zarządzania funduszem. Analiza umowy dokonana przez organ przekonała go o tym, iż żądanie Spółki udzielenia przez organ nadzoru zezwolenia na przejęcie zarządzania OFE [...] nie znajduje oparcia w ustalonym stanie faktycznym sprawy. Przedłożona umowa jest umową zbycia przedsiębiorstwa i nie wypełnia dyspozycji art. 68 ust. 1 ustawy, a to oznacza, że organ nie może realizować swoich władczych kompetencji w odniesieniu do żądania złożonego przez Spółkę. Organ wszczął postępowanie administracyjne zainicjowane wnioskiem skarżącej, lecz po analizie materiału dowodowego stwierdził, iż przedstawiona do oceny umowa odnosi się do transakcji nie podlegającej reżimowi ustawy, co musiało skutkować, zdaniem organu, niemożnością podjęcia przez niego rozstrzygnięcia co do istoty sprawy.
Skarżąca Spółka w złożonym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy domagała się uchylenia decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa tj.:
1. art. 68 ust. 1 w związku z art. 66 ustawy poprzez wadliwe przyjęcia, że w sprawie nie zachodzą przesłanki do wydania zezwolenia na przejecie zarządzania funduszem [...] przez Spółkę,
2. art. 105 § 1 Kpa. w związku z art. 202 ust. 1 ustawy poprzez wadliwe przyjęcie, że w sprawie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania oraz
3. art. 7 Kpa. ( zaniechanie podjęcia niezbędnych kroków koniecznych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy ), art. 10 § 1 Kpa. ( uniemożliwienie Skarżącej Spółce zapoznanie się z pełnym materiałem zgromadzonym w aktach sprawy), art. 77 Kpa. ( uzasadnienie decyzji na dowolnych ustaleniach nie mających potwierdzenia w stanie faktycznym i prawnym sprawy ), art. 80 Kpa. ( prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasada wyrażoną w tym przepisie ) i art. 107 Kpa. ( zaniechanie właściwego uzasadnienia sentencji decyzji, co powoduje, że z jej uzasadnienia nie wynika na jakich podstawach organ nadzoru oparł swoje rozstrzygnięcie, w szczególności nie wynika z jakich przyczyn organ nadzoru odmówił wiarygodności i mocy dowodowej przedłożonym przez Spółkę opiniom prawnym na okoliczność charakteru umowy, jak też oświadczeniom potwierdzających zgodny zamiar stron i cel umowy) i dodatkowo
4. naruszenie art. 8 Kpa. poprzez sprzeczne z zasadą wyrażoną w cyt. przepisie prowadzenie postępowania w sprawie i art. 12 Kpa. poprzez zaniechanie wnikliwego rozpatrzenia sprawy.
Skarżąca stwierdziła, iż decyzja KNUiFE oparta jest na dowolnych ustaleniach zarówno co do stanu faktycznego, jak też prawnego. W szczególności Komisja błędnie przyjęła, iż w sprawie zaszły przesłanki do zastosowania art. 105 § 1 Kpa. i umorzenia postępowania w sprawie. Błędny jest pogląd Komisji, że skoro prawo do zarządzania OFE [...] potraktowane zostało w umowie jako jeden ze składników przedsiębiorstwa stanowiącego przedmiot transakcji, to takie przejęcie zarządzania OFE nie może być przedmiotem oceny organu z punktu widzenia przepisów ustawy. Powyższe twierdzenie znajduje podwójne uzasadnienie. Po pierwsze, w umowie należy badać zgodny zamiar stron, a nie opierać się wyłącznie na dosłownym brzmieniu umowy. Nie ma wątpliwości, że zgodnym zamiarem stron było przejęcie zarządzania OFE [...] przez W. S.A. a to w związku z nabyciem przedsiębiorstwa. Tę intencję strony wykazały w złożonej umowie oraz w pismach kierowanych do organu w toku postępowania. Po drugie, organ nie kwestionuje, że w sprawie doszłoby do przeniesienia zarządzania OFE [...] na W. S.A. wraz ze sprzedażą przedsiębiorstwa, a do przejęcia zarządzania wymagane jest zezwolenie organu nadzoru.
Skarżąca podkreślała, że przepisy ustawy nie zawierają żadnych uregulowań ani wymagań co do szczególnej formuły prawnej przejęcia zarządzania, poza obowiązkiem sporządzenia umowy, na podstawie której nastąpi to przejęcie i nie będzie to żadna konkretna umowa o przejęcie zarządzania ( umowa nazwana ), lecz umowa regulująca tę kwestię. Brak jest podstawy prawnej do twierdzenia za organem, iż nie istnieje nieskrępowana dowolność w konstruowaniu umowy o przejęcie zarządzania. Granice tej swobody wyznaczają przepisy Kodeksu cywilnego, przy czym Komisja kontroluje proces przejęcia zarządzania funduszem emerytalnym jedynie pod kątem ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych. Komisja powinna zatem badać, czy przedłożona jej umowa spowoduje skutki określone w ustawie tj. przejęcie zarządzania, nie zaś badać, czy umowa o przejęcie zarządzania sporządzona jest w odrębnym dokumencie. Brak jest podstaw do przyjęcia, że przejęcie zarządzania nie może być uregulowane przez strony jako część szerszej umowy powiązanej właśnie z owym przejęciem.
Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2006r. Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. Jak stwierdził organ w uzasadnieniu, po dokonaniu analizy i ostatecznej oceny całości materiału dowodowego, przedstawiona w decyzji zaskarżonej argumentacja jest prawidłowa, a zatem decyzja zaskarżona jest zasadna. Po zrelacjonowaniu dotychczasowego toku sprawy, organ odniósł się do zarzutów podniesionych przez skarżącą we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie zgadzając się z żadnym z nich. Co do wskazywanego przez skarżącą naruszenia art. 68 ust. 1 w związku z art. 66 ustawy ofe, organ powtórzył, że postępowanie administracyjne wszczęte z wniosku skarżącej dotknięte jest brakiem skutkującym niemożnością podjęcia rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, a mianowicie "stan faktyczny sprawy nie odpowiada generalnie hipotezie określonej w normie zawierającej normę kompetencyjną upoważniającą organ nadzoru do podjęcia rozstrzygnięcia, a tym samym stan faktyczny nie wypełnia znamion art. 68 ust. 1 ustawy o ofe". Organ uzasadniał dalej, iż po wnikliwej analizie postanowień "Umowy przejęcia zarządzania", doszedł do przekonania, że wolą stron umowy była sprzedaż przedsiębiorstwa, co nie jest równoznaczne z przejęciem zarządzania funduszem. Zdaniem organu, art. 68 ust. 1 ustawy ofe. Określa szczególny tryb sukcesji administracyjnoprawnej, uzależniając dopuszczalność przejęcia zarządzania funduszem od decyzji wydanej przez organ nadzoru. Postępowanie prowadzone jest na wniosek zainteresowanej strony i zmierza do przejęcia zarządzania funduszem w oparciu o zezwolenie organu nadzoru. Umowa o przejęcie zarządzania jest koniecznym załącznikiem wniosku o wydanie zezwolenia, a jej przedmiotem jest administracyjnoprawna sukcesja prawa do zarządzania funduszem, w następstwie której rzeczone prawo będzie przynależne towarzystwu występującemu z żądaniem przejęcia. Treść umowy przejęcia zarządzania podlega więc ocenie organu nadzoru, zaś jej skuteczność uzależniona jest od wydania przez powołany organ wzmiankowanego wyżej zezwolenia. Umowa przedstawiona przez skarżącą nie mieści się w czynności prawnej podlegającej reżimowi prawa administracyjnego, "jej postanowienia dotyczą sprzedaży przedsiębiorstwa P. S.A. na rzecz W. S.A. , a więc są irrelewantne w kontekście postępowania w przedmiocie udzielenia zezwolenia na przejęcie zarządzania OFE [...] przez W. S.A.". Organ, stwierdził iż udokumentowana transakcja sprzedaży nie podlega reżimowi ustawy ofe. co skutkuje niemożnością podjęcia przez organ nadzoru rozstrzygnięcia co do istoty. W konsekwencji, organ uznał, że niezasadny jest zarzut naruszenia art. 105 § 1 Kpa. ponieważ w sytuacji jaka zaistniała tzn. stwierdzonego przez organ stanu, w którym stan faktyczny sprawy nie odpowiada generalnie hipotezie określonej w normie zawierającej normę kompetencyjną upoważniającą organ do podjęcia rozstrzygnięcia na podstawie art. 68 ust. 1 ustawy ofe., zaistniała przesłanka przesądzająca o uznaniu postępowania za bezprzedmiotowe. Organ nie zgodził się również z zarzutami naruszenia przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 7, art. 10, art. 77, art. art. 80, art. 107 § 3, 8 i art. 12 Kpa. ustosunkowując się krótko do każdego z zarzutów.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca Spółka domagała się stwierdzenia nieważności obu omówionych wyżej decyzji KNUiFE jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa, zaś w przypadku gdyby Sąd nie podzielił argumentacji skarżącej co do charakteru naruszeń, o uchylenie obu decyzji w całości.
W. S.A. zgłosiła tożsame ze wskazywanymi już we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzuty, a przede wszystkim: naruszenia art. 68 ust. 1 w związku z art. 66 ustawy ofe. poprzez wadliwe przyjęcie, że w sprawie nie zachodzą przesłanki do wydania zezwolenia na przejęcie zarządzania funduszem [...] przez skarżącą oraz naruszenia art. 105 § 1 Kpa. oraz art. 104 § 2 Kpa. w związku z art. 202 ust. 1 ustawy ofe. poprzez wadliwe ustalenie, iż w sprawie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania przy jednoczesnym zaniechaniu rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Skarżąca Spółka podtrzymała też zarzuty dotyczące wadliwości proceduralnych, podnosząc naruszenie wszystkich wskazanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżącej, jak wynika z uzasadnienia skargi, nie przekonały obszerne wywody teoretyczne organu, ponieważ dokonał on błędnej analizy stanu faktycznego i niewłaściwie zastosował przepisy prawne powoływane w uzasadnieniu decyzji pierwszej, a w konsekwencji, decyzji utrzymującej w mocy tę pierwotną. Skarżąca Spółka uznała za nieznajdujący oparcia w przepisach ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych pogląd prezentowany przez organ nadzoru, iż skoro prawo do zarządzania OFE [...] potraktowane zostało w umowie o przejęcie zarządzania jako jeden ze składników przedsiębiorstwa, stanowiącego przedmiot transakcji, to takie przejęcie nie może być przedmiotem oceny organu nadzoru z punktu widzenia przepisów ustawy ofe. Niezrozumiałe dla skarżącej było stanowisko organu, iż "wolą powołanej umowy była sprzedaż przedsiębiorstwa, co nie jest równoznaczne z przejęciem zarządzania funduszem".
Organ sam przyznał, że w umowie należy badać zgodny zamiar stron, nie zaś opierać się na dosłownym brzmieniu umowy. Nie ma wątpliwości, że zgodnym zamiarem stron było przejęcie zarządzania OFE [...] przez skarżącą Spółkę, a to w związku z nabyciem przedsiębiorstwa. Zamiar powyższy nie został zakwestionowany przez organ nadzoru w trakcie prowadzonego postępowania, ani w podważanej decyzji. Organ w trakcie postępowania w ogóle nie rozważył, czy w sprawie doszłoby do przeniesienia zarządzania OFE [...] na rzecz skarżącej wraz ze sprzedażą przedsiębiorstwa. Strony wskazały jasno cel umowy, a organ nigdy nie wyjaśnił, dlaczego jak uznał, cel taki nie miałby zostać osiągnięty na podstawie zawartej przez strony umowy. Organ nie miał żadnych podstaw, by kwestionować wolę stron wyrażona w umowie i nie powinien był w ogóle tą sprawa się zajmować, jeżeli tylko umowa przedstawiona nie prowadziła do skutków sprzecznych z ustawą ofe. organ winien był skoncentrować się na analizie przejęcia zarządzania funduszem, czego nie uczynił. Skarżąca w trakcie postępowania wyjaśniającego udowodniła, że nie ma merytorycznych przesłanek negatywnych dla wydania zezwolenia na przejęcie zarządzania funduszem, jednak w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji brak stanowiska organu w tej kwestii.
Spółka zwróciła również uwagę na brak ustawowych wymogów formalnych jakie spełniać ma umowa o przejęcie zarządzania. Nadto, umowa ta jest wyłącznie załącznikiem do wniosku o wydanie zezwolenia na przejęcie zarządzania i powinna być traktowana w sprawie jako dowód, nie zaś jako przedmiot postępowania. Za błędne uznała strona skarżąca stanowisko organu, że przejęcie zarządzania nie może być uregulowane w umowie szerszej przedmiotowo. Twierdzenie organu prowadzi do wypaczenia istoty sprawy administracyjnej i w konsekwencji, do błędnych decyzji o charakterze procesowym.
W. S.A., na poparcie swego stanowiska, przywołała uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2005r. ( sygn. akt II PZP 7/05 ), w której Sąd dopuszczając różne możliwości kwalifikacji prawnej umowy zarządzania, stwierdził, iż te kwalifikacje są bezprzedmiotowe wobec treści art. 66 ustawy ofe. Nadto skarżąca przedłożyła w załączeniu do skargi opinię prawną dr hab. M. M. z katedry P. U., w konkluzji której autor stwierdził, iż rozwiązanie przyjęte przez strony umowy załączonej do wniosku o wydanie zezwolenia na przejecie zarządzania OFE [...], "mieści się w stypizowanym stanie opisanym w art. 68 ust. 1 ustawy ofe. stanowiąc jeden z przejawów umowy przejęcia zarządzania funduszem emerytalnym, rozumianej nie jako typ umowy, ale ogólna konstrukcja prawna wyróżniona z uwagi na charakter źródła jej związania ( umowa ) oraz skutku do jakiego ma doprowadzić ( wstąpienie przez towarzystwo przejmujące zarządzanie w prawa i obowiązki towarzystwa rezygnującego )".
Dodatkowo, skarżąca Spółka zarzuciła organowi naruszenie przepisów postępowania art. 12 i art. 80 Kpa. do których doszło wskutek niezaakceptowania przez organ przepisów ustawy ofe w ich obowiązującym brzmieniu i nierzetelnego prowadzenia postępowania. Organ nie przeanalizował przedłożonych przez skarżącą opinii prawnych na okoliczność charakteru umowy, nie ustosunkował się do oświadczeń stron umowy o przejęcie zarządzania funduszem potwierdzających zgodny zamiar stron i cel umowy. Naruszony został przepis art. 8 Kpa. poprzez zdystansowanie się organu do wydanego przez ten organ dnia [...] grudnia 2004r. wyjaśnienia, zgodnie z którym forma prawna umowy pozostaje w sferze swobody działania stron umowy i z punktu widzenia Komisji ma irrelewantne znaczenie. Skarżąca ukształtowała umowę zgodnie ze wskazaniami organu, które organ w zaskarżonych decyzjach określił jako "pogląd teoretyczny", dodając że nie jest możliwe posiłkowanie się teoretycznym stanowiskiem w oderwania od konkretnego stanu faktycznego. Skarżąca podtrzymała też zarzuty naruszenia art. 10 § 1, art. 7, 77 i 107 § 3 Kpa. podnoszone we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. W obszernym uzasadnieniu swego stanowiska organ podtrzymał twierdzenie co do bezprzedmiotowości postępowania ze względu NATO, iż transakcja udokumentowana załączona do wniosku umową dotyczy zbycia przedsiębiorstwa przez P.na rzecz W. S.A. a transakcja taka nie podlega reżimowi ustawy ofe., co skutkuje niemożnością podjęcia przez Komisję rozstrzygnięcia sprawy co do istoty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w sposób określony art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) tj. pod względem jego zgodności z prawem, Sąd ocenił, iż narusza ono prawo, tak jak nie odpowiada prawu decyzja utrzymana tym rozstrzygnięciem w mocy, zatem skarga podlega uwzględnieniu.
Stosownie do art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997r. ( Dz. U. z 2004r. Nr 159, poz. 1667 ze zm. ) – dalej ustawa ofe. – powszechne towarzystwo, które zamierza zrezygnować z prowadzenia dotychczasowej działalności, może, na podstawie umowy zawartej z innym powszechnym towarzystwem, przekazać temu towarzystwu zarządzanie otwartym funduszem, którym zarządza. Z kolei, jak stanowi art. 68 ust. 1 cyt. ustawy przejęcie zarządzania funduszem w przypadkach, o których mowa w art. 66, oraz połączenie towarzystw wymaga zezwolenia organu nadzoru.
W rozpatrywanej sprawie, jak wynika z akt administracyjnych, wniosek o wydanie zezwolenia na przejęcie zarządzania Otwartym Funduszem Emerytalnym [...] złożony został przez skarżącą ( wcześniej występującą jako C. S.A. ) do sprawującej wówczas nadzór ubezpieczeniowy i emerytalny Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych ( KNUiFE ) pismem z dnia 23 września 2005r. Jednym z załączonych dokumentów była "Umowa przejęcia zarządzania Otwartym Funduszem Emerytalnym [...]" z dnia 9 września 2005r. zawarta przez wnioskodawcę z P.. Obowiązek dołączenia takiej umowy wynikał z przepisu art. 68 ust. 3 pkt 1a) ustawy ofe.
Komisja po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego ( postępowanie trwało ponad siedem miesięcy ), na podstawie art. 105 § 1 Kpa. umorzyła postępowanie jako bezprzedmiotowe. Zdaniem organu umowa przedstawiona przez skarżącą Spółkę świadczy o sprzedaży przedsiębiorstwa przez P. skarżącej W. S.A., a transakcja taka jako nie podlegająca reżimowi ustawy ofe. nie może być przedmiotem oceny przez Komisję, która w konsekwencji nie może podjąć rozstrzygnięcia co do istoty sprawy.
Sąd nie podzielił stanowiska organu.
W pierwszym rzędzie należy stwierdzić, iż przedmiotem postępowania było udzielenie, w trybie art. 68 ust. 1 ustawy ofe. przez Komisję Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych jako organ nadzoru, zezwolenia na przejęcie zarządzania OFE [...] przez skarżącą Spółkę W. S.A. z jej wniosku. Jak stanowi art. 104 § 1 Kpa. organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Wydając decyzję administracyjną, które to działanie stanowi konkretyzację normy prawnej w odniesieniu do określonego stanu faktycznego i indywidualnie wskazanego podmiotu, organ rozstrzyga o istocie sprawy. Mówiąc o istocie sprawy rozstrzyganej decyzją administracyjną, określa się ją jako utworzenie praw nabytych ( albo odmówienie nabycia prawa ) w takim zakresie, w jakim w postępowaniu rozpatrywano interes prawny określonej osoby ( zob. B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego komentarz, wyd. C.H. Beck, 6 wydanie, str. 471 ).
W rozpatrywanej sprawie istotę sprawy określał złożony przez Spółkę W. wniosek; skarżąca domagała się, w oparciu o przepis art. 68 ust. 1 w związku z art. 66 ust. 1 ustawy ofe., przyznania jej określonego prawa tj. wydania przez właściwy organ zezwolenia na przejęcie zarządzania Otwartym Funduszem Emerytalnym [...], prowadzonym dotychczas przez P. S.A. KNUiFE miała zatem ocenić, czy złożony wniosek spełnia warunki formalne określone w art. 68 ust. 2 i ust. 3 pkt 1 a) – f) ustawy ofe., a następnie, w przypadku stwierdzenia, iż złożony wniosek nie jest obarczony brakami formalnymi, dokonać jego analizy merytorycznej przez pryzmat przepisu art. 68 ust. 8 pkt 1) - pkt 6) ustawy ofe. i przyznać prawo, którego domagała się skarżąca ( udzielić zezwolenia ), bądź tego prawa odmówić.
Ewentualne stwierdzenie przez organ braku formalnego złożonego wniosku winno skutkować, stosownie do art. 64 § 2 Kpa., wezwaniem do usunięcia braków w określonym terminie, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, organ nie stwierdził, aby złożony przez Spółkę W. wniosek nie odpowiadał warunkom formalnym czy wymogom art. 68 ust. 2 i 3 ustawy ofe. Skarżąca odpowiadała na wezwania organu do wyjaśnienia kwestii związanych z wnioskiem, a dotyczących złożonych załączników ( wezwanie z dnia 21 grudnia 2005r. i 22 grudnia 2005r. ), a udzielone przez skarżącą odpowiedzi na wątpliwości organu co do brzmienia wskazanych artykułów Umowy o przejęcie zarządzania oraz co do planu organizacyjno - finansowego działalności W. były dla organu, jak sam stwierdził, "kompletne i wyczerpujące" ( str. 13 decyzji z dnia 17 maja 2006r. ). Wątpliwości Komisji wzbudziła, po blisko półrocznym terminie od złożenia wniosku, załączona do wniosku Umowa o przejęcie zarządzania OFE [...] przez W. S.A.. Organ ocenił, iż przedłożona umowa tylko z nazwy jest umową przejęcia zarządzania funduszem, a w istocie jest umową zbycia przedsiębiorstwa; zgłosił Spółce swoje wątpliwości w tym zakresie i wezwał do złożenia wyjaśnień, a po otrzymaniu ich wraz z opiniami prawnymi potwierdzającymi prawidłowość przyjętej konstrukcji prawnej, umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. KNUiFE poczyniła ustalenia dla zdefiniowania przedmiotu postępowania ( str. 25 i 26 decyzji z dnia [...] maja 2006r. ) i stwierdziła, iż mimo spełnienia licznych warunków pozwalających uznać, że przedmiot postępowania istnieje ( w sprawie działa właściwy do podjęcia rozstrzygnięcia organ administracji publicznej, sprawa ma charakter indywidualny, rozstrzyganie o niej następuje w drodze decyzji administracyjnej, jest kompetencyjna norma prawa materialnego dla podjęcia przez organ decyzji, w sprawie nie wydano dotychczas rozstrzygnięcia, istnieje podmiot mogący być stroną postępowania, który legitymuje się interesem prawnym i który będąc uprawnionym do wszczęcia postępowania, zgłosił taką inicjatywę ) to jednak, z uwagi na to, że "stan faktyczny nie odpowiada generalnie hipotezie określonej w normie zawierającej normę kompetencyjną upoważniającą organ nadzoru do podjęcia rozstrzygnięcia", postępowanie należy uznać za bezprzedmiotowe. Ten stan faktyczny wynikał zdaniem organu z załączonej do wniosku umowy.
W ocenie Sądu, organ wadliwie przyjął, iż umowa przedstawiona przez wnioskującą Spółkę W. S.A. poprzez jej postanowienia, nie spełniające, zdaniem organu, wymogu umowy o przejęcie zarządzania, może samodzielnie kreować stan faktyczny ze względu na możliwość realizacji normy prawa materialnego ( art. 68 ust. 1 ustawy ofe. ) wobec skarżącej Spółki i kwalifikować sprawę jako bezprzedmiotową. Po pierwsze, jak już wyżej powiedziano, przedmiotem sprawy było udzielenie przez organ nadzoru zezwolenia na przejęcie zarządzania funduszem emerytalnym, nie zaś zatwierdzenie umowy o przejęcie zarządzania. "Kwalifikacja żądania" zgłoszonego przez W. S.A., o której mówi organ w decyzji, zawiera się całkowicie we wniosku i nie jest potrzebne dla zidentyfikowania tego żądania dokonywanie analizy załączonej umowy. Po drugie, nawet w razie wątpliwości co do żądania strony postępowania załączona umowa, jako dowód w sprawie, mogła tylko dodatkowo przyczynić się do wyjaśnienia tej kwestii. Wreszcie po trzecie, umowa, mimo że niezbędna, stanowiła jedynie załącznik do wniosku wszczynającego postępowanie w sprawie o udzielenie zezwolenia na przejęcie zarządzania i z mocy ustawy - art. 68 ust. 8 pkt 1 ofe.- podlegała badaniu pod względem spełniania warunków ustawą określonych. W przypadku, jeżeli wniosek i dołączone dokumenty nie spełniałyby ustawowych wymogów, to zgodnie z art. 68 ust. 8 pkt 1) ustawy ofe. organ nadzoru miałby obowiązek odmówić wydania zezwolenia, jednak, co wymaga podkreślenia, na tle przedstawionego stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, brak było podstaw do umorzenia postępowania.
Kolejnym zagadnieniem jest, czy w razie ustalenia przez organ nadzoru, że przedstawiona w trybie art. 68 ust. 3 pkt 1 ustawy ofe. umowa reguluje inne poza przejęciem zarządzania kwestie, a nawet wykracza daleko poza sprawy związane z przejęciem zarządzania, dopuszczalne i zgodne z prawem jest stanowisko organu, że ze względu na cywilnoprawny charakter umowy, sprawa ze złożonego wniosku o wydanie zezwolenia na przejęcie zarządzania jest bezprzedmiotowa. Na tle rozpatrywanej sprawy, zauważyć należy, że KNUiFE nie negowała woli stron umowy przeniesienia zarządzania przedsiębiorstwem. Brak jest w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji również uwag organu co do kompletności umownych regulacji w zakresie przejęcia zarządzania. Komisja wyjaśniła w decyzji, iż "umowa reguluje sprzedaż przedsiębiorstwa P. S.A. na rzecz W. S.A., natomiast podnosi niejako "przy okazji" kwestię prawa zarządzania OFE [...], lecz jedynie w kontekście transakcji sprzedaży Przedsiębiorstwa" ( str. 30 decyzji z [...] maja 2006r.). Z przytoczonego stwierdzenia wynika, że organ zanegował jedynie formułę, w jakiej wola przeniesienia zarządzania funduszem dokonała się i z tego tylko tytułu uznając, że "stan faktyczny nie wypełnia dyspozycji art. 68 ust. 1 ustawy ofe"., doszedł do przekonania, iż nie może rozstrzygnąć sprawy co do jej istoty.
Działanie takie nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach. Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych, tak jak funkcjonująca obecnie Komisja Nadzoru Finansowego, jako organ, którego celem jest ochrona interesów członków funduszy emerytalnych oraz uczestników pracowniczych programów emerytalnych, realizując obowiązki nałożone na nią ustawą [wówczas ustawa z dnia 22 maja 2003r. o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz o Rzeczniku Ubezpieczonych ( Dz. U. Nr 124, poz. 1153 ) – obecnie – ustawa z dnia 21 lipca 2006r. o nadzorze nad rynkiem finansowym ( Dz. U. nr 157, poz. 1119 )], nie może swoim działaniem uchylać się od podejmowania rozstrzygnięć służących celowi, dla którego została powołana. W ocenie Sądu, organ, przyznając iż załączona do wniosku skarżącej o udzielenie zezwolenia na przejęcie zarządzania funduszem [...] umowa reguluje kwestie związane z tym przejęciem i nie negując woli P. S.A. rezygnacji z prowadzenia dotychczasowej działalności, bezzasadnie umorzył postępowanie, a w istocie odmówił zastosowania przepisu art. 68 ust. 1 w związku z art. 66 ust. 1 ustawy ofe. nie wywiązując się tym samym ze swoich funkcji nadzorczych. Powołany art. 68 ust. 1 ustawy ofe. dysponuje przecież obowiązek uzyskania zezwolenia organu nadzoru na przejęcie zarządzania w każdym przypadku, o którym mowa w art. 66 ofe. Powyższe oznacza, że obowiązkowi podmiotu przejmującego zarządzanie funduszem wystąpienia do organu nadzoru ze stosownym wnioskiem odpowiada obowiązek tego organu merytorycznego załatwienia sprawy.
Reasumując, w sytuacji, gdy złożony został w trybie art. 68 ust. 1 w związku z art. 66 ust. 1 ustawy ofe. odpowiadający wymogom formalnym wniosek o wydanie zezwolenia na przejęcie zarządzania funduszem emerytalnym, w razie stwierdzenia, iż w sprawie występuje przesłanka o której mowa w art. 66 ust. 1 ofe. organ nie może uchylić się od rozstrzygnięcia sprawy i umorzyć postępowania na podstawie art. 105 § 1 Kpa. z tego tylko względu, że w załączonej do wniosku umowie kwestie przejęcia zarządzania funduszem nie są jedynym przedmiotem tej umowy.
Co do kwestii samej umowy o przejęcie zarządzania, to jak trafnie podnosi skarżąca Spółka, przepisy ustawy ofe. nie formułują żadnych warunków formalnych, jakim powinna odpowiadać umowa regulująca kwestię przekazania zarządzania funduszem. Podobne stanowisko wyrażone zostało w piśmie Departamentu Prawno-Licencyjnego Urzędu KNUiFE z dnia 27 grudnia 2005r. zgodnie z którym konstrukcja czy też forma umowy o przejęcie zarządzania funduszem jest nieistotna, a ważny jest skutek zawartych w tym przedmiocie postanowień umownych. W ocenie Sądu, na tle przepisów art. 66 ust. 1, 1a oraz ust. 2, art. 68 ust. 1 i 2 oraz cyt. art. 68 ust. 8 pkt 1) ustawy ofe. można sformułować wymagania, jakie stawiane są wnioskującemu o wydanie zezwolenia na przejęcie zarządzania funduszem emerytalnym, odnośnie do umowy o przejęcie zarządzania. Niewątpliwie musi być ona zawarta na piśmie, a stronami umowy muszą być towarzystwo przekazujące zarządzanie i towarzystwo przejmujące. Jej postanowienia muszą całościowo i bez wątpliwości regulować poszczególne kwestie związane z przejęciem zarządzania. Bez znaczenia pozostaje nazwa umowy, czy postanowienia, które dotyczą innych, niźli tylko przejęcie zarządzania spraw. Istotne jest, aby przedstawiona organowi jako załącznik do wniosku umowa zawierała wszystkie z punktu widzenia organu nadzoru postanowienia regulujące sprawę przejęcia zarządzania i aby umowa ta wraz z pozostałymi załącznikami pozwalała organowi na dokonanie oceny, czy ewentualne wydanie zezwolenia nie stoi w sprzeczności z art. 68 ust. 8 ustawy ofe. Należy stwierdzić, że formuła umowna, w jakiej strony przekazująca i przejmująca zarządzanie uzgodnią to przejęcie, jest obojętna dla organu, który nie ocenia walorów lub mankamentów umowy pod kątem cywilistycznym, a ma jedynie po dokonaniu oceny postanowień umownych odnoszących się do przejęcia zarządzania, wydać bądź odmówić wydania zezwolenia i uzasadnić rozstrzygnięcie, co w rozpatrywanej sprawie nie nastąpiło.
Wreszcie podkreślić należy, że prowadzone w rozpatrywanej sprawie postępowanie uchybiało zasadom ogólnym Kpa. Odnosi się to, w szczególności do art. 12 Kpa. - sprawa prowadzona była z naruszeniem wymogu szybkości i prostoty postępowania, co w konsekwencji, skutkowało naruszeniem art. 35 § 3 Kpa. Brak jest tu uzasadnienia, dla którego organ, dysponując już od momentu złożenia wniosku ( 23 września 2005r. ) umową o przejęcie zarządzania, powziął co do niej decydujące, jak się okazało dla rozstrzygnięcia sprawy, wątpliwości dopiero w marcu 2006r. ( wezwanie z 9 marca 2006r. ). Postępowanie naruszyło również wymóg rozpatrzenia całego materiału dowodowego ( art. 77 § 1 Kpa. ) oraz dokonania oceny stanu faktycznego w oparciu o całokształt materiału dowodowego ( art. 80 Kpa. ). Zarzuty te znajdują potwierdzenie w całkowitym pominięciu przez organ załączonych, w odpowiedzi na wezwanie organu co do charakteru prawnego umowy, opinii prawnych. Znajduje to dodatkowo wyraz w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji, w których organ poprzestaje na stwierdzeniu, że dokonana przez niego ocena materiału dowodowego jest odmienna od prezentowanego przez stronę skarżącą. Takie skwitowanie argumentów Spółki W. S.A. popartych w/w opiniami prawnymi, które skarżąca określiła jako pogląd własny, jest niewystarczające i narusza nie tylko przepisy już wskazane, lecz narusza również art. 107 § 3 Kpa. Przyjęcie, iż opisane działanie organu w tym względzie jest prawidłowe, oznaczałoby, że strona skarżąca zupełnie niepotrzebnie składała wyjaśnienia i przedstawiała swoje stanowisko, korzystając przy tym z opinii osób posiadających wiedzę specjalistyczną. Nie przeceniając walorów opinii prawnych i nie uznając, że zawarte w nich treści są jedynie prawidłowe, nie można nie odnieść się do przedstawionych w nich argumentów, tym bardziej, że skarżąca podkreśliła, iż jest to jej stanowisko.
W dalszym postępowaniu, organ uwzględni przedstawione w uzasadnieniu stanowisko Sądu, a w szczególności fakt, iż złożony przez Spółkę W. S.A. wniosek, jeśli nie nastąpi trwała i nieusuwalna przeszkoda w kontynuacji postępowania, ( takiej przeszkody nie stanowi ocena charakteru prawnego umowy o przejęcie zarządzania ) wymaga merytorycznego rozpatrzenia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a) i pkt 1c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) – p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji. O niewykonalności decyzji orzeczono na zasadzie art. 152 p.p.s.a. zaś o kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a