VI SA/WA 164/25

VI SA/Wa 164/25 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-10-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-01-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Łąpieś-Rosińska /przewodniczący/
Anna Fyda-Kawula
Sławomir Kozik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135, art. 145 § 3 oraz w zw. z art. 200 i art. 205 § 2 oraz w zw. z art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1964
§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 października 2025 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta m. st. W. z [...] grudnia 2023 r.; 2. umarza postępowanie administracyjne; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz P. R. kwotę 4343 (cztery tysiące trzysta czterdzieści trzy) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. (dalej: "SKO", "organ") z 22 listopada 2024 r. nr [...] wydana na podstawie art. 127 w związku z art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej: "K.p.a.") oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2018 r. poz. 570), utrzymująca w mocy po rozpatrzeniu odwołania P. R. (dalej: "Skarżący", "Strona"), decyzję Prezydenta [...]nr [...]z 7 grudnia 2023 r. ustalającą wysokość kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu marki B. nr rej. [...], powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania na kwotę 24.168,08 zł oraz zobowiązującej Stronę do zapłaty ww. kosztów.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że wobec pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu, strażnik miejski, działając na podstawie art. 130a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2024 r., poz. 1251, dalej: "P.r.d."), wydał 17 lutego 2021 r. dyspozycję usunięcia pojazdu marki B. nr rej. [...] z ulicy U.w W.. W tym samym dniu pojazd został umieszczony na parkingu strzeżonym wyznaczonym przez właściwy organ.
SKO dodało, że z materiału dowodowego zebranego w toku postępowania wynika, że Straż Miejska [...]pismem z 18 lutego 2021 r. powiadomiła M. K. (właściciela pojazdu, ustalonego na podstawie danych z SI CEPIK) o fakcie, podstawie prawnej i skutkach usunięcia 17 lutego 2021 r. pojazdu z drogi, a także o skutkach nieodebrania pojazdu w terminie trzech miesięcy.
Organ wyjaśnił dalej, że przy piśmie z 16 czerwca 2021 r. Zarząd Dróg Miejskich w W. otrzymał ze Straży Miejskiej [...]dokumentację dotyczącą usunięcia ww. pojazdu. Następnie wnioskiem z 9 lutego 2022 r. Prezydent [...]zwrócił się do Sądu Rejonowego dla [...]w W. o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz . W.. Postanowieniem z [...] lipca 2022 r., sygn. akt [...]Sąd Rejonowy dla [...]orzekł przepadek ww. pojazdu na rzecz W.. Orzeczenie stało się prawomocne [...]lipca 2022 r.
SKO wskazał, że następnie zlecono rzeczoznawcy samochodowemu wykonanie opinii mającej na celu ustalenie stanu technicznego pojazdu i określenie jego szacunkowej wartości. Z wykonanej 14 czerwca 2023 r. wyceny wynika, iż pojazd ten nie nadaje się do dalszej eksploatacji i należy dokonać jego eliminacji w drodze utylizacji. Następnie dokonano demontażu pojazdu (zaświadczenie z 5 września 2023 r.).
Mając powyższe na uwadze, jak wskazało SKO, 25 września 2023 r. zawiadomiono M. K. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kosztów związanych z usunięciem, przechowywaniem na parkingu strzeżonym przedmiotowego pojazdu, a także z oszacowaniem i zniszczeniem ww. pojazdu oraz o związanych z tym uprawnieniach. W odpowiedzi na ww. zawiadomienie, do akt sprawy 19 października 2023 r. nadesłano kopię umowy sporządzonej 5 maja 2018 r., z której wynika, że M. K. sprzedał przedmiotowy pojazd M. G. oraz kopię umowy z 10 lipca 2018 r., z której wynika, że 10 lipca 2018 r. M.G. sprzedał przedmiotowy pojazd Skarżącemu.
W związku z powyższym, jak wyjaśniło SKO, decyzją z 26 października 2023 r. nr [...]Prezydent [...]umorzył postępowanie w sprawie ustalenia kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu marki B. nr rej. [...], powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania jako bezprzedmiotowe wobec ustalenia, że M. K. w dacie usunięcia pojazdu nie był jego właścicielem.
Mając powyższe na uwadze, 25 października 2023 r. zawiadomiono Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kosztów związanych z usunięciem, przechowywaniem na parkingu strzeżonym przedmiotowego pojazdu, a także z oszacowaniem i zniszczeniem ww. pojazdu oraz o związanych z tym uprawnieniach. Mimo prawidłowego doręczenia zawiadomienia, Strona nie wypowiedziała się w sprawie. W związku z czym decyzją z 7 grudnia 2023 r. Prezydent [...]ustalił ww. koszty na kwotę 24.168,08 zł oraz zobowiązał do zapłaty ww. kosztów Stronę jako właściciela pojazdu.
SKO wskazał następnie, że Strona w odwołaniu od powyższej decyzji wskazała, że od 27 sierpnia 2018 r. nie jest właścicielem przedmiotowego pojazdu, jednak ani z odwołania, ani z danych zawartych w korespondencji elektronicznej załączonej do odwołania nie wynika, kto był właścicielem pojazdu w dniu jego usunięcia (17 lutego 2021 r.). Strona, jak wyjaśniło SKO, nie załączyła umowy mogącej stanowić dowód zbycia pojazdu przed 17 lutego 2021 r., ani nie wskazała imienia i nazwiska osoby, która w tym dniu dysponowała pojazdem na podstawie innego niż własność tytułu prawnego. Dodatkowo SKO podkreśliło, że Strona na mocy art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., miała obowiązek zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o zbyciu pojazdu, czego nie dokonała.
Wobec niemożności zweryfikowania, komu Strona zbyła pojazd, twierdzenia Strony zawarte w odwołaniu SKO uznało za gołosłowne i nie znajdujące oparcia w materiale dowodowym. SKO stwierdziło, że mimo że decyzja I instancji zapadła kilka miesięcy temu, odwołujący nie załączył żadnych nowych dowodów.
A zatem, zdaniem SKO, organ I instancji prawidłowo przyjął, że na podstawie dostępnych dowodów Stronę należy zobowiązać do zapłaty kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu marki B.nr rej. [...], powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania (przepadku pojazdu).
Pismem z 27 grudnia 2024 r. Skarżący, reprezentowany przez adwokata, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję SKO z 22 listopada 2024 r., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej o uchylenie oraz decyzji I instancji, a także o zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 10a P.r.d., poprzez nałożenie na Skarżącego obowiązku pokrycia kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem i zniszczeniem pojazdu bez uprzedniego powiadomienia Skarżącego o powinności odebrania pojazdu z miejsca jego przechowywania i skutkach jego nieodebrania,
2) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a., polegające na zaniechaniu przeprowadzenia przez organ jakichkolwiek czynności mających na celu ustalenie rzeczywistego właściciela pojazdu, pomimo przekazanej organowi informacji o osobie, która własność ww. pojazdu nabyła już w 2018 r.
W uzasadnieniu skargi Skarżący przedstawił argumentację popierającą zarzuty skargi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna.
Przedmiotem sprawy jest rozstrzygniecie dotyczące ustalenia wysokości kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu, powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania w kwocie 24.168,08 zł oraz zobowiązania Skarżącego do zapłaty tych kosztów.
Materialnoprawną podstawę ustalenia powyższych należności wobec Skarżącego stanowiły art. 130a ust. 10h P.r.d., zgodnie z którym koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta.
Z niebudzących wątpliwości okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że 17 lutego 2021 r. została wydana przez strażnika miejskiego dyspozycja usunięcia spornego pojazdu z miejsca niedozwolonego i w tym samym dniu pojazd ten został umieszczony na parkingu strzeżonym. Następnego dnia tj. 18 lutego 2021 r. Straż Miejska [...]pismem powiadomiła, ustalonego na podstawie danych z SI CEPIK właściciela spornego pojazdu – M. K. o fakcie, podstawie prawnej i skutkach usunięcia 17 lutego 2021 r. pojazdu z drogi, a także o skutkach nieodebrania pojazdu w terminie trzech miesięcy. Następnie wnioskiem z 9 lutego 2022 r. Prezydent [...]zwrócił się do Sądu Rejonowego dla [...]w W. o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz [...]. Postanowieniem z [..]lipca 2022 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla [...]orzekł przepadek ww. pojazdu na rzecz [...]. Orzeczenie stało się prawomocne [..] lipca 2022 r.
W wyniku wszczęcia wobec M. K. postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kosztów związanych z usunięciem, przechowywaniem na parkingu strzeżonym przedmiotowego pojazdu, a także z oszacowaniem i zniszczeniem ww. pojazdu, ustalono, że w dniu wydania dyspozycji usunięcia z drogi spornego pojazdu, jego właścicielem nie był M. K. lecz Skarżący, co potwierdzają znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy umowy sprzedaży spornego pojazdu: umowa z 5 maja 2018 r., z której wynika, że M. K. sprzedał przedmiotowy pojazd M. G. oraz umowa z 10 lipca 2018 r., z której wynika, że 10 lipca 2018 r. M.G. sprzedał przedmiotowy pojazd Skarżącemu.
Badając legalność zaskarżonej decyzji należy uwzględnić treść art. 130a ust. 10 P.r.d., zgodnie z którym starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. Powiadomienie zawiera pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdu.
Prawidłowe zastosowanie art. 130a ust. 10h P.r.d. i ustalenie obowiązku zapłaty kosztów, o których mowa w tym przepisie wobec właściciela pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia z drogi pojazdu, wymaga łącznego spełnienia dyspozycji art. 130a ust. 10 P.r.d., a więc uprzedniego – jeszcze przed wystąpieniem przez starostę do sądu z wnioskiem o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu – prawidłowego powiadomienia właściciela lub osoby uprawnionej o powinności odbioru pojazdu oraz o skutkach jego nieodebrania.
W podobnej sprawie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzając w wyroku z 30 stycznia 2024 r. sygn. akt II GSK 704/23, że: "Prawidłowa i pełna wykładnia art. 130a ust. 10h w zw. z art. 130a ust. 10 p.r.d. prowadzi do wniosku, że warunkiem uznania, że podmiot będący właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji jego usunięcia, z zastrzeżeniem art. 130a ust. 10d i 10i, ponosi prawną odpowiedzialność za koszty, o których mowa w art. 130a ust. 10h, powstałe w okresie od momentu wydania dyspozycji usunięcia do dnia prawomocnego zakończenia postępowania sądowego w sprawie orzeczenia przepadku, jest uprzednie stwierdzenie przez właściwego starostę, że względem tego podmiotu został dopełniony obowiązek prawidłowego powiadomienia o powinności odbioru pojazdu w terminie 30 dni od dnia doręczenia tego powiadomienia, pod rygorem wystąpienia do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, oraz o skutkach nieodebrania pojazdu, w tym o skutkach wynikających z art. 130a ust. 10e i 10h p.r.d. Jeżeli właściwy starosta nie zrealizował skutecznie powyższego obowiązku informacyjnego, a w szczególności, jeżeli braków dowodów skutecznego doręczenia prawidłowego powiadomienia, to brak jest podstaw do orzekania o ustaleniu obowiązku zapłaty kosztów, o których mowa w art. 130a ust. 10h p.r.d., za okres od dnia następującego po upływie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia do dnia prawidłowego i skutecznego prawnie powiadomienia, o którym mowa w art. 130a ust. 10 p.r.d.".
W niniejszej sprawie organ I instancji wszczynając postępowanie administracyjne uznał Skarżącego za właściciela spornego pojazdu w dniu wydania dyspozycji jego usunięcia z drogi. Skarżący jednak – co nie budzi wątpliwości w sprawie i co wyjaśnia organ w zaskarżonej decyzji – nie został nigdy poinformowany zgodnie z wymogiem art. 130a ust. 10 P.r.d., o powinności odbioru pojazdu oraz o skutkach jego nieodebrania. Informacja taka została skierowana do innego podmiotu, który nie jest stroną kontrolowanego przez Sąd postępowania administracyjnego.
W tych okolicznościach organy w niniejszej sprawie nie miały podstaw do orzekania o ustaleniu obowiązku zapłaty kosztów, o których mowa w art. 130a ust. 10h P.r.d. wobec Skarżącego, którego w tym postępowaniu uznały za właściciela pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia z drogi tego pojazdu. Wydając natomiast decyzje obu instancji organy obu instancji naruszyły art. 130a ust. 10h w związku z ust. 10 P.r.d., poprzez ich błędna interpretację uznając, że dla ustalenia obowiązku zapłaty kosztów, o których mowa w art. 130a ust. 10h P.r.d. wobec właściciela pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia z drogi tego pojazdu nie jest konieczne wcześniejsze – przed wystąpieniem przez starostę do sądu z wnioskiem o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu – prawidłowe powiadomienie właściciela lub osoby uprawnionej o powinności odbioru pojazdu oraz o skutkach jego nieodebrania.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
W związku z opisanym powyżej naruszeniem przez organy obu instancji przepisów prawa materialnego w rozpoznawanej sprawie zaistniała sytuacja, która nie wymaga dalszego prowadzenia postępowania wyjaśniającego wobec Skarżącego, dlatego na podstawie art. 145 § 3 tej ustawy, Sąd umorzył postępowanie administracyjne (pkt 2 sentencji wyroku).
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie 200 i art. 205 § 2 ww. ustawy w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1964), zasądzając od organu na rzecz Skarżącego kwotę 4343 zł, na którą składał się uiszczony wpis sądowy od skargi (726 zł), wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem (3600 zł) oraz opata skarbowa (17 zł), w pkt 3 sentencji wyroku.
Skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 tej ustawy, z uwagi na spełnienie ustawowych przesłanek.