VI SA/Wa 1614/24 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2024-09-24 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-05-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Fyda-Kawula. /sprawozdawca/ Danuta Szydłowska Tomasz Sałek /przewodniczący/ Symbol z opisem 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym Hasła tematyczne Kara administracyjna Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska Asesor WSA Anna Fyda-Kawula (spr.) Protokolant st. spec. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2024 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Uzasadnienie Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z [...] marca 2024 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej: k.p.a.), art. 2 pkt 35a, art. 62 ust. 4, art. art. 64 ust. 1 i 2, art. 64d, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) i ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 110 ze zm.) i § 2 ust. 1 pkt 4, § 3 ust. 1 pkt 2, § 5 ust. 1 pkt 2 lit. d) i § 5 ust. 1 pkt 6 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 2022 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu sprawy w wyniku odwołania M. O. (Skarżący), utrzymał w mocy decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] lutego 2021 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 zł. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 12 stycznia 2021 r. w S.na drodze wojewódzkiej nr 871 zatrzymano do kontroli 5-osiowy pojazd członowy składający się z 3-osiowego ciągnika samochodowego marki [...] nr rej. [...] i 2-osiowej naczepy marki [...] nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował K. O., który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem drewna sosnowego (ładunek podzielny) w imieniu Skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: Firma Transportowo - Handlowa - Usługowa M. O. Przebieg kontroli utrwalono protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. Podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy: - rzeczywista masa całkowita pojazdu członowego 56,6 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w gorę) - przekroczenie o 16,6 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 41,5 %), - długość pojazdu członowego 17,8 m (przed odjęciem 1 % błędu wynikającego z niedokładności pomiaru i tolerancji przyrządu) - przekroczenie o 1,3 m (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 7,87 %), - nacisk grupy osi składającej się z dwóch osi napędowych 22,9 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w gorę) - przekroczenie o 4,9 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 27,22 %), - nacisk grupy osi składającej się z dwóch osi nienapędowych naczepy 24,7 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w gorę) - przekroczenie o 4,7 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 23,50 %), - podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego ww. decyzją z [...] lutego 2021 r. nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 15.000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii VII, w pozostałych przypadkach. W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie art. 10 § 1 k.p.a., poprzez uniemożliwienie stronie czynnego udziału w sprawie oraz art. 7, art. 75, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozpatrzenia sprawy. W uzasadnieniu powołanej na wstępie zaskarżonej decyzji Główny Inspektor Transportu Drogowego przytoczył treść przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia i stwierdził, że w sprawie tej dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego pojazdu członowego wynosiła do 40 t. Pomiaru nacisków osi, rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów dokonano za pomocą przenośnych wag do pomiarów statycznych typu [...] seria III nr [...] i [...], które legitymowały się deklaracją zgodności CE zgodną z wymaganiami dyrektywy 2014/31/UE wdrożonej do prawodawstwa polskiego rozporządzeniem Ministra Rozwoju z dnia 2 czerwca 2016 r. w sprawie wymagań dla wag nieautomatycznych (Dz.U. z 2016 r., poz. 802). Miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z 2 lipca 2019 r. Z kolei pomiaru długości zespołu pojazdów dokonano za pomocą materialnej miary długości, przymiaru wstęgowego z działką elementarną 1 mm o nr [...], który legitymował się świadectwem legalizacji ponownej z dnia [...] maja 2015 r., wydanym przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w L. z datą ważności do dnia 31 grudnia 2020 r. Organ podkreślił, że przymiary wstęgowe zniknęły z wykazu przyrządów pomiarowych podlegających legalizacji w związku z wejściem w życie rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 13 kwietnia 2017 r. w sprawie rodzajów przyrządów pomiarowych podlegających prawnej kontroli metrologicznej oraz zakresu tej kontroli (Dz.U. z 2017 r., poz. 885). Przyrząd pomiarowy użyty podczas kontroli - przymiar wstęgowy IB-33 odpowiada określonym standardom i daje gwarancję prawidłowości działania. Organ wykonując pomiar uwzględnił 1% tolerancji od wskazań przymiaru wstęgowego na korzyść Skarżącego, a pomimo to dopuszczalna długość nadal była przekroczona. Kierowca pod rygorem odpowiedzialności karnej zeznał, że nie ma zastrzeżeń do pracy inspektora i do procedury ważenia i mierzenia pojazdu. Dlatego wynik pomiaru długości pojazdu członowego był wiarygodny i rzeczywisty. Wielkość przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego, nacisku grupy osi składającej się z dwóch osi napędowych, nacisku grupy osi składającej się z dwóch osi nienapędowych, powodowała zakwalifikowanie przejazdu drogowego do zezwolenia kategorii VII i wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 15.000 zł. Podczas kontroli kierowca okazał m.in. dokument kwit wywozowy nr [...] z [...] stycznia 2021 r., wystawiony przez Nadleśnictwo C., z którego wynikało, iż wydano 31,64 m3 drewna sosnowego. Przesłuchany w charakterze świadka kierowca, zeznał, iż taką ilość drewna przewoził podczas kontroli. Mając na uwadze treść rozporządzenia Ministra Środowiska oraz Ministra Gospodarki z dnia 2 maja 2012 r. w sprawie określenia gęstości drewna (Dz. U. z 2012 r., poz. 536) szacowana masa całego pojazdu członowego wraz z ładunkiem wynosiła 40233,6 kg, czyli więcej od dopuszczalnych 40000 kg (40 t). W ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego, w sprawie nie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Zebrany materiał dowodowy świadczy o tym, że Skarżący miał wpływ na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, które mógł przewidzieć. Wyjaśnienia Skarżącego zawarte w piśmie z 16 marca 2021 r. nie stanowią dowodów świadczących, że dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący zaskarżył powyższą decyzję w całości wnosząc o jej uchylenie, umorzenie postępowania i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie: - art. 7, art. 8 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niezastosowanie w sprawie ww. przepisów i zaniechanie dokonania wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, polegającego na błędnym poczynieniu ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia w oparciu o pomiar dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu wykonany urządzeniem (waga typu [...]), które nie jest do tego przystosowane, a w konsekwencji błędne przyjęcie, iż doszło do przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu; - art. 140aa ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez nieumorzenie wszczętego postępowania z uwagi na fakt, iż kontrolowany podmiot nie miał wpływu na powstanie naruszenia swoim postępowaniem, bowiem podmiot kontrolujący dokonał ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia w oparciu o pomiar dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu wykonany urządzeniem, które nie jest do tego przystosowane, a w konsekwencji błędne przyjęcie, iż doszło do przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu; - art. 92b i 92c ustawy o transporcie drogowym poprzez nieumorzenie wszczętego postępowania z uwagi na fakt, iż kontrolowany podmiot nie miał wpływu na powstanie naruszenia swoim postępowaniem, bowiem podmiot kontrolujący dokonał ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia w oparciu o pomiar dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu wykonany urządzeniem, które nie jest do tego przystosowane, a w konsekwencji błędne przyjęcie, iż doszło do przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu; - art. 64 ust. 1 w zw. z art. 64d ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez przyjęcie, iż pojazd kontrolowany był pojazdem nienormatywnym, wobec czego powinien pozyskać zezwolenie na przejazd takim pojazdem. W uzasadnieniu skargi Skarżący przedstawił argumentację na poparcie zarzutów skargi. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji rozstrzygając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej: p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (...). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonał kontroli zaskarżonej decyzji na podstawie powołanego kryterium i stwierdził, że decyzja ta jest zgodna z prawem z następujących powodów. Rozpoznawana sprawa dotyczy odpowiedzialności podmiotu wykonującego przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony był ładunek podzielny w postaci 31,64 m3 drewna sosnowego (kwit wywozowy nr [...] z [...] stycznia 2021 r., wystawiony przez Nadleśnictwo C., k. 6 akt administracyjnych). Odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd wynika z art. 140aa ust. 3 pkt 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Jak wynika natomiast z art. 140aa ust. 1 powołanej ustawy, za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Pojazdem nienormatywnym jest, w świetle definicji art. 2 pkt 35a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. W sprawie tej kara pieniężna została wymierzona Skarżącemu za przejazd po drodze wojewódzkiej nr [...] nienormatywnym 5-osiowym pojazdem członowym składającym się z 3-osiowego ciągnika samochodowego marki [...] i 2-osiowej naczepy marki [...], którego rzeczywista masa całkowita wynosiła 56,6 t, co stanowiło przekroczenie o 16,6 t dopuszczalnej wartości, a więc o 41,5 %. Stwierdzono też przekroczenie długości pojazdu członowego o 1,3 m (tj. o 7,87 %), nacisku grupy osi składającej się z dwóch osi napędowych o 4,9 t (tj. 27,22 %) i nacisku grupy osi składającej się z dwóch osi nienapędowych naczepy o 4,7 t (tj. 23,50 %). Stosownie zaś do treści § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku zespołu pojazdów, złożonego z pojazdów mających łącznie co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy - 40 ton, z wyjątkiem pojazdu członowego mającego 5 lub 6 osi składającego się z: a) ciągnika siodłowego o dwóch osiach i naczepy o trzech osiach, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego, przewożących jeden lub więcej kontenerów lub wymiennych nadwozi, o maksymalnej długości całkowitej wynoszącej do 45 stóp (13,72 m) - 42 tony, b) ciągnika siodłowego o trzech osiach i naczepy o dwóch lub trzech osiach, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego, przewożących jeden lub więcej kontenerów lub wymiennych nadwozi, o maksymalnej długości całkowitej wynoszącej do 45 stóp (13,72 m) - 44 tony, c) ciągnika siodłowego o dwóch osiach i naczepy o trzech osiach przystosowanej technicznie do operacji transportu intermodalnego, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego - 42 tony, d) ciągnika siodłowego o trzech osiach i naczepy o dwóch lub trzech osiach przystosowanej technicznie do operacji transportu intermodalnego, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego - 44 tony. Stosownie do treści § 2 ust. 1 pkt 4 powołanego rozporządzenia, długość pojazdu nie może przekraczać w przypadku pojazdu członowego 16,50 m, z zastrzeżeniem ust. 16, zgodnie z którym wymiary, o których mowa w ust. 1 pkt 4 i ust. 6, mogą być przekroczone o 0,15 m w przypadku pojazdu członowego lub naczepy przewożących jeden lub więcej załadowanych lub niezaładowanych kontenerów lub wymiennych nadwozi, o maksymalnej długości całkowitej wynoszącej do 45 stop (13,72 m), w operacjach transportu intermodalnego. Z kolei zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 2 lit. d) ww. rozporządzenia, dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać w przypadku grupy osi składającej się z dwóch osi nienapędowych pojazdów silnikowych, przyczep i naczep, przy odległości (d) między osiami składowymi równej lub większej niż 1,80 m (1,80 < d) - 20 ton. Stosownie zaś do treści § 5 ust. 1 pkt 6 lit. c) ww. rozporządzenia, dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać w przypadku grupy osi składającej się z dwóch osi napędowych, przy odległości (d) między osiami składowymi nie mniejszej niż 1,30 m i nie większej niż 1,80 m lub w przypadku pojazdów, o których mowa w § 4 ust. 2, nie większej niż 2,00 m (1,30 < d <1,80 lub 2,00) - 18 ton; dopuszcza się 19 ton, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w koła bliźniacze lub koła pojedyncze wyposażone w szerokie opony (typu "Super Single") i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne, o którym mowa w § 5b, albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w koła bliźniacze, a największy nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 tony. Zgodnie z treścią art. 64 ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II. W konsekwencji naruszenia zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego, określonego w art. 64 ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, w świetle art. 140ab ust. 2 tej ustawy, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Wskazania wymaga, że zgodnie z lp. 7 załącznika nr 1 do ustawy - Prawo o ruchu drogowym zezwolenie kategorii VII dotyczy pojazdów nienormatywnych o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-VI oraz o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t. W rozpoznawanej sprawie prawidłowo więc nałożono na Skarżącego karę pieniężną za dokonany przejazd nienormatywnym zespołem pojazdów z uwagi na przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej, nacisku grupy osi składającej się z dwóch osi napędowych i nacisku grupy osi składającej się z dwóch osi nienapędowych. Stosownie bowiem do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) ustawy - Prawo o ruchu drogowym, karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się wysokości 15 000 zł za brak zezwolenia kategorii VII w pozostałych przypadkach, a więc w przypadkach niewymienionych w art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a) i b). Chodzi zatem o przypadki gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 20 %, co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Kara pieniężna została zatem nałożona na Skarżącego w prawidłowej wysokości. Za niezasadne Sąd uznał zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 8 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie dokonania wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, to jest poczynieniu ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia w oparciu o pomiar dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu wykonany urządzeniem (waga typu [...]), które nie jest do tego przystosowane, a w konsekwencji błędne przyjęcie, iż doszło do przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. W ocenie Sądu, Organ trafnie wskazał na możliwość zbadania całkowitej masy kontrolowanego pojazdu za pomocą wag typu [...], które legitymowały się deklaracją zgodności CE stosownie do wymagań dyrektywy nr 2014/31/UE wdrożonej do systemu prawa polskiego. W sprawie tej Organy prawidłowo też ustaliły brak przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 140aa ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Skarżący nie dostarczył bowiem dowodów i nie wskazał na okoliczności, z których wynikałoby dołożenie należytej staranności przy umieszczeniu przewożonego ładunku w postaci drewna w pojeździe i brak wpływu na powstanie naruszenia. Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy wymagane art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Stan faktyczny opisany w decyzji nie wymagał czynienia dodatkowych ustaleń. Natomiast w uzasadnieniu prawnym przytoczono przepisy prawa i wyjaśniono ich zastosowanie. Sam fakt, że Skarżący nie zgadza się ze stanowiskiem Organów, nie dowodzi naruszenia przez te Organy obowiązujących przepisów. Ze wskazanych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że wydane w tej sprawie decyzje są zgodne z prawem i dlatego oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Pełny tekst orzeczenia
VI SA/WA 1614/24
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.