VI SA/Wa 16/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-04-24
NSAtransportoweŚredniawsa
transport drogowyopłaty drogowekary pieniężnekarta opłatyzakaz ruchutemperaturowy zakaz ruchukontrola drogowaodpowiedzialność przedsiębiorcyprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę firmy R. GmbH & Co.KG na decyzję nakładającą kary pieniężne za nieprawidłowe wypełnienie karty opłaty drogowej oraz przejazd w okresie zakazu.

Sprawa dotyczyła skargi firmy R. GmbH & Co.KG na decyzję Główny Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej opłaty oraz w okresie zakazu ruchu. Firma argumentowała, że niewypełnienie karty opłaty nie jest równoznaczne z brakiem opłaty, a kierowca nie miał wiedzy o zakazie ruchu. Sąd uznał, że prawidłowe wypełnienie karty opłaty jest warunkiem koniecznym do uznania opłaty za uiszczoną, a przedsiębiorca ma obowiązek znać i przestrzegać obowiązujące przepisy, w tym zakazy ruchu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę firmy R. GmbH & Co.KG na decyzję Główny Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kar pieniężnych. Kary te dotyczyły dwóch naruszeń: wykonywania transportu drogowego bez wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz wykonywania przewozu w okresie obowiązywania zakazów ruchu ze względu na uplastycznienie nawierzchni bitumicznych. Podstawą nałożenia pierwszej kary było okazanie podczas kontroli dwóch dobowych kart opłat za przejazd, które nie zawierały wymaganych wpisów (numer rejestracyjny pojazdu, daty i godziny ważności). Sąd, podzielając stanowisko organów administracji, uznał, że taka karta nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty, a jedynie prawidłowo wypełniona karta, przed rozpoczęciem przejazdu, wywołuje skutek prawny. Podkreślono, że na przedsiębiorcy spoczywa obowiązek weryfikacji prawidłowości wypełnienia karty, a okazanie blankietu nie jest wystarczające. W odniesieniu do drugiego naruszenia, sąd stwierdził, że bezsprzecznie pojazd przekraczający 12 ton dopuszczalnej masy całkowitej poruszał się w okresie obowiązywania zakazu ruchu wprowadzonego ze względu na wysokie temperatury. Sąd odrzucił argumenty skarżącego dotyczące niewiedzy kierowcy o zakazie, wskazując, że przedsiębiorca jest profesjonalistą i ma obowiązek znać obowiązujące przepisy, które zostały opublikowane w przewidziany prawem sposób. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń prawa materialnego w zakresie stosowania rozporządzenia wprowadzającego zakaz ruchu, uznając, że sposób jego publikacji był zgodny z prawem. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną, uznając, że zaskarżone decyzje nie naruszyły prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, karta opłaty musi być prawidłowo wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu, aby stanowić dowód uiszczenia opłaty. Niewypełnienie wymaganych pól czyni kartę nieważną.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych jest ściśle sformalizowane i wymaga nie tylko wykupienia karty, ale także jej prawidłowego wypełnienia zgodnie z przepisami. Tylko taka karta stanowi wyłączny dowód uiszczenia świadczenia. Obowiązek prawidłowego wypełnienia karty spoczywa na przedsiębiorcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (20)

Główne

u.t.d. art. 42 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 87 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych art. 4 § ust. 1 i 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych art. 5

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach art. 1 § ust. 1

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.t.d. art. 42 § ust. 7

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 87 § ust. 3

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92 § ust. 4

Ustawa o transporcie drogowym

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych art. 5 § ust. 1, 3, 4 i 5

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach art. 1 § ust. 2

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym art. 10 § ust. 11

Konstytucja RP art. 92 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niewypełnienie karty opłaty nie jest równoznaczne z brakiem uiszczenia opłaty. Kierowca nie miał wiedzy o zakazie ruchu obowiązującym w dniu kontroli. Przepisy rozporządzeń dotyczące kar i zakazów ruchu zostały wydane z przekroczeniem upoważnienia ustawowego lub naruszają Konstytucję RP.

Godne uwagi sformułowania

Skutek prawny uiszczenia opłaty wywołuje tylko i wyłącznie posiadanie prawidłowo wypełnionej karty opłaty. Na przedsiębiorcy spoczywa również obowiązek weryfikacji prawidłowości wypełnienia karty. Przedsiębiorca jest profesjonalistą, od którego należy wymagać należytej staranności przy wykonywaniu przez niego działalności gospodarczej, w tym także znajomości podstawowych przepisów dotyczących jego działalności w zakresie transportu.

Skład orzekający

Grażyna Śliwińska

przewodniczący sprawozdawca

Izabela Głowacka-Klimas

członek

Małgorzata Grzelak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku prawidłowego wypełniania kart opłat drogowych oraz odpowiedzialności przedsiębiorcy za naruszenia przepisów przez kierowców, w tym zakazów ruchu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących opłat za przejazd po drogach krajowych i zakazów ruchu temperaturowego obowiązujących w momencie wydania orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady odpowiedzialności przedsiębiorcy w transporcie drogowym i rygorystyczne wymogi dotyczące dokumentacji opłat. Jest to typowa sprawa administracyjna, ale z praktycznymi implikacjami dla firm transportowych.

Niewypełniona karta opłaty drogowej to jak brak opłaty? Sąd wyjaśnia obowiązki przewoźników.

Dane finansowe

WPS: 5100 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 16/07 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-04-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-01-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grażyna Śliwińska /przewodniczący sprawozdawca/
Izabela Głowacka-Klimas
Małgorzata Grzelak
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka – Klimas Asesor WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi R. GmbH & Co.KG, N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz w okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń w ruchu oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2006 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez R. Gmbh & CO. KG N. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2006 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5100 zł, w zakresie zakwestionowanym co do 4000 zł – utrzymał decyzję w mocy.
Jako podstawę prawną wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późniejszymi zmianami), art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zmianami) oraz lp. 4.1 lp. 13.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zmianami), § 4 ust. 1 i 2 oraz § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zmianami), § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 sierpnia 2003 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach (Dz. U. Nr 161, poz. 1565).
Podstawę faktyczną decyzji stanowiły następujące ustalenia:
Zaskarżoną decyzją pierwszoinstancyjną nałożono na stronę karę pieniężną w wysokości 5100 (pięciu tysięcy stu) złotych, z tym, że odwołanie dotyczyło nałożenia kary pieniężnej w wysokości 4000 (czterech tysięcy) złotych.
Zakwestionowany zakres dotyczył ustalenia, że w dniu kontroli [...] lipca 2006 r. (sobota) o godz. 11.00, kierowca, Pan P. K. okazał dwie dobowe karty opłaty za przejazd po drogach krajowych seria i numer [...] oraz [...]. Winiety zostały zakupione [...] lipca 2006 r. i nie posiadały żadnych wpisów w wymaganych polach. Ponadto stwierdzono wykonywanie przewozu drogowego w okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń w ruchu wprowadzonych dla określonej kategorii pojazdów ze względu na uplastycznienie nawierzchni bitumicznych.
Powyższe wynikało z powołanego przez organ protokołu kontroli Nr [...] oraz materiału dowodowego.
W odwołaniu od niniejszej decyzji strona podnosiła, iż kierowca przedstawił do kontroli dwie karty opłat, których nie wypełnienie nie jest równoznaczne z nieuiszczeniem opłaty. Wobec tego, że skarżący jest przedsiębiorcą niemieckim nie miał możliwości zapoznania się z zakazem ruchu obowiązującym w dniu [...] lipca 2006 r.
Organ odwoławczy cytując powołując się na wskazaną podstawę prawną przyjął, że kierowca pan P. K. okazał do kontroli karty opłaty za przejazd po drogach krajowych, które nie stanowiły dowodu uiszczenia opłaty za korzystanie z tych dróg. Okazane w momencie kontroli dobowe karty opłaty, nie zawierały jakichkolwiek wpisów w rubrykach: numer rejestracyjny pojazdu, ważna od i ważna do, tj. dzień, miesiąc, rok, godziny i minuty, dlatego też były nieważne i nie stanowiły dowodu uiszczenia opłaty.
Główny Inspektor Transportu Drogowego zważył, iż w przedmiotowym stanie faktycznym zachodzą przesłanki do uznania, iż w chwili kontroli doszło do naruszenia przepisów prawa w zakresie obowiązku uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych, w związku z czym, organ pierwszej instancji prawidłowo ocenił stan faktyczny oraz dokonał prawidłowego zastosowania przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz przepisów wykonawczych. Nie uwzględnił argumentów podnoszonych w odwołaniu jako podstawy do zmiany decyzji. Fakt, iż kierowca posiadał karty opłaty w czasie kontroli nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż powinien mieć je prawidłowo wypełnione. Karta wypełniona w nieprawidłowy sposób, czyli niezgodny z wyznacznikami określonymi w § 5 ust. 1, 3, 4 i 5 rozporządzenia w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych, a także zawierająca poprawki, nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty za korzystanie z dróg krajowych, dlatego właściwym było zaklasyfikowanie naruszenia zgodnie z lp. 4.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Skutek prawny uiszczenia opłaty wywołuje tylko i wyłącznie posiadanie karty opłaty prawidłowej pod każdym względem, a więc odpowiedniej do wykonywanego przejazdu oraz wypełnionej w całości i bez poprawek. Innymi słowy uznał, że tylko prawidłowo wypełniona, przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi wyłączny dowód potwierdzający uiszczenie świadczenia, a okazane podczas kontroli drogowej karty nie posiadały żadnych wpisów w rubrykach: numer rejestracyjny pojazdu i ważna od oraz ważna do: dzień, miesiąc, rok, godziny i minuty. Nie można ich było zatem przyporządkować do kontrolowanego pojazdu, ani określić terminu ich ważności z powodu niewpisanych dni, miesięcy, roku, godzin i minut. Rzeczą skarżącego jest takie organizowanie prowadzonej przez siebie działalności, aby przestrzegać obowiązujących przepisów, czego przedsiębiorca z całą pewnością nie dopełnił, a czego konsekwencją jest kara pieniężna.
Organ II instancji stwierdził, iż wewnętrzną sprawą kontrolowanej firmy, jest taki dobór pracowników, który zapewni jej sprawne i prawidłowe funkcjonowanie. Za działania i zaniechania kierowcy odpowiedzialność administracyjno-prawną ponosi przedsiębiorca trudniący się transportem. Organ orzekający kieruje się stanem faktycznym z chwili kontroli. Ponadto sankcjonowanie naruszeń administracyjno-prawnych nie opiera się na stwierdzeniu winy, lecz na samym naruszeniu przepisu, w tym wypadku lp. 4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym.
Uzasadniając podstawę prawną stwierdził, że karta opłaty niewypełniona lub wypełniona w sposób inny niż określony w ust. 1 i ust. 3-5. a. także zawierająca poprawki nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. Stosownie do art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podczas przejazdu po drogach krajowych kierowca pojazdu obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, między innymi dowód uiszczenia opłaty za korzystanie z tych dróg. W myśl § 4 rozporządzenia w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych, uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu zgodnie z § 5. Zatem jedynie wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi dokument potwierdzający wniesienie opłaty.
Odnośnie drugiego naruszenia, to zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach, w przypadku wystąpienia na drogach uplastycznienia nawierzchni bitumicznych, wywołanego wysokimi temperaturami, wprowadza się na tych drogach ograniczenia ruchu pojazdów i zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton, z wyłączeniem autobusów, poprzez zakaz ich ruchu na obszarze całego kraju lub jego części w godzinach od 11.00 do 22.00.
W związku z powyższymi przepisami w dniu [...] lipca 2006 r. od godz. 11.00 do godz. 22.00 obowiązywał zakaz ruchu po drogach samochodów ciężarowych i zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton.
Bezsprzecznym jest, iż dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów przekraczała 12 ton. Nie budzi również wątpliwości, że kontrola drogowa miała miejsce w dniu [...] lipca 2006 r. o godz. 16.35, czyli już w okresie obowiązywania tzw. "temperaturowego zakazu ruchu pojazdów". Potwierdza to protokół kontroli nr [...]. Organ wskazał, że stosownie do ust. 2 powoływanego § 1, informację o terminach rozpoczęcia i zakończenia ograniczeń, o których mowa w ust. 1, oraz o obszarze ich obowiązywania podaje do publicznej wiadomości w środkach masowego przekazu Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad.
Konsekwencją nie przestrzegania tego przepisu jest odpowiedzialność przewidziana w lp. 13.1 załącznika do w/w ustawy, który karą pieniężną w wysokości 1.000 złotych sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego o okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń w ruchu wprowadzonych dla określonej kategorii pojazdów ze względu na uplastycznienie nawierzchni bitumicznych.
Odnosząc się do argumentów strony zawartych w odwołaniu dotyczących niewiedzy kierowcy o zakazie ruchu, stwierdził, że nie mogą być podstawą do zmiany decyzji. Podnosił, że przedsiębiorca jest profesjonalistą, od którego należy wymagać należytej staranności przy wykonywaniu przez niego działalności gospodarczej, w tym także znajomości podstawowych przepisów dotyczących jego działalności w zakresie transportu, skoro go wykonuje. Akty te zostały opublikowane w przewidziany prawem sposób.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie firma R. GMBH & CO.KG zaskarżyła w części decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] października 2006 r. utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego we [...] z dnia [...] lipca 2006 r. w zakresie zakwestionowanym w odwołaniu dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł z tytułu wykonywania przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd na drogach krajowych oraz nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1.000 zł z tytułu wykonywania przewozu drogowego w okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń w ruchu wprowadzonych dla określonej kategorii pojazdów ze względów na uplastycznienie nawierzchni bitumicznych.
Domagała się w tej części uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania.
Zarzuciła:
• naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami, powoływanej dalej jako p.p.s.a.):
- przez przyjęcie domniemania nie znajdującego oparcia w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.), że niewypełnienie karty opłaty za przejazd po drogach krajowych (winiety) uważane jest za brak dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty i w związku z tym podlega sankcji w postaci kary pieniężnej przewidzianej w pkt 4.1 załącznika do powyższej ustawy, tj. naruszenie art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy o transporcie drogowym oraz pkt 4.1 załącznika do ustawy;
- przez zastosowanie jako podstawy prawnej, upoważniającej do nałożenia kary pieniężnej, przepisu § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.), mimo iż przepis ten, zawierający w ust. 6 domniemanie, iż niewypełnienie karty opłaty za przejazd po drogach krajowych (winiety) oznacza brak dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty - został wydany z przekroczeniem granic upoważnienia zawartego w art. 42 ust. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, przez co naruszył art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, a nadto, przez wkroczenie w sferę praw i wolności obywateli zastrzeżona dla materii ustawowej, przepis ten naruszył art. 31 ust. 3 w zw. z art. 2 Konstytucji RP;
- przez zastosowanie § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 sierpnia 2003 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach (Dz. U. Nr 161, poz. 1565), który to przepis nie określił w sposób precyzyjny, zgodny z zasadami prawidłowej legislacji, warunków wprowadzenia ograniczeń w ruchu pojazdów, pozostawiając tę kwestię Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad, a więc organowi powołanemu do stosowania prawa a nie do jego stanowienia, tj. naruszenie art. 2 Konstytucji RP;
- przez przyjęcie, że opublikowana w środkach masowego przekazu informacja o ograniczeniach oraz zakazie ruchu pojazdów w oznaczonym dniu i na oznaczonym obszarze kraju - stanowi powszechnie obowiązujący przepis prawa, którego naruszenie zagrożone jest karą pieniężną.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie. Wskazywał, że okazana w czasie kontroli drogowej karta nie zawierała wszystkich wymaganych wpisów. Na podstawie takiej karty nie można ustalić, że była ona wypełniona celem użycia wyłącznie dla potrzeb przewozów realizowanych ściśle określonym pojazdem w ściśle określonym przedziale czasowym. Nie może więc być dowodem uiszczenia opłaty.
Odnośnie drugiego naruszenia uznał za bezsporne, iż pojazd poruszał się w okresie obowiązywania zakazu w ruchu wprowadzonych dla określonej kategorii pojazdów ze względu na uplastycznienie nawierzchni bitumicznych, co uprawniało organ I instancji do nałożenia kary pieniężnej, utrzymanej w mocy przez organ odwoławczy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem materialnym i przepisami procesowymi.
Badając pod tym kątem zaskarżone decyzje Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, stąd skarga jest nieuzasadniona.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że decyzja została wydana na podstawie bezspornego stanu faktycznego, a zatem organ zasadnie przypisał przedsiębiorcy wykonującemu transport drogowy odpowiedzialność administracyjną w oparciu o wskazane w zaskarżonej decyzji przepisy:
Podkreślić należy, że protokół kontroli został podpisany przez kierowcę bez żadnych zastrzeżeń w zakresie jej wyników. Natomiast Sąd nie podziela odmiennej oceny prawnej i faktycznej tego stanu, dokonanej przez stronę.
Sąd podzielił pogląd organu, z którego wynika, że organ pierwszej instancji prawidłowo ocenił stan faktyczny i zastosował wskazane przepisy ustawy o transporcie drogowym.
Należy podnieść, że uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych jest ściśle sformalizowane i nie polega tylko na wykupieniu odpowiedniej karty opłaty, ale i na jej wypełnieniu w sposób wskazany w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych. Skutek prawny uiszczenia opłaty wywołuje tylko i wyłącznie posiadanie prawidłowo wypełnionej karty opłaty, odpowiedniej do wykonywanego przejazdu oraz wypełnionej w całości i bez poprawek. Tylko prawidłowo wypełniona, przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi wyłączny dowód potwierdzający uiszczenie świadczenia. Na przedsiębiorcy spoczywa również obowiązek weryfikacji prawidłowości wypełnienia karty.
Twierdzenie o uiszczeniu opłaty drogowej na podstawie złożonej po kontroli karty dobowej, która jest de facto blankietem nie oznaczonym ani co do tożsamości pojazdu, ani co do okresu ważności opłaty – uwzględnione być nie mogło. Karta taka może być wypełniona przez przedsiębiorcę w innym czasie, dla innego pojazdu, może też zostać zbyta.
Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym za przejazd po drogach krajowych przedsiębiorcy wykonujący na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne obowiązani są uiszczać opłaty.
W ust. 7 tego przepisu upoważnił ministra właściwego do spraw transportu, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, do określenia, w drodze rozporządzenia, rodzaju i stawek opłat za przejazd po drogach krajowych, zgodnie z zasadami określonymi w ust. 2, oraz trybu wnoszenia i sposobu rozliczania tej opłaty w przypadku niewykorzystania w całości lub w części dokumentu potwierdzającego jej wniesienie za okres półroczny lub roczny z przyczyn niezależnych od przedsiębiorcy, a także wzory dokumentów potwierdzających wniesienie tej opłaty. Nie ulega zatem wątpliwości, że upoważnienie obejmowało określenie trybu wnoszenia opłaty
Tryb ten przewiduje, że uiszczenie opłaty następuje to poprzez nabycie karty opłaty, która podlega wypełnieniu zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych. Dopiero prawidłowo wypełniona, zgodnie z § 5 powoływanego rozporządzenia, przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi wyłączny dowód potwierdzający uiszczenie tego świadczenia. Kartę wypełnia się przed rozpoczęciem przejazdu przez wpisanie w odpowiednim miejscu numeru rejestracyjnego pojazdu, dat i godzin określających termin ważności karty, daty wydania karty oraz oznaczenie emisji spalin pojazdu samochodowego.
Art. 87 ust. 1 cytowanej ustawy, podczas przejazdu po drogach krajowych kierowca pojazdu obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli między innymi wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku.
Ustawodawca wyraźnie w art. 87 ust. 3 ustawy na przedsiębiorcę nałożył obowiązek wyposażenia kierowcy wykonującego transport drogowy w wymagane prawem dokumenty, w tym dowód potwierdzający wniesienie opłaty za przejazd tego pojazdu po drogach krajowych – kartę opłaty. Dokumentem potwierdzającym wniesienie opłaty jest przede wszystkim prawidłowe wypełnienie karty przed przejazdem drogą krajową.
Z tego względu nie stanowi potwierdzenia wniesienia opłaty za przejazd okazanie blankietu wykupionej karty całkowicie niewypełnionej, innymi słowy - nie skasowanej. W przypadku kart, których wypełnienie ustawodawca powierzył przedsiębiorcy – siedmiodniowej i dobowej - tylko okazana w chwili kontroli i wypełniona karta stanowi dowód jej uiszczenia.
Z tego względu organ zasadnie zastosował art. 92 ust. 1 cytowanej ustawy przyjmując wykonywanie transport drogowy z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających z przepisów ustawy, co podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia – zgodnie z ust. 4 art. 92 - określa załącznik do ustawy. Z tego względu organ prawidłowo zastosował stawkę 3.000 zł kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty - określone w załączniku jako lp. 1.4.1.
Identyczny pogląd wyraził – w sytuacji braku wpisu na karcie tylko nr rejestracyjnego – Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 26 lipca 2005 r. w sprawie OSK 1875/04 (niepubl.)
Z kolei w wyroku tutejszego Sądu w sprawie VI SA/Wa 752/04 z dnia 18 lutego 2005 r. zaprezentowane zostało stanowisko, iż karta opłaty drogowej za przejazd drogą krajową jest związana z konkretnym pojazdem, w określonym czasie i stanowi dowód uiszczenia należnej opłaty za taki przejazd, co oznacza, że karta, która w związku z brakiem danych dotyczących pojazdu lub okresu jej ważności, może zostać użyta dla kilku przewozów, np. innym pojazdem lub w innym czasie, nie jest dowodem uiszczenia opłaty za konkretny przejazd. Na przedsiębiorcę wykonującego przewóz z taka kartą opłaty drogowej może zostać nałożona kara pieniężna za naruszenie obowiązku określonego w art. 42 ust.1 ustawy o transporcie drogowym za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty, na podstawie art. 92 ust.1 tej ustawy. (Cytowany wyrok z powyższą tezą został zakwalifikowany przez Zespół Izby Ogólnoadministracyjnej NSA do ogłoszenia w zbiorze urzędowym orzeczeń NSA i WSA)
Wobec powyższego wywody co do niezgodności cytowanego rozporządzenia z Konstytucją RP nie znajdują uzasadnienia.
Sąd nie podzielił zarzutów naruszenia prawa materialnego w zakresie zastosowania § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 sierpnia 2003 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach (Dz. U. 03.161.1565).
Przepis ten został wydany na podstawie ustawowej normy art. 10 ust. 11 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r., Nr 58, poz. 515, z późn. zm.) i stanowi, ze w przypadku wystąpienia na drogach uplastycznienia nawierzchni bitumicznych, wywołanego wysokimi temperaturami, wprowadza się na tych drogach ograniczenia ruchu pojazdów i zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton, z wyłączeniem autobusów, poprzez zakaz ich ruchu na obszarze całego kraju lub jego części w godzinach od 11.00 do 22.00.
Tryb podania informacji przewidziany jest w ust. 2 ( informację o terminach rozpoczęcia i zakończenia ograniczeń, o których mowa w ust. 1, oraz o obszarze ich obowiązywania podaje do publicznej wiadomości w środkach masowego przekazu Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad) oraz ust. 3. Stanowi on, że informacje, o których mowa w ust. 2, przekazywane są ponadto:
1) ministrowi właściwemu do spraw zagranicznych;
2) Ministrowi Obrony Narodowej;
3) ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych;
4) Komendantowi Głównemu Policji;
5) Komendantowi Głównemu Straży Granicznej;
6) Komendantowi Głównemu Państwowej Straży Pożarnej;
7) Prezesowi Polskiej Agencji Prasowej;
8) Prezesowi Telewizyjnej Agencji Informacyjnej;
9) Prezesowi Informacyjnej Agencji Radiowej;
10) Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego;
11) wojewodom i marszałkom województw właściwym dla obszaru objętego ograniczeniem.
Ponadto w świetle ust. 4 w czasie obowiązywania ograniczeń, o których mowa w ust. 1, Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad w W. oraz jej oddziały w województwach objętych ograniczeniem prowadzą punkty informacji drogowej.
Poza sporem jest, że kierowca poruszał się pojazdem w okresie obowiązywania zakazu.
Sąd nie podzielił wywodów skarżącego w zakresie dopuszczalności sposobu informacji o zakazie ruchu na drogach publicznych pojazdów powyżej 12 t w sytuacji uplastycznienia tych dróg wywołanego wysoką temperaturą.
W związku z powyższym, w części zaskarżonej decyzje nie naruszają obowiązującego w dacie jej wydania prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy i skarga jako niezasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002., Nr 153, poz.1270 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI