II GSK 1118/19

Naczelny Sąd Administracyjny2022-03-31
NSAAdministracyjneŚredniansa
ochrona fizycznapracownik ochronyskreślenie z listypostępowanie karneprawo administracyjneustawa o ochronie osób i mieniadomniemanie niewinnościNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą skreślenia pracownika ochrony fizycznej z listy z powodu wszczęcia postępowania karnego o przestępstwo umyślne, uznając, że przepis prawa nie wymaga prawomocnego skazania.

Skarżący G. G. złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA, który oddalił jego skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji o skreśleniu go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Głównym zarzutem było naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym konstytucyjnych zasad domniemania niewinności i proporcjonalności, poprzez skreślenie bez prawomocnego skazania. NSA oddalił skargę, uznając, że wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne jest wystarczającą przesłanką do skreślenia z listy zgodnie z ustawą o ochronie osób i mienia.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną G. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wcześniej oddalił skargę skarżącego na decyzję Komendanta Głównego Policji o skreśleniu go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Podstawą decyzji administracyjnej było wszczęcie postępowania karnego wobec skarżącego o przestępstwo umyślne. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, w tym zasad konstytucyjnych, oraz przepisów postępowania, argumentując, że skreślenie bez prawomocnego skazania jest nieproporcjonalne i narusza domniemanie niewinności. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zgodnie z art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, samo wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne jest wystarczającą przesłanką do skreślenia z listy. Sąd podkreślił, że przepis ten nie wymaga prawomocnego skazania, a ustalenie faktu wszczęcia postępowania karnego jest wystarczające dla organu administracji. NSA odrzucił również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dotyczącego zawieszenia postępowania, uznając, że wynik postępowania karnego nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu tego przepisu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne jest wystarczającą przesłanką do skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej zgodnie z art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, który stanowi o skreśleniu pracownika ochrony w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne lub wszczęcia postępowania karnego o takie przestępstwo, nie wymaga prawomocnego skazania. Wystarczające jest samo wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (23)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.m. art. 29 § ust. 6 pkt 1

Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia

u.o.m. art. 29 § ust. 8

Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 177 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.m. art. 42 § ust. 3

Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia

u.o.m. art. 32

Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia

u.o.m. art. 31 § ust. 3

Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia

u.o.m. art. 26 § ust. 3

Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 65 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.k. art. 157 § § 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego (art. 29 ust. 6 pkt 1 u.o.m. w zw. z art. 42 ust. 3, art. 32 i art. 31 ust. 3 w zw. z art. 65 ust. 1 Konstytucji RP) przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Naruszenie przepisów postępowania (art. 6, 7, 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.).

Godne uwagi sformułowania

W rozpatrywanej sprawie spór prawny dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Komendanta Głównego Policji w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem. Z przywołanego przepisu prawa wynika, że pracownika ochrony skreśla się z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w przypadku, gdy pracownik ochrony fizycznej został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo. Wystarczające jest bowiem ustalenie faktu wszczęcia postępowania karnego o przestępstwo umyślne. Jeżeli bowiem, przesłanką wydania decyzji, o której mowa w art. 29 ust. 6 pkt 1 przywołanej ustawy jest – co trzeba podkreślić – skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęcie postępowania karnego o takie przestępstwo, to wobec konwencji językowej, którą na gruncie tego przepisu prawa operuje ustawodawca nie sposób jest twierdzić, że wynik wszczętego wobec strony skarżącej postępowania karnego w sprawie o przestępstwo umyślne miałby stanowić kwestię prejudycjalną, w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Skład orzekający

Andrzej Skoczylas

przewodniczący

Grzegorz Wałejko

sprawozdawca

Wojciech Kręcisz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisu art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia w kontekście wszczęcia postępowania karnego jako podstawy do skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego przepisu ustawy o ochronie osób i mienia i może mieć ograniczoną stosowalność do innych sytuacji wymagających prawomocnego skazania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego konsekwencji wszczęcia postępowania karnego dla wykonywania zawodu pracownika ochrony. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i karnym.

Czy wszczęcie postępowania karnego wystarczy do utraty licencji pracownika ochrony? NSA wyjaśnia.

Sektor

usługi

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 1118/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-09-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Skoczylas /przewodniczący/
Grzegorz Wałejko /sprawozdawca/
Wojciech Kręcisz
Symbol z opisem
6179 Inne o symbolu podstawowym 617
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 881/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-02-08
II GZ 340/18 - Postanowienie NSA z 2018-10-10
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 184,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2017 poz 2213
art. 29 ust. 6 pkt 1 i ust. 8
Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia - tekst jedn.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 97 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia del. WSA Grzegorz Wałejko (spr.) po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej G. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 881/18 w sprawie ze skargi G. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 8 marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od G. G. na rzecz Komendanta Głównego Policji 240 (dwieście czterdzieści) złotych z tytułu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 8 lutego 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 881/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę G. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 8 marca 2018 r. nr [...], w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu orzeczeniu, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), zarzucił naruszenie:
I. prawa materialnego tj. art. 29 ust. 6 pkt 1 u.o.m. w zw. z art. 42 ust. 3, art. 32 i art. 31 ust. 3 w zw. z art. 65 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na niesłusznym uznaniu, że dopuszczalne i zgodne z konstytucyjnymi zasadami domniemania niewinności, równości wobec prawa i proporcjonalności jest zastosowanie wobec osoby, która nie została skazana prawomocnym wyrokiem sądu karnego surowej, nieodwracalnej sankcji w postaci skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, niezależnie od typu przestępstwa jakie jest zarzucane podejrzanemu, społecznej szkodliwości zarzucanego czynu, warunków osobistych podejrzanego oraz związku lub brak związku pomiędzy zarzucanym czynem a wykonywaniem pracy w zakresie ochrony osób i mienia.
II. przepisów postępowania:
1. art. 6, art. 7 oraz art. 8 k.p.a. poprzez ich niewłaściwą wykładnię skutkująca wydaniem w niniejszej sprawie decyzji orzekającej o skreśleniu skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej,
2. art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, nieuwzględnienie okoliczności dotyczących charakteru zarzucanego skarżącemu czynu, okoliczności przedmiotowego zdarzenia, skutków skreślenia skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony dla skarżącego i jego rodziny,
3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak zawieszenia przedmiotowego postępowania, do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia toczącego się postępowania karnego pod sygn. akt. II K 271/18 przed Sądem Rejonowym w [...], w sytuacji uzasadnionych wątpliwości w zakresie popełnionego przez skarżącego zarzucanego mu czynu.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego, według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawi e naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
W rozpatrywanej sprawie spór prawny dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Komendanta Głównego Policji w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku – najogólniej rzecz ujmując – wynika, że wobec wszczęcia wobec strony skarżącej postępowania karnego o przestępstwo umyślne, za uprawnione należało uznać stanowisko organu administracji publicznej odnośnie do zaktualizowania się przesłanek wydania decyzji, o której mowa w art. 29 ust. 8 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia, a mianowicie decyzji o skreśleniu strony z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
Skarga kasacyjna, której zarzuty wyznaczają, zgodnie z zasadą dyspozycyjności, granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie uzasadnia twierdzenia, że rezultat tej kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie wyroku Sądu I instancji, której konsekwencją powinno być jego uchylenie.
Ocenę zarzutów kasacyjnych należy poprzedzić koniecznym w rozpatrywanej przypomnieniem, że podstawowy charakter skargi kasacyjnej, jako środka zaskarżenia wynika przede wszystkim z faktu, że umożliwia ona z inicjatywy stron oraz niektórych organów państwowych dokonanie przez Naczelny Sąd Administracyjny kontroli wyroków wydawanych w pierwszej instancji przez wojewódzkie sądy administracyjne oraz niektórych wymienionych w tym przepisie postanowień tych sądów kończących postępowanie w sprawie sądowoadministracyjnej, a istotą wywołanego skargą kasacyjną postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym jest weryfikacja, w granicach wyznaczonych stawianymi zarzutami kasacyjnymi, zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania, nie zaś – co trzeba podkreślić – ponowne rozpoznanie sprawy w jej całokształcie.
Jeżeli tak, to ocena ta nie może pomijać znaczenia konsekwencji wynikających z faktu, że w przypadku skargi kasacyjnej – będącej kwalifikowanym środkiem zaskarżenia – czytelność sformułowanego w niej komunikatu jest istotna z tego powodu, że ustawa wiąże powstanie określonych skutków procesowych nie tylko – co trzeba podkreślić – z samym wniesieniem tego pisma (jak w przypadku skargi czy też zażalenia), ale także z jego treścią (zob. wyrok NSA z dnia 13 października 2017 r., sygn. akt II FSK 1445/17). Nie może również abstrahować od znaczenia konsekwencji wynikających zasady dyspozycyjności obowiązującej w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – o której mowa była powyżej – a które wyrażają się w tym, że Sąd ten nie może domniemywać granic zaskarżenia wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego, albowiem te wyznaczają zarzuty skargi kasacyjnej, a nie jest dopuszczalna rozszerzająca wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków, uzupełnianie, konkretyzowanie, uściślanie lub interpretowanie niejasno sformułowanych zarzutów kasacyjnych, czy też nadawanie im innego znaczenia niż wynika to z ich treści i towarzyszącej im argumentacji, czy też stawianie jakichkolwiek hipotez i snucie domysłów w zakresie uzasadnienia podstaw kasacyjnych i domniemywanie tym samym intencji wnoszącego skargę kasacyjną (zob. np. wyroki NSA z dnia: 10 marca 2021 r., sygn. akt II OSK 1492/18; 19 stycznia 2021 r., sygn. akt II OSK 2523/20; 17 grudnia 2020 r., sygn. akt II GSK 832/18; 16 lipca 2020, sygn. akt I GSK 611/20).
Odnosząc się – z perspektywy przedstawionych uwag wprowadzających – do istoty spornej w sprawie kwestii trzeba przede wszystkim podkreślić, że jeżeli przedmiot postępowania (przedmiot sprawy) determinują normy prawa materialnego (w relacji do których normy procesowe pełnią jedynie funkcję instrumentalną), które wyznaczają zakres postępowania wyjaśniającego w sprawie i koniecznych do przeprowadzenia w nim ustaleń – albowiem to one właśnie stanowią podstawę przyznania uprawnienia, zwolnienia z obowiązku, nałożenia obowiązku, cofnięcia lub uszczuplenia uprawnień – wyznaczając tym samym zbiór koniecznych do załatwienia sprawy faktów, to z punktu widzenia przedmiotu rozpatrywanej sprawy determinowanego przepisem art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, ten właśnie przepis prawa wyznaczał zbiór koniecznych do załatwienia sprawy prawnie relewantnych faktów.
Z przywołanego przepisu prawa wynika, że pracownika ochrony skreśla się z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w przypadku, gdy pracownik ochrony fizycznej został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo.
W rozpatrywanej sprawie zasadnicze znaczenie miało więc ustalenie odnoszące się do zaistnienia okoliczności opisanych w hipotezie normy prawnej rekonstruowanej z przywołanego przepisu prawa.
W rozpatrywanej sprawie nie jest sporne, że postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. stronie skarżącej został postawiony zarzut popełnienia czynu z art. 157 § 1 k.k. w zbiegu z art. 50 ustawy o ochronie osób i mienia w związku z art. 11 § 2 k.k., a więc czynu popełnionego z winy umyślnej, co wobec treści art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia aktualizowało określoną tym przepisem prawa przesłankę wydania decyzji, o której mowa w art. 29 ust 8 przywołanej ustawy – "[...] został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo."
Uwzględniając powyższe nie sposób jest więc twierdzić, że przeprowadzone w rozpatrywanej sprawie ustalenia oraz dowody stanowiące podstawę tychże ustaleń, nie były wystarczające dla wydania zaskarżonej decyzji, jak podnosi to strona skarżąca na gruncie zarzutu z pkt II ppkt 2 petitum skargi kasacyjnej, zarzucając naruszenie art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Z punktu widzenia stosowania art. 29 ust. 6 pkt 1 przywołanej ustawy obojętne są bowiem podnoszone przez stronę okoliczności, a mianowicie charakter zarzucanego czynu, okoliczności przedmiotowego zdarzenia, czy też skutki skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony. Wystarczające jest bowiem ustalenie faktu wszczęcia postępowania karnego o przestępstwo umyślne.
O braku zasadności tego zarzutu kasacyjnego, a także zarzutu naruszenia art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. (pkt II ppkt 1 petitum skargi kasacyjnej), a co za tym idzie o braku ich skuteczności, trzeba wnioskować również na podstawie znaczenie konsekwencji wynikających z art. 174 pkt 2 w związku z art. 176 p.p.s.a.
Zwłaszcza, że – co wymaga przypomnienia – ocena zarzutów opartych na podstawie z pkt 2 art. 174 p.p.s.a. nie może pomijać znaczenia tej prawnie doniosłej okoliczności, że przez "wpływ", o którym mowa we wskazanym przepisie prawa, należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego I instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Wynikającym z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest więc, nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno się wiązać z uprawdopodobnieniem istnienia wpływu zarzucanego ich naruszenia na wynik sprawy. To zaś oznacza obowiązek wykazania oraz uzasadnienia, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia, a w sytuacji, gdyby do nich nie doszło wyrok sądu administracyjnego I instancji byłby (mógłby być) inny.
Analiza uzasadnienia skargi kasacyjnej (zob. s 2 – 6) nie udziela odpowiedzi na pytanie na czym dokładnie – w tym zwłaszcza w świetle przedstawionych wymogów – miałoby polegać zarzucane naruszenie przepisów postępowania w relacji do określonych nimi i adresowanych do wojewódzkiego sądu administracyjnego I instancji wzorców kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a w rezultacie, jaki miałby być wpływ zarzucanych naruszeń na wynik sprawy. Jeżeli tak, to w świetle wszystkich konsekwencji wynikających z zasady dyspozycyjności obowiązującej w postępowaniu przez Naczelnym Sądem Administracyjnym, o których była mowa powyżej, omawiane zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie mogły odnieść skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą.
W relacji do treści art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, nie sposób jest również twierdzić o naruszeniu przez Sąd I instancji art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., który stanowi o zawieszeniu postępowania administracyjnego, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Jeżeli bowiem, przesłanką wydania decyzji, o której mowa w art. 29 ust. 6 pkt 1 przywołanej ustawy jest – co trzeba podkreślić – skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęcie postępowania karnego o takie przestępstwo, to wobec konwencji językowej, którą na gruncie tego przepisu prawa operuje ustawodawca nie sposób jest twierdzić, że wynik wszczętego wobec strony skarżącej postępowania karnego w sprawie o przestępstwo umyślne miałby stanowić kwestię prejudycjalną, w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., którego naruszenie zarzuca na gruncie zarzutu z pkt II ppkt 3 petitum skargi kasacyjnej.
Zarzut ten nie jest usprawiedliwiony. Zwłaszcza gdy podkreślić, że zagadnienie wstępne, o którym mowa w przywołanym przepisie prawa, wiąże się z wystąpieniem przeszkody uniemożliwiającej rozstrzygnięcie sprawy stanowiąc przesłanką negatywną jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego.
W rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. – jak w pełni zasadnie należałoby wnioskować na podstawie jego treści, a także rodzaju, a tym samym istoty przeszkody procesowej, o której w nim mowa – zagadnienie wstępne, to zagadnienie, którego elementy konstrukcyjne są następując, a mianowicie: 1) wyłania się ono w toku postępowania administracyjnego; 2) jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu; 3) rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, zatem zagadnienie wstępne musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy; 4) istnieje zależność między rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji.
Z powyższego wynika, że zagadnienie wstępne to pewna kwestia o charakterze otwartym (tzn. jeszcze nie przesądzona), które – w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kp.a. – stanowi tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu (nie chodzi więc o wyjaśnienie nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy będącej przedmiotem postępowania), i które może stanowić odrębny przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem, co oznacza, że rozstrzygnięcie tego zagadnienia wstępnego przez ten inny organ lub sąd jest – co trzeba podkreślić – koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ, w postępowaniu przed którym wyłoniło się zagadnienie wstępne (por. np. wyrok NSA z dnia 21 lipca 1992 r., sygn. akt III SA 1041/92). Przy tym, co również ma swoje znaczenie, zależności (uprzedniego) rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego i rozpatrzenia sprawy administracyjnej nie można utożsamiać z wymogiem ukierunkowania tego ostatniego na określoną treść decyzji administracyjnej. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno "zależeć" – co trzeba podkreślić – rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle, nie zaś wydanie decyzji o określonej treści, albowiem prejudycjalności zachodzi tylko wówczas, gdy rozstrzygnięcie co do pewnej kwestii prawnej stanowi wiążącą przesłankę wydania decyzji w postępowaniu głównym (por. G. Łaszczyca, Zawieszenie ogólnego postępowania administracyjnego, Kraków, 2005, s. 100 oraz wyrok NSA z dnia 26 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 1792/19).
Istota kwestii prejudycjalnej wyraża się więc w tym, że brak jej uprzedniego rozstrzygnięcia wyklucza każde, to jest zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego (por. np. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1570/11; wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2015 r., sygn. akt II GSK 2699/14). To zaś, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na treść decyzji nie przesądza samo w sobie o istnieniu zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Przy tym – co nie mniej istotne – rekonstrukcja treści przywołanego przepisu prawa, aby mogła być uznana za prawidłową, nie może pomijać wynikającego z niego obowiązku ustalenia związku przyczynowego pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym, a o istnieniu takiej zależności, która musi mieć charakter bezpośredni, przesądza – co należy zaakcentować – treść przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej, tj. decyzji wydawanej w sprawie głównej (por. M, Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego LEX/el., 2018), co oznacza, że kwestia prejudycjalna ma charakter materialnoprawny, skoro w wyniku jej zaistnienia lub ujawnienia się, nie może być – zgodnie z zasadą aktualności – rozstrzygnięta sprawa administracyjna (por. W. Jakimowicz, O kwestii prejudycjalnej w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym, "Samorząd Terytorialny" 2003/10, s. 31).
Przedstawione podejście do rozumienie pojęcia "zagadnienia wstępnego", o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., nie uzasadnia więc stanowiska strony skarżącej, że jest nim w znaczeniu wynikającym z przywołanego przepisu prawa, wynik postępowania karnego w sprawie o zarzucone stronie skarżącej przestępstwo umyślne. Jeżeli bowiem – co ponownie trzeba podkreślić – przesłanką wydania decyzji, o której mowa w art. 29 ust. 8 przywołanej ustawy, jest skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęcie postępowania karnego o takie przestępstwo, a wobec strony skarżącej zostało wszczęte postępowanie karne o przestępstwo umyślne, to tym samym doszło również do zaktualizowania się przesłanki wszczęcia z urzędu przez właściwy organ postępowania w sprawie wydania tej decyzji, a mianowicie przesłanki, o której mowa w pkt 1 ust. 6 art. 29 wskazanej ustawy.
Ani więc ocena odnośnie do zaktualizowania się przesłanki wszczęcia wymienionego postępowania, ani też materialnoprawnej przesłanki wydania w tym postępowaniu decyzji o skreśleniu z listy kwalifikowanych pracowników ochrony, nie wykraczała poza zakres kompetencji właściwego rzeczowo organu, a więc innymi słowy nie wymagała tego, aby o wystąpieniu wymienionej materialnoprawnej przesłanek - to jest wszczęcia postępowania karnego o przestępstwo umyślne – wnioskować na podstawie uprzedniego rozstrzygnięcia przez sąd karny o stawianym stronie skarżącej zarzucie.
Nie jest również usprawiedliwiony zarzut z pkt I petitum skargi kasacyjnej, a mianowicie zarzut błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia w związku z art. 42 ust. 3, art. 32 i art. 31 ust. 3 w związku z art. 65 ust. 1 Konstytucji RP.
Odwołując się – w odpowiedzi na omawiany zarzut – do przyjmowanego w orzecznictwie sądowym podejścia do rozumienia formy naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, a w tym kontekście wymogów stawiania zarzutu błędnej wykładni prawa stanowiących konieczny warunek merytorycznego jego rozpoznania, wymaga przypomnienia, że błędna wykładnia prawa materialnego, o której mowa w pkt 1 art. 174 p.p.s.a., to wadliwe zrekonstruowanie normy prawnej z konkretnego przepisu (przepisów) prawa, wyrażające się w mylnym zrozumieniu jego (ich) treści (w tym, poprzez wadliwą klaryfikację znaczeń), a przez to w wadliwym ustaleniu jego (ich) sensu normatywnego przez sąd administracyjny I instancji, co – aby zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię mógł być rozpatrzony – wymaga wykazania na czym dokładnie polegała błędna wykładnia przepisu prawa, którego zarzut kasacyjny dotyczy oraz jaka powinna być jego wykładnia prawidłowa, i co jednocześnie oznacza potrzebę podjęcia merytorycznej polemiki ze stanowiskiem wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku odnośnie do tego rodzaju kwestii spornej – a więc innymi, słowy wymaga przeciwstawienia stanowisku nieprawidłowemu, stanowiska, które zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną jest prawidłowe (zob. np. wyrok NSA z dnia 6 listopada 2020 r., sygn. akt II GSK 742/20).
Z uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika, aby w odniesieniu do stawianej na gruncie omawianego zarzutu kasacyjnego kwestii spornej, strona skarżąca przeciwstawiła stanowisku Sądu I instancji prawidłowe – jej zdaniem – rozumienie przepisów prawa, których naruszenie zarzuca przez błędną ich wykładnię, w tym w zakresie, w jakim miałoby się to odnosić do kontekstu konstytucyjnego. Jeżeli tak, to stawiany na gruncie omawianego zarzutu kasacyjnego zarzut błędnej wykładni, nie mógł odnieść skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą.
Zwłaszcza, że w omawianym zakresie – oraz w relacji do wskazanych deficytów uzasadnienia zarzucanego błędu wykładni – za niewystarczające należało uznać ograniczenie się do przywołania pisma Rzecznika Praw Obywatelskich. Ponadto – co nie jest również bez znaczenia – stanowisku strony skarżącej prezentowanemu w uzasadnieniu skargi kasacyjnej należałoby przeciwstawić argument ze znaczenia konsekwencji, które w relacji do charakteru oraz funkcji zawodu pracownika ochrony uzasadniają potrzebę zapewnienia efektywnej kontroli działalności polegającej na ochronie osób i mienia motywowanej potrzebą zapewnienia ochrony interesu publicznego. Co więcej, również analiza warunków wpisu na listę kwalifikowanych pracowników ochrony (art. 26 ust. 3 ustawy o ochronie osób i mienia) – i abstrahując w tej mierze od znaczenia konsekwencji wynikających z art. 31 tej ustawy – w relacji do pierwotnie obowiązujących rozwiązań prawnych wymagających uzyskania licencji wydawanej w drodze decyzji administracyjnej (art. 30 wymienionej ustawy w poprzednim brzmieniu) oraz w relacji do – jak podnosi strona – umorzenia postępowania karnego, nie może pozostawać bez wpływu na ocenę odnośnie do braku nieodwracalnego charakteru skutku skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony.
Stanowisko strony skarżącej nie jest również usprawiedliwione w zakresie, w jakim na gruncie omawianego zarzutu kasacyjnego podnosi naruszenie art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia przez jego niewłaściwe zastosowanie.
W relacji do wyznaczonych tym przepisem prawa faktów podlegających ustaleniu w postępowaniu prowadzonym w sprawie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony – o czym mowa była powyżej – trzeba przede wszystkim podkreślić, że decyzja o skreśleniu z listy kwalifikowanych pracowników ochrony, jest decyzja związaną, a mianowicie decyzją, która – najogólniej rzecz ujmując – nie pozostawia organowi administracyjnemu "luzu decyzyjnego", jak określa się to w opisie wyboru konsekwencji prawnych normy prawa materialnego w decyzyjnym modelu stosowania prawa.
Wynika to z treści art. 29 ust. 6 pkt 1 przywołanej ustawy oraz rekonstruowanej na jego podstawie normy kompetencyjnej i normy materialnoprawnej, których zakres zastosowania nie pozostawia organowi administracji publicznej żadnego marginesu swobody w zakresie odnoszącym się do ustalenia (wyboru) konsekwencji wiążących się z zaistnieniem sytuacji opisanych w ich hipotezie. Jeżeli bowiem, na gruncie przywołanego przepisu prawa ustawodawca operuje konwencję językową, z której wynika, że w sytuacjach opisanych w jego hipotezie – a w sprawie nie jest sporne, że sytuacja taka zaistniała, albowiem wobec strony skarżącej zostało wszczęte postępowanie karne o przestępstwo umyślne – "pracownika ochrony skreśla się z listy kwalifikowanych pracowników ochrony", co następuje – jak wynika to z ust. 8 art. 29 tej ustawy – w drodze decyzji administracyjnej właściwego komendanta wojewódzkiego Policji, to za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że wobec kategorycznej i imperatywnej formy tak zredagowanej wypowiedzi normatywnej, organ administracji publicznej jest zobowiązany uczynić użytek z przyznanej mu kompetencji.
W świetle powyższego nie ma więc podstaw, aby za uzasadnione można było uznać twierdzenie o niewłaściwym zastosowaniu art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia w stanie faktycznym rozpatrywanej sprawy. Zwłaszcza – o czym mowa była powyżej – że jego ustalenia nie zostały podważone przez stronę skarżącą.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI