VI SA/Wa 1423/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił skargę na decyzję Prezesa NFZ odmawiającą refundacji kosztów leczenia ortodontycznego, gdyż placówka lecznicza nie miała podpisanej umowy z NFZ.
Skarga dotyczyła odmowy refundacji kosztów leczenia ortodontycznego P. M. w placówce, która nie miała podpisanej umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia. Sąd administracyjny uznał, że zgodnie z przepisami ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, refundacja jest możliwa tylko w placówkach posiadających umowę z NFZ, chyba że zachodzi przypadek nagły. Ponieważ leczenie miało charakter planowy, a placówka nie miała umowy, sąd oddalił skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę P. M. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia odmawiającą refundacji kosztów leczenia ortodontycznego. Skarżąca wnosiła o pokrycie kosztów leczenia syna w Zakładzie Ortodoncji Akademii Medycznej, który nie miał podpisanej umowy z NFZ. Organy NFZ odmawiały refundacji, powołując się na przepisy ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, które uzależniają prawo do świadczeń od posiadania umowy z Funduszem, chyba że występuje stan nagły. Sąd, analizując stan faktyczny i prawny, stwierdził, że leczenie miało charakter planowy, a placówka nie posiadała wymaganej umowy z NFZ. W związku z tym, zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy, brak było podstaw do refundacji kosztów leczenia ze środków publicznych. Sąd podkreślił, że świadczeniobiorca ma prawo wyboru lekarza spośród tych, którzy zawarli umowę z NFZ. W sytuacji braku umowy, koszty leczenia ponosi pacjent, chyba że jest to przypadek nagły, co nie miało miejsca w tej sprawie. Sąd oddalił skargę, uznając decyzję Prezesa NFZ za zgodną z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, Narodowy Fundusz Zdrowia nie ma obowiązku refundować kosztów leczenia wykonanego w placówce, która nie posiada podpisanej umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z NFZ, chyba że zachodzi przypadek nagły.
Uzasadnienie
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych stanowi, że podstawą udzielania świadczeń jest umowa między świadczeniodawcą a NFZ. Świadczeniobiorca ma prawo wyboru lekarza spośród tych, którzy zawarli umowę. Leczenie planowe w placówce bez umowy nie podlega refundacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.ś.o.z. art. 31 § 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych
Świadczeniobiorca ma prawo wyboru lekarza spośród tych, którzy zawarli umowę o świadczenie opieki zdrowotnej z NFZ.
u.ś.o.z. art. 132 § 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych
Podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych jest umowa między świadczeniodawcą a dyrektorem oddziału wojewódzkiego NFZ.
Pomocnicze
u.ś.o.z. art. 109 § 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych
u.ś.o.z. art. 15 § 2
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych
Świadczeniobiorcy mają prawo do świadczeń stomatologicznych finansowanych ze środków publicznych.
u.ś.o.z. art. 19 § 2
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych
NFZ może rozliczyć koszty leczenia w placówce bez umowy tylko w stanach nagłych i w niezbędnym zakresie.
u.ś.o.z. art. 102 § 5
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych
u.ś.o.z. art. 110
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Placówka lecznicza nie posiadała podpisanej umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia. Leczenie miało charakter planowy, a nie nagły. Świadczeniobiorca ma prawo wyboru lekarza spośród tych, którzy zawarli umowę z NFZ.
Odrzucone argumenty
Lekarze nie potrafili wskazać placówki z umową NFZ. Argumentacja skarżącej oparta na "nie tylko z punktu widzenia paragrafów".
Godne uwagi sformułowania
nie tylko z punktu widzenia paragrafów
Skład orzekający
Andrzej Czarnecki
sprawozdawca
Magdalena Bosakirska
przewodniczący
Małgorzata Grzelak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących refundacji świadczeń zdrowotnych przez NFZ w placówkach nieposiadających umowy, a także rozróżnienie między leczeniem planowym a nagłym."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego z 2005 roku, ale zasady dotyczące umów z NFZ pozostają aktualne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowy problem pacjentów z dostępem do świadczeń refundowanych przez NFZ, gdy wybierają placówki nieobjęte kontraktem. Jest to częsty dylemat, z którym borykają się ubezpieczeni.
“Czy NFZ musi płacić za leczenie, jeśli przychodnia nie ma z nim umowy?”
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 1423/05 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-10-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-25 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Andrzej Czarnecki /sprawozdawca/ Magdalena Bosakirska /przewodniczący/ Małgorzata Grzelak Symbol z opisem 652 Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych Skarżony organ Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia Andrzej Czarnecki WSA Małgorzata Grzelak Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2005 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy refundacji kosztów leczenia stomatologicznego oddala skargę Uzasadnienie Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2004 r. do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] I. M., jako przedstawicielka ustawowa P. M., wnosiła o pokrycie kosztów leczenia syna w Zakładzie Ortodoncji [...] Akademii Medycznej w [...]. W trakcie leczenia matka pacjenta dowiedziała się, iż Katedra i Zakład Ortodoncji [...] Akademii Medycznej w [...] nie ma podpisanej umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia o refinansowaniu leczenia. Pismem z dnia [...] stycznia 2005 r., skierowanym do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...], lekarz stomatolog specjalista ortodonta, z zakładu [...] "[...]" informował, iż z przekazu matki pacjenta wynikało, że Poradnia Ortodontyczna [...]AM była gotowa podjąć się leczenia jej syna. Wydała więc skierowanie P. M. do tej placówki leczniczej informując jednocześnie matkę, że może ponieść koszty leczenia. [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2005 r., na podstawie art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135), nie wyraził zgody na refundację kosztów leczenia ortodontycznego P. M. aparatem ruchomym w Zakładzie Ortodoncji [...] Akademii Medycznej w [...]. Powołując się na art. 15 ust. 2 pkt 7 w/w ustawy organ administracji stwierdził, że ubezpieczeni mają prawo do korzystania ze świadczeń stomatologicznych w ramach ubezpieczenia, jednakże w myśl art. 31 ust. 1 tej ustawy świadczeniobiorca ma prawo wyboru lekarza spośród tych, którzy zawarli umowę o świadczenie opieki zdrowotnej z Narodowym Funduszem Zdrowia. W takich sytuacjach świadczeniobiorcy przysługują świadczenia zdrowotne w ramach publicznych środków finansowych. Zgodnie z art. 19 ust. 2 i 4 w/w ustawy NFZ może rozliczyć ze świadczeniodawcą, który nie ma zawartej z Funduszem umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotne, koszty leczenia jedynie w przypadku stanów nagłych i to w niezbędnym zakresie. W rozpatrywanej sprawie zabieg, o którego refundację wnosił ubezpieczony, miał charakter planowy, zatem powołany przepis, mówiący o przypadkach nagłych, nie mógł mieć zastosowania. Od tej decyzji I. M., działając jako przedstawicielka ustawowa P. M., wniosła odwołanie przesyłając w załączeniu dokumenty zgromadzone w sprawie. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...], na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 i art. 110 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ administracji podał, iż zgodnie z art. 132 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych, podstawą udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej w ramach ubezpieczenia zdrowotnego jest umowa o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej zawarta pomiędzy świadczeniodawcą, a dyrektorem właściwego terenowo oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia. Na podstawie art. 31 w/w ustawy świadczeniobiorca ma prawo wyboru lekarza, w ramach gwarantowanych świadczeń z ubezpieczenia, spośród tych, którzy taką umowę zawarli. Ponieważ Katedra i Zakład Ortodoncji [...] Akademii Medycznej w [...] wymaganej umowy z NFZ nie zawarł, leczenie w tej placówce odbywa się poza systemem powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego, co oznacza brak podstawy do refundacji kosztów leczenia wykonanych przez ten zakład. Składając skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca, załączając dokumenty dołączone do odwołania, wnosiła o rozpoznanie sprawy "nie tylko z punktu widzenia paragrafów". W skardze został opisany przebieg choroby P. M., a nadto skarżąca podnosiła, iż lekarze z którymi miała kontakt nie umieli wskazać placówki, która miałaby podpisaną umowę z NFZ w zakresie leczenia choroby syna. W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, powołując się na argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji, wnosił o oddalenie skargi. Nadto organ administracji wskazał, iż z wyjaśnień dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wynika, że skarżąca była poinformowana przez pracowników tego oddziału o możliwości leczenia dziecka w placówkach, które miały podpisane stosowne umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 w/w ustawy). W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna. W rozpoznawanej sprawie zaskarżona została decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2005 r., odmawiająca P. M. sfinansowania kosztów leczenia ortodontycznego aparatem ruchomym w Zakładzie Ortodoncji [...] Akademii Medycznej w [...]. Decyzja oparta została w podstawie prawnej na art. 102 ust. 5 pkt 24, art. 110 i art. 132 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135). Przepis art. 102 ust. 5 pkt 24 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych określa kompetencje Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, natomiast art. 110 jest przepisem określającym organ do którego ubezpieczony może złożyć skargę od decyzji ostatecznej. Zgodnie z art. 15 ust. 1 i ust. 2 pkt 7 w/w ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych świadczeniobiorcy mają, na zasadach określonych w ustawie, prawo do świadczeń opieki zdrowotnej, których celem jest zachowanie zdrowia, zapobieganie chorobom i urazom, wczesne wykrywanie chorób, leczenie, pielęgnacja oraz zapobieganie niepełnosprawności i jej ograniczanie. Świadczeniobiorcy zapewnia się także i finansuje ze środków publicznych na zasadach i w zakresie określonych w ustawie świadczenia stomatologiczne. Skarżący, P. M., jest ubezpieczony i stosownie do art. 31 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych ma prawo wyboru lekarza dentysty spośród lekarzy dentystów, którzy zawarli umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Przysługuje mu także prawo do świadczeń zdrowotnych lekarza dentysty oraz materiałów stomatologicznych stosowanych przy udzielaniu tych świadczeń, zakwalifikowanych jako świadczenia gwarantowane (art. 31 ust. 2 wymienionej ustawy). Nadto jako dziecku, które nie ukończyło 18 lat, zgodnie z art. 31 ust. 3, przysługuje mu prawo do dodatkowych świadczeń zdrowotnych lekarza dentysty oraz materiałów stomatologicznych stosowanych przy udzielaniu tych świadczeń, zakwalifikowanych jako świadczenia gwarantowane dla tych osób. Jednakże, jak stanowi art. 132 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych, podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez Fundusz jest umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawarta pomiędzy świadczeniodawcą a dyrektorem oddziału wojewódzkiego Funduszu. W rozpoznawanej sprawie jest poza sporem, że Katedra i Zakład Ortodoncji [...] Akademii Medycznej w [...] wymaganej umowy z NFZ nie zawarł. Zatem Narodowy Fundusz Zdrowia żądanej refundacji leczenia nie mógł dokonać. Matka skarżącego wybierając placówkę, w jej nawet jak najwłaściwszej ocenie najlepszą do leczenia syna, była poinformowana, jak wynika z pisma z dnia [...] stycznia 2005 r. lekarza stomatologa specjalisty ortodonty skierowanego do Naczelnika Wydziału Świadczeń Zdrowotnych [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, o tym, że musi być przygotowana na poniesienie kosztów leczenia i wizyt lekarskich, jeżeli wybierze Poradnię Ortodontyczną [...] Akademii Medycznej w [...]. W stanach nagłych, stosownie do treści art. 19 ust. 1-4 w/w ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych, świadczenia opieki zdrowotnej są udzielane świadczeniobiorcy niezwłocznie. W przypadku gdy świadczenia opieki zdrowotnej w stanie nagłym są udzielane przez świadczeniodawcę, który nie zawarł umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, świadczeniobiorca ma prawo do tych świadczeń w niezbędnym zakresie. W razie braku możliwości udzielania świadczeń opieki zdrowotnej określonych w umowie o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy lub w związku z wystąpieniem siły wyższej, świadczeniodawca zapewnia, w przypadku wystąpienia konieczności udzielenia świadczenia w stanach nagłych, udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej przez innego świadczeniodawcę. Świadczeniodawca, który nie zawarł umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, ma prawo do wynagrodzenia za świadczenie opieki zdrowotnej udzielone świadczeniobiorcy w stanie nagłym. Wynagrodzenie to uwzględnia wyłącznie uzasadnione koszty udzielenia niezbędnych świadczeń opieki zdrowotnej. Jak wynika jednakże z akt sprawy, leczenie P. M. ma charakter leczenia planowego i nie wiąże się z koniecznością udzielenia świadczenia, jak określa to powołany przepis, w stanie nagłym. Zatem koszt tego leczenia w Poradni Ortodontycznej [...] Akademii Medycznej w [...] nie mógł zostać sfinansowany przez Narodowy Fundusz Zdrowia, bowiem ta placówka lecznicza nie spełniała wymagań z art. 132 ust. 1 w/w ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych - nie miała podpisanej umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. W tym stanie faktycznym, Sąd orzekający badając zaskarżoną decyzję administracyjną nie stwierdził, by organ administracji dopuścił się naruszenia obowiązujących przepisów, a jedynie ta okoliczność mogłaby stanowić podstawę uchylenia decyzji. W związku z tym brak było podstaw do uwzględnienia skargi, a w razie nieuwzględnienia skargi Sąd, zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddala.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI