VI SA/Wa 1276/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-04-12
NSAinneWysokawsa
znaki towaroweprawo własności przemysłowejUrząd Patentowy RPwygaśnięcie prawainteres prawnypodobieństwo znakówklasyfikacja nicejskaumowa licencyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Urzędu Patentowego odmawiającą stwierdzenia wygaśnięcia prawa do międzynarodowej rejestracji znaku towarowego, uznając, że organ nie zbadał wystarczająco interesu prawnego skarżącego.

Skarżący, M. INC., wniósł o stwierdzenie wygaśnięcia prawa z międzynarodowej rejestracji znaku towarowego MANPOWER 1, powołując się na brak jego używania oraz posiadanie własnych, podobnych znaków. Urząd Patentowy RP oddalił wniosek, uznając brak wystarczającego interesu prawnego skarżącego, głównie z powodu nieprzystawania klas towarowych i wygaśnięcia umowy licencyjnej. WSA w Warszawie uchylił tę decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez brak wszechstronnej analizy interesu prawnego skarżącego, w tym podobieństwa towarów i usług oraz skutków umowy licencyjnej.

Sprawa dotyczyła skargi M. INC. na decyzję Urzędu Patentowego RP, która oddaliła wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia prawa z międzynarodowej rejestracji znaku towarowego MANPOWER 1. Skarżący argumentował, że znak nie był używany w Polsce w okresie trzech lat poprzedzających wniosek, a jego interes prawny wynikał z posiadania własnych, podobnych znaków towarowych oraz z umowy licencyjnej. Urząd Patentowy uznał, że skarżący nie wykazał wystarczającego interesu prawnego, ponieważ klasy towarowe objęte spornym znakiem (16, 37, 40, 41) nie pokrywały się z klasami znaków skarżącego (35, 42), a umowa licencyjna, na którą się powoływał, wygasła i nie obejmowała terytorium Polski. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania. Sąd uznał, że Urząd Patentowy nie przeprowadził wystarczająco wnikliwej analizy interesu prawnego skarżącego. W szczególności, organ powinien był zbadać podobieństwo towarów i usług pomimo odmiennej klasyfikacji, a także uwzględnić skutki umowy licencyjnej, nawet po jej wygaśnięciu, w kontekście celu instytucji wygaszenia znaku. Sąd podkreślił, że brak interesu prawnego powinien skutkować umorzeniem postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., a nie oddaleniem wniosku co do istoty sprawy. W związku z tym, Sąd uchylił decyzję Urzędu Patentowego i zasądził koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, interes prawny może istnieć nawet przy niepokrywających się klasach towarowych, jeśli towary lub usługi są rodzajowo podobne lub uzupełniające się. Organ powinien zbadać podobieństwo towarów/usług, a nie tylko opierać się na klasyfikacji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Urząd Patentowy zbyt lakonicznie ocenił interes prawny skarżącego, opierając się jedynie na braku tożsamości klas towarowych. Prawidłowa analiza wymagała zbadania podobieństwa towarów/usług z uwzględnieniem różnych kryteriów, a nie tylko klasyfikacji, która ma charakter pomocniczy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (23)

Główne

u.z.t. art. 30 § 1

Ustawa o znakach towarowych

Pomocnicze

u.z.t. art. 28

Ustawa o znakach towarowych

u.z.t. art. 13 § 1

Ustawa o znakach towarowych

p.w.p. art. 315 § 1 i 2

Prawo własności przemysłowej

p.w.p. art. 256 § 2

Prawo własności przemysłowej

p.w.p. art. 169 § 2

Prawo własności przemysłowej

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 353 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 354 § 1

Kodeks cywilny

Konstytucja RP art. 20

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ustawa z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Urząd Patentowy nie zbadał wystarczająco podobieństwa towarów i usług między spornym znakiem a znakami skarżącego, opierając się jedynie na klasyfikacji. Wygasła umowa licencyjna mogła nadal wpływać na interes prawny skarżącego. Brak interesu prawnego powinien skutkować umorzeniem postępowania, a nie oddaleniem wniosku.

Godne uwagi sformułowania

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oddalając wniosek o wygaśnięcie prawa ochronnego [...] Urząd Patentowy RP dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. – poprzez pominięcie istotnych dla sprawy argumentów strony skarżącej uzasadniających obiektywny interes prawny wnioskodawcy. Prawidłowe ustalenie tych okoliczności wymagało bowiem analizy podobieństwa towarów bądź usług pomimo odmiennej klasyfikacji znaków. nadmierne przywiązywanie wagi do klasyfikacji i traktowanie jej jako podstawowego kryterium badania podobieństwa towarów lub usług nie może być uznane za zgodne z art. 2 ust. 1 Porozumienia nicejskiego brak interesu prawnego po stronie podmiotu wszczynającego postępowanie stanowi o braku jednego z koniecznych elementów stosunku administracyjnoprawnego [...] co prowadzić będzie do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego

Skład orzekający

Magdalena Bosakirska

przewodniczący

Maria Jagielska

członek

Pamela Kuraś-Dębecka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia interesu prawnego w postępowaniu o wygaśnięcie znaku towarowego, znaczenie analizy podobieństwa towarów/usług niezależnie od klasyfikacji, oraz konsekwencje procesowe stwierdzenia braku interesu prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawem własności przemysłowej i postępowaniem administracyjnym przed Urzędem Patentowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa znaków towarowych – możliwości kwestionowania ochrony znaku przez konkurencję. Pokazuje, jak istotne jest prawidłowe ustalenie interesu prawnego i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.

Czy wygasła umowa licencyjna może pomóc w unieważnieniu znaku towarowego konkurencji?

Dane finansowe

WPS: 1600 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 1276/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-04-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-06-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Magdalena Bosakirska /przewodniczący/
Maria Jagielska
Pamela Kuraś-Dębecka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Protokolant Jadwiga Rytych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi M. INC., z siedzibą w M. W. USA na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia prawa z rejestracji międzynarodowej znaku towarowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 1600 (jeden tysiąc sześćset) złotych na rzecz M. INC., z siedzibą w M. W. USA tytułem zwrotu kosztów postępowania
Uzasadnienie
Urząd Patentowy RP, działając w trybie postępowania spornego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2006 r. wniosku M. Inc., M., Stany Zjednoczone Ameryki przeciwko M.GmbH z K., Austria o stwierdzenie wygaśnięcia prawa z rejestracji międzynarodowej znaku towarowego MANPOWER 1, na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985r. o znakach towarowych (Dz. U. Nr 5 poz. 17 z póź. zm.- dalej jako u.z.t.) w związku z art. 315 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z póź. zm. - dalej jako p.w.p.) oraz na postawie art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. oddalił wniosek.
Przedmiotowe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny:
W dniu [...] marca 1999 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek firmy M. Inc. ze Stanów Zjednoczonych Ameryki o uznanie za wygasłe prawa z międzynarodowej rejestracji znaku towarowego MANPOWER 1. Znak był zarejestrowany na rzecz M.GmbH z K., Austria i służył do oznaczania towarów i usług w klasach w klasach 16, 37, 40 i 41. W uzasadnieniu swego żądania wnioskodawca wskazał jako podstawę prawną art. 28 ustawy o znakach towarowych, stwierdzając, że od 12 stycznia 1996 r. - daty udzielenia rejestracji i w okresie po jej udzieleniu znak ten do 12 stycznia 1999 r. nie był używany. Natomiast swój interes prawny oparł o przysługujące mu uprawnienie wynikające z wcześniejszej rejestracji znaku towarowego MANPOWER 2.
Pismem z dnia [...] czerwca 2002 r. i z dnia [...] stycznia 2003 r. uprawniony ze spornego prawa przedstawił swoje stanowisko w sprawie. Stwierdził, że sporny znak MANPOWER był stosowany przez uprawnionego w Polsce w ciągu ostatnich trzech lat przed złożeniem wniosku to jest w okresie od [...]marca 1996 r. do [...] marca 1999 r.
Co do uzasadnionego interesu prawnego wnioskodawca dodatkowo powołał się na okoliczność udzielonych na jego rzecz następujących praw z rejestracji znaków towarowych:
MANPOWER 2 dla usług w klasach 35 i 42,
MANPOWER w dacie złożenia przedmiotowego wniosku 5 (obecnie 3 dla klas 35 i 42).
MANPOWER w dacie złożenia przedmiotowego wniosku 6 (obecnie 4 dla towarów i usług w klasach 16, 35, 37, 40, 41 i 42). Podkreślił, że znak MANPOWER jest chroniony na całym świecie, i że jest znakiem sławnym, zaś przedsiębiorstwo wnioskodawcy jest liderem w zakresie usług polegających na organizacji pracy czasowej, działającym od 1948 r. - pierwsze biuro w M. Zdaniem wnioskodawcy, uprawniony nie prowadził w latach 1996-1999 rzeczywistej działalności na terenie Polski poprzez wytwarzanie towarów i świadczenie usług objętych prawem z rejestracji międzynarodowej znaku towarowego 1.
W oparciu o przedstawioną umowę licencyjną zawartą pomiędzy wnioskodawcą a firmą M. GmbH, która jest większościowym udziałowcem uprawnionego, wnioskodawca wywodził istnienie interesu prawnego swojego żądania. Z treści tej umowy licencyjnej wynikało, iż została zawarta na okres pięciu lat, od marca 1986 r. do marca 1991 r. i dotyczyła znaków zarejestrowanych i niezarejestrowanych w różnych krajach świata, nie wymieniając konkretnie Polski. Ponadto licencjobiorca - uprawniony w przedmiotowym postępowaniu mógł używać nazwy oraz znaku MANPOWER tylko na terenie Austrii. Jednocześnie wnioskodawca twierdził, że w dacie zgłoszenia spornego znaku istniała ważna ochrona znaku towarowego MANPOWER 2 udzielona na rzecz wnioskodawcy.
Zdaniem Urzędu Patentowego, wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, celem postępowania o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego jest eliminacja znaków faktycznie nieużywanych w obrocie. Ustawodawca wskazał jako przesłankę wystąpienia z wnioskiem, wykazanie istnienia interesu prawnego w żądaniu wygaśnięcia prawa z rejestracji (art. 30 u.z.t.) lub wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy (art. 169 ust.2 p.w.p.). W doktrynie przyjęto, iż interes prawy powinien być konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić, aktualny (W. Klonowiecki Strona postępowania administracyjnego, Lublin 1938 r.), a więc wnioskodawca powinien wskazać normę prawa materialnego jako źródło interesu prawnego, uzasadniającego wystąpienie z tego rodzaju wnioskiem.
Organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie, wnioskodawca wywiódł istnienie interesu prawnego z zapisów umowy licencyjnej wiążącej strony, nie w sposób bezpośredni ale wynikający z powiązań właścicielskich strony umowy z uprawnionym ze spornego prawa wyłącznego. Uprawniony z rejestracji spornego znaku towarowego MANPOWER 1 jest filią austriackiej spółki M. GmbH (z większościowym udziałem w przedsiębiorstwie uprawnionego) i ten właśnie podmiot jest wskazany jako strona w powoływanej umowie licencyjnej jako licencjobiorca, natomiast licencjodawcą jest M. Inc. z M., wnioskodawca w sprawie niniejszej. Oprócz tego wnioskodawca powołał się na istniejącą w dniu zgłoszenia ważną rejestrację znaku MANPOWER 2, który to znak jest przeznaczony do oznaczania usług w klasach: 35 i 42.
Powołanie się na zapisy umowy licencyjnej przedłożonej do akt sprawy uzasadniające istnienie ważnego interesu prawnego wnioskodawcy w ocenie Urzędu Patentowego nie było wystarczające. Przede wszystkim należało dokonać oceny ww umowy i jej zapisów jako norm materialnoprawnych będących źródłem interesu prawnego. Zgodnie z jej zapisem umowa ta dotyczy praw do znaków towarowych licencjodawcy oraz możliwości korzystania z tych praw na terenie Austrii - jako "terytorium licencjonowane" (tłumaczenie, str. 1, 2), a więc nie obejmuje swoim zasięgiem Polski, zostało to również potwierdzone w końcowej części tej umowy regulującej sposób rozstrzygania sporów miedzy stronami, który nie uwzględnia uczestnictwa sądownictwa polskiego. Ponadto umowa ta została zawarta [...] marca 1986 r., na okres pięciu lat (tłumaczenie str. 28) - a więc do dnia [...] marca 1991 r., z możliwością jej przedłużenia, co jak zgodnie oświadczyły strony na rozprawie nie nastąpiło (akta, karta 164 - protokół). Zdaniem Urzędu Patentowego wynika z tego, że w dacie zgłoszenia spornego znaku to jest [...] kwietnia 1992 r., przy uwzględnieniu pierwszeństwa konwencyjnego wskazanego na dzień [...] lutego 1992 r. umowa licencyjna nie obowiązywała już stron na terytorium licencjonowanym.
W związku z powyższym organ stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał aby interes prawny charakteryzował się możliwością obiektywnego ustalenia, aktualnością oraz konkretnością skoro materialnoprawne źródło interesu prawnego, a więc umowa licencyjna nie obowiązuje na terenie Polski, gdzie wnioskodawca domaga się stwierdzenia wygaśnięcia prawa wyłącznego.
W ocenie organu również powołanie się na wcześniejsze prawo z rejestracji do znaku MANPOWER 2, do którego uprawniony jest wnioskodawca nie przesądza o istnieniu ważnego interesu prawnego, ponieważ zakres znaku spornego 1 obejmuje towary i usługi z klas 16, 37, 40 i 41, natomiast zakres ochrony znaku 2 obejmuje usługi w klasach 35 i 42, a wnioskodawca nie wykazał, że pomimo odmiennego sklasyfikowania towarów i usług znaki są przeznaczone do oznaczania rodzajowo podobnych czy uzupełniających się usług.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Urzędu Patentowego z dnia [...] lutego 2006 r. M. Inc. zarzucił:
1. Naruszenie przepisów postępowania, a to jest art. 7, 8, 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy;
2. Rażące naruszenie prawa materialnego tj. art. 28 i 30 ustawy o znakach towarowych z 31 stycznia 1985 r. (Dz. U. Nr 5/1985, poz. 17, z późn. zm.) poprzez błędną jego wykładnię;
Skarżący wniósł o uchylenie decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 2006 r. oddalającej wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia prawa z międzynarodowej rejestracji znaku towarowego MANPOWER, 1.
W ocenie skarżącego wykazał on swój interes prawny do wystąpienia z wnioskiem o wygaśnięcie, wynikający z zarejestrowanych lub zgłoszonych znaków towarowych:
- słownego MANPOWER 2, chronionego od dnia [...] września 1992 r., przeznaczonego do oznaczania usług w klasie 35 i 42;
- słowno-graficznego MANPOWER 5 zgłoszonego dnia [...] stycznia 1998 r., przeznaczonego do oznaczania usług w klasie 35 i 42;
- słowno-graficznego MANPOWER 6 zgłoszonego dnia [...] lutego 2000 r. przeznaczonego do oznaczania towarów i usług w klasie 16, 35, 37, 40, 41 i 42;
Ponadto skarżący wywiódł swój interes prawny z umowy licencyjnej, zawartej w dniu [...] marca 1986 r. z M. Gesellschaft mbH na używanie praw własności intelektualnej, w tym znaków towarowych MANPOWER . Cytując odpowiednie fragmenty umowy licencyjnej skarżący wskazał, iż licencjobiorca – M. Gesellschaft mbH - będący zarazem głównym udziałowcem uprawnionego z rejestracji 1 firmy M.GmbH (poprzednia nazwa: M. Gesellschaft mbH), uznał wyłączne prawa licencjodawcy (M. Inc.) do znaków towarowych tej firmy na całym świecie.
Zdaniem skarżącego Urząd Patentowy rozpatrując wniosek naruszył przepisy postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy bowiem wskazując na brak interesu prawnego do wystąpienia z wnioskiem o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji 1 bezzasadnie zakwestionował zapisy umowy licencyjnej przedłożonej do akt sprawy uzasadniające istnienie ważnego interesu prawnego.
W piśmie procesowym z dnia [...] marca 2007 r. strona skarżąca dodatkowo podniosła inne okoliczności, na których opierał się jej interes prawny w wygaszeniu prawa z rejestracji a zwłaszcza normy, należące do różnych gałęzi prawa materialnego czyli ;
- art. 13 ust. 1 u.z.t.
- art. 353 § 1 i art. 354 § 1 k.c.
- art. 20 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej ( Dz. U. Nr 41, poz. 324 ).
Wskazano w skardze, że sporny znak towarowy oraz znaki towarowe skarżącego są podobne w stopniu wywołującym ryzyko wprowadzenia w błąd odbiorcy co do pochodzenia towaru. Jednocześnie, zdaniem skarżącego, organ nie dokonał szczegółowej analizy i porównania usług, ograniczając się jedynie do stwierdzenia, że wnioskodawca nie wykazał podobieństwa tych usług należących do poszczególnych klas. Urząd Patentowy oparł się jedynie na sposobie sklasyfikowania, co ma jedynie charakter pomocniczy. Kwestia ta znajduje swoje potwierdzenie w orzecznictwie (wyrok WSA z dnia 9 grudnia 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1337/05).
W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.
Na rozprawie przed Sądem strona skarżąca w oparciu o wyrok NSA II GSK 195/05 podnosiła, iż w przypadku stwierdzenia braku interesu prawnego sprawa powinna być przez organ umorzona na podstawie art. 105 k.p.a.
Uprawniony do znaku firma P. GmbH (następca prawny M. Gesellschaft mbH - k. 59-71 akt sądowych) wnosił o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP narusza prawo.
Urząd Patentowy, działając w trybie postępowania spornego jest związany regułami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. Musi zatem przestrzegać m.in. zasady dochodzenia prawdy materialnej, w sposób wyczerpujący rozpatrzeć materiał dowodowy i ocenić na podstawie tego materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w art. 107 § 3 k.p.a.
Zdaniem Sądu oddalając wniosek o wygaśnięcie prawa ochronnego z międzynarodowej rejestracji na słowny znak towarowy MANPOWER 1, Urząd Patentowy RP dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. – poprzez pominięcie istotnych dla sprawy argumentów strony skarżącej uzasadniających obiektywny interes prawny wnioskodawcy w żądaniu wygaśnięcia przedmiotowego znaku zarejestrowanego na rzecz uprawnionego. W tym zakresie stanowisko skarżącego dotyczące istnienia tego interesu nie zostało poddane wszechstronnej analizie z punktu widzenia realiów konkretnej sprawy.
W sprawie niniejszej bezsporna była okoliczność, iż międzynarodowa rejestracja znaku towarowego MANPOWER 1 w Polsce obejmowała klasy towarowe 16, 37, 40 i 41. Rejestracja ta nie dotyczyła zatem klas 35 i 42 czyli tych, które są zarejestrowane dla znaków skarżącego ;
- słownego Manpower 2 zarejestrowanego w dniu [...] stycznia 1996 r.,
- słowno-graficznego Manpower Z - 5 , zgłoszonego w dniu [...] stycznia 1998 r. (aktualnie 3).
Porównanie tych znaków mogło nastąpić z uwagi na datę złożenia wniosku o wygaśnięcie -[...] marca 1999 r.
W tym zakresie badając interes prawny Urząd Patentowy stwierdził, iż w sprawie nie zostało wykazane przez wnioskodawcę, że pomimo odmiennego sklasyfikowania towarów i usług znaki przeznaczone są do oznaczania rodzajowo podobnych czy uzupełniających się usług.
W ocenie Sądu nie można zgodzić się z tak lakonicznym stanowiskiem Urzędu Patentowego w kwestii mającej fundamentalne znaczenie co do istnienia interesu prawnego. Rację ma strona skarżąca podnosząc, iż nie jest wystarczające przyjęcie przez organ, że klasy porównywanych znaków nie są tożsame. Prawidłowe ustalenie tych okoliczności wymagało bowiem analizy podobieństwa towarów bądź usług pomimo odmiennej klasyfikacji znaków. W tym zakresie skarżący powołał się na stanowisko doktryny i orzecznictwa, które nie sposób zakwestionować. Pomimo obowiązku stosowania klasyfikacji, ma ona charakter pomocniczy przy badaniu podobieństwa towarów porównywanych znaków (zob. R. Skubisz: Prawo znaków towarowych. Komentarz Wydawnictwo Prawnicze Warszawa 1997, str. 87). Ponadto przy ocenie podobieństwa towarów/usług stosuje się różnorakie kryteria takie jak: rodzaj i przeznaczenie towarów, zasada działania, sposób sprzedaży (dystrybucji), czas użytkowania. Jednocześnie należy podkreślić, iż nadmierne przywiązywanie wagi do klasyfikacji i traktowanie jej jako podstawowego kryterium badania podobieństwa towarów lub usług nie może być uznane za zgodne z art. 2 ust. 1 Porozumienia nicejskiego: "Z zastrzeżeniem wymogów przewidzianych niniejszym porozumieniem skutki Klasyfikacji są takie, jakie zostały jej przyznane przez każdy kraj Związku Szczególnego. W szczególności Klasyfikacja nie wiąże krajów Związku Szczególnego w odniesieniu do zakresu ochrony przyznanej danemu znakowi bądź uznania znaków usługowych". (por. wyrok WSA z dnia 9 grudnia 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1337/05).
Niewątpliwie kwestia podobieństwa znaków, mimo odmiennej klasyfikacji posiada znaczenie dla oceny interesu prawnego strony skarżącej bowiem interes prawny musi być indywidualny i konkretny, a zatem taka też musi być analiza Urzędu Patentowego w omawianym zakresie.
Należy też zaznaczyć, że skoro ustawodawca wprowadził instytucję stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego celem wymuszenia rzeczywistego używania znaku towarowego, zatem interes prawny nie może być interpretowany w sposób wąski, tak, jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Niewątpliwie, zdaniem Sądu, kryteria oceny interesu prawnego wnioskodawcy zastosowane przez Urząd Patentowy były zbyt ogólne i powinny ulec zróżnicowaniu w zależności od okoliczności wskazywanych we wniosku. Kryteria te muszą być poddane analizie także z uwzględnieniem zawartej umowy licencyjnej, która nawet po jej rozwiązaniu zobowiązywała licencjobiorcę do powstrzymania się od używania znaków towarowych będących przedmiotem licencji włączając bez ograniczeń znak i nazwę MANPOWER. (por. punkt 9.2 rozdziału IX Licencji) oraz znaków łudząco podobnych. Okoliczność ta pozostała poza zainteresowaniem organu, który automatycznie przyjął, iż w wypadku wygaśnięcia umowy licencyjnej jej skutki pozostają bez wpływu na ocenę interesu prawnego skarżącego. Z drugiej strony mając na względzie cele instytucji wygaszania znaku towarowego określone w ustawie trzeba przyjąć, że nie ma zasadniczego znaczenia fakt, iż umowa licencyjna nie została zawarta bezpośrednio pomiędzy stronami lecz pomiędzy skarżącym a osobą trzecią czyli M. Gesellschaft mbH, będącym właścicielem 100 % udziałów uprawnionego.
Podkreślić przy tym trzeba, że postępowanie o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego toczy się na wniosek osoby, która wykaże się interesem prawnym. Interes prawny, jak podkreśla się w doktrynie i orzecznictwie, jest interesem opartym na przepisie prawa materialnego i jest interesem indywidualnym. Oznacza to, że z wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego może wystąpić tylko taki podmiot, który wykaże, że źródłem interesu prawnego jest konkretna norma prawa materialnego, na podstawie której określony podmiot, w określonym stanie faktycznym, może domagać się konkretyzacji jego uprawnień lub obowiązków, bądź żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu ochrony jego sfery praw i obowiązków.
Naruszenie przepisów procedury administracyjnej mogło mieć – w ocenie Sądu - istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc stanowi podstawę prawną do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP. Ponadto sygnalizowany wyżej brak pełnego odniesienia się do kwestii interesu prawnego nie pozwala na właściwe skontrolowanie legalności zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na względzie należy uznać, iż w toku ponownego postępowania organ winien w pierwszej kolejności dokonać szczegółowej analizy interesu prawnego wnioskodawcy i ustosunkować się do wszystkich zarzutów strony skarżącej.
W wypadku ponownego stwierdzenia braku interesu prawnego wnioskodawcy M. Inc. organ powinien też rozważyć czy w takiej sytuacji postępowanie administracyjne w sprawie niniejszej nie powinno podlegać umorzeniu w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a. jako, że wówczas należałoby uznać, iż wniosek nie pochodzi od podmiotu, który może być stroną w rozumieniu art. 30 ust. 1 u.z.t. Podkreślenia wymaga fakt, iż w postępowaniu spornym Urząd Patentowy w ogóle nie przystąpił do badania istoty sprawy, jaką stanowiła kwestia używania znaku towarowego MANPOWER 1 na terytorium Polski przez uprawnionego z rejestracji międzynarodowej.
Jak już to niejednokrotnie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w swoich orzeczeniach brak interesu prawnego po stronie podmiotu wszczynającego postępowanie stanowi o braku jednego z koniecznych elementów stosunku administracyjnoprawnego ( sprawa kwalifikująca się do rozstrzygnięcia, właściwy organ do jej załatwienia i strona postępowania żądająca od organu określonego znajdującego podstawę prawna działania ) tu – elementu podmiotowego, co prowadzić będzie do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego ( wyrok NSA z dnia 24 maja 2001r. sygn. akt IV S.A. 599/99, 21 stycznia 1999r. sygn. akt S.A./Sz 1029/97 ).
Jak przyjął NSA w wyroku z dnia 3 października 2005r. ( sygn. akt II GSK 195/05 ) brak interesu prawnego po stronie wnioskującego o wygaśnięcie prawa ochronnego do znaku towarowego wyklucza legitymację procesową tej osoby w postępowaniu.
Brak interesu prawnego (stwierdzenie braku tego interesu na gruncie prawa materialnego), jeżeli takie ustalenie przyjmie organ jako podstawę rozstrzygania w sprawie, stanowi kategorię procesową i bez znaczenia jest, że interesu tego wymaga norma prawa materialnego – art. 169 ust. 2 p.w.p. Na prawo procesowe składają się bowiem normy k.p.a. i te przepisy prawa materialnego, które regulują kwestie procesowe. Niezdefiniowanie pojęcia interesu prawnego na gruncie ustawy p.w.p. prowadzi do konieczności zastosowania wprost przepisu art. 28 Kpa. a stwierdzenie, iż konkretny podmiot nie ma legitymacji procesowej musi prowadzić do rozstrzygnięcia natury wyłącznie procesowej tzn. do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 Kpa. Organ, orzekając o oddaleniu wniosku o wygaśnięcie z powodu niewykazania przez skarżącą interesu prawnego, naruszył normę art. 169 ust. 2 p.w.p. ponieważ wypowiedział się w istocie co do podstaw wygaśnięcia, których to okoliczności nie badał, co znalazło wyraz w uzasadnieniu decyzji.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Jednocześnie Sąd – działając w oparciu o przepis art. 152 cyt. ustawy – stwierdził, że uchylona decyzja Urzędu Patentowego RP nie podlega wykonaniu. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a.