VI SA/Wa 1256/06

VI SA/Wa 1256/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-09-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-06-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Czarnecki /przewodniczący/
Andrzej Wieczorek
Ewa Marcinkowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2006 r. sprawy ze skargi T. O. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy G. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
T. O. wniósł skargę na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy G..
Z przedstawionych przez organ akt administracyjnych wynika, iż znak towarowy słowny G. został zgłoszony do rejestracji w dniu [...] października 1992 r. przez Z. P. R. T. z siedzibą w Z. dla towarów w klasie 31 – pokarmy dla ryb, ptaków, gadów, płazów oraz drobnych zwierząt hodowlanych. Wniosek podpisał Zastępca Dyrektora ds. produkcji eksportowej T. O. W dniu [...] lipca 1993 r. do Urzędu Patentowego wpłynął wniosek A. O. o przeniesienie prawa wyłączności do tego znaku towarowego z dotychczas uprawnionego Z. P. R. T. na rzecz wnioskodawcy. Do wniosku załączona została umowa przeniesienia prawa do zgłoszonego do rejestracji w Urzędzie Patentowym znaku towarowego podpisana przez wnioskodawcę A. O. oraz w imieniu Z. P. R. T. przez Zastępcę Dyrektora ds. handlowych K. D. Wnioskodawca załączył do akt zaświadczenie wydane przez Urząd Miejski w Z. z dnia [...] września 1993 r. o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej A. O. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą P. R. T.
Decyzją z dnia [...] lipca 1994 r. Urząd Patentowy RP dokonał rejestracji znaku towarowego G. na rzecz A. O. dla towarów w kl. 31.
W dniu [...] stycznia 2001 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek M. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Z. P. G. z siedzibą w B. o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego G..
Jako podstawę prawną swego żądania wnioskodawca wskazał art. 7 oraz art. 9 ust. 1 pkt 4 ustawy o znakach towarowych. Stawiając zarzut naruszenia art. 7 ww. ustawy wnioskodawca podniósł, iż sporny znak towarowy G. stanowi nazwę rodzajową [...]. Odnośnie natomiast naruszenia art. 9 ust. 1 pkt 4 wnioskodawca wskazał na konieczność rozszerzającej interpretacji tego przepisu, która dotyczy według niego nie tylko zakazu rejestrowania znaków stanowiących chronione nazwy odmian roślin ale również stanowiących nazwy własne okazów fauny.
Swój interes prawny wnioskodawca uzasadnił faktem powiadomienia przez uprawnionego z rejestracji znaku towarowego G. organów ścigania o popełnieniu przez niego przestępstwa [...].
Uprawniony do znaku G. ustosunkowując się do wniosku w piśmie z [...] marca 2001 r. wniósł o jego oddalenie. Powołując się na treść art. 31 ustawy o znakach towarowych wskazał na konieczność udowodnienia przez wnioskodawcę uzyskania rejestracji w złej wierze z uwagi na upływ okresu pięcioletniego od daty rejestracji. Ponadto uprawniony podniósł, iż znak towarowy G. przeznaczony jest do oznaczania [...]. Niezależnie jednak od tego, gdyby nawet oznaczenie to nie miało pierwotnie dostatecznych znamion odróżniających, to według niego nabyło wtórną zdolność odróżniającą w wyniku długotrwałego używania w obrocie gospodarczym. Uprawniony zakwestionował również możliwość analogicznego zastosowania w niniejszej sprawie art. 9 ust. 1 pkt 4 ustawy o znakach towarowych wskazując, że zakaz rejestrowania znaków stanowiących nazwy roślin odnosi się tylko do chronionych nazw odmian roślin w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie (Dz. U. Nr 149, poz. 724 z późn. zm.). Twierdzenie natomiast, iż pod ochroną pozostają nie tylko nazwy odmian roślin, ale również nazwy własne okazów fauny nie ma żadnego uzasadnienia normatywnego. Poddał w wątpliwość także interes prawny wnioskodawcy do wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie prawa z rejestracji.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2002 r. Urząd Patentowy RP zawiesił postępowanie sporne z wniosku M. G. o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego G. do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sporu toczącego się przed Sądem Okręgowym w [...] Wydział [...] Gospodarczy o ustalenie uprawnionego do tego znaku. Postępowanie to toczyło się z powództwa H. S. właściciela Z. P. R. T., który uzyskał korzystny dla siebie wyrok sądu I instancji. Po oddaleniu, na skutek wniesionej apelacji, przez Sąd Apelacyjny w [...] powództwa H. S. Urząd Patentowy RP postanowieniem z dnia [...] czerwca 2003 r. podjął zawieszone postępowanie sporne. Wnioskodawca M. G. w piśmie z dnia [...] września 2003 r. zwrócił się o ponowne zawieszenie postępowania spornego wskazując na to, iż wyrok Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] października 2002 r. nie jest jeszcze prawomocny, gdyż wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji od tego wyroku. Urząd Patentowy RP postanowieniem z [...] lutego 2004 r. uchylił swoje postanowienie z dnia [...] czerwca 2003 r. o podjęciu zawieszonego postępowania spornego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na skutek wniesionej skargi na to postanowienie przez A. O., wyrokiem z dnia [...] lipca 2005 r. uchylił zaskarżone postanowienie stwierdzając, że postępowanie toczące się na skutek złożenia przez jedną ze stron wniosku o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku nie ma wpływu na datę uprawomocnienia się orzeczenia merytorycznego.
W międzyczasie zmarł uprawniony z rejestracji spornego znaku towarowego A. O., a jego następca prawnym został jego brat T. O. – jego jedyny spadkobierca ustawowy.
W piśmie z dnia [...] stycznia 2006 r. wnioskodawca M. G. uzupełnił wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji stwierdzając, że zarówno w dacie zgłoszenia spornego znaku, jak i w dacie wystąpienia z wnioskiem o dokonanie cesji, poprzedni uprawniony, A. O. nie był przedsiębiorcą. Wnioskodawca wskazał na okoliczności uzyskania prawa ochronnego na przedmiotowy znak wywodząc z tego działanie uprawnionego w złej wierze. Jednocześnie wnioskodawca uzupełnił wniosek o wskazanie nowej podstawy prawnej unieważnienia tj. art. 4 oraz art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych. Stwierdził też, że decyzja rejestracyjna Urzędu Patentowego z dnia [...] lipca 1994 r. jest decyzją wadliwą w stosunku do której powinna być orzeczona nieważność oraz przedstawił dodatkowe informacje w celu wykazania swojego interesu prawnego do wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie prawa z rejestracji spornego znaku.
Na rozprawie w dniu [...] stycznia 2006 roku, pełnomocnik wnioskodawcy sprecyzował podstawy prawne wniosku o unieważnienie wskazując na art. 6 ust. 1, art. 7, art. 8 pkt 1 oraz art. 9 ust. 1 pkt 4 ustawy o znakach towarowych. Podniósł też okoliczność, iż w stosunku do wnioskodawcy M. G. toczy się postępowanie cywilne, które zostało zawieszone oraz został wniesiony akt oskarżenia do Sądu Rejonowego w B. Złożył do akt opinię sporządzoną przez C. w sprawie sygn. akt [...] zawierającą definicję terminu G.
Pełnomocnik uprawnionego podtrzymał natomiast stanowisko zawarte we wcześniejszych pismach procesowych oraz przeciwstawił się przyjęciu nowych podstaw prawnych unieważnienia wskazanych na rozprawie. Podniósł też, że we wniosku nie wykazano, że uprawniony uzyskał prawo wyłączne w złej wierze, natomiast w świetle zapadłych orzeczeń sądowych dotyczących firmy A. O. oraz ustalenia prawa własności do spornego znaku nie można zarzucić uprawnionemu działania w złej wierze. Podkreślił przy tym, że w sprawie karnej sąd ustalił, iż faktycznym właścicielem przedsiębiorstwa był A. O., którego następcą jest obecny uprawniony T. O. Jednocześnie stwierdził, że w świetle art. 7 ustawy o znakach towarowych nazwa "g." nie jest nazwą rodzajową. Jest nią natomiast nazwa [...], która występuje w polskiej encyklopedii PWN. Przywołał przy tym przykłady oznaczeń obcojęzycznych, które zostały zarejestrowane przez Urząd Patentowy. Zdaniem pełnomocnika uprawnionego pojęcie "g." jest nazwą fantazyjną dla przeciętnego odbiorcy, który nie skojarzy tego oznaczenia z [...]. Ponownie podniósł też, że sporne oznaczenie nabrało wtórnej zdolności odróżniającej.
Wnioskodawca M. G. wyjaśnił na rozprawie, że od 1991 r. prowadzi działalność gospodarczą w zakresie [...].
Urząd Patentowy decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. unieważnił prawo ochronne udzielone na znak towarowy G.
W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że wnioskodawca wykazał swój interes prawny do wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego faktem powiadomieniem przez uprawnionego organów ścigania o popełnieniu przez niego przestępstwa polegającego na stosowaniu w obrocie oznaczenia G.
Jednocześnie wskazał, że zgodnie z art. 315 ust. 1 i 3 ustawy Prawo własności przemysłowej podstawę prawną oceny zdolności rejestrowej przedmiotowego znaku towarowego stanowią przepisy ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych. Z uwagi natomiast na to, że wniosek o unieważnienie prawa ochronnego został złożony w dniu [...] stycznia 2001 roku, tj. po upływie pięciu lat od daty rejestracji, która miała miejsce w dniu [...] lipca 1994 roku, niezbędną przesłanką dopuszczalności wniosku było wykazanie, że uprawniony uzyskał rejestrację działając w złej wierze
Urząd Patentowy uznał, iż wnioskodawca wykazał, że uprawniony do spornego znaku G. uzyskał rejestrację w złej wierze. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że znak towarowy G. został zgłoszony do rejestracji w dniu [...] października 1992 r. na rzecz Z. P. R. T. Zgłoszenie to dokonane zostało przez A. O. - pełnomocnika H. S., prowadzącego działalność gospodarczą pod wyżej wymienioną nazwą. W świetle obowiązującej wówczas ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o zasadach prowadzenia na terytorium Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej działalności gospodarczej w zakresie drobnej wytwórczości przez zagraniczne osoby prawne i fizyczne (Dz. U. Nr 19, poz. 146) jedynym uprawnionym podmiotem w dacie zgłoszenia spornego znaku do ubiegania się o udzielenie prawa ochronnego był H. S. Z. P. R. T., a potwierdzeniem tego jest dołączona do akt sprawy kopia koncesji udzielonej przez Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą [...] na prowadzenie działalności handlu zagranicznego. Zgodnie natomiast z art. 6 ustawy o znakach towarowych rejestracja znaku towarowego może być dokonana na rzecz przedsiębiorstwa i tylko dla towarów będących przedmiotem jego działalności gospodarczej, a zgodnie z art. 5 tej ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o przedsiębiorstwie -"rozumie się przez to osobę fizyczną lub prawną uprawnioną do prowadzenia działalności gospodarczej w dziedzinie produkcji, handlu i usług". Pominięcie więc imienia i nazwiska przedsiębiorcy w zgłoszeniu znaku towarowego do ochrony spowodowało ubieganie się o prawo ochronne przez podmiot w rzeczywistości nie mający bytu prawnego w świetle przepisów prawa. A. O. z H. S. łączył natomiast, w świetle zawartej umowy pełnomocnictwa, szczególny stosunek zaufania jaki istnieje między mocodawcą a osobą występującą i działającą w imieniu i na rzecz osoby reprezentowanej. Pełnomocnik ponad wszelką wątpliwość był świadomy na kogo zarejestrowane było przedsiębiorstwo T. Pomimo tego zaniechał dokonania prawidłowego zgłoszenia, wprowadzając w błąd swojego mocodawcę i w konsekwencji Urząd Patentowy, co w rezultacie doprowadziło do zarejestrowania spornego znaku towarowego G. na rzecz podmiotu wskazanego przez A. O. Powołane przez pełnomocnika uprawnionego orzeczenia sądu powszechnego dotyczyły natomiast późniejszych działań A. O. i nie odnosiły się do faktu zgłoszenia znaku towarowego, lecz jedynie do skutecznego przeniesienia prawa ochronnego na jego rzecz. Sąd w postępowaniu o ustalenie komu przysługuje prawo ochronne nie mógł bowiem badać przesłanek zdolności rejestrowej spornego znaku, gdyż te zagadnienia stanowią istotę sporu w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego udzielonego na znak towarowy. Organem zaś właściwym do rozpatrywania tego rodzaju spraw jest wyłącznie Urząd Patentowy działający w trybie postępowania spornego. Zatem wyroki wydane przez sądy powszechne pozostają bez wpływu na sprawę unieważnienia prawa ochronnego udzielonego na sporny znak jako, że nie mogą odnosić się do przesłanek zdolności rejestrowej znaku towarowego. Potwierdzeniem działania w złej wierze przez A. O. były również, w ocenie Urzędu Patentowego, fakty związane z uzyskaniem przez niego wpisu z [...] września 1993 r. nr [...] do ewidencji działalności gospodarczej oraz wystąpieniem przez niego w dniu [...] sierpnia 1994 roku o wykreślenie z ewidencji tego wpisu, w związku z nie podjęciem działalności gospodarczej.
Urząd Patentowy uznał też, że w sprawie tej zachodzą przesłanki uzasadniające unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak towarowy na podstawie art. 7 ustawy o znakach towarowych, gdyż przedmiotowy znak słowny G. stanowi wyłącznie nazwę rodzajową [...] i pozbawiony jest jakichkolwiek innych elementów pozwalających na odróżnienie towarów. [...] Podniesiony przez pełnomocnika uprawnionego argument o rejestrowaniu w charakterze znaków towarowych wybranych nazw obcojęzycznych nie determinuje natomiast konieczności stosowania analogii w niniejszej sprawie. Na możliwość uzyskania prawa wyłącznego na znak towarowy zawierający nazwę obcojęzyczną składają się bowiem różnorakie okoliczności takie jak: powszechność stosowania nazwy obcojęzycznej w krajowym obrocie gospodarczym, popularność tłumaczenia poszczególnych nazw rodzajowych na etykietach określonych towarów obok terminów polskich, nieznaczna różnica w zapisie polskiej nazwy z uwagi na powstanie jej na bazie obcego wyrazu, czy wreszcie utrwalony zwyczaj zamieszczania nazwy "fachowej" na towarach o określonym charakterze. [...] W tej sytuacji nie można więc twierdzić, że sporny znak towarowy uzyskał wtórną zdolność odróżniającą skoro w obrocie gospodarczym producent wyraźnie informował klienta skąd pochodzi powyższa nazwa. Oznacza to bowiem, że typowy odbiorca towaru oznaczonego spornym znakiem posiada wiedzę dotyczącą składników towaru i nie identyfikuje oznaczenia G. wyłącznie z jednym podmiotem działającym na rynku. Hasło "g." jest więc pozbawione jakichkolwiek znamion indywidualizacyjnych, chociażby w postaci grafiki, która pozwalałaby klientom rozróżnić towar na rynku. Zakaz udzielania praw ochronnych na tego typu oznaczenia jest natomiast uzasadniony tym, że każdy podmiot uprawniony jest do zamieszczania informacji na towarach znajdujących się w obrocie gospodarczym. Przyznanie praw ochronnych na takie oznaczenie naruszałoby prawa innych podmiotów gospodarczych o tożsamym zakresie działalności i uniemożliwiło prawidłowe funkcjonowanie rynku.
Urząd Patentowy stwierdzając naruszenie art. 7 ustawy o znakach towarowych uznał jednocześnie, że w tej sytuacji bez znaczenia pozostają dalsze ustalenia w zakresie naruszenia art. 6 ust. 1, art. 8 pkt 1 oraz art. 9 ust. 1 pkt 4 tej ustawy. Skoro bowiem sporne oznaczenie nie mogło zostać zarejestrowane z powodu braku dostatecznych znamion odróżniających rozpatrywanie pozostałych przesłanek jest bezcelowe.
W skardze na tę decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik skarżącego T. O. zarzucił Urzędowi Patentowemu rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: art. 31 oraz art. 5 i 6 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych, a także art. 7, 8, 11, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, że termin pięcioletni przewidziany w art. 31 ustawy o znakach towarowych jest terminem prawa materialnego i nie podlega przedłużeniu, ani przywróceniu. Znak towarowy G. został zarejestrowany w dniu [...] lipca 1994 r., a zatem pięcioletni termin określony w art. 31 ustawy o znakach towarowych upłynął w dniu [...] lipca 1999 r., natomiast wniosek o unieważnienie tego znaku wpłynął do Urzędu Patentowego dopiero w dniu [...] stycznia 2001 r. W związku z powyższym, kwestią wstępną, którą musiał rozważyć Urząd Patentowy przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zdolności rejestrowej znaku G. była kwestia stwierdzenia istnienia, bądź nie istnienia przesłanki złej wiary po stronie zgłaszającego znak towarowy w trakcie ubiegania się o prawo ochronne na ten znak.
Pełnomocnik skarżącego obszernie przedstawił w skardze okoliczności towarzyszące postępowaniu zgłoszeniowemu znaku towarowego G. oraz "współpracy" A. O. z H. S. stwierdzając w konkluzji, że H. S. była jedynie tzw. firmantem, czyli fikcyjnym właścicielem Z. P. R. T., a rzeczywistym właścicielem tego przedsiębiorstwa był A. O. Zgłoszenie znaku towarowego G. zostało dokonane na rzecz Z. P. R. T., a następnie na wniosek A. O. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A. O. T. Urząd Patentowy dokonał przeniesienia na jego rzecz prawa do tego znaku towarowego. H. S. zakwestionował tę decyzję, a Urząd Patentowy skierował strony do sądu powszechnego w celu ustalenia, która z nich ma prawo do m. in. znaku towarowego G. W wyniku postępowania sądowego z powództwa H. S. przeciwko A. O. Sąd Okręgowy w [...] wyrokiem z dnia [...] czerwca 2001 r. ustalił, że prawo własności do znaków towarowych, między innymi do znaku G., przysługuje H. S. Od tego wyroku A. O. złożył jednak apelację, którą Sąd Apelacyjny w [...] wyrokiem z dnia [...] października 2002 r. uznał za zasadną oddalając powództwo H. S. Powyższy wyrok sądu II instancji stał się prawomocny, sąd cywilny przesądził więc, że znak G. należy do A. O. Pełnomocnik skarżącego powołał się też na fakt, że toczyło się postępowanie karne wobec A. O. o popełnienie przestępstwa z art. 1 § 1 ustawy z 14 października 1994 r. o ochronie obrotu gospodarczego i art. 206 dkk, 204 § 31 kk i art. 58 kk oraz art. 268 kk, które zakończyło się wydaniem w dniu [...] kwietnia 2001 r. wyroku uniewinniającego przez Sąd Okręgowy w [...] Wydział Karny Odwoławczy. Pełnomocnik skarżącego podkreślił, że treść tych wyroków była znana Urzędowi Patentowemu w momencie rozpoznawania wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy G. Z uzasadnienia wyroku jaki zapadł w postępowaniu karnym odwoławczym wynika natomiast wyraźnie, iż to A. O. był faktycznym i prawnym właścicielem majątku Z. P. R. T., a H. S. był jedynie "firmantem" tego przedsiębiorstwa. W świetle faktów uznanych przez sądy powszechne za udowodnione niezrozumiałe jest więc stanowisko wyrażone w tej kwestii przez Urząd Patentowy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Urząd Patentowy uznał bowiem złą wiarę uprawnionego nie przeprowadziwszy stosownego postępowania dowodowego i dochodząc do przeciwnych ustaleń niż sądy, wbrew zasadzie domniemania dobrej wiary wynikającej z art. 7 kc.
Pełnomocnik skarżącego zarzucił, że Urząd Patentowy powołując się na ustawę z dnia 6 lipca 1982 r. o zasadach prowadzenia na terytorium Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej działalności gospodarczej w zakresie drobnej wytwórczości przez zagraniczne osoby prawne i fizyczne (Dz. U. Nr 19, poz. 146) i stwierdzając, iż jedynym uprawnionym podmiotem w dacie zgłoszenia spornego znaku do ubiegania się o udzielenie prawa ochronnego był H. S. Z. P. R. T. nie wskazał konkretnego przepisu tej ustawy, co stanowi rażące naruszenie przepisu art. 107 § 3 k.p.a. Analiza treści tej ustawy nie pozwala natomiast domyśleć się, który przepis tej ustawy Urząd Patentowy mógł mieć na myśli, a jedynym odpowiednim przepisem mógł być art. 11 tejże ustawy. Przepis ten nie określa jednak, jak ma brzmieć nazwa podmiotu, na działalność którego wydaje się zezwolenie. W przypadku przedmiotowego przedsiębiorstwa zagranicznego w zezwoleniu Nr [...] z [...] marca 1983 r., brak jest określenia nazwy, pod którą to przedsiębiorstwo będzie działać. W dniu zgłoszenia spornego znaku G., z przepisów nie wynikało więc, że nazwa zgłaszającego ten znak musiała zawierać imię i nazwisko właściciela, tak jak to stwierdził Urząd Patentowy. Nazwa zgłaszającego podana na podaniu o zarejestrowanie znaku towarowego G. z dnia [...] października 1992 r. była natomiast zgodna z pełną nazwą tego podmiotu zarejestrowaną w Wojewódzkim Urzędzie Statystycznym. Pełnomocnik skarżącego podniósł też, że Urząd Patentowy w trakcie postępowania zgłoszeniowego nie wysuwał żadnych wątpliwości, co do identyfikacji zgłaszającego. Urząd Patentowy miał natomiast nie tylko możliwość wezwania do doprecyzowania podmiotu zgłaszającego, ale wręcz obowiązek, w przypadku takich wątpliwości kierując się zasadą dbania o interes strony określoną w art. 9 k.p.a., takie wezwanie wystosować. W świetle powyższych faktów postawienie zarzutu dokonania zgłoszenia znaku towarowego w złej wierze jest więc całkowicie bezpodstawne, a Urząd Patentowy nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie swych twierdzeń, iż A. O. celowo zgłosił znak G. na "podmiot w rzeczywistości nie mający bytu prawnego" oraz, że wprowadził celowo w błąd H. S. oraz Urząd Patentowy. Pełnomocnik skarżącego zarzucił też, że decyzja Urzędu Patentowego z dnia [...] stycznia 2006 r. została wydana z rażącym naruszeniem przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności zasady uwzględniania z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli określonej w art. 7 k.p.a., zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej określonej w art. 7 k.p.a., zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa określonej w art. 8 k.p.a., zasady przekonywania określonej w art. 11 k.p.a. oraz przepisów art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. nakazujących organowi zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz dokonanie analizy i oceny całokształtu materiału dowodowego, a także art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak logicznego i popartego dowodami uzasadnienia decyzji. Podniósł też, że Urząd Patentowy w ustaleniach faktycznych pominął fakt, iż to nie A. O. podpisał podanie z dnia [...] października 1992 r. o zarejestrowanie spornego znaku, lecz Z-ca Dyrektora d/s produkcji eksportowej T. O., który miał uprawnienia do takiego działania. Ponadto Urząd Patentowy błędnie uznał, iż prawomocne orzeczenia sądów powszechnych, które zapadły w postępowaniu karnym i cywilnym nie mają znaczenia w niniejszej sprawie, gdyż odnoszą się do późniejszych działań A. O. mających miejsce po zgłoszeniu znaku towarowego G. Sądy zajmowały się bowiem całokształtem okoliczności związanych z powstaniem i działaniem Z. P. R. "T.", tj. obejmowały działania A. O. poczynając od roku 1982 r. A zatem te rozstrzygnięcia sądowe miały niebagatelne znaczenie dla niniejszej sprawy w celu ustalenia, czy działania A. O. mogły być podejmowane w złej wierze, a skoro wszystkie prawa do spornych znaków towarowych, w tym do znaku G., sąd powszechny przyznał A. O., trudno przypisać jego działaniu złą wiarę. Sądy powszechne nie zajmowały się oczywiście ustalaniem zdolności rejestrowej znaków towarowych, ale zdolność rejestrowa znaku G. jest zagadnieniem w niniejszej sprawie wtórnym, gdyż priorytetowe znaczenie miało ustalenie, czy działanie uprawnionego przy rejestracji znaku towarowego było nacechowane złą wiarą czy też nie. W niniejszej sprawie Urząd Patentowy nie udowodnił jednak złej wiary w postępowaniu A. O., a jedynie stwierdził istnienie złej wiary opierając się na niewłaściwej interpretacji stanu faktycznego.
Urząd Patentowy dopatrzył się złej wiary m. in. w tym, że A. O. w dniu [...] sierpnia 1994 r. wystąpił o wykreślenie swej działalności z ewidencji. Fakt ten nie ma jednak dla tej sprawy żadnego znaczenia, gdyż w dacie zgłoszenia oraz w dacie rejestracji znaku towarowego podmioty uprawnione były przedsiębiorcami w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o znakach towarowych. Fakt późniejszego wykreślenia przedsiębiorstwa A. O. z ewidencji nie może więc wpływać na ocenę działania uprawnionego w czasie postępowania zgłoszeniowego aż do dnia rejestracji znaku włącznie, gdyż tylko takie działania podlegać mogą ocenie w rozumieniu art. 31 ustawy o znakach towarowych.
Urząd Patentowy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz uznając za niezasadne zarzuty skargi odnośnie wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego i przepisów prawa procesowego.
Uczestnik postępowania M. G. w piśmie procesowym z dnia [...] września 2006 r. wniósł o oddalenie skargi popierając w całości stanowisko Urzędu Patentowego oraz ponawiając argumentację odnośnie uzyskania prawa ochronnego przez A. O. w złej wierze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne powołane są do badania legalności, czyli zgodności zaskarżonych decyzji lub postanowień z przepisami prawa materialnego i przepisami postępowania, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji lub postanowienia.
Sąd administracyjny nie bada natomiast celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.
Skarga wniesiona przez T. O. zasługuje w ocenie Sądu na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] stycznia 2006 r. została wydana z naruszeniem prawa mającym wpływ na prawidłowość dokonanego przez ten organ rozstrzygnięcia, albowiem organ nie wyjaśnił dostatecznie stanu faktycznego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy naruszając tym samym zasadę prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 k.p.a.
Zgodnie z art. 7 k.p.a. organ administracji publicznej prowadzący postępowanie ma obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Art. 77 § 1 k.p.a. nakłada natomiast na organ administracji obowiązek zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Sąd podzielił stanowisko Urzędu Patentowego, iż wnioskodawca miał interes prawny aby wystąpić z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak towarowy z uwagi na powiadomienie przez uprawnionego do znaku G. organów ścigania o popełnieniu przez niego przestępstwa [...].
Znak towarowy G. został zgłoszony do rejestracji w dniu [...] października 1992 r., a zarejestrowany w dniu [...] lipca 1994 r., natomiast wniosek o unieważnienie tego prawa został zgłoszony do Urzędu Patentowego w dniu [...] stycznia 2001 r., jeszcze w okresie obowiązywania ustawy z dnia 31 stycznia
1985 r. o znakach towarowych, a więc w sprawie tej miały zastosowanie przepisy tej ustawy.
Wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji oparty został na zarzucie naruszenia art. 6 ust. 1, art. 7, art. 8 pkt 1 i art. 9 ust. 1 pkt 4 ustawy o znakach towarowych.
Urząd Patentowy unieważnił prawo ochronne na podstawie art. 7 ustawy o znakach towarowych, powołując jednocześnie w podstawie prawnej decyzji art. 29, art. 30 ust. 1 oraz art. 31 tej ustawy w zw. z art. 315 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.
Zgodnie z art. 31 ustawy o znakach towarowych z wnioskiem o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego można wystąpić w okresie pięciu lat od daty rejestracji, a po upływie tego okresu z wnioskiem takim można wystąpić jedynie w stosunku do uprawnionego, który uzyskał rejestrację działając w złej wierze.
Przepis ten reguluje tzw. instytucję niewzruszalności prawa z rejestracji, która wyłącza możliwość unieważnienia prawa z rejestracji, pomimo niespełnienia ustawowych warunków wymaganych do zarejestrowania znaku, jeżeli uprawniony uzyskał rejestrację w dobrej wierze, a od tej daty minął okres pięciu lat.
Termin z art. 31 ustawy o znakach towarowych jest terminem prawa materialnego i nie podlega skróceniu ani przedłużeniu (R. Skubisz – Prawo znaków towarowych, Komentarz - Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1997 s. 224).
Ponieważ znak towarowy G. został zarejestrowany w dniu [...] lipca 1994 r., a uczestnik postępowania M. G. wystąpił z wnioskiem o unieważnienie prawa z rejestracji dopiero w dniu [...] stycznia 2001 r., niezbędną przesłanką dopuszczalności wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji było wykazanie, iż skarżący uzyskał rejestrację działając w złej wierze.
Urząd Patentowy uznał, iż uczestnik postępowania M. G. wykazał, że pierwotnie uprawniony do spornego znaku G. A. O. uzyskał rejestrację w złej wierze. Wskazał przy tym na to, że znak towarowy G. został zgłoszony do rejestracji w dniu [...] października 1992 r. na rzecz Z. P. R. T. przez A. O. pełnomocnika H. S. – właściciela tego Przedsiębiorstwa. Pominięcie przez A. O. imienia i nazwiska przedsiębiorcy w zgłoszeniu znaku towarowego było w ocenie Urzędu Patentowego celowe i spowodowało ubieganie się o prawo ochronne przez podmiot w rzeczywistości nie mający bytu prawnego w świetle przepisów prawa. W świetle bowiem obowiązującej wówczas ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o zasadach prowadzenia na terytorium Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej działalności gospodarczej w zakresie drobnej wytwórczości przez zagraniczne osoby prawne i fizyczne (Dz. U. Nr 19, poz. 146) jedynym uprawnionym podmiotem w dacie zgłoszenia spornego znaku do ubiegania się o udzielenie prawa ochronnego był H. S. Z. P. R. T. Pełnomocnik zaniechał dokonania prawidłowego zgłoszenia, wprowadzając w błąd swojego mocodawcę i w konsekwencji Urząd Patentowy, co w rezultacie doprowadziło do zarejestrowania spornego znaku towarowego G. na rzecz podmiotu wskazanego przez A. O. Potwierdzeniem działania w złej wierze przez A. O. są również, w ocenie Urzędu Patentowego, fakty związane z uzyskaniem przez niego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w dniu [...] września 1993 r., a następnie wystąpieniem przez niego w dniu [...] sierpnia 1994 r. o wykreślenie z ewidencji tego wpisu, w związku z nie podjęciem działalności gospodarczej.
Powołane przez pełnomocnika uprawnionego orzeczenia sądów powszechnych nie miały natomiast, w ocenie Urzędu Patentowego, znaczenia w niniejszej sprawie, gdyż dotyczyły późniejszych działań A. O. i nie odnosiły się do faktu zgłoszenia znaku towarowego, lecz jedynie do skutecznego przeniesienia prawa ochronnego na jego rzecz. Wyroki wydane przez sądy powszechne pozostają więc bez wpływu na sprawę unieważnienia prawa ochronnego udzielonego na sporny znak.
Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia organu Sąd uznał, iż kwestia uzyskania przez uprawnionego rejestracji w złej wierze nie została przez Urząd Patentowy dostatecznie wyjaśniony. Ma ona natomiast zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie dla oceny dopuszczalności wniosku o unieważnienie prawa ochronnego.
Sam fakt, że we wniosku o rejestrację spornego znaku z dnia [...] października 1992 r. zgłaszający został określony jako Z. P. R. T., bez wskazania imienia i nazwiska właściciela, nie może być uznany za wystarczający dowód na to, iż pierwotnie uprawniony A. O. uzyskał rejestrację działając w złej wierze. W przypadku nieprecyzyjnego określenia strony zgłaszającej, niezgodnego z przepisami ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o zasadach prowadzenia na terytorium Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej działalności gospodarczej w zakresie drobnej wytwórczości przez zagraniczne osoby prawne i fizyczne (Dz. U. Nr 19, poz. 146), Urząd Patentowy mógł bowiem wezwać zgłaszającego do uzupełnienia wniosku w tym zakresie, jednak tego nie uczynił.
Urząd Patentowy ustalił ponadto, że wniosek został zgłoszony do rejestracji przez A. O. pełnomocnika H. S., z akt rejestrowych wynika jednak, iż wniosek ten podpisał T. O. Zastępca Dyrektora ds. produkcji eksportowej.
Umowa przeniesienia prawa do znaku towarowego G. na rzecz A. O. została przedstawiona Urzędowi Patentowemu w dniu [...] lipca 1993 r., gdy trwało jeszcze postępowanie w sprawie rejestracji spornego znaku, a decyzja rejestracyjna z dnia [...] lipca 1994 r. została wydana już na rzecz A. O. A. O. miał w tym czasie zgłoszoną do ewidencji działalność gospodarczą pod nazwą P. R. "T.". Urząd Patentowy uznał, iż fakty związane ze zgłoszeniem wpisu do ewidencji działalności gospodarczej przez A. O., a następnie wystąpieniem z wnioskiem o wykreśleniem tego wpisu świadczą o działaniu przez niego w złej wierze nie wyjaśniając jednak swojego stanowiska w tym zakresie. Ponadto Urząd Patentowy stwierdził, iż wyroki wydane przez sądy powszechne, na które powoływał się pełnomocnik uprawnionego, pozostają bez wpływu na sprawę unieważnienia prawa ochronnego udzielonego na sporny znak.
W ocenie Sądu takie stanowisko organu należy uznać za błędne, gdyż rozpatrując kwestię uzyskania przez uprawnionego A. O. prawa ochronnego w dobrej lub złej wierze Urząd Patentowy nie mógł pominąć rozstrzygnięcia jakie zapadło w dniu [...] października 2002 r. przed Sądem Apelacyjnym w [...] Wydział Cywilny w sprawie z powództwa H. S. przeciwko A. O. Przedmiotem tego postępowania było bowiem ustalenie prawa m. in. do spornego znaku towarowego G., a więc Sąd badał w tym postępowaniu także okoliczności związane z uzyskaniem przez A. O. prawa ochronnego na ten znak. Kwestią wstępną, którą musiał rozważyć Urząd Patentowy w niniejszym postępowaniu spornym, przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zdolności rejestrowej znaku G., była natomiast kwestia istnienia, bądź nie istnienia przesłanki złej wiary po stronie pierwotnie uprawnionego do znaku towarowego G. A. O. w momencie uzyskania prawa ochronnego na ten znak. W ocenie Sądu Urząd Patentowy nie zbadał tej kwestii w sposób wystarczający, a ponadto poczynił błędy w ustaleniach faktycznych w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy.
Rozpoznając ponownie sprawę Urząd Patentowy musi więc zbadać jeszcze raz, czy w świetle art. 31 ustawy o znakach towarowych wniosek o unieważnienie prawa ochronnego jest dopuszczalny z uwagi na upływ okresu 5-letniego od daty rejestracji, a więc czy wnioskodawca wykazał w sposób dostateczny, że uprawniony uzyskał rejestrację działając w złej wierze.
W świetle powyższych ustaleń rozważanie kwestii istnienia podstawy do unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak na podstawie art. 7 ustawy o znakach towarowych należy uznać za przedwczesne.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.