VI RCa 87/16

Sygn. akt VI RCa 87/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 maja 2016 roku Sąd Okręgowy w Olsztynie VI Wydział Cywilny Rodzinny w składzie: Przewodniczący: SSO Lech Dłuski Sędziowie: SO Jolanta Piórkowska (spr.) SR del do SO Jolanta Litwinowicz protokolant: starszy sekretarz. sądowy Anna Greifenberg-Krupa po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2016 roku w Olsztynie na rozprawie sprawy z powództwa J. B. przeciwko małoletniemu B. B. reprezentowanemu przez matkę I. P. (poprzednio L. ) o obniżenie alimentów na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Giżycku z dnia 18 stycznia 2016 roku sygn. akt III RC 374/15 I. Zmieniono zaskarżony wyrok w ten sposób, że obniża alimenty zasądzone wyrokiem Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 22 października 2013 roku w sprawie III RC 282/13, zmienionego wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 26 lutego 2014 roku w sprawie VI RCa 2/14 z kwoty 400 zł do kwoty po 300 (trzysta) złotych miesięcznie, poczynając od dnia 25 maja 2016 roku. II. W pozostałej części apelację oddala. III. Koszty procesu za instancję odwoławczą wzajemnie znosi. Sygn. akt VI RCa 87/16 UZASADNIENIE J. B. w pozwie przeciwko małoletniemu B. B. , reprezentowanemu przez matkę I. L. wniósł o obniżenie od października 2015 roku alimentów, płaconych na rzecz syna z kwoty 400 złotych, do kwoty 300 złotych miesięcznie. W uzasadnieniu podał, że dotychczas płacił zasądzone alimenty regularnie i terminowo. W dniu 5 stycznia 2015 roku na przejściu dla pieszych potrącił go samochód i na skutek wypadku doznał urazu stawu skokowego, urazu głowy. Aktualnie jest w trakcie leczenia neurologicznego urazu rdzenia kręgosłupa, kręgów szyjnych i barku oraz uczęszcza na rehabilitację kolana lewego. Podniósł, że od dnia wypadku nie pracuje i aktualnie pobiera zasiłek rehabilitacyjny, którego średnia wysokość od 5 stycznia do 30 września 2015 roku, po odliczeniu składki na ZUS wyniosła 1072, 66 złotych. Przedstawicielka ustawowa małoletniego w odpowiedzi na pozew przedstawiła, że ze zrozumieniem odnosi się do sytuacji zdrowotnej jak i finansowej powoda, jednak sama nie pracuje, ponieważ trudno jest w G. o pracę umożliwiającą jednocześnie sprawowanie opieki nad synem. W tym zakresie może liczyć tylko na siebie, gdyż jej partner od poniedziałku do czwartku jeździ w trasy po Polsce. Jej sytuacja materialna jest trudna wobec czego wniosła o oddalenie żądania powoda. Sąd Rejonowy w Giżycku wyrokiem z dnia 18 stycznia 2016 roku w sprawie III RC 374/15 powództwo oddalił. W uzasadnieniu orzeczenia podał, że od daty ustalenia wysokości świadczeń upłynęły ponad dwa lata. Koszty utrzymania B. nie uległy obniżeniu, już tylko z powodu naturalnego rozwoju chłopca, który wymaga zakupu droższych ubrań, obuwia, większej ilości pożywienia, przy czym nadal czynności opiekuńcze wobec chłopca w większej mierze spełnia I. L. , wykonując w ten sposób obowiązek alimentacyjny. Sąd I instancji dodatkowo wskazał, że matka małoletniego właściwie próbuje wykorzystać swoje możliwości zarobkowe, które sa jednak znacznie ograniczone. Odnosząc się natomiast do sytuacji materialnej powoda, Sąd Rejonowy podał, że z przedstawionych przez niego dowodów wynika, że uległy zmianie jego możliwości zarobkowe i aktualnie nie może pracować. Sąd podkreślił, że powód spłaca kredyt za mieszkanie i nie można od niego wymagać, aby zamieszkał z byłą żoną, jednakże nie bez znaczenia jest majątek którym dysponuje. Powód posiada udziały we współwłasności drugiego mieszkania, z którego mógłby uzyskać środki finansowe. Dysponuje też samochodem o znacznej wartości, który użytkuje. W tej sytuacji okoliczność okresowego obniżenia dochodów powoda, nie może stanowić podstawy do obniżenia alimentów. Sąd dodatkowo zaakcentował, że powód bierze czynny udział w wychowaniu syna, utrzymuje z nim stały kontakt, jednak nie w wymiarze stanowiącym podstawę do korekty świadczeń. Nadto Sąd Rejonowy podniósł, że zobowiązania kredytowe powoda istniały już dwa lata temu, a w dzisiejszych czasach większość rodzin korzysta z kredytowego sposobu pokrywania niezbędnych wydatków. Reasumując Sąd uznał, że od daty ustalania zakresu obowiązku alimentacyjnego powoda względem małoletniego B. zaszły zmiany, tym niemniej obniżenie alimentów o kwotę 100 złotych miesięcznie, nie znajduje uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym, gdyż spowoduje zachwianie równowagi między obowiązkiem rodziców. Apelację nieformalną od powyższego wyroku wniósł powód. W treści uzasadnienia apelacji wynika, że zaskarżył wyrok w całości. Podniósł, swoją ciężka sytuację materialną w wyniku obrażeń doznanych w wypadku komunikacyjnym, które uniemożliwiają mu na podjęcie zatrudnienia. Podkreślił swoją dotychczasową regularność w opłacaniu alimentów na rzecz małoletniego syna, jak i to, że nadal pragnie się z tego obowiązku wywiązywać, tym niemniej nie ma już możliwości zarobkowych, jak dotychczas. Jednocześnie zarzucił matce małoletniego, że zawyża koszty utrzymania syna, zaś sama nie wykorzystuje swoich możliwości zarobkowych. Reasumując zażądał zmiany wyroku poprzez obniżenie wysokości alimentów do kwoty po 300 złotych miesięcznie. W odpowiedzi na apelację matka małoletniego pozwanego wniosła o jej oddalenie, podkreślając nietrafność zarzutów powoda wobec swojej osoby w zakresie możliwości zarobkowych oraz zawyżonych kosztów utrzymania małoletniego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja powoda zasługiwała na częściowe uwzględnienie. Sąd I instancji na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego wprawdzie prawidłowo ustalił stan faktyczny w niniejszej sprawie, a zajęte stanowisko w przekonujący sposób uzasadnił w pisemnych motywach orzeczenia, jednak w ocenie Sądu II instancji możliwości zarobkowe i majątkowe powoda nie zostały uwzględnione w dostatecznym stopniu. Sąd Okręgowy ponownie przeanalizował sytuację obu stron i dowody przedstawione na tę okoliczność zwłaszcza dotyczące stanu zdrowia, wydatków ponoszonych na leczenie oraz ich sytuacji materialnej. Zgodnie treścią art. 138 kro , w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Przez zmianę stosunków rozumieć należy wszelkie modyfikacje w statusie ekonomicznym stron mające wpływ zarówno na zwiększenie, jak i na zmniejszenie, zakresu usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz zwiększenie lub zmniejszenie zakresu możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego. Przepis art. 133 § 1 kro stanowi natomiast, że rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Z kolei w myśl art. 135 § 1 k.r.o. zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. W niniejszej sprawie bezspornym jest istnienie obowiązku alimentacyjnego powoda względem małoletniego B. B. , zaś kwestią sporną była wysokość tego świadczenia. Sąd Rejonowy w sposób szczegółowy oszacował rzeczywiste koszty związane z utrzymaniem małoletniego a ustalenia w tym zakresie uznać należy w pełni za słuszne. Bezspornym jest również, że powód na skutek obrażeń jakich doznał w wypadku komunikacyjnym, nie jest w stanie pracować zarobkowo. Jego źródło dochodu od tego czasu stanowi zasiłek chorobowy a obecnie zasiłek rehabilitacyjny w wysokości około 1070 złotych. Powód aktualnie podjął starania o uzyskanie renty. Radykalna zmiana jego sytuacji życiowej spowodowała, że popadł w zadłużenia, w tym czynszowe. Zmuszony był również zrezygnować z ubezpieczenia kredytu hipotecznego. Powyższe okoliczności, zdaniem Sądu jednoznacznie wskazują, że powód posiada znacznie mniejsze, aniżeli dotychczas, możliwości zarobkowe i nie jest w stanie łożyć na utrzymanie małoletniego syna alimentów w wysokości po 400 złotych miesięcznie. Sąd Okręgowy dokonując analizy całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy doszedł do przekonania, że żądanie obniżenia alimentów, zgłoszone przez powoda jest zasadne. W ocenie Sądu, do czasu unormowania i stabilizacji sytuacji życiowej powoda i poprawy jego sytuacji materialnej, dotychczas ustalona wysokość alimentów jest zbyt wysoka i regulowanie ich, stanowi dla niego znaczne dolegliwości. Adekwatnymi do jego obecnie posiadanych możliwości zarobkowych będą alimenty w kwocie 300 złotych miesięcznie. Taka kwota, stanowi około 33 % ogółu dochodów uzyskiwanych przez powoda i pozostaje w zasięgu jego możliwości płatniczych. Pozostałe wydatki związane z utrzymaniem dziecka winna ponosić jego matka. Sąd uwzględnił częściowo zarzuty powoda w tym zakresie i również uznaje, że matka małoletniego nie wykorzystuje w pełni swoich możliwości zarobkowych. Reasumując powyższe, Sąd Okręgowy uznał za zasadne zmienić zaskarżony wyrok w ten sposób, że obniżył alimenty zasądzone wyrokiem Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 22 października 2013 roku w sprawie III RC 282/13, zmienionego wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 26 lutego 2014 roku w sprawie VI RCa 2/14 z kwoty 400 złotych do kwoty po 300 złotych miesięcznie, poczynając od dnia 25 maja 2016 roku (punkt I wyroku). Konsekwencją powyższe rozstrzygnięcia, było oddalenie, w oparciu o przepis art. 385 kpc , apelacji w pozostałej części w zakresie daty żądania (punkt II wyroku). W punkcie III wyroku orzeczono na podstawie art. 100 kpc , uwzględniając ostateczny wynika sprawy, jak i sytuację materialną stron.