VI P 84/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód G. K. (1) dochodził od pozwanego M. S. odszkodowania w kwocie 48.127,64 zł, obejmującego mandaty za użycie magnesu na tachografie, nieopłacenie myta, niesprawny tachograf, brak "urlopówki" oraz szkodę na bramach garażowych. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa. Sąd ustalił, że pozwany był zatrudniony jako kierowca międzynarodowy i zapoznał się z regulaminem pracy. Kluczowe dla sprawy okazały się zeznania świadków i samego pozwanego, które wskazywały, że pracodawca nakazywał pozwanemu i innym kierowcom łamanie przepisów dotyczących czasu pracy kierowców (np. poprzez używanie magnesu na tachografie, jazdę z uszkodzonym tachografem) oraz nieopłacanie myta. Pracodawca miał również zapewnić, że mandaty zostaną pokryte przez niego. W zakresie szkody na bramach garażowych, sąd ustalił, że pozwany zgłaszał powodowi obawy dotyczące niewłaściwego zabezpieczenia towaru, jednak powód nakazał załadunek i zapewnił, że koszty ewentualnej szkody pokryje. Sąd nie dał wiary powodowi w zakresie, w jakim twierdził, że nie nakazywał łamania prawa. Analizując podstawę prawną, sąd uznał, że roszczenie powinno być rozpatrywane na gruncie przepisów o odpowiedzialności materialnej pracownika (art. 114 KP). Sąd stwierdził, że pracownik naruszył obowiązki, ale jego zachowanie wynikało z poleceń pracodawcy, które były sprzeczne z prawem. W przypadku mandatów, sąd uznał, że pracodawca nie wykazał, że je zapłacił. Co do szkody na bramach, sąd uznał, że pozwany nie ponosi winy, gdyż działał zgodnie z poleceniem pracodawcy i zgłaszał obawy. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było zastosowanie art. 8 Kodeksu pracy. Sąd uznał, że zasądzenie odszkodowania na rzecz pracodawcy, który sam doprowadził do naruszenia prawa przez pracownika, byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i sprawiedliwości. Pracodawca nadużyłby swojego prawa do żądania odszkodowania. W związku z tym, sąd oddalił powództwo. O kosztach procesu orzeczono na rzecz pozwanego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaOgraniczenie możliwości dochodzenia przez pracodawcę odszkodowania od pracownika, gdy pracodawca sam nakazywał naruszenie prawa.
Dotyczy sytuacji, gdy pracodawca sam nakazywał pracownikowi naruszenie prawa, a pracownik mógł się domyślać bezprawności polecenia. Nie dotyczy sytuacji, gdy pracownik działał z własnej winy lub z rażącym niedbalstwem, a polecenie pracodawcy nie było ewidentnie sprzeczne z prawem.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną za szkodę wyrządzoną pracodawcy, jeśli działał na polecenie pracodawcy, które było sprzeczne z prawem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli pracodawca sam doprowadził do sytuacji, w której pracownik naruszył prawo, a zasądzenie odszkodowania byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pracownik działał na polecenie pracodawcy, które było sprzeczne z prawem. Zastosowanie art. 8 Kodeksu pracy wykluczyło możliwość zasądzenia odszkodowania na rzecz pracodawcy, który nadużył swojego prawa.
Czy pracodawca może dochodzić od pracownika odszkodowania za mandaty, jeśli sam nakazywał pracownikowi naruszać przepisy, które doprowadziły do nałożenia tych mandatów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli pracodawca sam doprowadził do sytuacji, w której pracownik naruszył prawo, a zasądzenie odszkodowania byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pracownik działał na polecenie pracodawcy, które było sprzeczne z prawem. Zastosowanie art. 8 Kodeksu pracy wykluczyło możliwość zasądzenia odszkodowania na rzecz pracodawcy, który nadużył swojego prawa.
Czy pracownik ponosi odpowiedzialność za uszkodzenie towaru, jeśli zgłaszał pracodawcy obawy dotyczące niewłaściwego zabezpieczenia, a mimo to otrzymał polecenie załadunku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli pracodawca nakazał załadunek mimo zgłaszanych obaw i zapewnił pokrycie kosztów szkody.
Uzasadnienie
Sąd ustalił, że pozwany nie ponosi winy za uszkodzenie towaru, gdyż działał zgodnie z poleceniem pracodawcy i zgłaszał obawy dotyczące zabezpieczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. K. (1) | osoba_fizyczna | powód |
| M. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.p. art. 300
Kodeks pracy
W sprawach nieunormowanych przepisami prawa pracy stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego, jeżeli nie są sprzeczne z zasadami prawa pracy.
k.p. art. 114
Kodeks pracy
Pracownik, który wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych ze swej winy wyrządził pracodawcy szkodę, ponosi odpowiedzialność materialną według zasad określonych w Kodeksie pracy.
k.p. art. 8
Kodeks pracy
Nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego; takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony.
Pomocnicze
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Sąd uznał, że powód nie może wywodzić roszczenia z tego przepisu.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd powołał się na zasadę, że ustalenie podstawy prawnej należy do sądu.
k.p.c. art. 187 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd powołał się na zasadę, że powód ma określić żądanie i jego podstawę faktyczną.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzeczenia o kosztach procesu.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzeczenia o kosztach procesu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracownik działał na polecenie pracodawcy, które było sprzeczne z prawem. • Zastosowanie art. 8 Kodeksu pracy wyklucza możliwość zasądzenia odszkodowania na rzecz pracodawcy, który nadużył swojego prawa. • Pracodawca nie wykazał szkody w majątku. • Pracownik zgłaszał obawy dotyczące niewłaściwego zabezpieczenia towaru.
Odrzucone argumenty
Pracownik ponosi odpowiedzialność materialną za szkodę wyrządzoną pracodawcy. • Pracownik ponosi odpowiedzialność za mandaty i uszkodzenie towaru.
Godne uwagi sformułowania
nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno – gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub zasadami współżycia społecznego • nie każde polecenie pracodawcy będzie tę bezprawność wyłączać • wykonanie przez pracownika bezprawnych poleceń przełożonego, zwłaszcza w sytuacji, gdy pracownik może się domyślać ich bezprawności, nie może wyłączać bezprawności samego zachowania pracownika • zasądzenie na rzecz pracodawcy odszkodowania nie mogłoby być uznane za sprawiedliwe i w efekcie prowadziłoby do dalszego prowadzenia przez pracodawcę procederu polegającego na wydawaniu poleceń łamania prawa swym pracownikom z jednoczesną świadomością, że nic się przy tym nie ryzykuje.
Skład orzekający
Joanna Napiórkowska-Kasa
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ograniczenie możliwości dochodzenia przez pracodawcę odszkodowania od pracownika, gdy pracodawca sam nakazywał naruszenie prawa."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pracodawca sam nakazywał pracownikowi naruszenie prawa, a pracownik mógł się domyślać bezprawności polecenia. Nie dotyczy sytuacji, gdy pracownik działał z własnej winy lub z rażącym niedbalstwem, a polecenie pracodawcy nie było ewidentnie sprzeczne z prawem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak sąd może stanąć w obronie pracownika, który działał pod presją pracodawcy, nawet jeśli naruszył prawo. Podkreśla znaczenie zasad współżycia społecznego w prawie pracy.
“Pracownik złamał prawo na polecenie szefa. Kto zapłaci za mandaty i szkody?”
Dane finansowe
WPS: 48 127,64 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.