VI P 604/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód B. Ż. domagał się odszkodowania od swojego pracodawcy, Zakładów (...) Spółki z o.o. w H., w związku z wypowiedzeniem mu warunków pracy i płacy. Pracodawca wręczył powodowi oświadczenie o odwołaniu go ze stanowiska prezesa zarządu i wypowiedzeniu warunków pracy, proponując niższe stanowisko dyrektora handlowego z niższym wynagrodzeniem. Powód podniósł, że jest chroniony przed wypowiedzeniem na podstawie art. 39 Kodeksu pracy, ponieważ zbliża się do wieku emerytalnego. Pozwany argumentował, że podstawą wypowiedzenia był art. 43 pkt 1 k.p., dotyczący zmian w zasadach wynagradzania, oraz że odwołanie z funkcji prezesa zarządu uzasadniało zmianę warunków pracy. Sąd Rejonowy w Białymstoku uznał powództwo za zasadne. Sąd ustalił, że powodowi brakowało niewiele ponad dwa lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, a jego staż pracy umożliwiał mu uzyskanie prawa do emerytury. Sąd podkreślił, że pracodawca naruszył art. 39 k.p. w zw. z art. 42 § 1 k.p., który chroni pracowników przed wypowiedzeniem warunków pracy, gdy brakuje im nie więcej niż 4 lata do wieku emerytalnego. Sąd odrzucił argumentację pozwanego opartej na art. 43 pkt 1 k.p., wskazując, że wypowiedzenie nie było spowodowane wprowadzeniem nowych zasad wynagradzania dla ogółu pracowników, a jedynie odwołaniem z funkcji prezesa zarządu. Sąd przyznał powodowi odszkodowanie w wysokości trzykrotności jego miesięcznego wynagrodzenia (46.504,20 zł brutto) wraz z ustawowymi odsetkami, uznając, że wypowiedzenie było nieuzasadnione i naruszało przepisy prawa pracy. Zasądzono również koszty zastępstwa procesowego i nakazano pobranie opłaty sądowej od pozwanego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących ochrony przedemerytalnej (art. 39 k.p.) w kontekście zmian w zarządzie spółki i wypowiedzenia warunków pracy i płacy.
Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika podlegającego ochronie przedemerytalnej, zatrudnionego na stanowisku prezesa zarządu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wypowiedzenie warunków pracy i płacy pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jest dopuszczalne, jeśli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pracodawca nie może wypowiedzieć warunków umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku, chyba że wypowiedzenie jest konieczne ze względu na wprowadzenie nowych zasad wynagradzania dotyczących ogółu pracowników lub ich grupy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pracodawca naruszył art. 39 k.p. w zw. z art. 42 § 1 k.p., ponieważ powodowi brakowało niewiele ponad dwa lata do wieku emerytalnego, a jego staż pracy umożliwiał mu uzyskanie prawa do emerytury. Pozwany nie wykazał, że wypowiedzenie było konieczne ze względu na nowe zasady wynagradzania dla ogółu pracowników, a jedynie odwołanie z funkcji prezesa zarządu.
Czy odwołanie członka zarządu spółki z funkcji prezesa uzasadnia wypowiedzenie mu umowy o pracę, mimo ochrony wynikającej z art. 39 k.p.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odwołanie ze stanowiska członka zarządu spółki samo w sobie nie wyłącza ochrony pracownika zatrudnionego na podstawie umowy o pracę przed wypowiedzeniem na podstawie przepisów prawa pracy, w tym art. 39 k.p., chyba że umowa o pracę została ukształtowana w sposób pozwalający na rozwiązanie stosunku pracy z chwilą odwołania z funkcji.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, które wskazuje, że swoboda odwołania członka zarządu nie wyłącza ochrony wynikającej z przepisów prawa pracy. Zasada ochrony trwałości stosunku pracy musi być wyważona z zasadą swobody prowadzenia działalności gospodarczej. Jeśli strony wybrały umowę o pracę, podlegają jej konsekwencjom, w tym ograniczeniom w swobodnym rozwiązywaniu umowy przez pracodawcę.
Czy art. 43 pkt 1 k.p. stanowi wyjątek uzasadniający wypowiedzenie warunków pracy pracownikowi chronionemu na podstawie art. 39 k.p., jeśli przyczyną jest zmiana zasad wynagradzania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko jeśli wypowiedzenie stało się konieczne ze względu na wprowadzenie nowych zasad wynagradzania dotyczących ogółu pracowników lub ich grupy, do której pracownik należy. Samo odwołanie z funkcji prezesa zarządu nie jest wystarczającą przesłanką w tym kontekście.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że pozwany nie wskazał jako przyczyny wypowiedzenia wprowadzania nowych zasad wynagradzania dla ogółu pracowników, a jedynie odwołanie z funkcji prezesa. Ponadto, w spółce nie wprowadzono nowych zasad wynagradzania dla ogółu pracowników, a jedynie ustalono nową kwotę wynagrodzenia w kontrakcie menedżerskim z nowym prezesem.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. Ż. | osoba_fizyczna | powód |
| Zakłady (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w H. | spółka | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
k.p. art. 39
Kodeks pracy
Pracodawca nie może wypowiedzieć warunków umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku.
k.p. art. 42 § § 1
Kodeks pracy
Przepis art. 39 stosuje się odpowiednio do wypowiedzenia wynikających z umowy warunków pracy i płacy.
k.p. art. 45 § § 1
Kodeks pracy
W razie ustalenia, że wypowiedzenie zmieniające warunki umowy o pracę zawartej na czas nie określony jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu warunków umów o pracę, sąd pracy – stosownie do żądania pracownika – orzeka o bezskuteczności wypowiedzenia, a jeżeli umowa uległa już rozwiązaniu – o przywróceniu pracownika do pracy na poprzednich warunikach albo o odszkodowaniu.
k.p. art. 47 § 1
Kodeks pracy
Odszkodowanie, o którym mowa w art. 45, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres od 2 tygodni do 3 miesięcy, nie niższej jednak od wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Pomocnicze
k.p. art. 43 § pkt. 1
Kodeks pracy
Pracodawca może wypowiedzieć warunki pracy lub płacy pracownikowi, o którym mowa w art. 39, jeżeli wypowiedzenie stało się konieczne ze względu na wprowadzenie nowych zasad wynagradzania dotyczących ogółu pracowników zatrudnionych u danego pracodawcy lub tej ich grupy, do której pracownik należy.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Jeżeli termin spełnienia świadczenia nie był oznaczony ani nie wynikał z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Do niezbędnych kosztów procesu zalicza się koszty sądowe oraz koszty zastępstwa procesowego.
k.p.c. art. 477 § 2 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wyrokowi w sprawach o prawa majątkowe, od którego nie przysługuje środek zaskarżenia, lub gdy strony wniosły o natychmiastową wykonalność, sąd nada rygor natychmiastowej wykonalności w stosunku do zasądzonej kwoty nieprzekraczającej równowartości trzech części wynagrodzenia za pracę pracownika.
k.s.h. art. 203 § § 1 zdanie pierwsze
Kodeks spółek handlowych
Zarząd jest jednoosobowy albo wieloosobowy. Zarząd wieloosobowy może działać albo przez każdego z członków zarządu samodzielnie, albo przez przewodniczącego zarządu lub dwóch członków zarządu działających łącznie, w zależności od postanowień umowy spółki.
Dz. U. 2005, nr 167, poz. 1398 ze zm. art. 113 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Opłaty sądowe w sprawach cywilnych pobiera się według zasad określonych w ustawie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracownik podlega ochronie przedemerytalnej na podstawie art. 39 k.p. • Wypowiedzenie warunków pracy i płacy było niezgodne z art. 39 k.p. w zw. z art. 42 § 1 k.p. • Odwołanie z funkcji prezesa zarządu nie stanowiło wystarczającej przesłanki do wypowiedzenia zmieniającego w okolicznościach sprawy. • Pozwany nie wykazał, że wypowiedzenie było konieczne ze względu na nowe zasady wynagradzania dla ogółu pracowników.
Odrzucone argumenty
Wypowiedzenie warunków pracy i płacy było uzasadnione art. 43 pkt 1 k.p. ze względu na zmianę zasad wynagradzania. • Odwołanie z funkcji prezesa zarządu uzasadniało zmianę warunków pracy i płacy.
Godne uwagi sformułowania
Pracodawca uchybił przepisom art. 39 k.p. • Z przysługującej spółce z ograniczoną odpowiedzialnością swobody odwołania członka zarządu w każdym czasie (...) nie wynika wyłączenie ochrony członka zarządu zatrudnionego na podstawie umowy o pracę przed wypowiedzeniem na podstawie przepisów prawa pracy, w tym na podstawie art. 39 k.p. • Zasada ochrony trwałości stosunku pracy pozostaje w funkcjonalnej kolizji z zasadą swobody prowadzenia działalności gospodarczej i swobody obsadzania stanowisk w zarządzie spółki.
Skład orzekający
Karolina Szerel
przewodniczący
Aneta Matysiewicz
ławnik
Witalis Kuryłowicz
ławnik
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ochrony przedemerytalnej (art. 39 k.p.) w kontekście zmian w zarządzie spółki i wypowiedzenia warunków pracy i płacy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika podlegającego ochronie przedemerytalnej, zatrudnionego na stanowisku prezesa zarządu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony pracowników przedemerytalnych i konfliktu między prawami pracowniczymi a swobodą zarządzania spółką, co jest interesujące dla prawników pracy i menedżerów.
“Czy prezes spółki może być zwolniony mimo ochrony przedemerytalnej? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 46 504,2 PLN
odszkodowanie: 46 504,2 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 60 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.