VI KZ 7/16

Sąd Najwyższy2016-07-27
SNinnepostępowanie dyscyplinarneWysokanajwyższy
kasacjaadwokatradca prawnyprzymus adwokackiTrybunał Konstytucyjnyart. 526 k.p.k.postępowanie dyscyplinarneSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy uchylił zarządzenie odmawiające przyjęcia kasacji wniesionej przez adwokata we własnej sprawie, uznając ją za dopuszczalną po wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy adwokata A.S. na zarządzenie Prezesa Wyższego Sądu Dyscyplinarnego odmawiające przyjęcia kasacji. Zarządzenie to opierało się na stwierdzeniu tożsamości wywodów prawnych z wcześniejszą kasacją wniesioną osobiście przez adwokata. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie, uznając, że po wyroku Trybunału Konstytucyjnego SK 2/15, który stwierdził niezgodność art. 526 § 2 k.p.k. z Konstytucją RP w zakresie przymusu adwokacko-radcowskiego, kasacja wniesiona przez adwokata we własnej sprawie jest dopuszczalna.

Sprawa dotyczyła zażalenia obrońcy adwokata A.S. na zarządzenie Prezesa Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury w W., które odmówiło przyjęcia kasacji wniesionej przez radcę prawnego J.C. jako obrońcę. Podstawą odmowy była tożsamość wywodów prawnych z kasacją sporządzoną wcześniej osobiście przez samego adwokata A.S. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał je za zasadne. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 czerwca 2016 r. (SK 2/15), które stwierdziło niezgodność art. 526 § 2 k.p.k. z Konstytucją RP w zakresie, w jakim wyłączał możliwość sporządzenia i podpisania kasacji we własnej sprawie przez adwokata lub radcę prawnego. Sąd Najwyższy przyjął, że wyrok ten uchyla domniemanie zgodności przepisu z Konstytucją i tym samym warunek dopuszczalności kasacji, o którym mowa w art. 526 § 2 k.p.k., został spełniony już w odniesieniu do pierwszej, osobistej kasacji obwinionego. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, po wyroku Trybunału Konstytucyjnego SK 2/15, który stwierdził niezgodność art. 526 § 2 k.p.k. z Konstytucją RP w tym zakresie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który uznał przymus adwokacko-radcowski w kasacji wnoszonej przez profesjonalistę we własnej sprawie za nadmierne ograniczenie proceduralne, niezgodne z Konstytucją.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie zarządzenia i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Obrońca obwinionego

Strony

NazwaTypRola
A. S.osoba_fizycznaobwiniony
J. C.osoba_fizycznaobrońca
Prezes Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury w W.organ_państwowyorgan wydający zarządzenie

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 526 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten, w zakresie w jakim wyłącza możliwość sporządzenia i podpisania kasacji we własnej sprawie przez adwokata bądź radcę prawnego, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP (wyrok TK SK 2/15). Po tym wyroku warunek dopuszczalności kasacji jest spełniony.

Pomocnicze

k.p.k. art. 120 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 526 § § 1

Kodeks postępowania karnego

u.p.a.

Ustawa Prawo Adwokackie

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego SK 2/15 stwierdzający niezgodność art. 526 § 2 k.p.k. z Konstytucją RP w zakresie przymusu adwokacko-radcowskiego dla profesjonalistów we własnych sprawach. Uznanie, że po wyroku TK warunek dopuszczalności kasacji jest spełniony.

Godne uwagi sformułowania

obowiązywanie przymusu adwokacko-radcowskiego podczas wnoszenia kasacji przez stronę wykonującą zawód adwokata lub radcy prawnego stanowi nadmierne ograniczenie procedury sądowej, stanowiące wyraz nieuzasadnionego formalizmu wyrok Trybunału Konstytucyjnego uchyla domniemanie zgodności przepisu z Konstytucją RP

Skład orzekający

Andrzej Siuchniński

przewodniczący-sprawozdawca

Michał Laskowski

członek

Dariusz Świecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Dopuszczalność wnoszenia kasacji przez adwokatów i radców prawnych we własnych sprawach po wyroku Trybunału Konstytucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, gdzie strona jest profesjonalnym pełnomocnikiem (adwokatem lub radcą prawnym) i wnosi kasację we własnej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawami profesjonalnych prawników do wnoszenia środków odwoławczych we własnych sprawach, co ma istotne znaczenie praktyczne.

Adwokat we własnej sprawie: Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy kasacja jest dopuszczalna po wyroku TK.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI KZ 7/16
POSTANOWIENIE
Dnia 27 lipca 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Michał Laskowski
‎
SSN Dariusz Świecki
w sprawie adwokata
A. S.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 27 lipca 2016 r.
zażalenia obrońcy obwinionego na zarządzenie
‎
Prezesa Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury w W.
‎
z dnia 24 maja 2016 r., sygn. akt WSD (…)
postanowił:
uchylić zaskarżone zarządzenie i sprawę przekazać Wyższemu Sądowi Dyscyplinarnemu Adwokatury w W.  do ponownego rozpoznania w przedmiocie przyjęcia środka odwoławczego
UZASADNIENIE
W dniu 4 maja 2016 r. do Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury w W. wpłynęło pismo zatytułowane: „kasacja”, podpisane przez obwinionego – adwokata A.S. Zarządzeniem z dnia 5 maja 2016 r. wiceprezes Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury wezwał obwinionego w trybie art. art. 120 § 1 k.p.k. w zw. z art. 526 § 2 k.p.k. i art. u.p.a. do złożenia kasacji sporządzonej i podpisanej przez obrońcę będącego adwokatem lub radcą prawnym w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. W dniu 24 maja 2016 r. do Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury wpłynęła kasacja podpisana przez obrońcę obwinionego – radcę prawnego J. C. Zarządzeniem z dnia 24 maja 2016 r. Prezes Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury odmówił przyjęcia kasacji, wskazując, że pismo sporządzone i podpisane przez obrońcę obwinionego cechuje się tożsamością wywodów prawnych.
Zażalenie na to zarządzenie złożył obrońca obwinionego, podnosząc zarzut błędu w ustaleniach faktycznych oraz zarzut obrazy przepisu art. 526 § 1 k.p.k. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji procesowej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Niezależnie od kwestii podobieństwa kasacji obrońcy obwinionego do kasacji, sporządzonej osobiście przez adwokata A. S.  należy stwierdzić, że w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 czerwca 2016 r., SK 2/15, stwierdzono, iż przepis art. 526 § 2 k.p.k. w zakresie, w jakim wyłącza możliwość sporządzenia i podpisania kasacji we własnej sprawie przez adwokata bądź radcę prawnego, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Podając ustne motywy orzeczenia Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że obowiązywanie przymusu adwokacko-radcowskiego podczas wnoszenia kasacji przez stronę wykonującą zawód adwokata lub radcy prawnego stanowi nadmierne ograniczenie procedury sądowej, stanowiące wyraz nieuzasadnionego formalizmu.
W tej sytuacji  należało uznać, że już w odniesieniu do pierwszej, osobistej kasacji obwinionego spełniony został warunek, o którym mowa w art. 526 § 2 k.p.k., albowiem obecnie straciła na aktualności taka wykładnia tego przepisu, która nie dopuszczała możliwości sporządzenia i podpisania kasacji przez stronę, będącą adwokatem lub radcą prawnym (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 kwietnia 2014 r., VI KZ 4/14, LEX nr 1444637).
Sąd Najwyższy tym samym  przyjął, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego uchyla domniemanie zgodności przepisu z Konstytucją RP.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI