VI KS 4/17

Sąd Najwyższy2017-07-26
SNinnepostępowanie dyscyplinarneWysokanajwyższy
radca prawnypostępowanie dyscyplinarneSąd Najwyższyniedopuszczalność skargiterminyk.p.k.ustawa o radcach prawnych

Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania skargę radcy prawnego na orzeczenie dyscyplinarne, uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy ze względu na datę wszczęcia postępowania.

Obrońca radcy prawnego J. H. wniosła skargę na orzeczenie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, które uchyliło wcześniejsze rozstrzygnięcia uniewinniające. Sąd Najwyższy uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte przed datą wejścia w życie przepisów umożliwiających stosowanie art. 539a § 1 k.p.k. w sprawach dyscyplinarnych radców prawnych. Mimo potencjalnej kontrowersji prawnej, która miała zostać rozstrzygnięta przez skład 7 sędziów, skarga i tak nie mogłaby zostać uwzględniona.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę obrońcy radcy prawnego J. H. na orzeczenie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych, które uchyliło wcześniejsze postanowienia uniewinniające obwinionego i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 539f w zw. z art. 531 § 1 k.p.k. oraz art. 74¹ pkt 1 ustawy o radcach prawnych, postanowił pozostawić skargę bez rozpoznania, obciążając jednocześnie obwinionego kosztami sądowymi. Uzasadnienie wskazuje, że skarga, mimo że formalnie wniesiona w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania karnego dotyczące skargi nadzwyczajnej, była niedopuszczalna z mocy ustawy. Kluczową przeszkodą była data wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, która miała miejsce przed 1 lipca 2015 r. Zgodnie z przepisami nowelizującymi Kodeks postępowania karnego, przepisy rozdziału 55a k.p.k. stosuje się do spraw, w których postępowanie sądowe zostało wszczęte po tej dacie. Wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego przeciwko radcy prawnemu J. H. został złożony przed 1 lipca 2015 r., co czyniło skargę niedopuszczalną. Sąd odniósł się również do potencjalnej kontrowersji prawnej dotyczącej dopuszczalności stosowania art. 539a § 1 k.p.k. w postępowaniu dyscyplinarnym, wskazując, że w tej kwestii miało wypowiedzieć się siedmiu sędziów Sądu Najwyższego, jednak nawet pozytywne rozstrzygnięcie tej kwestii nie zmieniłoby wyniku w niniejszej sprawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga taka jest niedopuszczalna z mocy ustawy, jeśli postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte przed datą wejścia w życie przepisów umożliwiających stosowanie art. 539a § 1 k.p.k. w postępowaniu dyscyplinarnym.

Uzasadnienie

Przepisy rozdziału 55a k.p.k. dotyczące skargi nadzwyczajnej stosuje się do spraw, w których postępowanie sądowe zostało wszczęte po 30 czerwca 2015 r. Wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego, będący odpowiednikiem aktu oskarżenia, został złożony przed tą datą, co czyni skargę niedopuszczalną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawić skargę bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
J. H.osoba_fizycznaobwiniony
radca prawny J. H.osoba_fizycznaobwiniony
obrońca obwinionegoosoba_fizycznaobrońca
Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnychinstytucjaorgan orzekający
Okręgowy Sąd Dyscyplinarny Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...]instytucjaorgan orzekający
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnegoorgan_państwowywnioskodawca

Przepisy (8)

Główne

k.p.k. art. 539f

Kodeks postępowania karnego

Stosowany w zw. z art. 531 § 1 i art. 530 § 2 k.p.k. do rozpoznania skargi.

u.r.p. art. 74¹ § pkt 1

Ustawa o radcach prawnych

Umożliwia odpowiednie stosowanie przepisów k.p.k. do postępowania dyscyplinarnego.

k.p.k. art. 539a § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa prawna skargi, której dopuszczalność była kwestionowana.

Pomocnicze

k.p.k. art. 531 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 530 § § 2

Kodeks postępowania karnego

u.r.p.

Ustawa o radcach prawnych

Dz. U. z 2016 r., poz. 233 ze zm.

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 25

Określa datę wejścia w życie przepisów rozdziału 55a k.p.k. stosowanych do spraw wszczętych po 30 czerwca 2015 r.

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw

Dz. U. z 2016 r. poz. 437

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga wniesiona w oparciu o przepisy k.p.k. dotyczące skargi nadzwyczajnej jest niedopuszczalna, jeśli postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte przed 1 lipca 2015 r.

Godne uwagi sformułowania

nie wskazując podstawy prawnej, obrońca zaskarżyła nie wyrok, ale orzeczenie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego niewątpliwie wniesioną w oparciu o przepis art. 539a § 1 k.p.k. Zagadnieniem kontrowersyjnym jest, czy skarga [...] przysługuje stronie w przypadku wydania przez korporacyjny dyscyplinarny sąd odwoławczy [...] orzeczenia uchylającego orzeczenie sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania. Ta okoliczność uzasadniałaby odroczenie posiedzenia do czasu rozstrzygnięcia wspomnianego zagadnienia prawnego przez skład 7 sędziów Sądu Najwyższego. Byłoby to jednak niecelowe, bowiem nawet w razie uznania dopuszczalności stosowania instytucji określonej w art. 55a k.p.k. w postępowaniu dyscyplinarnym [...] w niniejszej sprawie i tak by ona nie przysługiwała. Skoro w niniejszej sprawie wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego [...] został wniesiony do właściwego sądu dyscyplinarnego przed 1 lipca 2015 r., konsekwentnie należało uznać, że skarga [...] jest niedopuszczalna z mocy ustawy i pozostawić ją bez rozpoznania.

Skład orzekający

Zbigniew Puszkarski

przewodniczący, sprawozdawca

Andrzej Stępka

członek

Eugeniusz Wildowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi nadzwyczajnej w sprawach dyscyplinarnych radców prawnych, gdy postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie odpowiednich przepisów k.p.k."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z datą wszczęcia postępowania dyscyplinarnego i stosowaniem przepisów k.p.k. o skardze nadzwyczajnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w kontekście odpowiedzialności zawodowej radców prawnych, a także pokazuje, jak daty wejścia w życie przepisów mogą wpływać na dopuszczalność środków prawnych.

Skarga radcy prawnego odrzucona przez Sąd Najwyższy. Kluczowa okazała się data wszczęcia postępowania.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI KS 4/17
POSTANOWIENIE
Dnia 26 lipca 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Zbigniew Puszkarski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Andrzej Stępka
‎
SSN Eugeniusz Wildowicz
w sprawie radcy prawnego J. H.
obwinionego o popełnienie przewinień dyscyplinarnych z art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych i in.
po rozważeniu dopuszczalności skargi wniesionej przez obrońcę obwinionego na orzeczenie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych   z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt WO …/16,
na podstawie art. 539f w zw. z art. 531 § 1, art. 530 § 2 k.p.k. i w zw. z art. 74
1
pkt 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 233 ze zm.)
postanowił:
1. pozostawić skargę bez rozpoznania;
2. kosztami sądowymi w przedmiocie skargi obciążyć J. H.
UZASADNIENIE
Obrońca obwinionego radcy prawnego J. H. wniosła do Sądu Najwyższego pismo określone jako „skarga na wyrok sądu odwoławczego”. Z treści pisma wynika, że nie wskazując podstawy prawnej, obrońca zaskarżyła nie wyrok, ale orzeczenie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych  z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt WO ../16, w części uchylającej rozstrzygnięcia uniewinniające obwinionego zawarte w pkt 1 i 2 orzeczenia Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych
w [...] z dnia 27 lipca 2015 r.,    i przekazującej sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
Skargę tę, niewątpliwie wniesioną w oparciu o przepis art. 539a § 1 k.p.k., umiejscowiony w rozdziale 55a Kodeksu postępowania karnego, należało pozostawić bez rozpoznania jako niedopuszczalną z mocy ustawy. Zagadnieniem kontrowersyjnym jest, czy skarga, o której mowa w wymienionym przepisie przysługuje stronie w przypadku wydania przez korporacyjny dyscyplinarny sąd odwoławczy, w tym wypadku Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych, orzeczenia uchylającego orzeczenie sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania. Wobec zaistniałych w tym względzie rozbieżności w orzecznictwie Sądu Najwyższego, w dniu 14 września 2017 r. tenże Sąd w składzie 7 sędziów z inicjatywy Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego wypowie się w kwestii, czy na podstawie art. 74
1
pkt 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 233 ze zm.) dopuszczalne jest odpowiednie stosowanie przepisów rozdziału 55a Kodeksu postępowania karnego w postępowaniu dyscyplinarnym uregulowanym w tej ustawie (sygn. akt I KZP 9/17).
Ta okoliczność uzasadniałaby odroczenie posiedzenia do czasu rozstrzygnięcia wspomnianego zagadnienia prawnego przez skład 7 sędziów Sądu Najwyższego. Byłoby to jednak niecelowe, bowiem
nawet w razie uznania
dopuszczalności stosowania instytucji określonej w art. 55a k.p.k. w postępowaniu dyscyplinarnym prowadzonym w sprawach radców prawnych, w niniejszej sprawie i tak by ona nie przysługiwała.
Przeszkodą do rozpoznania skargi byłaby bowiem okoliczność, że
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego z wnioskiem o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego przeciwko radcy prawnemu J. H. wystąpił pismem z dnia 29 listopada 2014 r. Wobec braku adnotacji o dacie złożenia pisma w Okręgowej Izbie Radców Prawnych w […] (nie nastąpiło to drogą pocztową), nie jest jasne, kiedy to nastąpiło, wszakże nie ulega wątpliwości, że nie później niż 26 stycznia 2015 r., kiedy to przewodnicząca Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego wydała zarządzenie o odnotowaniu sprawy w repertorium spraw dyscyplinarnych i nadaniu jej sygnatury (t. II, k. 111). Tymczasem w szeregu orzeczeniach Sąd Najwyższy wskazał, że z uwagi na treść art. 25 ustawy z dnia 11 marca 2016 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r. poz. 437), przepisy rozdziału 55a tego Kodeksu stosuje  się  do  spraw,  w  których  postępowanie  sądowe zostało wszczęte poprzez złożenie aktu oskarżenia po dniu 30 czerwca 2015 r. (zob. np. postanowienia: z dnia 28 lipca 2016 r., IV KZ 39/16, OSNKW 2016, z. 10, poz. 70; z dnia 22 listopada   2016 r. IV KS 2/16, LEX nr 2152403; z dnia 6 marca 2017 r., V KS 2/17, LEX nr 2237292; z dnia 21 kwietnia 2017 r., VI KS 1/17, LEX nr 2281284). Skoro w niniejszej sprawie wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego przeciwko radcy prawnemu, będący odpowiednikiem aktu oskarżenia w postępowaniu karnym, został wniesiony do właściwego sądu dyscyplinarnego przed 1 lipca 2015 r., konsekwentnie należało uznać, że skarga na orzeczenie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych jest niedopuszczalna z mocy ustawy i pozostawić ją bez rozpoznania.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
kc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI