VI KA 907/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Warszawie-Pradze utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Nowym Dworze Mazowieckim, skazujący J. J. (1) za nieudzielenie pomocy swojej żonie M. J., która znajdowała się w stanie bezpośredniego zagrożenia życia. Oskarżony został skazany na rok pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 3 lata próby oraz grzywnę. Sąd Okręgowy odrzucił apelacje obrońcy, który kwestionował ustalenia faktyczne dotyczące świadomości oskarżonego zagrożenia życia żony oraz zarzucał naruszenie prawa materialnego poprzez błędną kwalifikację czynu jako dokonany, a nie usiłowany z dobrowolnym odstąpieniem. Sąd odwoławczy uznał, że czyn osiągnął fazę dokonania w momencie, gdy oskarżony, zamiast wezwać pomoc, zaczął robić zdjęcia pokrzywdzonej, a następnie przez blisko dwie godziny nie udzielił jej pomocy. Apelacje prokuratora i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, domagające się zaostrzenia kary, również zostały oddalone. Sąd Okręgowy wskazał, że kara wymierzona przez sąd pierwszej instancji jest adekwatna, uwzględniając m.in. wiek oskarżonego, jego dotychczasową niekaralność oraz fakt, że nawet natychmiastowa pomoc nie zapobiegłaby śmierci pokrzywdzonej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja znamion przestępstwa z art. 162 § 1 k.k. (nieudzielenie pomocy), w szczególności momentu dokonania czynu oraz oceny świadomości zagrożenia życia.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale jego interpretacja przepisów prawa materialnego ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy czyn polegający na nieudzieleniu pomocy osobie znajdującej się w stanie bezpośredniego zagrożenia życia, połączony z wykonaniem zdjęć tej osobie zamiast wezwania pomocy, stanowi przestępstwo dokonane z art. 162 § 1 k.k., czy też usiłowanie z dobrowolnym odstąpieniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Czyn ten stanowi przestępstwo dokonane z art. 162 § 1 k.k., ponieważ obowiązek pomocy powstał w momencie uświadomienia sobie zagrożenia, a decyzja o nieudzieleniu pomocy (poprzez wykonanie zdjęć zamiast wezwania pogotowia) oznaczała osiągnięcie stadium dokonania.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym uchylenie się od udzielenia pomocy osobie w bezpośrednim niebezpieczeństwie oznacza już osiągnięcie stadium dokonania przestępstwa, zwłaszcza w przypadku przestępstw formalnych z zaniechania. Wykonanie zdjęć zamiast wezwania pogotowia zostało uznane za świadomą decyzję o nieudzieleniu pomocy.
Czy kara jednego roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 3 lata próby i grzywna w wysokości 200 stawek dziennych po 20 zł są rażąco niewspółmierne do popełnionego czynu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kara orzeczona przez sąd pierwszej instancji nie jest rażąco niewspółmierna.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że kara została wymierzona z uwzględnieniem wszystkich dyrektyw z art. 53 k.k. Wskazano, że nawet natychmiastowa pomoc nie zapobiegłaby śmierci pokrzywdzonej, a oskarżony wezwał pogotowie po blisko dwóch godzinach. Dodatkowo uwzględniono wiek oskarżonego (70 lat) i jego dotychczasową niekaralność.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody i ustalił stan faktyczny, w szczególności świadomość oskarżonego co do zagrożenia życia żony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił całokształt materiału dowodowego i dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że zdjęcia wykonane przez oskarżonego, na których widoczne są ślady krwi na głowie i twarzy pokrzywdzonej oraz na podłodze, jednoznacznie wskazują na świadomość zagrożenia życia. Wyjaśnienia oskarżonego o chęci zawstydzenia żony zostały uznane za niewiarygodne, a jego zdolność do racjonalnego działania potwierdzona została analizą jego zachowania i rozmowy z dyspozytorem pogotowia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. J. (1) | osoba_fizyczna | oskarżony |
| W. K. | osoba_fizyczna | oskarżyciel posiłkowy |
| Prokurator | organ_państwowy | prokurator |
Przepisy (18)
Główne
k.k. art. 162 § § 1
Kodeks karny
Nieudzielenie pomocy osobie znajdującej się w położeniu grożącym bezpośrednim niebezpieczeństwem utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, gdy sprawca mógł jej udzielić pomocy bez narażania siebie lub innej osoby na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, stanowi przestępstwo dokonane w momencie uświadomienia sobie zagrożenia i podjęcia decyzji o nieudzieleniu pomocy.
Pomocnicze
k.k. art. 69 § § 1 i 2
Kodeks karny
k.k. art. 70 § § 1 pkt 1
Kodeks karny
k.k. art. 4 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 71 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 63 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 624 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 427 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 438
Kodeks karny
k.k. art. 7
Kodeks karny
k.k. art. 410
Kodeks karny
k.k. art. 13 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 15 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 17 § § 1 pkt 4
Kodeks karny
k.k. art. 438 § pkt 4
Kodeks karny
k.k. art. 53 § § 1 i 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 633
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Czyn osiągnął fazę dokonania w momencie podjęcia decyzji o nieudzieleniu pomocy poprzez wykonanie zdjęć zamiast wezwania pogotowia. • Kara orzeczona przez sąd pierwszej instancji jest adekwatna do stopnia winy i społecznej szkodliwości czynu, uwzględniając wiek oskarżonego, jego niekaralność oraz brak wpływu pomocy na skutek. • Ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, oparte na analizie zdjęć i innych dowodów, są prawidłowe i wskazują na świadomość oskarżonego zagrożenia życia żony.
Odrzucone argumenty
Zarzuty obrońcy dotyczące błędnych ustaleń faktycznych i naruszenia prawa materialnego (kwalifikacja czynu jako usiłowanie z dobrowolnym odstąpieniem). • Zarzuty prokuratora i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego dotyczące rażącej niewspółmierności orzeczonej kary i wnioski o jej zaostrzenie.
Godne uwagi sformułowania
„Jeżeli natomiast powstał taki stan zagrożenia, który zrodził obowiązek pomocy po stronie konkretnej osoby, to uchylenie się od jej udzielenia oznacza już osiągnięcie stadium dokonania przestępstwa. • „Tak, więc jak to ma miejsce przy przestępstwach jednochwilowych, już samo uzewnętrznienie decyzji nieudzielenia pomocy człowiekowi znajdującemu się w bezpośrednim niebezpieczeństwie utraty życia oznacza pełną realizację znamion tego czynu”. • „Każda osoba oglądająca te zdjęcia jest świadoma tego, że kobieta na nich przedstawiona, znajduje się w położeniu grożącym bezpośrednim niebezpieczeństwem utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. • „Głowa i twarz to organy, gdzie mieszczą się ośrodki ważne dla życia i widoczna na nich krew sugeruje, że takie zagrożenie istnieje.”
Skład orzekający
Ludmiła Tułaczko
przewodniczący-sprawozdawca
Anita Jarząbek - Bocian
sędzia
Anna Kalbarczyk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa z art. 162 § 1 k.k. (nieudzielenie pomocy), w szczególności momentu dokonania czynu oraz oceny świadomości zagrożenia życia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale jego interpretacja przepisów prawa materialnego ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy niecodziennego zachowania oskarżonego (robienie zdjęć żonie w stanie zagrożenia życia) i porusza ważną kwestię odpowiedzialności za nieudzielenie pomocy. Interpretacja sądu odwoławczego dotycząca momentu dokonania przestępstwa jest kluczowa.
“Robienie zdjęć umierającej żonie zamiast wzywania pomocy – sąd wyjaśnia, kiedy przestępstwo jest dokonane.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.