VI Ka 877/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok skazujący osobę zarządzającą transportem za naruszenie przepisów o czasie pracy kierowcy, oddalając argument o podwójnym karaniu.
Sąd Okręgowy rozpoznał apelację od wyroku skazującego osobę zarządzającą transportem za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdu i obowiązkowych przerwach kierowcy. Obwiniona zarzucała m.in. obrazę prawa materialnego, twierdząc, że została już ukarana administracyjnie za to samo naruszenie. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną, podkreślając, że odpowiedzialność spółki jako podmiotu wykonującego przewóz i odpowiedzialność osoby zarządzającej transportem są odrębne.
Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał apelację wniesioną przez obwinioną G. O. od wyroku Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach, który uznał ją za winną wykroczenia z art. 92 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym. Wykroczenie polegało na dopuszczeniu do naruszenia przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdu i przerw kierowcy przez pracownika przedsiębiorstwa, w którym obwiniona zarządzała transportem. Sąd Rejonowy wymierzył karę grzywny w wysokości 2000 zł. Obwiniona w apelacji zarzuciła m.in. rażącą obrazę przepisów postępowania i prawa materialnego, w szczególności art. 92a ust. 5 ustawy o transporcie drogowym, argumentując, że została już ukarana administracyjnie za to samo naruszenie i nie powinna podlegać orzecznictwu na podstawie Kodeksu wykroczeń. Wnioskowała o uchylenie wyroku i umorzenie postępowania lub uniewinnienie. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną. Podkreślił, że Sąd I instancji przeprowadził pełne postępowanie i prawidłowo ocenił dowody. Odnosząc się do zarzutu podwójnego karania, Sąd Okręgowy wyjaśnił, że odpowiedzialność spółki jako podmiotu wykonującego przewóz drogowy (kara administracyjna na podstawie art. 92a u.t.d.) jest odrębna od odpowiedzialności osoby fizycznej zarządzającej transportem (kara grzywny na podstawie art. 92 ust. 3 u.t.d.). Powołał się na przepisy Kodeksu cywilnego i Kodeksu spółek handlowych, wskazując, że spółka jawna jest odrębnym podmiotem od jej wspólników. Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do przedstawienia zagadnienia prawnego Sądowi Najwyższemu, uznając przepisy za jasne i spójne z orzecznictwem. W konsekwencji, Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przepis ten nie ma zastosowania do wspólników spółki osobowej jawnej w taki sposób, aby wyłączał ich odpowiedzialność wykroczeniową. Odpowiedzialność spółki jako podmiotu wykonującego przewóz drogowy (kara administracyjna) jest odrębna od odpowiedzialności osoby fizycznej zarządzającej transportem (kara grzywny).
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na przepisach Kodeksu cywilnego i Kodeksu spółek handlowych, które traktują spółkę jawną jako odrębny podmiot od jej wspólników. Wskazał, że przedsiębiorcy - podmiotowi wykonującemu przewóz drogowy, niebędącemu osobą fizyczną, może być wymierzona administracyjna kara pieniężna, niezależnie od odpowiedzialności osoby zarządzającej transportem w trybie kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. O. | osoba_fizyczna | obwiniona |
| Przedsiębiorstwo (...) , (...) Spółka Jawna | spółka | podmiot wykonujący przewóz |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | strona postępowania |
Przepisy (10)
Główne
u.t.d. art. 92 § 3
Ustawa o transporcie drogowym
Dotyczy kary grzywny wymierzanej osobie zarządzającej transportem za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdu, obowiązkowych przerwach i odpoczynku.
u.t.d. art. 92a § 5
Ustawa o transporcie drogowym
Przepis, który obwiniona próbowała zastosować, aby uniknąć odpowiedzialności wykroczeniowej, argumentując wyłączność odpowiedzialności administracyjnej dla osób fizycznych. Sąd odrzucił tę interpretację w kontekście wspólników spółek jawnych.
Pomocnicze
u.t.d. art. 92a § 1
Ustawa o transporcie drogowym
Dotyczy administracyjnej kary pieniężnej wymierzanej przedsiębiorcy wykonującemu przewóz drogowy.
kpw art. 5 § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Wspomniany w zarzutach apelacji dotyczących podstaw umorzenia postępowania.
kpw art. 35 § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Wspomniany w zarzutach apelacji dotyczących wadliwości uzasadnienia.
kpw art. 109 § 2
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Podstawa prawna do przedstawienia zagadnienia prawnego Sądowi Najwyższemu.
kpk art. 437 § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna do utrzymania w mocy zaskarżonego wyroku.
kpk art. 636 § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna do zasądzenia kosztów postępowania odwoławczego.
k.c. art. 33 § 1
Kodeks cywilny
Reguluje podmiotowość prawną jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, w tym spółek osobowych.
k.s.h. art. 8
Kodeks spółek handlowych
Potwierdza, że spółka jawna jest odrębnym podmiotem od jej wspólników.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Obwiniona zarzuciła rażącą obrazę przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 92a ust. 5 ustawy o transporcie drogowym, twierdząc, że została już ukarana administracyjnie za to samo naruszenie i nie podlega odpowiedzialności wykroczeniowej. Obwiniona wnioskowała o przedstawienie Sądowi Najwyższemu zagadnienia prawnego dotyczącego stosowania art. 92a ust. 5 ustawy o transporcie drogowym do wspólników spółki jawnej.
Godne uwagi sformułowania
Przepisy prawa nie upoważniają do uznania, iż tożsamymi podmiotami są wspólnicy spółki jawnej i sama spółka. Przedsiębiorcy - podmiotowi wykonującemu przewóz drogowy, niebędącemu osobą fizyczną, może być wymierzona administracyjna kara pieniężna, jeżeli doszło do naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego określonych w załączniku nr 3 do u.t.d., niezależnie od okoliczności, czy w przedsiębiorstwie tym osoba zarządzająca przedsiębiorstwem lub osoba zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie ponosiłaby odpowiedzialność w trybie określonym w kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia.
Skład orzekający
Grażyna Tokarczyk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Rozróżnienie odpowiedzialności spółki i jej wspólników w kontekście przepisów o transporcie drogowym oraz odpowiedzialności wykroczeniowej i administracyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów o czasie pracy kierowcy w kontekście spółki jawnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia rozróżnienia odpowiedzialności podmiotów prawnych i osób fizycznych w kontekście przepisów transportowych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i prawników.
“Spółka ukarana, wspólnik też? Sąd wyjaśnia granice odpowiedzialności w transporcie drogowym.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt VI Ka 877/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 listopada 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Grażyna Tokarczyk Protokolant Katarzyna Kajda-Broniewska przy udziale przedstawiciela KMP w G. sierż. sztab. R. W. po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2015 r. sprawy G. O. zd. B. c. H. i L. , ur. (...) w P. obwinionej z art. 92 ust. 3-6 ustawy o transporcie drogowym w zw. z lp. 15 załącznika nr 2 do tej ustwy, za które ustawa przewiduje karę grzywny w wysokości 2.000 zł na skutek apelacji wniesionej przez obwinioną od wyroku Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach z dnia 18 czerwca 2015 r. sygnatura akt II W 233/15 na mocy art. 437 § 1 kpk w zw. z art. 109 § 2 kpw i art. 636 § 1 kpk w zw. z art. 119 kpw 1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; 2. zasądza od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa zryczałtowane wydatki postępowania odwoławczego w kwocie 50 (pięćdziesiąt) złotych i wymierza mu opłatę za II instancję w kwocie 200 (dwieście) złotych. sygn. akt VI Ka 877/15 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Tarnowskich Górach wyrokiem z dnia 18 czerwca 2015 r. sygn. akt II W 233/15 uznał G. O. za winną wykroczenia z art. 92 ust. 3 ustawy z dnia 6.09.2001r. o transporcie drogowym polegającego na tym, że jako osoba zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie: Przedsiębiorstwo (...) , (...) Spółka Jawna z siedzibą w: (...)-(...) W. , (...) , dopuściła się w dniu: 31.07.2014r. do naruszenia przepisów o czasie prowadzenia pojazdu, obowiązkowych przerwach i odpoczynku przez kierowcę Pana A. R. , wykonującego przewozy drogowe w imieniu i na rzecz w/w przedsiębiorcy i za top wymierzył jej karę grzywny w kwocie 2000 złotych. W osobistej apelacji obwiniona zaskarżając wyrok w całości zarzuciła orzeczeniu rażącą obrazę przepisów postępowania, a mianowicie przepisu: a) przepisu art. 5 § l pkt 7 oraz/lub 10 KPW (w zw. z art. 92a ust. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2013 r. póz. 1414 z późn. zm.), poprzez jego nie zastosowanie, pomimo iż zgodnie z przepisem art. 92a ust. 5 w /w ustawy o transporcie drogowym nie podlegam orzecznictwu podstawie niniejszego kodeksu, ew. zachodzi okoliczność wyłączająca orzekanie na podstawie niniejszego kodeksu; b) art. 35 § l KPW polegającą na sporządzeniu nieprawidłowego uzasadnienia, w którym nie odnoszącego się do kwestii mających zasadnicze dla rozstrzygnięcia sprawy, a w tym niewskazanie na jakich konkretnie dowodach oparł się Sąd wydając zaskarżony Wyrok. dlaczego i w jakim zakresie Sąd odmów ii wian godności wyjaśnieniom obwinionej, co \v konsekwencji uniemożliwia w pełni kontrolę instancyjną, l2) obrazę przepisów prawa materialnego, a to przepisu art. 92a ust. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U- z 2013 r. póz. 1414 z póżn. zm.) poprzez jego niezastosowanie, pomimo, iż zostałam już ukarana w drodze administracyjnej za to samo naruszenie, a to na podstawie decyzji (...) \\ (...) z dnia 26.09.2014 r. (karta 42) karą pieniężną w kwocie 900.00 złotych - jako odpowiedzialna całym majątkiem za zobowiązania spółki osobowej - Przedsiębiorstwo (...) G. O. , (...) Spółka Jawna w W. . Apelująca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania, na podstawie art. 5 § l pkt 7 oraz/lub 10 KPW w zw. z art. 92a ust. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2013 r. póz. 1414 z późn. zm.) ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania uniewinnienie oskarżonej od zarzucanego jej czynu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego Wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji: Jednocześnie wnosząc o przedstawienie Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia budzącego poważne wątpliwości interpretacyjne zagadnienia prawnego - ..czy przepis art. 92a ust. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2013 r. póz. 1414 z późn. zm.) o treści: „Jeżeli czyn będący naruszeniem przepisów, o których mowa w ust. 1 . wyczerpuje jednocześnie znamiona wykroczenia, w stosunku do podmiotu będącego osobą fizyczną stosuje się wyłącznie przepisy o odpowiedzialności administracyjnej" ma zastosowanie do wspólników spółki osobowej jawnej, którzy ponoszą odpowiedzialność za zobowiązania spółki w sposób nieograniczony całym swoim majątkiem i mogą być pozywani równocześnie z samą spółką". Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Apelacja obwinionej nie zasługuje na uwzględnienie, w toku jej rozpoznania nie ujawniła się również okoliczność uzasadniająca przedstawienie Sądowi Najwyższemu zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy zgodnie z art. 109 § 2 kpw w zw. z art. 441 § 1 kpk . Sąd I instancji w niniejszej sprawie przeprowadził pełne postępowanie, wbrew tezom apelacji zgromadzone dowody poddał ocenie zgodnej z zasadami wiedzy, logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, a sposób rozumowania przedstawił w wyczerpujących pisemnych motywach zaskarżonego wyroku. Można przy tym zauważyć, że obwiniona nie była zainteresowana osobistym udziałem w rozprawie, co nie stanowiło i nie mogło też stanowić przeszkody w rozpoznaniu wniosku o ukaranie. Obwiniona w toku postępowania prowadzonego przez oskarżyciela publicznego była przez niego należycie i wyczerpująco informowana o przedmiocie sprawy, a tym samym udzielono jej możliwości złożenia stosownych wyjaśnień, czy podjęcia inicjatywy dowodowej. Nie może budzić w sprawie wątpliwości, że w dniu 27 sierpnia 2014r. funkcjonariusze (...) w K. w trakcie kontroli karty kierowcy A. R. ujawnili naruszenie w postaci skrócenia dziennego czasu odpoczynku, a podmiotem wykonującym przewóz i dysponującym przedmiotowym pojazdem jest Przedsiębiorstwo (...) , (...) Spółka Jawna z siedzibą w W. , ul. (...) . Dodatkowo to obwiniona we wskazanym podmiocie jest osobą zarządzającą transportem. Słusznie też Sąd I instancji krytycznie ocenił wyjaśnienia obwinionej w zakresie, w jakim chciała wykazywać, że nie tylko nie miała świadomości, ale i wpływu na sposób wykonywania transportu. To obowiązkiem obwinionej, jako osoby zarządzającej transportem było nie dopuszczenie do sytuacji objętej zarzutem, a stało się tak ze względu na nie zachowanie wymaganej od niej w danych okolicznościach ostrożności. Podejmując się określonych obowiązków winna tak je zorganizować, aby kierowca postępował zgodnie z przepisami wykonywania przewozów drogowych. Obwiniona twierdziła nadto, że nie może ponosić odpowiedzialności za wykroczenia, albowiem jest podmiotem, o którym mowa w art. 92a ust. 5 ustawy z dnia 6.09.2001r. o transporcie drogowym , a zatem znajduje do niej zastosowania norma stanowiąca, że jeżeli czyn będący naruszeniem przepisów, o których mowa w ust. 1 , wyczerpuje jednocześnie znamiona wykroczenia, w stosunku do podmiotu będącego osobą fizyczną stosuje się wyłącznie przepisy o odpowiedzialności administracyjnej. Ponieważ zaś (...) G. O. , H. O. Spółka taką odpowiedzialność poniosło, czy raczej obwiniona osobiście, to nie może być ukarana za wykroczenie. Stanowisko to jest oczywiście błędne, bo w sprawie o wykroczenie pociągnięta doi odpowiedzialności została obwiniona, jako osoba fizyczna zarządzająca transportem w podmiocie wykonującym przewóz drogowy, z kolei w trybie art. 92 a ust. 1 ustawy z dnia 6.09.2001r. o transporcie drogowym (...) G. O. , H. O. Spółka (a nie G. O. , czy H. O. ). Przepisy prawa nie upoważniają do uznania, iż tożsamymi podmiotami są wspólnicy spółki jawnej i sama spółka. Począwszy od regulacji Kodeksu cywilnego , do Kodeksu spółek handlowych . Niewątpliwie, bowiem jednostką organizacyjną, o której mowa w art 33 1 § 1 kc , jest taka niebędąca osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną, w tym spółki osobowe prawa handlowego, a to spółka jawna, partnerska, komandytowa i komandytowo-akcyjna. Wprost w tym przedmiocie wypowiadał się Sąd Najwyższy wskazując, że zgodnie z art. 8 ksh oraz art. 33 1 kc spółka jawna jest więc odrębnym podmiotem od jej wspólników, w przeciwieństwie do spółki cywilnej, która nie ma własnej podmiotowości i występuje w obrocie poprzez wspólników takiej spółki (por. postanowienie SN z 8 lipca 2003 r., IV CK 13/03, LEX nr 355384). Odmiennych regulacji nie można wywodzić z prawa podatkowego, nie upoważnia ono również do wykładni przepisów ustawy z dnia 6.09.2001r. o transporcie drogowym , w taki sposób by była ona sprzeczna z powołanymi wcześniej przepisami. Wreszcie stanowisko orzecznictwa administracyjnego jest zgodne wskazując, że jeżeli czyn będący naruszeniem przepisów, o których mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., wyczerpuje jednocześnie znamiona wykroczenia, w stosunku do podmiotu będącego osobą fizyczną stosuje się wyłącznie przepisy o odpowiedzialności administracyjnej. Oznacza to, a contrario, iż jeżeli czyn, będący naruszeniem przepisów, o których mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., wyczerpuje jednocześnie znamiona wykroczenia, w stosunku do podmiotu niebędącego osobą fizyczną, tj. np. spółką prawa handlowego, zastosowanie mają przepisy o obu rodzajach kar pieniężnych. Przedsiębiorcy - podmiotowi wykonującemu przewóz drogowy może być wymierzona administracyjna kara pieniężna na podstawie art. 92a u.t.d., a kierowcy i osobie zarządzającej przedsiębiorstwem lub osobie zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie może być wymierzona kara grzywny na podstawie art. 92 ust. 3 u.t.d. Z powyższego wynika konkluzja, iż przedsiębiorcy - podmiotowi wykonującemu przewóz drogowy, niebędącemu osobą fizyczną, może być wymierzona administracyjna kara pieniężna, jeżeli doszło do naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego określonych w załączniku nr 3 do u.t.d., niezależnie od okoliczności, czy w przedsiębiorstwie tym osoba zarządzająca przedsiębiorstwem lub osoba zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie ponosiłaby odpowiedzialność w trybie określonym w kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia ( por. wyrok WSA w Olsztynie z 11 marca 2014 r., II SA/Ol 68/14, LEX nr 1447454). Odnosząc się do wniosku o wystąpienie do Sądu Najwyższego przypomnieć wypada, że sąd odwoławczy zwraca się z pytaniem prawnym tylko wówczas, gdy dojdzie do wniosku, iż przy rozpoznawaniu apelacji wyłoniło się zagadnienie prawne wymagające zasadniczej wykładni ustawy (postanow. SN z 28.10. 2010 r. sygn. V KK 142/10, OSNwSK 2010/1/2093). Na pewno zaś brak wypowiedzi Sądu Najwyższego w zakresie wykładni określonych przepisów nie uprawnia do korzystania z instytucji wskazanej w art. 441 § 1 k.p.k. (postanow. SN z 19.01.2012 r., sygn. I KZP 20/11, OSNKW 2012/1/4). W niniejszej sprawie w świetle jasnego brzmienia przepisów ustawy z dnia 6.09.2001r. o transporcie drogowym oraz ich oparcia w innych gałęziach prawa, niesprzecznej wykładni prezentowanej w orzecznictwie powszechnym i administracyjnym, nie sposób było powziąć wątpliwości uzasadniających wystąpienie do Sądu Najwyższego. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego wyroku, akceptując rozstrzygnięcie o karze.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI