VI Ka 870/24

Warszawa, dnia 4 października 2024 r. Sygn. akt VI Ka 870/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSA del. Anna Kalbarczyk Sędziowie: SO Adam Bednarczyk SO Aleksandra Mazurek protokolant: protokolant sądowy – stażysta Dominika Mroczka przy udziale prokuratora Marka Traczyka po rozpoznaniu dnia 4 października 2024 r. sprawy P. S. syna K. i H. , ur. (...) w W. oskarżonego o przestępstwa z art. 229 § 1 i 3 kk i art. 178a § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 18 marca 2024 r. sygn. akt II K 101/23 1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; 2. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 360 złotych tytułem opłaty oraz wydatki poniesione w postępowaniu odwoławczym. SSA del. Anna Kalbarczyk SSO Adam Bednarczyk SSO Aleksandra Mazurek UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 870/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 18 marca 2024 roku, sygn. akt II K 101/23 przeciwko P. S. . Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji. ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Wskazać oskarżonego. Wskazać fakt. Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód. 1. P. S. Oskarżony jest osobą karaną karta karna k. 170–171 Sytuacja majątkowa oskarżonego informacja e - (...) k. 160 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Wskazać fakt Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu. 1. Karta karna Załączone dokumenty urzędowy został sporządzony w przepisanej prawem formie przez organ do tego uprawniony. Informacja e - (...) Stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo poświadczone. Strony nie kwestionowały autentyczności dokumentu. . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzuty obrońcy oskarżonego 1. 1) błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na nieprawidłowym przyjęciu, oskarżony dopuścił się zarzucanego mu czynu, pomimo iż z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w tym wyjaśnień oskarżonego wynika, iż nie proponował udzielić korzyści majątkowej w kwocie 300 zł pełniącym obowiązki służbowe funkcjonariuszom sierż. N. K. i sierż. szt. W. C. w celu skłonienia w/w funkcjonariuszy publicznych do naruszenia przepisów prawa poprzez odstąpienie od prawnej czynności zatrzymania go w związku z popełnionym przestępstwem prowadzenia pojazdu mechanicznego a jedynie zaproponował by funkcjonariusze pozwolili mu na znalezienie na pobliskiej stacji benzynowej osobę, która za wyżej wskazaną kwotę zgodzi się odprowadzić samochód oskarżonego na pobliski parking. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny. 1. Zawarty w środku odwoławczym zarzut błędu w ustaleniach faktycznych jest chybiony. Wbrew stanowisku obrońcy, sąd pierwszej instancji przeprowadził wszystkie niezbędne dowody i wyjaśnił wszystkie okoliczności sprawy. Zgromadzone dowody oceniono z uwzględnieniem wskazań wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego, żadnego z nich nie pominięto, a w następstwie w ten sposób dokonanej oceny ustalono prawidłowo stan faktyczny. Argumentacja sądu, jako rzeczowa i logiczna, zasługuje na aprobatę. 2. Obrońca w uzasadnieniu apelacji wskazuje, że dowodem mającym świadczyć o tym, że P. S. nie usiłował udzielić funkcjonariuszom Policji korzyści majątkowej są jego wyjaśnienia. Obrońca wyjaśnienia oskarżonego traktuje jednak wyjątkowo wybiórczo. W toku postępowania karnego P. S. dwukrotnie składał wyjaśnienia. W dniu 24 stycznia 2023 roku oskarżony przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu, to jest że proponował policjantom łapówkę w kwocie 300 zł, gdyż taką kwotę miał przy sobie. W dniu 22 stycznia 2023 roku napisał również oświadczenie (czego nie kwestionował), że proponował policjantom 300 zł w zamian za odstąpienie od czynności służbowych. O ile oświadczenie to nie może zastąpić wyjaśnień oskarżonego, o tyle jest kompatybilne z wyjaśnieniami złożonymi następnego dnia. 3. Oskarżony zmienił swoje wyjaśnienia na rozprawie w dniu 6 marca 2024 roku i nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu w punkcie I czyli z art. 229 § 1 i 3 k.k. Wyjaśnił wówczas że nie chciał wręczyć policjantom łapówki, tylko powiedział, że pójdzie na stację poprosić kogoś aby za 300 zł przestawił jego samochód. 4. Oskarżony w żaden sposób nie wytłumaczył, do czego miał prawo, powodu zmiany swoich wyjaśnień. Zdecydował się bowiem na udzielenie odpowiedzi jedynie na pytania obrońcy. O ile zmiana wyjaśnień jest dopuszczalna, o tyle podlega ocenie sądu w kontekście wszystkich okoliczności, również co do czasu i miejsca ich zmiany. 5. Rację ma sąd pierwszej instancji, że zmienione wyjaśnienia oskarżonego nie zasługują na uznanie za wiarygodne w tej części. Po pierwsze są one sprzeczne z zeznaniami świadków N. K. i W. C. , które były niezmienne i prawidłowo uznano je za wiarygodne. Po drugie są sprzeczne same ze sobą, gdyż oskarżony – dzień po popełnieniu czynu, przyznał się do udzielenia korzyści majątkowej. Po roku od zdarzenia jego pamięć uległa częściowej transformacji, skoro przypomniał sobie, że rok wcześniej to chciał pójść na stację benzynową, by poprosić kogoś o odprowadzenie samochodu, za co miał zapłacić 300 zł. Abstrahując od tego, że oskarżony nic nie wspominał o tym dzień po zatrzymaniu, gdy składał wyjaśnienia w toku postępowania przygotowawczego, jego nowa wersja, że lepszym wyjściem byłoby przekazanie własnego samochodu obcej osobie, spotkanej na stacji benzynowej, za co miał dodatkowo zapłacić aniżeli zabranie samochodu na lawetę i odstawienie na policyjny parking, z którego mógłby zostać bezproblemowo odebrany jest nielogiczne. W tym aspekcie rację ma sąd pierwszej instancji uznając, że niezmienne zeznania funkcjonariuszy Policji zasługują na uznanie ich za wiarygodne w całości a zmiana wyjaśnień przez oskarżonego stanowi jedynie przyjętą linę obrony na etapie postępowania sądowego. 6. Nie ma również racji obrońca, że nie ustalono, czy oskarżony dysponował w ogóle taką kwotą w chwili zatrzymania. Przeczy temu bowiem protokół tymczasowego zajęcia mienia ruchomego z dnia 23 stycznia 2023 roku z godz. 14:55 (k. 21), z którego wynika, że u oskarżonego dokonano zajęcia czterech banknotów o nominałach dwa razy po 100 zł i dwa razy po 50 zł, co łącznie stanowi kwotę właśnie 300 zł. Lp. Zarzut 2. 2) naruszanie artykułu 7 k.p.k. w związku z artykułem 410 k.p.k. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i dokonanie ich jednostronnej, wybiórczej i dowolnej analizy z naruszeniem zasad doświadczenia życiowego oraz nierozważenie całokształtu okoliczności przedmiotowej sprawy, a co za tym idzie niedostateczne rozpatrzenie powstałych w trakcie procesu wątpliwości odnośnie tego, czy z okoliczności popełnienia popełnionego przestępstwa wynika, że prowadzenie pojazdu przez oskarżonego zagraża bezpieczeństwu w komunikacji, podczas gdy z akt sprawy wynika iż P. S. od 20 lat ma prawo jazdy i dotychczas nie był karany za jazdę pod wpływem alkoholu a zdarzenie z dnia 22 stycznia 2023 roku miało charakter incydentalny, oskarżony natomiast przejechał odległość zaledwie około 100 m, a w konsekwencji orzeczeniem wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na 3 lata; 3) błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku, mający wpływ na jego treść, polegające na: nieuzasadnionym orzeczeniu zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat w sytuacji, gdy oskarżony od 20 lat posiada prawo jazdy, pracował jako kierowca zawodowy nigdy wcześniej nie był karany za jazdę pod wpływem alkoholu; 4) orzeczenie rażąco niewspółmiernej kary, z pominięciem zastosowania instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary, podczas gdy sytuacja życiowa i osobista oskarżonego który jest kierowcą zawodowym i posiadanie prawa jazdy jest mu niezbędne w codziennej pracy, przemawiały za nadzwyczajnym złagodzeniem kary i poddaniem oskarżonego próbie zawieszając wykonanie kary pozbawienia wolności orzeczonej wobec oskarżonego. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny. 1. Niezasadne są zarzuty obrońcy kwestionujące słuszność orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, jak również wymierzenia kary pozbawienia wolności bez warunkowego jej zawieszenia. 2. Ani oskarżony, ani jego obrońca nie kwestionują faktu pozostawania oskarżonego w stanie nietrzeźwości w dniu 22 stycznia 2023 roku i prowadzenia pojazdu mechanicznego na drodze publicznej. Jako okoliczności mające wpłynąć na decyzję o czasie pozbawienia oskarżonego możliwości kierowania pojazdami mechanicznymi i zawieszenia kary pozbawienia wolności miałyby być natomiast: poruszanie się pojazdem w godzinach wieczornych, gdzie ruch komunikacyjny był bardzo niewielki, po drodze mało uczęszczanej nawet w godzinach rannych, czy południowych, przejechanie zaledwie 100 metrów, fakt, że oskarżony jest zawodowym kierowcą, utracił faktycznie prawo do wykonywania tego zawodu i czekają go też inne dolegliwości związane z dowozem chorej żony na badania czy konsultacje lekarskie. Obrońca podał, że oskarżony posiada prawo jazdy od ponad 20 lat i nie był dotychczas karany z art. 178 a k.k. 3. Artykuł 42 § 2 k.k. który był podstawą orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w powiązaniu z art. 42 § 1 k.k. stanowi, że sąd orzeka, na okres nie krótszy niż 3 lata, zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów albo pojazdów określonego rodzaju, jeżeli sprawca, czyli osoba uczestniczącej w ruchu w czasie popełnienia przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji była w stanie nietrzeźwości. Jest to obowiązek sądu. 4. Oskarżony został skazany za prowadzenie pojazdu mechanicznego marki O. (...) w stanie nietrzeźwości posiadając 1,01 i 0,98 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu. Zatem orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych było obligatoryjne. Ponadto sąd orzekł minimalny okres tego zakazu, czyli trzy lata. 5. Brak jest również podstaw do zastosowania wskazanej przez obrońcę instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary i wymierzenia oskarżonemu kary pozbawienia wolności w zawieszeniu. Obrońca nie wskazuje, która z podstaw nadzwyczajnego złagodzenia kary określona w art. 60 k.k. ma zastosowanie w przypadku oskarżonego, a i sąd tego nie dostrzega. 6. Zagrożenie ustawowe za czyn z art. 178 a § 1 k.k. pozwala na wymierzenie kary pozbawienia wolności z warunkowym jej zawieszeniem, bez odwoływania się do instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary. Przestępstwo to w dacie popełnienia przez oskarżonego przypisanego mu czynu było zagrożone karą grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Tym samym nadzwyczajne złagodzenie kary mogłoby przybrać postać odstąpienia od wymierzenia kary, a nie zawieszenia wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności. 7. Nawet jeżeli sąd odstąpiłby od wymierzenia kary, na co nie sposób znaleźć argumentacji to i tak orzekłby środek karny wymieniony w art. 39 pkt 3, czyli zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, gdyż jest on obligatoryjny. 8. W przypadku oskarżonego nie zachodzą żadne podstawy do nadzwyczajnego złagodzenia kary. Oskarżony wsiadł do samochodu mając pełną świadomość, że jest w stanie nietrzeźwości, skoro jak sam oświadczył spożył 0,5 l wódki o godz. 15:00 w dniu zdarzenia a został zatrzymany o godz. 19:45. Poza tym oskarżony tuż przed decyzją o popełnieniu przestępstwa rozmawiał z funkcjonariuszami Policji, którzy ostrzegali go podczas innej interwencji, żeby nie prowadził samochodu, gdyż czuć od niego alkohol. Oskarżony kłamał wówczas, że oczekuje na osobę, która przyjedzie po samochód. Niestety tak się nie stało i oskarżony po odjechaniu przez Policję i odczekaniu chwili postanowił sam prowadzić samochód. Stąd ponosi konsekwencje swojego działania, skoro wcześniej nie chciał posłuchać rad, które uchroniłyby go przed obecnymi utrudnieniami w życiu zawodowym i prywatnym. Nie jest również zasługą oskarżonego, że przejechał tylko 100 metrów skoro powodem niekontynuowania przez niego jazdy w stanie nietrzeźwości było zatrzymanie przez Policję. 9. Na koniec podać należy, że nie można zawiesić oskarżonemu wykonania kary pozbawienia wolności na zasadach określonych w art. 69 § 1 k.k. gdyż oskarżony w czasie popełnienia przestępstwa był skazany na karę pozbawienia wolności (k. 25), a wymierzona mu kara przekraczała okres roku pozbawienia wolności. Wniosek o zmianę wyroku: a) poprzez uniewinnienie oskarżonego o popełnienia czynu zarzucanego w pkt I wyroku b) w zakresie czynu przypisanego w pkt II wyroku wymierzenie oskarżonemu kary sześciu miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący dwa lata oraz kary grzywny w wysokości 30 zł po 10 zł. c) uchylenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny. Niezasadność zarzutów apelacyjnych, wyrok sądu pierwszej instancji prawidłowy w zakresie winy i kary. 4. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1 Przedmiot utrzymania w mocy Utrzymano w mocy wyrok w całości w zakresie winy, kary i środków karnych. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy. Niezasadność zarzutów apelacyjnych, wyrok sądu pierwszej instancji prawidłowy w zakresie winy i kary. 6. Koszty Procesu Wskazać oskarżonego. Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku. Przytoczyć okoliczności. P. S. 2. zasądzono od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 360 zł tytułem opłaty oraz wydatki poniesione w postępowaniu sądowego. 7. PODPIS SSA (del.) Anna Kalbarczyk 7.1.1. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 18 marca 2024 roku, sygn. akt II K 101/23. 7.1.2. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 7.1.3. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 7.1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana