VI KA 80/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację prokuratora i obrońcy, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 5 grudnia 2016 r. (sygn. akt III K 154/14), którym J. P. została skazana za popełnienie przestępstwa z art. 233 § 1 kk i art. 238 kk w zw. z art. 11 § 2 kk. Główną przyczyną uchylenia wyroku była bezwzględna podstawa odwoławcza wskazana w art. 439 § 1 pkt 10 kpk, polegająca na obrazie przepisów postępowania. Sąd I instancji dopuścił się uchybienia poprzez brak wyznaczenia obrońcy z urzędu dla oskarżonej w momencie powzięcia wątpliwości co do jej poczytalności i zdolności do udziału w procesie, a następnie przeprowadził rozprawę pod jej nieobecność obrońcy. Sąd Okręgowy podkreślił, że wątpliwości co do poczytalności oskarżonej były znaczące i wymagały uzyskania opinii sądowo-psychiatrycznej, której brak uniemożliwił prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy. Sąd Rejonowy nieprawidłowo wydał wyrok skazujący bez tej kluczowej opinii. Dodatkowo, sąd I instancji nie zareagował na utrudnianie postępowania przez oskarżoną, które mogło skutkować zastosowaniem środków zapobiegawczych. Sąd Okręgowy wskazał również na inne uchybienia, takie jak brak prawidłowego uzasadnienia decyzji o prowadzeniu rozprawy odroczonej. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, który zobowiązany jest do uzyskania opinii sądowo-psychiatrycznej i ponownego przeprowadzenia postępowania dowodowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaNaruszenia przepisów postępowania karnego, w szczególności dotyczące obowiązku uzyskania opinii psychiatrycznej i zapewnienia obrony z urzędu.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie wątpliwości co do poczytalności oskarżonego nie zostały wyjaśnione przed wydaniem wyroku.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd może wydać wyrok skazujący bez uzyskania opinii sądowo-psychiatrycznej, gdy istnieją wątpliwości co do poczytalności oskarżonego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może wydać wyroku skazującego bez uzyskania opinii sądowo-psychiatrycznej, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości co do poczytalności oskarżonego.
Uzasadnienie
Brak opinii psychiatrycznej w sytuacji wątpliwości co do poczytalności oskarżonego stanowi obrazę przepisów postępowania, która ma wpływ na treść orzeczenia i jest bezwzględną podstawą odwoławczą.
Czy prowadzenie rozprawy pod nieobecność obrońcy z urzędu, wyznaczonego dopiero po powzięciu wątpliwości co do poczytalności, narusza prawo do obrony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, prowadzenie rozprawy pod nieobecność obrońcy z urzędu, gdy powinien być on wyznaczony wcześniej ze względu na wątpliwości co do poczytalności, stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Uzasadnienie
Obrońca z urzędu powinien zostać wyznaczony w momencie powzięcia wątpliwości co do poczytalności oskarżonego, a przeprowadzenie rozprawy bez jego udziału jest uchybieniem proceduralnym.
Czy odmowa poddania się badaniu psychiatrycznemu przez oskarżonego może być podstawą do zastosowania środków zapobiegawczych?
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa poddania się badaniu psychiatrycznemu, mimo stawiania się na terminy, jest utrudnianiem postępowania i może być podstawą do zastosowania środków zapobiegawczych, w tym tymczasowego aresztowania.
Uzasadnienie
Obowiązek poddania się badaniom psychicznym jest częścią prawa do obrony, a jego utrudnianie przez oskarżonego uzasadnia zastosowanie środków zapobiegawczych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. P. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| Prokurator Prokuratury Rejonowej G. w G. | organ_państwowy | oskarżyciel publiczny |
| A. S. | inne | obrońca z urzędu |
Przepisy (26)
Główne
k.p.k. art. 437
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 10
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 233 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 238
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 3 § § 3
Kodeks karny
k.k. art. 69 § § 1 i 2
Kodeks karny
k.k. art. 70 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 71 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 33 § § 1 i 3
Kodeks karny
Prawo o Adwokaturze art. 29
Ustawa Prawo o Adwokaturze
u.o.p.k. art. 2 § ust. 1
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
u.o.p.k. art. 3 § ust. 2
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
k.p.k. art. 202 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 203 § § 1-3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 366 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 413 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 5 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 74 § § 2 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 258 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 259 § § 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 259 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 79 § § 1 pkt 3 i 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 413 § § 2 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obraza przepisów postępowania przez sąd I instancji polegająca na braku uzyskania opinii sądowo-psychiatrycznej. • Obraza przepisów postępowania przez sąd I instancji polegająca na prowadzeniu rozprawy pod nieobecność obrońcy z urzędu, który powinien być wyznaczony wcześniej.
Godne uwagi sformułowania
bez względu na to, że oskarżona wyraziła na to zgodę, a zamysłem sądu było otwarcie przewodu sądowego, kiedy postępowanie długo pozostawało bez biegu • brak reakcji sądu I instancji na bezprawne utrudnianie postępowania przez oskarżoną • odmowa poddania się badaniu przez oskarżoną, pomimo stawiania się na terminy wyznaczane przez biegłych, musi być uznana za utrudnianie postępowania
Skład orzekający
Małgorzata Peteja-Żak
przewodniczący
Agata Gawron-Sambura
sędzia
Agnieszka Woźniak
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Naruszenia przepisów postępowania karnego, w szczególności dotyczące obowiązku uzyskania opinii psychiatrycznej i zapewnienia obrony z urzędu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie wątpliwości co do poczytalności oskarżonego nie zostały wyjaśnione przed wydaniem wyroku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne aspekty postępowania karnego i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroku, nawet jeśli sprawa dotyczy poważnych zarzutów.
“Błąd proceduralny uchylił wyrok skazujący – dlaczego opinia psychiatryczna i obrońca są kluczowe w procesie karnym?”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.