VI Ka 80/14

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2014-10-10
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko rodzinie i obowiązkom rodzinnymŚredniaokręgowy
znęcanie sięart. 207 kkkara pozbawienia wolnościwarunkowe zawieszenieleczenie odwykowekurator sądowyapelacjasąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy warunkowo zawiesił wykonanie kary pozbawienia wolności wobec oskarżonego K.M. za znęcanie się nad rodzicami, zobowiązując go do podjęcia leczenia odwykowego, biorąc pod uwagę jego nową postawę i wybaczenie ze strony matki.

Sąd Okręgowy w Gliwicach zmienił wyrok Sądu Rejonowego w sprawie K.M. oskarżonego o znęcanie się nad rodzicami. Warunkowo zawieszono wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres próby 5 lat, oddając oskarżonego pod dozór kuratora i zobowiązując go do podjęcia stacjonarnego leczenia odwykowego. Sąd uznał, że nowa postawa oskarżonego, w tym jego deklaracja podjęcia terapii i wybaczenie ze strony matki, uzasadniają pozytywną prognozę kryminologiczną.

Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację oskarżonego K.M. od wyroku Sądu Rejonowego skazującego go za znęcanie się nad rodzicami (art. 207 § 1 kk), zmienił zaskarżony wyrok. Sąd Okręgowy stwierdził, że ustalenia faktyczne, sprawstwo i wina oskarżonego nie budziły wątpliwości, a kwalifikacja prawna czynu była prawidłowa. Kara pozbawienia wolności orzeczona przez Sąd Rejonowy również nie była rażąco surowa. Sąd odwoławczy uznał jednak, że istnieją podstawy do warunkowego zawieszenia wykonania kary. Wskazano na nowe okoliczności, takie jak odbycie zastępczej kary izolacyjnej, pozytywna postawa matki (pokrzywdzonej), która wybaczyła synowi, oraz deklaracja oskarżonego o podjęciu terapii odwykowej. W związku z tym, sąd warunkowo zawiesił wykonanie kary pozbawienia wolności na 5 lat, oddał oskarżonego pod dozór kuratora i zobowiązał go do podjęcia leczenia odwykowego w systemie stacjonarnym. Uchylono również rozstrzygnięcie o kosztach. Sąd podkreślił, że opinie psychiatryczne nie uprawniały do kwestionowania poczytalności oskarżonego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do warunkowego zawieszenia wykonania kary, jeśli nowa postawa oskarżonego, jego deklaracje i okoliczności rodzinne uzasadniają pozytywną prognozę kryminologiczną.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że nowe fakty, takie jak odbycie kary zastępczej, wybaczenie ze strony matki oraz deklaracja podjęcia terapii odwykowej, przełamały przewagę okoliczności działających na niekorzyść oskarżonego, co pozwoliło na zastosowanie dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia kary.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

oskarżony K. M.

Strony

NazwaTypRola
K. M.osoba_fizycznaoskarżony
Bożena SosnowskainneProkurator Prokuratury Okręgowej

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 207 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 69 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 70 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 73 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 72 § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 437

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 63 § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nowe okoliczności uzasadniające pozytywną prognozę kryminologiczną (podjęcie leczenia odwykowego, wybaczenie przez matkę). Warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności.

Odrzucone argumenty

Twierdzenie oskarżonego o złożeniu obszernych wyjaśnień. Postawa procesowa jako okoliczność łagodząca.

Godne uwagi sformułowania

zaistniały nowe, a niezależne od kwestii poprzedniej (a i następczej) karalności i nieskuteczności odbytej wcześniej kary pozbawienia wolności – fakty. aktualnie doszło do „przełamania” przewagi okoliczności działających na niekorzyść wymienionego, co legło u podstaw sformułowania obecnie prognozy pozytywnej i zastosowania dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia wykonywania kary pozbawiania wolności. brak destrukcji postępowania karnego za strony oskarżonego, czyli postawa będąca w istocie jego procesowym obowiązkiem, stanowić miała jakąkolwiek okoliczność „łagodzącą”.

Skład orzekający

Grażyna Tokarczyk

przewodniczący

Arkadiusz Łata

sprawozdawca

Agata Gawron-Sambura

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Możliwość warunkowego zawieszenia kary pozbawienia wolności w sprawach o znęcanie się, gdy pojawią się nowe okoliczności po wyroku pierwszej instancji, w tym deklaracja leczenia odwykowego i pojednanie rodzinne."

Ograniczenia: Decyzja jest silnie zależna od indywidualnych okoliczności sprawy i oceny sądu co do prognozy kryminologicznej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak nowe okoliczności i zmiana postawy oskarżonego mogą wpłynąć na wykonanie kary, nawet w tak poważnej sprawie jak znęcanie się nad rodzicami. Podkreśla znaczenie terapii i pojednania.

Znęcanie się nad rodzicami: czy terapia i wybaczenie mogą uratować przed więzieniem?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt VI Ka 80/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 października 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Grażyna Tokarczyk Sędziowie SSO Arkadiusz Łata (spr.) SSO Agata Gawron-Sambura Protokolant Barbara Szkabarnicka przy udziale Bożeny Sosnowskiej Prokuratora Prokuratury Okręgowej po rozpoznaniu w dniach 27 czerwca 2014r. oraz 10 października 2014 r. sprawy K. M. ur. (...) w W. syna S. i J. oskarżonego z art. 207§1 kk na skutek apelacji wniesionej przez oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 26 listopada 2013 r. sygnatura akt III K 593/13 na mocy art.437 kpk , art. 438 kpk , art. 624 § 1 kpk 1. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: - na mocy art. 69 § 1 kk i art. 70 § 1 pkt 1 kk wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego w punkcie 1 kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza na okres próby 5 (pięciu) lat; - na mocy art. 73 § 1 kk oddaje oskarżonego w okresie próby pod dozór kuratora sądowego; - na mocy art. 72 § 1 pkt 6 kk zobowiązuje oskarżonego do podjęcia leczenia odwykowego w systemie stacjonarnym w terminie 1 (jednego) miesiąca od uprawomocnienia się wyroku; - uchyla rozstrzygnięcie z punktu 2; 2. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, 3. zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów postępowania odwoławczego, wydatkami obciążając Skarb Państwa. Sygn. akt VI Ka 80/14 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy stwierdził, co następuję. Apelacja oskarżonego okazała się skuteczna o tyle, iż w następstwie jej wywiedzenia należało zmienić zapadły wyrok poprzez: - warunkowe zawieszenie wykonania – na mocy art. 69 § 1 kk i art. 70 § 1 pkt 1 kk – orzeczonej względem K. M. w pkt. 1 kary pozbawienia wolności na okres próby pięciu lat; - oddanie oskarżonego – na mocy art. 73 § 1 kk – w okresie próby pod dozór kuratora sądowego; - na mocy art. 72 § 1 pkt 6 kk zobowiązanie K. M. do podjęcia leczenia odwykowego w systemie stacjonarnym w terminie jednego miesiąca od uprawomocnienia się wyroku; - uchylnie rozstrzygnięcia z pkt. 2 (opartego o art. 63 § 1 kk ). Na wstępie jednak godziło się podkreślić, iż Sąd I instancji bardzo starannie przeprowadził postępowanie dowodowe i w pisemnych motywach badanego wyroku dokonał prawidłowej analizy i oceny przeprowadzonego na rozprawie głównej materiału dowodowego. W świetle niekwestionowanych przez apelującego ustaleń faktycznych nie wzbudzały najmniejszych wątpliwości okoliczności przypisanego K. M. czynu, jak również sprawstwo i wina oskarżonego. Także przyjęta przez Sad merytoryczny kwalifikacja prawna występku o jakim mowa wyżej jest prawidłowa. Sąd Rejonowy trafnie też ustalił, wskazał i ocenił wszystkie okoliczności mające wpływ na rozmiar wymierzonej kary pozbawienia wolności, która będąc utrzymana w dolnych granicach ustawowego zagrożenia zakreślonego sankcją normy art. 207 § 1 kk za rażąco i niewspółmiernie surową uchodzić nie może. W sposób należyty dostosowana ona została do stopnia zawinienia oskarżonego oraz stopnia szkodliwości społecznej popełnionego przezeń czynu. Odnosząc się w tym miejscu do wywodów zawartych w apelacji należy zauważyć, że błędnie oraz pozbawione podstaw w materiałach sprawy jest jednak twierdzenie K. M. jakoby w toku procesu złożył on „obszerne wyjaśnienia” – jak należałoby się domyślać – ujawniające w sposób szczery i wyczerpujący wszystkie okoliczności rozpatrywanego przypadku. Tak natomiast nie było. Oskarżony w postępowaniu przygotowawczym jedynie werbalnie przyznał się on do zarzucanego przestępstwa odmawiając składania wyjaśnień. Przed Sądem orzekającym, podtrzymując przyznanie zaprezentował nader lakoniczną i ogólnikową wersję, która w żadnym wypadku nie wystarczała do odtworzenia faktycznego przebiegu inkryminowanych zdarzeń. Wymagała „całościowego” praktycznie ”uzupełnienia” dalszymi fragmentami materiału dowodowego, w szczególności – zeznaniami pokrzywdzonej. Sąd I instancji postąpił słusznie poczytując przyznanie się do winy na korzyść M. , jednakże okoliczność ta – sama przez się oraz na tle merytorycznej zawartości jego wyjaśnień nie mogła odgrywać tak istotnej i przesądzającej roli, jak stara się to przedstawić skarżący. Na korzyść oskarżonego, co również zasadnie podnoszono w części sprawozdawczej kontrolowanego wyroku, przemawiał stosunkowo krótki przedział czasowy, w jakim znęcanie się miało miejsce, a nadto dość „łagodna” w kontekście typowych przypadków występków z art. 207 kk – jego forma i sposób działania sprawcy. Wybitnie na niekorzyść K. M. świadczyła, z kolei uprzednia karalność. Do porządku dziennego przejść natomiast należało nad argumentacją jakoby brak destrukcji postępowania karnego za strony oskarżonego, czyli postawa będąca w istocie jego procesowym obowiązkiem, stanowić miała jakąkolwiek okoliczność „łagodzącą”. Sąd orzekający nie popełnił uchybienia odmawiając nadania powyższej zaszłości tego rodzaju rangi. W chwili orzekania w instancji rozpoznawczej waga okoliczności obciążających uwzględniając, wspomnianą już wcześniejszą karalność K. M. , fakt uprzedniego odbywania kary pozbawienia wolności, a co za tym idzie – niepoprawność oskarżonego, dopuszczenie sie aktualnego przestępstwa pod wpływem alkoholu na szkodę rodziców, którym winien elementarną choćby wdzięczność i szacunek i na utrzymaniu których pozostawał – zdecydowanie przeważało jednak nad łagodzącymi. Nie mogło to zatem nie wywierać wpływu na przyjęcie negatywnej względem oskarżonego prognozy społeczno – kryminologicznej, tym bardziej iż wymieniony nie wykazywał wówczas woli podjęcia leczenia odwykowego. Obecnie jednak – w ocenie Sąd Okręgowego – zaistniały nowe, a niezależne od kwestii poprzedniej (a i następczej) karalności i nieskuteczności odbytej wcześniej kary pozbawienia wolności – fakty. K. M. w okresie poprzedzającym bezpośrednio wyrokowanie Sądu odwoławczego odbył zastępczą, izolacyjną karę zastosowaną w miejsce kary ograniczenia wolności (vide: sprawa Sądu Rejonowego w Zabrzu – sygn. akt VII K 1195/11), co bez wątpienia stanowić będzie pozytywny czynnik w zakresie wdrożenia oskarżonego do przestrzegania porządku prawnego. Po wtóre, aktywna postawa matki, będącej osobą pokrzywdzoną w przedmiotowej sprawie dobitnie przekonywało o tym, iż wybaczyła ona synowi, a to zaś nakazywało odmiennie uczynić aniżeli to Sąd jurysdykcyjny oceniać prognozę przyszłego zachowania K. M. . W omówionych warunkach realistycznie brzmi zatem deklaracja oskarżonego o podjęciu terapii odwykowej w Szpitalu (...) w L. z dniem 14 października 2014 r. (vide: k – 185). Sąd Okręgowy uznał w konsekwencji, że aktualnie doszło do „przełamania” przewagi okoliczności działających na niekorzyść wymienionego, co legło u podstaw sformułowania obecnie prognozy pozytywnej i zastosowania dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia wykonywania kary pozbawiania wolności. Oznaczył jednak maksymalny przewidziany przez ustawę okres próby, który w powiązaniu z dozorem kuratora sądowego oraz nałożonym za zgodą oskarżonego (vide: k- 185 verte) obowiązkiem leczenia odwykowego w systemie stacjonarnym – w terminie jednego miesiąca od prawomocności wyroku – pozwoli na należytą weryfikację powyższej prognozy i postawy K. M. . Stąd modyfikacje wyroku wprowadzone przez Sąd odwoławczy. Zarazem racje bytu utraciło również rozstrzygnięcie oparte o art. 63 § 1 kk w obliczu braku efektywnego wykonania kary pozbawienia wolności. Na marginesie potrzeba jeszcze zaznaczyć, iż ani opinia sądowo – psychiatryczna uzyskana przez Sąd Rejonowy (vide: k. 38-39), ani też opina uzupełniająca biegłych lekarzy psychiatrów (vide: k. 153-155)nie uprawniały do kwestionowania poczytalności oskarżonego tempore criminis. Na podobne wnioski nie zezwalały także materiały pochodzące z akt Sądu Rejonowego w Gliwicach – sygn. III K 224/14 (vide: k. 121-133), gdzie wobec zapewnień K. M. nie przeprowadzono dowodu z badań psychiatrycznych i opinii biegłych z tejże dziedziny. Dowodu takiego nie przeprowadzono również w następczej sprawie o czyn z art. 207 § 1 kk (Sąd Rejonowy w Gliwicach – sygn. akt III K 1351/13). Z tych względów nie znaleziono podstaw do stwierdzenia, by oskarżony winien mieć w postępowaniu pierwszoinstancyjnym ustanowionego obrońcą z urzędu w trybie art. 79 § 1 pkt. 3 kpk . Mając to wszystko na uwadze orzeczone jak w dyspozycji wyroku niniejszego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI