VI Ka 65/16

Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w WarszawieWarszawa2016-04-08
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko dokumentomŚredniaokręgowy
fałszerstwodokumentyUrząd Skarbowymniejsza wagawarunkowe umorzeniekodeks karnyapelacja

Sąd Okręgowy warunkowo umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego o fałszerstwo dokumentów, uznając czyny za przypadek mniejszej wagi.

Sąd Okręgowy rozpoznał apelację obrońcy od wyroku skazującego za fałszerstwo dokumentów. Uznając, że czyny oskarżonego, mimo popełnienia, miały mniejszy stopień społecznej szkodliwości niż pierwotnie orzeczono, sąd zmienił kwalifikację prawną na art. 270 § 2a kk. Następnie, biorąc pod uwagę postawę oskarżonego i brak wcześniejszych kar, warunkowo umorzył postępowanie karne na okres próby wynoszący jeden rok, zwalniając go od kosztów sądowych.

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał sprawę z apelacji obrońcy oskarżonego A. M., który został skazany przez Sąd Rejonowy za dwa czyny z art. 270 § 1 k.k. na karę grzywny. Sąd Okręgowy, analizując apelację, stwierdził, że sąd pierwszej instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe, jednak zbyt restrykcyjnie ocenił stopień społecznej szkodliwości czynów. Sąd Odwoławczy uznał, że czyny polegające na podrabianiu podpisu żony na oświadczeniu dla Urzędu Skarbowego, choć stanowiły przestępstwo, nie miały znacznego stopnia szkodliwości społecznej, ani też nie były znikome. W związku z tym, Sąd Okręgowy zakwalifikował czyny jako przypadek mniejszej wagi (art. 270 § 2a kk). Następnie, oceniając przesłanki warunkowego umorzenia postępowania (art. 66 § 1 kk), sąd uznał, że wina i społeczna szkodliwość czynów nie są znaczne, okoliczności popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa oskarżonego, który nie był wcześniej karany i prowadził dotychczasowy sposób życia, uzasadnia przypuszczenie, że będzie przestrzegał porządku prawnego. W konsekwencji, Sąd Okręgowy warunkowo umorzył postępowanie karne na okres próby wynoszący jeden rok i zwolnił oskarżonego od kosztów sądowych, przejmując wydatki na rachunek Skarbu Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, czyny te mogą być uznane za przypadek mniejszej wagi.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo popełnienia przestępstwa, stopień społecznej szkodliwości czynów nie był znaczny, a okoliczności (charakter dokumentu, brak szkody dla żony, fakt, że oskarżony wskazał siebie jako osobę opodatkowaną) przemawiają za kwalifikacją jako wypadek mniejszej wagi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie zaskarżonego wyroku i warunkowe umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

A. M.

Strony

NazwaTypRola
A. M.osoba_fizycznaoskarżony
M. M.osoba_fizycznapokrzywdzona (żona oskarżonego)

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 270 § 1

Kodeks karny

Podstawowa kwalifikacja prawna czynu.

k.k. art. 270 § 2a

Kodeks karny

Kwalifikacja prawna czynu jako przypadek mniejszej wagi.

k.k. art. 66 § 1

Kodeks karny

Przesłanki warunkowego umorzenia postępowania.

k.k. art. 66 § 2

Kodeks karny

Warunkowe umorzenie postępowania.

k.k. art. 67 § 1

Kodeks karny

Okres próby przy warunkowym umorzeniu.

Pomocnicze

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.k. art. 424

Kodeks postępowania karnego

Wymogi pisemnego uzasadnienia wyroku.

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

Okoliczności wyłączające ukaranie, w tym znikomość społecznej szkodliwości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Czyny oskarżonego, mimo popełnienia, charakteryzują się mniejszym stopniem społecznej szkodliwości i mogą być uznane za wypadek mniejszej wagi. Postawa oskarżonego, jego właściwości osobiste i dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie o przestrzeganiu porządku prawnego, co pozwala na warunkowe umorzenie postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja obrońcy o braku powstania jakiejkolwiek szkody. Argumentacja obrońcy o znikomości społecznej szkodliwości czynów, która pozwoliłaby na umorzenie postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

Sąd orzekający w sposób zbyt restrykcyjny ustalił, iż stopień społecznej szkodliwości zarzucanych A. M. czynów jest duży. Dla bytu przestępstwa z art. 270§ 1 k.k. jest obojętne, czy ktoś poniósł przez to szkodę, czy też nie. Dla przyjęcia stanu określonego w art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. 'znikomość' musi być dwustronna tj. zachodzić zarówno po stronie przedmiotowej, jak i po stronie podmiotowej. Pod pojęciem wypadku mniejszej wagi rozumie się uprzywilejowaną postać czynu o znamionach przestępstwa typu podstawowego, charakteryzującą się zmniejszonym stopniem społecznej szkodliwości ze względu na przewagę pozytywnych elementów o charakterze przedmiotowo-podmiotowym. Działanie oskarżonego miało charakter incydentu.

Skład orzekający

Jacek Matusik

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'wypadek mniejszej wagi' w kontekście art. 270 § 2a k.k. oraz przesłanek warunkowego umorzenia postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności fałszerstwa dokumentu na potrzeby podatkowe i oceny stopnia społecznej szkodliwości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może inaczej ocenić szkodliwość społeczną czynu niż sąd niższej instancji, prowadząc do łagodniejszego rozstrzygnięcia, jakim jest warunkowe umorzenie.

Fałszerstwo dokumentów w urzędzie skarbowym – czy zawsze oznacza surową karę? Sąd Okręgowy łagodzi wyrok.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI Ka 65/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 kwietnia 2016 r. Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie : Przewodniczący: SSO Jacek Matusik protokolant: protokolant sądowy - stażysta Monika Oleksy przy udziale prokuratora Mariusza Ejflera po rozpoznaniu dnia 8 kwietnia 2016 r. w W. sprawy A. M. syna K. i U. z domu S. ur. (...) w G. - D. oskarżonego o przestępstwa z art. 270 § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę od wyroku Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 13 listopada 2015 r. sygn. akt II K 448/15 uchyla zaskarżony wyrok i uznając, iż czyny zarzucane oskarżonemu stanowią przypadki mniejszej wagi określone w art. 270 § 2a kk, na podstawie art. 66 § 1 i 2 kk i art. 67 § 1 kk postępowanie karne przeciwko A. M. warunkowo umarza na okres próby wynoszący jeden rok; zwalnia oskarżonego od kosztów sądowych w sprawie przejmując wydatki na rachunek Skarbu Państwa. Sygn. akt VI Ka 65/16 UZASADNIENIE A. M. został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 13 listopada 2015r., sygn. akt II K 448/15 za popełnienie dwóch czynów z art. 270§ 1 k.k. na łączną karę grzywny w wymiarze 120 stawek dziennych po 20 złotych każda oraz orzeczono przepadek dowodów rzeczowych. Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja wywiedziona przez obrońcę oskarżonego jedynie w części zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie stwierdzić należy, że Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy, staranny i wnikliwy przeprowadził postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie, a ujawnione w toku przewodu sądowego dowody poddał wszechstronnej analizie. Ocena ta uwzględnia dyrektywy zawarte w art. 7 k.p.k., biorąc pod uwagę każdorazowo wskazania wiedzy, zasady doświadczenia życiowego oraz reguły logicznego rozumowania. Ocena dowodów dokonana przez Sąd I instancji, a zaprezentowana w, spełniającym wszelkie wymogi art. 424 k.p.k., pisemnym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, uznana być zatem musi za ocenę swobodną, o której mowa w treści art. 7 k.p.k. i jako taka pozostaje pod ochroną tego przepisu. W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu Odwoławczego, Sąd orzekający w sposób zbyt restrykcyjny ustalił, iż stopień społecznej szkodliwości zarzucanych A. M. czynów jest duży, jak to słusznie podniósł autor apelacji. Niemniej jednak powyższa okoliczność nie mogła przemawiać za uchyleniem zaskarżonego wyroku i umorzeniem postępowania, jak o to wnosił skarżący. Oceniając stopień społecznej szkodliwości czynu z art. 270 § 1 k.k. najistotniejsze jest ustalenie charakteru dokumentu, który został sfałszowany oraz jakie okoliczności zaistniały przy użyciu się nim jako autentycznym. A. M. przedłożył dwukrotnie w Urzędzie Skarbowym oświadczenie dotyczące opodatkowania całości dochodów z najmu przez jednego z małżonków, które sfałszował podrabiając podpis swojej żony M. M. . Biorąc pod uwagę dokument podrobiony i przedłożony przez oskarżonego w Urzędzie Skarbowym w L. , uznać należy, że wina, jak i stopień społecznej szkodliwości owych czynów nie są znaczne. Nie sposób jednakże zaakceptować poglądu autora apelacji, iż działanie oskarżonego nie skutkowało powstaniem jakiejkolwiek szkody, albowiem podpisał się za swoją żonę, zaś jako osobę obciążoną opodatkowaniem oskarżony wskazał siebie, bowiem jak wielokrotnie podkreślano w judykaturze dla bytu przestępstwa z art. 270§ 1 k.k. jest obojętne, czy ktoś poniósł przez to szkodę, czy też nie. W konsekwencji stwierdzić należy, iż okoliczności podnoszone przez skarżącego, nie mogły skutkować uznaniem, iż społeczna szkodliwość przypisanych oskarżonemu czynów jest znikoma, co pozwoliłoby umorzyć niniejsze postępowanie. Wskazania bowiem wymaga, iż dla przyjęcia stanu określonego w art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. "znikomość" musi być dwustronna tj. zachodzić zarówno po stronie przedmiotowej, jak i po stronie podmiotowej. Realia niniejszej sprawy nie pozwalają uznać, iż czyny popełnione przez oskarżonego charakteryzują się znikomością. Oskarżony działał z pełną świadomością swojego nagannego postępowania, zaś popełnienia zarzucanych mu czynów A. M. dopuścił się aż dwukrotnie. W ocenie Sądu Okręgowego uwzględniając przedmiotowe i podmiotowe elementy czynów oskarżonego, stwierdzić należy że czyny przypisane A. M. nie cechują się znikomym stopniem społecznej szkodliwości. Brak tym samym przesłanek do umorzenia postępowania na zasadzie art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. Niemniej jednak nie sposób jest również stwierdzić, jak to ustalił Sąd meriti, iż stopień społecznej szkodliwości popełnionych przez oskarżonego czynów jest duży. Okoliczności podniesione przez autora apelacji, mimo, iż nie przemawiają za uznaniem, iż czyny, których dopuścił się oskarżony charakteryzują się znikomością, to pozwalają za przyjęciem, że stanowią wypadek mniejszej wagi. Pod pojęciem wypadku mniejszej wagi rozumie się uprzywilejowaną postać czynu o znamionach przestępstwa typu podstawowego, charakteryzującą się zmniejszonym stopniem społecznej szkodliwości ze względu na przewagę pozytywnych elementów o charakterze przedmiotowo-podmiotowym ( vide, K. W., Wypadek ...). W kontekście art. 270 k.k. istnienie wypadku mniejszej wagi daje możliwość bardziej adekwatnej reakcji prawnokarnej (w tym m.in. zastosowanie warunkowego umorzenia postępowania karnego) w sytuacjach zachowań o niższym ładunku społecznej szkodliwości. Mając na względzie powyższe wywody, Sąd Odwoławczy dokonał zmiany zaskarżonego wyroku w zakresie kwalifikacji prawnej czynów przypisanych oskarżonemu. Odnośnie zarzucanej aktem oskarżenia kwalifikacji, to w miejsce art. 270 § 1 k.k. Sąd Okręgowy przyjął art. 270 § 2a k.k. albowiem w świetle okoliczności niniejszej sprawy czyny przypisane A. M. winny być uznane za wypadek mniejszej wagi. Dokonując zmiany kwalifikacji prawnej czynu, Sąd Okręgowy rozważył również zasadność warunkowego umorzenia postępowania. Zgodnie z art. 66 § 1 k.k. Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy nie karanego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. Z analizy sprawy wynika, że okoliczności popełnienia przypisanych oskarżonemu czynów nie budzą wątpliwości. A. M. nie był dotychczas karany. Jego postawa, warunki i właściwości osobiste, wykazują, że nie jest on osobą zdemoralizowaną, przejawiającą lekceważenie dla obowiązującego porządku prawnego. Można zatem w sposób uzasadniony stwierdzić, iż działanie oskarżonego miało charakter incydentu. Z tych też względów, Sąd Okręgowy dokonał zmiany zaskarżonego wyroku nie tylko poprzez zmianę kwalifikacji prawnej czynów przypisanych oskarżonemu, ale również poprzez warunkowe umorzenie postępowania na okres roku- tytułem próby, uznając, iż rozstrzygnięcie w takiej postaci czyni zadość wymogom prewencji indywidualnej i społecznej. Zdaniem Sądu Odwoławczego, dotychczasowy sposób życia oskarżonego pozwala na postawienie w stosunku do niego pozytywnej prognozy kryminologicznej. Z uwagi na treść wyroku, kosztami procesu za postępowanie odwoławcze obciążono Skarb Państwa. Mając na względzie powyższe wywody, Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI