VI Ka 642/25

Warszawa, dnia 17 października 2025 r. Sygn. akt VI Ka 642/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSA (del.) Anna Kalbarczyk protokolant: protokolant sądowy Justyna Kutnikowska przy udziale prokuratora Marka Traczyka po rozpoznaniu dnia 17 października 2025 r. sprawy B. M. syna H. i B. , ur. (...) w B. oskarżonego o przestępstwo z art. 178a § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 21 stycznia 2025 r. sygn. akt II K 893/22 1. stosując art. 4 § 1 kk , tj. stan prawny obowiązujący w dacie popełnienia czynu utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; 2. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 250 złotych tytułem opłaty oraz pozostałe koszty w postępowaniu przed sądem II instancji. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 642/25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyroku Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 21 stycznia 2025 roku, sygn. akt IIK 893/22 w sprawie B. M. . Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji. ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Wskazać oskarżonego. Wskazać fakt. Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód. 1. B. M. Oskarżony jest osobą niekaraną Karta karna k. 178 Sytuacja majątkowa oskarżonego Informacja e - (...) k. 177 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Wskazać fakt Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu. Karta karna, informacja e - (...) Załączone dokumenty urzędowe zostały sporządzone w przepisanej prawem formie przez organ do tego uprawniony. Stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo poświadczone. Strony nie kwestionowały autentyczności dokumentów. . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzuty obrońcy oskarżonego 1. błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, polegający na przyjęciu, że czyn przypisany oskarżonemu charakteryzował się znacznym stopniem winy i społecznej szkodliwości, co skutkowało ustaleniem przez Sąd, że w stosunku do oskarżonego nie zachodzą przesłanki warunkowego umorzenia postępowania, podczas gdy właściwa analiza elementów podmiotowych i przedmiotowych czynu, a zwłaszcza sposobu i okoliczności popełnienia czynu, prowadzi do wniosku, że stopień winy oraz społecznej szkodliwość czynu nie był znaczny, a zatem w niniejszej sprawie, wobec ziszczenia się pozostałych przesłanek, zachodziły podstawy do warunkowego umorzenia postępowania względem oskarżonego oraz orzeczenia środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych wyłącznie co do kategorii pojazdów, którą poruszał się oskarżony. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny. 1. Zarzut błędnych ustaleń faktycznych podniesiony w apelacji jest chybiony. Sąd pierwszej instancji przeprowadził wszystkie niezbędne dowody i wyjaśnił wszystkie okoliczności sprawy. Zgromadzone dowody oceniono z uwzględnieniem wskazań wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego, żadnego z nich nie pominięto. Na podstawie prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego prawidłowo ustalono stan faktyczny, jak również słusznie uznano, że brak jest podstaw do warunkowego umorzenia postępowania przeciwko B. M. . 2. Warunkowe umorzenie postępowania jest środkiem probacyjnym, który opiera się na zaniechaniu skazania i wymierzenia kary sprawcy winnego popełnienia przestępstwa. Zgodnie z art. 66 § 1 k.k. sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. 3. O ile okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości, oskarżony jest niekarany za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że będzie przestrzegał porządku prawnego, o tyle na przeszkodzie zastosowania warunkowego umorzenia postępowania stoi pierwsza przesłanka, a mianowicie wina i społeczna szkodliwość popełnionego czynu. 4. Zgodnie z art. 115 § 2 k.k. przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu sąd bierze pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego lub zagrożonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia. Wbrew twierdzeniom obrońcy analiza tych przesłanek słusznie doprowadziła sąd do jednoznacznego wniosku, że czyn jakiego dopuścił się oskarżony charakteryzuje się znacznym stopniem społecznej szkodliwości. 5. Przy ocenie społecznej szkodliwości czynu dominujące znaczenie mają okoliczności z zakresu strony przedmiotowej, do której dołączono tylko dwie przesłanki strony podmiotowej (postać zamiaru i motywację sprawcy), pominięto zaś okoliczności związane z samym podmiotem czynu (tj. sprawcą) takie, jak: jego wiek, opinia, właściwości i warunki osobiste, one bowiem wpływają tylko na wymiar kary ( art. 53 § 2 k.k. ).1 6. Rozważając stopień społecznej szkodliwości czynu popełnionego przez oskarżonego po pierwsze zauważyć należy, że oskarżony prowadził samochód posiadając nie mniej niż 1,86 ‰ alkoholu w wydychanym powietrzu i nie więcej niż 2,06 ‰ alkoholu. Stan nietrzeźwości zachodzi, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do stężenia we krwi powyżej 0,5‰ alkoholu. Oznacza to, że oskarżony był w stanie nietrzeźwości znacznie, bo ponad trzykrotnie przekraczającym ustawowy próg. 7. Przy takim poziomie nietzreźwosci występują istotne zaburzenia psychomotoryczne, w tym spowolnienie czasu reakcji, ograniczenie pola widzenia, znaczne obniżenie zdolności oceny odległości oraz koordynacji ruchowej. Osoba znajdująca się w takim stanie nie może w sposób bezpieczny kierować pojazdem, stwarzając realne i poważne zagrożenie dla życia i zdrowia innych uczestników ruchu drogowego. Tak też się stało, gdyż oskarżony nie zapanował nad samochodem, uderzył w latarnię, po czym postanowił kontynuować jazdę do miejsca swojego zamieszkania. Co więcej jak wynika z wyjaśnień oskarżonego nie tylko prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości, ale postanowił w trakcie jazdy sprawdzić stan swojego konta w telefonie komórkowym. 8. Sama decyzja o prowadzeniu pojazdu mechanicznego w tak znacznym stanie nietrzeźwości świadczy o lekceważeniu podstawowych zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz obowiązujących norm prawnych i stanowi naruszenie jednej z najbardziej podstawowych zasad bezpieczeństwa. Oskarżony w stanie w którym się znajdował stanowił realne zagrożenie dla innych ludzi poruszających się po drodze. 9. Oceniając wagę naruszonych obowiązków i stopień ich naruszenia sąd zauważa, że oskarżony naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym w sposób umyślny. 10. Przestępstwa komunikacyjne stanowią poważne zagrożenie dla uczestników ruchu drogowego. O ile wyrządzona szkoda to uszkodzona latarnia, o tyle grożąca szkoda jest nieporównywalnie wyższa, gdyż na drodze oskarżonego, który nie panował nad swoim pojazdem, mógł stanąć człowiek. 11. Jego motywacja zasługuje na potępienie, gdyż własną wygodę w dotarciu do domu przedłożył wyżej aniżeli możliwe konsekwencje swojego zachowania, czyli prowadzenia pojazdu pod tak znacznym wpływem alkoholu. 12. Sposób i okoliczności popełnienia czynu również wypadają negatywnie, albowiem nie zachodziły żadne okoliczności uniemożliwiające oskarżonemu podjęcie świadomej decyzji o rezygnacji z dotarcia do domu własnym samochodem. Jak wskazywał oskarżony do przejechania miał około 1,5 km. Nie jest to odległość której w okolicznościach jakie podał nie mógł przejść piechotą. 13. Te wszystkie okoliczności w sposób wyraźny wskazują, że nie sposób uznać by czyn którego dopuścił się oskarżony cechował nieznaczny stopień społecznej szkodliwości. 14. Przypominając, by można warunkowo umorzyć postępowanie muszą zaistnieć wszystkie przesłanki wymienione w art. 66 § 1 k.k. czyli sąd musi stwierdzić, że:  wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne,  okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości,  postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. 15. Nie ma możliwości warunkowego umorzenia postępowania, gdy choćby jedna z nich nie zachodziła, a tak jest w tej sprawie. Jak już było wykazane czyn którego dopuścił się oskarżony cechuje się znacznym stopniem społecznej szkodliwości, co uniemożliwia wydanie wyroku warunkowo umarzającego postępowanie. 16. Argumentacja obrońcy odnosząca się do warunkowego umorzenia postępowania skupia się na ostatniej przesłance oraz na konsekwencjach faktycznych popełnionego czynu, związanych z treścią art. 20 ust. 3 ustawy o szkolnictwie wyższym. 17. Sąd dostrzega, że z pewnością oskarżony zdążył zrozumieć swój błąd, niewątpliwie odczuł w sposób wyraźny ciężar postępowania karnego, a samo postępowanie odcisnęło na nim wyraźny ślad psychiczny, stanowiło nauczkę na przyszłość i żałuje swojego zachowania. Sąd nie kwestionuje, że nie jest osobą zdemoralizowaną, jest osobą niekaraną, angażuje się społecznie jako współtwórca (...) Uniwersytetu (...) , czy jako wolontariusz po agresji Rosji na Ukrainę. 18. Może być tak, że to jednorazowe życiowe potknięcie oskarżonego, ale nie zmienia to faktu, że potknięcie było o dużej społecznej szkodliwości. 19. Nie jest natomiast tak, że w toku całego postępowania wyrażał skruchę, skoro w toku postępowania przygotowawczego nie przyznał się do popełnienia zarzucanego czynu. Trudno też późniejsze przyznanie się do winy traktować jako okoliczność mającą wpływ na ocenę stopnia społecznej szkodliwości. Poza tym oskarżony w sposób wątpliwie wiarygodny określał ile alkoholu spożył przed podjęciem decyzji o prowadzeniu samochodu oraz kiedy to zrobił, co wyjaśniła niekwestionowana, pełna i jasna opinia biegłego. 20. Dodatkowe skutki, jakie poniesie oskarżony z uwagi na wydanie wobec niego wyroku skazującego, nie są brane pod uwagę przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości, ani podstaw warunkowego umorzenia postępowania. Faktem jest, że oskarżony jest nauczycielem akademickim i wydanie w sprawie wyroku skazującego skutkować będzie pozbawieniem go możliwości dalszej pracy na tym stanowisku. Niemniej jednak oskarżony miał tego pełną świadomość w momencie podjęcia decyzji o prowadzeniu pojazdu mechanicznego w stanie znacznej nietrzeźwości, posiadając 1,86 ‰ alkoholu w wydychanym powietrzu. Oskarżony znając zapisy ustawowe wiedział, że od nauczycieli akademickich prawo wymaga większej uważności i wyższych standardów postępowania. 21. Oskarżony trzy tygodnie przed czynem będącym przedmiotem tego postępowania otrzymał ostrzeżenie, że jego zachowanie na drodze nie jest zgodne z obowiązującymi przepisami, skoro otrzymał mandat za prowadzenie pojazdu korzystając z telefonu komórkowego. Nie odniosło to skutku skoro, w bardzo krótkim czasie po, postanowił wsiąść do samochodu w stanie znacznej nietrzeźwości, czego ponosi obecnie daleko idące konsekwencje. Wniosek 1. warunkowe umorzenie postępowania karnego przeciwko oskarżonemu; 2. orzeczenie środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 3.000 zł; 3. orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, dla których wymagane jest prawo jazdy kategorii B na okres 1 roku. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny. Niezasadność zarzutu apelacyjnego. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU Wskazać wszystkie okoliczności, które sąd uwzględnił z urzędu, niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów ( art. 439 k.p.k. , art. 440 k.p.k. ). Art. 4 § 1 k.k. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności. Sąd odwoławczy orzekając uwzględnił stan prawny z daty czynu przypisanego oskarżonemu, jako dla niego względniejszy, wskazując przy tym na art. 4 § 1 k.k. w podstawie prawnej utrzymania wyroku sądu I instancji w mocy. Mając na uwadze, że nowelizacje przepisu art. 178a k.k. , obowiązujące od dnia 1 października 2023 roku oraz 14 marca 2024 roku wprowadziły obostrzenie kary za ten czyn, należało zastosować przepisy obowiązujące przed nowelizacją jako korzystniejsze dla oskarżonego. 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1 Przedmiot utrzymania w mocy Wina. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy. Niezasadność zarzutu apelacyjnego. 6. Koszty Procesu Wskazać oskarżonego. Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku. Przytoczyć okoliczności. B. M. 2. zasądzono od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 250 złotych tytułem opłaty oraz pozostałe koszty w postępowaniu przed sądem II instancji wobec przegranej apelacji. 7. PODPIS SSA (del.) Anna Kalbarczyk 7.1.1. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 21 stycznia 2025 roku, sygn. akt IIK 893/22 przeciwko B. M. . 7.1.2. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 7.1.3. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 7.1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 1 Postanowienie SN z 25.06.2008 r., V KK 1/08, OSNKW 2008, nr 9, poz. 75.