VI Ka 621/17

Sygn. akt VI Ka 621/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 marca 2018 r. Sąd Okręgowy w E. VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodnicząca: SSO Irena Linkiewicz Sędziowie: SSO Irena Śmietana SSO Elżbieta Kosecka - Sobczak (spr.) Protokolant: sekr. sądowy Aneta Zembrzuska przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej Mirosławy Mazurek po rozpoznaniu 01 marca 2018r. i 27 marca 2018r. w E. sprawy: M. K. (1) s. L. i E. ur. (...) w O. o wyrok łączny na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia 26 października 2017 r., sygn. akt II K 360/17 I. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: a) część wstępną wyroku łącznego uzupełnia o zapis : 8. Sądu Rejonowego w T. z dnia 16 marca 2011r. w sprawie sygn. akt VIII K 1580/10 za czyn z art. 13§1kk w zw. z art. 278§1kk popełniony w dniu 04 sierpnia 2010r. na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności, przy orzeczeniu przepadku dowodu rzeczowego, b) w pkt. III łączy jednostkowe kary pozbawienia wolności orzeczone w wyrokach Sądu Rejonowego w E. w sprawie o sygn. II K 1689/10, Sądu Rejonowego w G. w sprawie o sygn. II K 344/12 i Sądu Rejonowego w T. w sprawie o sygn. akt VIII K 1580/10 i orzeka wobec M. K. (1) karę łączną w wymiarze 7 (siedmiu) miesięcy pozbawienia wolności, c) w pkt. VII dodaje do wyliczenia tam wskazanego wyrok Sądu Rejonowego w T. w sprawie o sygn. akt VIII K 1580/10, II. w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, III. zwalnia skazanego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie przed sądem II instancji. Sygn. akt VI Ka 621/17 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w O. w sprawie II K 360/17 rozważał możliwość objęcia wyrokiem łącznym kar orzeczonych wobec skazanego M. K. (1) w prawomocnych wyrokach: 1. Sądu Rejonowego w O. z dnia 31 października 2001 roku w sprawie sygn. akt II K 990/01, za czyn z art. 278 § 3 kk popełniony w dniu 08.06.2001 roku na karę 6 miesięcy ograniczenia wolności połączoną z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 20 godzin miesięcznie, 2. Sądu Rejonowego w O. z dnia 24 stycznia 2002 roku w sprawie sygn. akt II K 1275/01, za czyn z art. 288 § 1 kk popełniony w dniu 21.08.2001 roku na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres 3 lat tytułem próby oraz karę grzywny w wysokości 10 stawek dziennych grzywny ustalając wysokość jednej stawiki na kwotę 10 zł złotych. Postanowieniem z dnia 17.07.2003 roku w sprawie II Ko 722/03 zarządzono wykonanie warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności, 3. Sądu Rejonowego w O. z dnia 08 maja 2003 roku w sprawie sygn. akt II K 742/02, za czyn z art. 280 § 1 kk w zw. z art. 283 kk popełniony w dniu 27.04.2002 roku na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, 4. Sądu Rejonowego w E. z dnia 28 kwietnia 2010 roku w sprawie sygn. akt VIII K 162/10, za czyny z art. 278 § 3 kk popełnione w dniu 14.09.2009 roku na karę łączną 60 stawek dziennych grzywny ustalając wysokość jednej stawiki na kwotę 10 zł złotych, 5. Sądu Rejonowego w E. z dnia 03 grudnia 2010 roku w sprawie sygn. akt II K 1689/10, za czyn z art. 278 § 3 kk popełniony w dniu 28.09.2010 roku na karę 4 miesięcy ograniczenia wolności połączoną z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 30 godzin miesięcznie, 6. Sądu Rejonowego w G. z dnia 23 października 2012 roku w sprawie sygn. akt II K 344/12, za czyn z art. 278 § 1 kk popełniony w dniu 04.08.2010 roku na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz obowiązek naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonego, 7. Sądu Rejonowego w O. z dnia 13 maja 2013 roku w sprawie sygn. akt IIK 560/12, za czyn z art. 282 kk w zb. z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 282 kk w zb. z art. 191 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 12 kk popełnione w okresie od bliżej nieustalonego dnia sierpnia 2011 roku do dnia 20.01.2012 roku na karę 1 roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności. Wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w O. z dnia 26.10.2017r. w sprawie II K 360/17: I. na mocy art. 87 kk przyjęto, że kara 6 miesięcy ograniczenia wolności połączona z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym orzeczona wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia 31.10.2001 roku w sprawie sygn. akt. II K 990/01 równa się karze 3 miesięcy pozbawienia wolności, a nadto ustalono, iż kara 4 miesięcy ograniczenia wolności połączona z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym orzeczona wyrokiem Sądu Rejonowego w E. z dnia 03.12.2010 roku w sprawie sygn. akt. II K 1689/10 równa się karze 2 miesięcy pozbawienia wolności. II. na podstawie art. 85 kk , art. 86 § 1 i § 2 kk , art. 569 § 1 kpk w zw. z art. 4 § 1 kk połączono kary jednostkowe pozbawienia wolności orzeczone w wyrokach Sądu Rejonowego w O. w sprawach o sygn. II K 990/01 i II K 1275/01 i orzeczono wobec skazanego M. K. (1) karę łączną w wymiarze 9 miesięcy pozbawienia wolności. III. na podstawie art. 85 kk , art. 86 § 1 i § 2 kk , art. 569 § 1 kpk w zw. z art. 4 § 1 kk połączono kary jednostkowe pozbawienia wolności orzeczone w wyrokach Sądu Rejonowego w E. w sprawie o sygn. II K 1689/10 i Sądu Rejonowego w G. w sprawie o sygn. II K 344/12 i orzeczono wobec skazanego M. K. (1) karę łączną w wymiarze 6 miesięcy pozbawienia wolności. IV. na mocy art. 572 kpk umarzono postępowanie w przedmiocie wydania wyroku łącznego w sprawach Sądu Rejonowego w O. o sygn. akt II K 742/02 i II K 560/12 oraz Sądu Rejonowego w E. o sygn. akt VIII K 162/10. V. w oparciu o art. 63 § 1 kk w zw. z art. 577 kpk na poczet orzeczonej wobec skazanego M. K. (1) łącznej kary pozbawienia wolności orzeczonej w punkcie II wyroku zaliczono okres odbytej w całości kary 3 miesięcy pozbawienia wolności w sprawie Sądu Rejonowego w O. o sygn. akt II K 1275/01 odpowiadającej karze 6 miesięcy ograniczenia wolności połączonej z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym, VI. w oparciu o art. 63 § 1 kk w zw. z art. 577 kpk na poczet orzeczonej wobec skazanego M. K. (1) łącznej kary pozbawienia wolności orzeczonej w punkcie III wyroku uznano za odbytą w całości karę 2 miesięcy pozbawienia wolności odpowiadającej karze 4 miesięcy ograniczenia wolności połączona z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w E. w sprawie II K 1689/10. VII. na mocy art. 576 § 1 kpk w pozostałym zakresie wyroki Sądu Rejonowego w O. w sprawach o sygn. II K 990/01, II K 1275/01 oraz Sądu Rejonowego w E. w sprawie o sygn. II K 1689/10 i Sądu Rejonowego w G. w sprawie o sygn. II K 344/12 pozostawiono do odrębnego wykonania. VIII. na podstawie art. 624 § 1 kpk w zw. z art. 17 ust. 1 i 2 Ustawy z dnia 23.06.1973 roku o opłatach w sprawach karnych zwolniono skazanego z kosztów sądowych w całości. Apelację od ww wyroku wniósł obrońca skazanego, który wyrokowi temu postawił zarzuty: 1. naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy tj. art. 570 k.p.k. , poprzez zaniechanie Sądu w przedmiocie ustalenia wszystkich wyroków skazujących dotyczących skazanego będących podstawą do wydania wyroku łącznego w przedmiotowej sprawie, albowiem Sąd biorąc pod uwagę możliwe do połączenia wyroki karne dotyczące skazanego zaniechał ustalenia wszystkich wyroków skazujących dotyczących skazanego i dołączenia odpisów wyroków: Sądu Rejonowego w T. z dnia 16.03.2011 r. w sprawie VIII K 1580/10 oraz wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia 15.04.2008 r. w sprawie II K 354/08; 2. obrazy przepisów prawa materialnego, tj. art. 85 k.k. poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie orzeczenia wobec M. K. (1) kary łącznej w stosunku do wszystkich spełniających warunki do połączenia kar wymierzonych na mocy wyroków jednostkowych objętych postępowaniem w przedmiocie wydania wyroku łącznego, pomimo istnienia ku temu warunków choćby, w zakresie wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia 16.03.2011 r. w sprawie VIII K 1580/10. Stawiając takie zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sadowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja wniesiona przez obrońcę skazanego zasługiwała na uwzględnienie, przy czym ustalenie przez sąd odwoławczy, że poza skazaniami wynikającymi z informacji z K. , to M. K. został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w T. z dnia 16 marca 2011r. w sprawie sygn. akt VIII K 1580/10 za czyn z art. 13§1kk w zw. z art. 278§1kk popełniony w dniu 04 sierpnia 2010r. na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności, przy orzeczeniu przepadku dowodu rzeczowego, stało się podstawą do korekty zaskarżonego wyroku łącznego, bez potrzeby uchylania tego wyroku i przekazania sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Bowiem rację miał obrońca oskarżonego, że w informacji z K. nie odnotowano wszystkich wyroków skazujących M. K. , co doprowadziło do ukształtowania kary łącznej w pkt. III zaskarżonego wyroku z naruszeniem art. 85 kk . Pominięto bowiem w tej informacji z K. , że M. K. został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w T. z dnia 16 marca 2011r. w sprawie sygn. akt VIII K 1580/10 za czyn z art. 13§1kk w zw. z art. 278§1kk i że zatarcie skazania w tej sprawie- co wynika z informacji z SR w Toruniu- nie nastąpiło. Natomiast co do treści wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia 15.04.2008 r. w sprawie II K 354/08 to wyrokiem tym pierwotnie skazano M. K. za przestępstwo z art. 278§1kk na karę pozbawienia wolności, ale postanowieniem Sądu Rejonowego w O. z dnia 09 listopada 2013r. stwierdzono, że przestępstwo to stało się wykroczeniem i zamieniono karę pozbawienia wolności za przestępstwo z art. 278§1kk na karę 30 dni aresztu i postępowanie wykonawcze w przedmiocie wykonania kary aresztu umorzono z uwagi na przedawnienie wykonania kary. A wobec tego, to taka kara za wykroczenie, nie mogła być objęta wyrokiem łącznym. Skoro zaś sąd odwoławczy dokonał ustaleń co do wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia 16 marca 2011r. w sprawie sygn. akt VIII K 1580/10, a także ujawnił odpisy orzeczeń, informacje z K. i informację z SR w T. , to mógł dokonać korekty zaskarżonego wyroku, bez uchylania zaskarżonego wyroku i przekazywania sprawy do ponownego jej rozpoznania sądowi I instancji. Bowiem w sytuacji, gdyż sąd I instancji stosował w niniejszej sprawie, przy zastosowaniu art. 4§1kk , art. 85 kk i art. 86 §1i2kk w brzmieniu sprzed 01.07.2015r., a to z uwagi na daty prawomocnych wyroków i daty przestępstw wyrokami tymi przypisane, które wskazano w części wstępnej wyroku łącznego i na datę wyroku Sądu Rejonowego w T. w sprawie sygn. akt VIII K 1580/10 i czynu nim przypisanego, to zachodziły podstawy do połączenia kar z ww wyroku w sprawie VIII K 1580/10 (4 miesięcy pozbawienia wolności) z karami z wyroków Sądu Rejonowego w E. w sprawie o sygn. II K 1689/10 (4 miesięcy ograniczenia wolności, która równa się karze 2 miesięcy pozbawienia wolności) i Sądu Rejonowego w G. w sprawie o sygn. II K 344/12 (6 miesięcy pozbawienia wolności) a wymienionymi w pkt. III zaskarżonego wyroku łącznego. Należy tu przypomnieć, że sąd wymierza karę łączną w granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa (tzw. absorpcja) do ich sumy (tzw. kumulacja) . Te granice stanowią skrajne możliwości wymierzenia kary łącznej, zaś sąd ma możliwość wymierzenia kary łącznej mieszczącej się między tymi skrajnymi granicami (tzw. asperacja). Najwyższa z kar jednostkowych orzeczonych wobec M. K. w wyrokach które podlegały połączeniu Sądu Rejonowego w T. w sprawie sygn. akt VIII K 1580/10, Sądu Rejonowego w E. w sprawie o sygn. II K 1689/10 i Sądu Rejonowego w G. w sprawie o sygn. II K 344/12 to kara 6 miesięcy pozbawienia wolności, zaś suma kar jednostkowych to 12 miesięcy pozbawienia wolności i w tych granicach mogła być wymierzona skazanemu kara łączna. Sąd II instancji miał też na uwadze, że łącząc w pkt. III zaskarżonego wyroku kary z wyroków Sądu Rejonowego w E. w sprawie o sygn. II K 1689/10 i Sądu Rejonowego w G. w sprawie o sygn. II K 344/12 to sąd I instancji orzekł karę łączną 6 miesięcy pozbawienia wolności, a apelacja została wniesiona na korzyść oskarżonego. Dokonując zaś uwzględnienia przy orzeczeniu kary łącznej ukształtowanej w pkt. III zaskarżonego wyroku dodatkowo kary 4 miesięcy pozbawienia wolności z wyroku Sądu Rejonowego w T. w sprawie sygn. akt VIII K 1580/10, to sad odwoławczy uznał, że należy wymierzyć nową karę łączną w wymiarze 7 miesiecy pozbawienia wolnosci tj. z zastosowaniem zasady asperacji. Mimo bowiem tego, że wyrokami w sprawach Sądu Rejonowego w T. w sprawie sygn. akt VIII K 1580/10, Sądu Rejonowego w E. w sprawie o sygn. II K 1689/10 i Sądu Rejonowego w G. w sprawie o sygn. II K 344/12, to M. K. został skazany za przestępstwa p-ko mieniu, że popełnił je na przestrzeni 2 miesięcy, co przemawiałaby za zastosowaniem zasady absorpcji, to wzgląd na prewencyjne oddziaływanie kary, w znaczeniu prewencji indywidualnej i ogólnej, przy uwzględnieniu dotychczasowej wielokrotnej karalności skazanego, nie pozwalał na ukształtowanie nowej kary łącznej w pkt. III wyroku z zastosowaniem pełnej absorpcji . Bowiem wymierzając karę łączną w ramach wyroku łącznego i oceniając zachowanie skazanego należy brać też pod uwagę czy oprócz popełnienia czynów przypisanych mu w wyrokach jednostkowych podlegających połączeniu to czy skazany popełnił inne przestępstwa. Bowiem popełnienie wielu przestępstw jest istotnym czynnikiem prognostycznym przemawiającym za orzekaniem kary łącznej surowszej od wynikającej z dyrektywy absorpcji (orzekania kary łącznej w wysokości kary najsurowszej orzeczonej za zbiegające się przestępstwa). A w realiach niniejszej sprawy, oprócz okoliczności pozytywnych dla skazanego, tj. podobieństwa popełnionych przestępstw i ich bliskości czasowej, to faktycznie nie było podstaw do zastosowania przy orzeczeniu zmienionej kary łącznej jedynie zasady absorpcji z uwagi na ośmiokrotną karalność oskarżonego. Bowiem kształtowanie kary łącznej przy zastosowaniu pełnej absorpcji, wobec sprawcy wielu przestępstw, stanowiłoby niczym nieuzasadnione premiowanie skazanego. Z tych też względów sąd odwoławczy, na mocy art. 437§2kpk zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że część wstępną wyroku łącznego uzupełnił o zapis o treści „8. Sądu Rejonowego w T. z dnia 16 marca 2011r. w sprawie sygn. akt VIII K 1580/10 za czyn z art. 13§1kk w zw. z art. 278§1kk popełniony w dniu 04 sierpnia 2010r. na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności, przy orzeczeniu przepadku dowodu rzeczowego”, a w pkt. III połączył jednostkowe kary pozbawienia wolności orzeczone w wyrokach Sądu Rejonowego w E. w sprawie o sygn. II K 1689/10, Sądu Rejonowego w G. w sprawie o sygn. II K 344/12 i Sądu Rejonowego w T. w sprawie o sygn. akt VIII K 1580/10 i orzekł wobec M. K. (1) karę łączną w wymiarze 7 miesięcy pozbawienia wolności, a nadto w pkt. VII dodał do wyliczenia tam wskazanego wyrok Sądu Rejonowego w T. w sprawie o sygn. akt VIII K 1580/10, zaś w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Bowiem w ocenie sądu okręgowego tak ukształtowana represja karna jak w zmienionym wyroku co do kary łącznej z pkt. III stwarza realne możliwości osiągnięcia korzystnych efektów poprawczych w zachowaniu oskarżonego, a nadto kara w tym wymiarze będzie oddziaływała właściwie na społeczeństwo, osiągając w ten sposób cele prewencji ogólnej, poprzez odstraszanie innych od popełniania wielu przestępstw. Mając zaś na uwadze sytuację materialną skazanego sąd odwoławczy zwolnił go od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie przed sądem II instancji.