Orzeczenie · 2016-11-29

VI KA 611/16

Sąd
Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2016-11-29
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokaokręgowy
oszustwofałszerstwotestamentspadeksądwprowadzenie w błądniekorzystne rozporządzenie mieniemkara pozbawienia wolnościzawieszenie kary

Sąd Okręgowy w Warszawie-Pradze rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego W. K. od wyroku Sądu Rejonowego w Legionowie, który skazał go za popełnienie przestępstwa oszustwa w zbiegu z fałszerstwem dokumentu (art. 286 § 1 kk w zb. z art. 270 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk). Oskarżony wprowadził w błąd Sąd Rejonowy w Legionowie, przedstawiając podrobiony testament, co doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem spadkowym o wartości ponad 118 tys. zł na jego rzecz. Sąd Rejonowy wymierzył mu karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz nakazał częściowe naprawienie szkody. Obrońca zarzucił obrazę prawa materialnego, kwestionując możliwość wprowadzenia w błąd sądu jako organu oraz cywilistyczne rozumienie „rozporządzenia mieniem”. Sąd Okręgowy uznał apelację za niezasadną, podkreślając, że sąd, działając poprzez sędziego, może być podmiotem wprowadzenia w błąd, a wydanie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku na podstawie fałszywego testamentu stanowi niekorzystne rozporządzenie mieniem. Sąd Okręgowy, stosując ustawę w brzmieniu obowiązującym w dniu popełnienia czynu, zmienił zaskarżony wyrok jedynie w zakresie kary, warunkowo zawieszając jej wykonanie na okres próby 5 lat, uznając pozytywną prognozę wobec oskarżonego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'oszustwo sądowe', możliwości wprowadzenia w błąd sądu i rozumienia 'rozporządzenia mieniem' w kontekście art. 286 § 1 k.k.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji oszustwa sądowego z wykorzystaniem fałszywego testamentu w postępowaniu spadkowym.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sąd jako organ władzy sądowniczej może być uznany za 'inną osobę', którą można wprowadzić w błąd w rozumieniu art. 286 § 1 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd, działając poprzez konkretnego sędziego, może być podmiotem wprowadzenia w błąd, co prowadzi do niekorzystnego rozporządzenia mieniem.

Uzasadnienie

Sąd, choć jest organem, podejmuje decyzje poprzez osobę fizyczną (sędziego) posiadającą świadomość. Wprowadzenie w błąd sędziego poprzez fałszywy dokument prowadzi do błędnego rozporządzenia mieniem przez sąd.

Czy wydanie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku na podstawie fałszywego testamentu stanowi 'rozporządzenie mieniem' w rozumieniu art. 286 § 1 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie takiego postanowienia, jeśli prowadzi do pogorszenia sytuacji majątkowej pokrzywdzonego w porównaniu do rzeczywistego stanu prawnego, jest niekorzystnym rozporządzeniem mieniem.

Uzasadnienie

Niekorzystne rozporządzenie mieniem w kontekście oszustwa sądowego może polegać na wydaniu przez sąd postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku na podstawie fałszywych dowodów, co skutkuje pogorszeniem sytuacji majątkowej uprawnionego.

Jak należy interpretować pojęcie 'rozporządzenie mieniem' w kontekście przestępstwa oszustwa, w szczególności w sprawach sądowych?

Odpowiedź sądu

Pojęcie 'rozporządzenie mieniem' ma szerokie znaczenie i nie musi być rozumiane wyłącznie w sensie cywilistycznym; może obejmować pogorszenie sytuacji majątkowej pokrzywdzonego.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, które szeroko interpretuje 'niekorzystne rozporządzenie mieniem' jako każde pogorszenie sytuacji majątkowej pokrzywdzonego, niekoniecznie będące bezpośrednią szkodą finansową.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
W. K. (w części dotyczącej kary)

Strony

NazwaTypRola
W. K.osoba_fizycznaoskarżony
S. B.osoba_fizycznapokrzywdzony
A. P.osoba_fizycznaprzedstawiciel ustawowy pokrzywdzonego
B. K.osoba_fizycznazmarła żona oskarżonego

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

Wprowadzenie w błąd sądu poprzez fałszywy testament i doprowadzenie do niekorzystnego rozporządzenia mieniem spadkowym.

k.k. art. 270 § § 1

Kodeks karny

Podrobienie testamentu w celu użycia za autentyczny.

k.k. art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności.

k.k. art. 70 § § 1 pkt 1

Kodeks karny

Określenie okresu próby przy warunkowym zawieszeniu kary.

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

Zastosowanie ustawy karnej obowiązującej w dniu popełnienia czynu.

Pomocnicze

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

Zastosowanie zasady absorpcji przy zbiegu przepisów (czyn wypełnia znamiona obu typów przestępstw).

k.p.k. art. 438 § pkt. 1

Kodeks postępowania karnego

Obraza przepisów prawa materialnego jako podstawa apelacji.

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Obowiązek częściowego naprawienia szkody.

k.k. art. 44 § § 2

Kodeks karny

Przepadek dowodów rzeczowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności ze względu na wiek oskarżonego i upływ czasu od popełnienia czynu.

Odrzucone argumenty

Zarzut obrazy prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 286 § 1 k.k. (możliwość wprowadzenia w błąd sądu, rozumienie 'rozporządzenia mieniem'). • Wniosek o zmianę wyroku poprzez wyeliminowanie znamion oszustwa i przyjęcie odpowiedzialności tylko za fałszerstwo.

Godne uwagi sformułowania

„inną osobą’’, o jakiej mowa w art. 286 § 1 k.k. , może być Sąd Rejonowy w Legionowie, podczas gdy sąd jako organ władzy sądowniczej nie posiada własnej świadomości, w związku z czym nie może być traktowany jako inna osoba, którą można wprowadzić w błąd • przez „rozporządzenie mieniem • o jakim mowa w art. 286 § 1 k.k. • rozumie się wydanie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku • podczas gdy – zdaniem skarżącego - w skutek jego wydania nie dochodzi do rozporządzenia żadnym mieniem • tylko i wyłącznie potwierdza się stan zachodzący ipso iure • Tak jak oczywistym jest, że decyzje procesowe wydawane są właśnie przez sąd, będący emanacją władzy sądowniczej, tak nie ulega kwestii, że czynności techniczne sąd ten sprawuje poprzez osobę konkretnego sędziego. • Trafnie w opisie występku przypisanego oskarżonemu wskazano Sąd Rejonowy, jako podmiot wprowadzony w błąd. • Jeżeli doszło do pominięcia w postanowieniu sądu osoby uprawnionej do dziedziczenia, na skutek przedstawienia fałszywych dowodów przez sprawcę zmierzającego do osiągnięcia korzyści majątkowej, to taki czyn może stanowić tzw. oszustwo sądowe, wypełniające znamiona przestępstwa określonego w art. 286 § 1 k.k. • niekorzystnym rozporządzeniem mieniem w rozumieniu art. 286 § 1 k.k. […]

Skład orzekający

Zenon Stankiewicz

przewodniczący

Beata Tymoszów

sprawozdawca

Sebastian Mazurkiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'oszustwo sądowe', możliwości wprowadzenia w błąd sądu i rozumienia 'rozporządzenia mieniem' w kontekście art. 286 § 1 k.k."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji oszustwa sądowego z wykorzystaniem fałszywego testamentu w postępowaniu spadkowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy oszustwa sądowego z użyciem fałszywego testamentu, co jest nietypowym przypadkiem. Rozstrzygnięcie sądu odwoławczego w kwestii możliwości wprowadzenia w błąd sądu i rozumienia 'rozporządzenia mieniem' ma znaczenie praktyczne dla prawników.

Fałszywy testament i oszukany sąd: jak uniknąć kary za przestępstwo spadkowe?

Dane finansowe

WPS: 118 363,79 PLN

naprawienie szkody: 4000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst