VI Ka 586/17

Sąd Okręgowy2017-03-30
SAOSinnewykroczenia drogoweŚredniaokręgowy
wykroczenieruch drogowynależyta ostrożnośćprędkośćwarunki drogowezanieczyszczeniauniewinnienieapelacja

Sąd Okręgowy uniewinnił kierowcę od zarzutu wykroczenia z art. 86 § 1 kw, uznając, że nie zachował on należytej ostrożności, gdyż nie mógł przewidzieć nadmiernych zanieczyszczeń na drodze.

Sąd Rejonowy skazał K. J. za wykroczenie z art. 86 § 1 kw, wymierzając karę grzywny. Obrońca złożył apelację, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i obrazę przepisów postępowania. Sąd Okręgowy uznał apelację za zasadną, stwierdzając, że Sąd Rejonowy błędnie przyjął, iż nadmierna prędkość była przyczyną utraty panowania nad pojazdem, zamiast rozważyć wpływ nieprzewidzianych zanieczyszczeń na drodze.

Wyrokiem Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 30 marca 2017 roku, sygn. akt III W 1685/16, obwiniony K. J. został uznany za winnego popełnienia wykroczenia z art. 86 § 1 kw, za co wymierzono mu karę 300 zł grzywny. Obrońca obwinionego zaskarżył ten wyrok, podnosząc zarzuty obrazy przepisów postępowania oraz błędu w ustaleniach faktycznych. Głównym argumentem apelacji było to, że sąd pierwszej instancji nie rozważył wszechstronnie materiału dowodowego, w szczególności stanu jezdni i klasy drogi, co doprowadziło do błędnego uznania, że utrata panowania nad pojazdem była spowodowana nadmierną prędkością, a nie nieprzewidzianymi zanieczyszczeniami. Sąd Okręgowy przychylił się do argumentacji obrońcy, stwierdzając, że Sąd Rejonowy zastosował błędne rozumowanie, odwracając kolejność oceny. Sąd Okręgowy podkreślił, że kluczowe jest ustalenie, jakie zachowanie byłoby prawnie pożądane w danych warunkach, a następnie porównanie go z zachowaniem obwinionego. W tej sprawie, przy prędkości poniżej 40 km/h, na łuku drogi, w warunkach lekkiego deszczu, kierowca jechał z prędkością dopuszczalną i bezpieczną. Sąd uznał, że obwiniony nie mógł przewidzieć nadmiernych zanieczyszczeń na drodze, które były widoczne na zdjęciach i znacznie przekraczały normę dla danej klasy drogi. W związku z tym, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok, uniewinniając obwinionego od zarzucanego mu czynu i obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, kierowca nie popełnił wykroczenia, jeśli nie mógł przewidzieć nadmiernych zanieczyszczeń na drodze i zachował dopuszczalną prędkość.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy błędnie ocenił sytuację, skupiając się na skutku (utrata panowania nad pojazdem) zamiast na przyczynie i możliwości przewidzenia zagrożenia. Kierowca jechał z dopuszczalną prędkością, a nadmierne zanieczyszczenia na drodze były nieprzewidywalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku przez uniewinnienie

Strona wygrywająca

K. J.

Strony

NazwaTypRola
K. J.osoba_fizycznaobwiniony

Przepisy (5)

Główne

k.w. art. 86 § § 1

Kodeks wykroczeń

Strona przedmiotowa wykroczenia obejmuje czyn polegający na niezachowaniu należytej ostrożności, powodującym zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Kluczowe jest ustalenie, czy kierowca zachował należytą ostrożność, jakiej można było oczekiwać w konkretnych warunkach, uwzględniając możliwość przewidzenia zagrożeń.

Pomocnicze

k.p.w. art. 8

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Rejonowy zastosował odwrotny tok rozumowania, uznając prędkość za nadmierną na podstawie samego skutku, zamiast ocenić ją w kontekście warunków. Obwiniony jechał z prędkością poniżej 40 km/h, co jest prędkością dopuszczalną i bezpieczną, nawet na łuku i w warunkach lekkiego deszczu. Obwiniony nie mógł przewidzieć ani dostrzec z wystarczającym wyprzedzeniem nadmiernych zanieczyszczeń na drodze, które były przyczyną poślizgu. Klasa i kategoria drogi powinny zapewniać odpowiednie wyprofilowanie łuku i standardy utrzymania, co uzasadniało przekonanie obwinionego o bezpieczeństwie jazdy.

Odrzucone argumenty

Prędkość pojazdu była nieodpowiednia do warunków panujących na drodze. Utrata panowania nad pojazdem była spowodowana nadmierną prędkością, a nie zanieczyszczeniami.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Rejonowy, jak słusznie zauważył obrońca, przyjął tok rozumowania odwrotny, mianowicie założył, że skoro doszło do wypadnięcia pojazdu z łuku drogi to znaczy, że prędkość pojazdu była nieodpowiednia. Zaprezentowany przez Sąd I instancji sposób rozumowania nie może doprowadzić do opartego na zasadach logiki wniosku o realizacji znamion wykroczenia, ponieważ kierując się tym tokiem myślenia, każda prędkość mogłaby być uznana za nadmierną, jeżeli zajdzie określony skutek. Wobec powyższych ustaleń trudno zarzucać obwinionemu niezachowanie należytej ostrożności skoro każdy przeciętny użytkownik drogi racjonalnie i w sposób całkowicie uprawniony mógłby przewidywać, że jadąc w sposób i w warunkach opisanych wyżej zachowuje się prawidłowo, spełniając wymagania prawne dotyczące bezpieczeństwa. Nie mógł natomiast przewidzieć obwiniony, ani odpowiednio wcześnie dostrzec, że jezdnia jest zanieczyszczona ponad miarę przyjętą w danych okolicznościach, biorąc pod uwagę - jak słusznie zauważył obrońca - klasę i kategorię drogi.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'należytej ostrożności' w kontekście wykroczeń drogowych, zwłaszcza w sytuacjach nieprzewidzianych zagrożeń (np. zanieczyszczenia drogi) i oceny prędkości pojazdu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, w tym klasy drogi i rodzaju zanieczyszczeń. Wymaga analizy konkretnych dowodów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest wszechstronne rozważenie dowodów i prawidłowe zastosowanie pojęcia 'należytej ostrożności' w wykroczeniach drogowych, a nie tylko skupianie się na skutku zdarzenia.

Czy nieprzewidziane zanieczyszczenia na drodze usprawiedliwiają utratę panowania nad pojazdem? Sąd Okręgowy wyjaśnia pojęcie należytej ostrożności.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI Ka 586/17 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 30 marca 2017 roku, sygn. akt III W 1685/16, Sąd Rejonowy w Gliwicach uznał obwinionego K. J. za winnego popełnienia wykroczenia z art. 86 § 1 kw i wymierzył mu karę 300 zł grzywny. Zasądził też od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa wydatki i wymierzył opłatę. Wyrok ten w całości zaskarżył obrońca obwinionego, zarzucając: po pierwsze, obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 8 kpw w zw. z art. 4,5 i 7 kpk , przejawiającą się w braku wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego, w zakresie warunków jakie panowały w chwili zdarzenia, w tym stanu jezdni, klasy i kategorii danej drogi publicznej, w efekcie czego niezasadnie odmówiono znaczenia i wiarygodności twierdzeniom obwinionego w zakresie powodów zdarzenia i utraty panowania nad pojazdem, mimo zachowania należytej ostrożności; po drugie, w łączności z powyższym, błąd w ustaleniach faktycznych, przejawiający się w uznaniu, iż brak było zanieczyszczeń na drodze, które stwarzały zagrożenie dla ruchu oraz iż w kontekście warunków pogodowych, fakt utraty panowania nad pojazdem musiał być spowodowany nadmierną prędkością; podczas gdy ustalenia prawidłowe winny odnieść się do kwestii możliwości dostrzeżenia zagrożenia w danych warunkach i racjonalnego założenia wymogu znacząco niższej prędkości jazdy, co wedle obwinionego, na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie było możliwe, tudzież ustalenie, iż popełnił on dane wykroczenie nie jest prawidłowe. Skarżący wniósł o zmianę wyroku poprzez uniewinnienie obwinionego od zarzuconego wykroczenia. Sąd Okręgowy stwierdził, co następuje: Apelacja obrońcy okazała się zasadna, stąd konieczność zmiany zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie obwinionego od zarzuconego mu czynu. Strona przedmiotowa wykroczenia z art. 86 § 1 kw obejmuje czyn polegający na niezachowaniu należytej ostrożności, powodujący zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. W niniejszej sprawie kluczowe było, czy obwiniony kierując pojazdem zachował należytą ostrożność, jakiej można było oczekiwać w konkretnych warunkach. Ocena powyższej kwestii wydaje się niemożliwa bez rozważenia, jak powinno wyglądać zgodne z prawem (tj. spełniające wymóg należytej ostrożności) zachowanie obwinionego w warunkach, w których doszło do zdarzenia. Innymi słowy, aby można było mówić o zarzucalności zachowania, należy ustalić najpierw jakie zachowanie byłoby prawnie pożądane i ewentualnie w dalszej kolejności, jak bardzo zachowanie obwinionego odbiegało od zachowania wymaganego w danych warunkach. Tymczasem Sąd Rejonowy, jak słusznie zauważył obrońca, przyjął tok rozumowania odwrotny, mianowicie założył, że skoro doszło do wypadnięcia pojazdu z łuku drogi to znaczy, że prędkość pojazdu była nieodpowiednia. Zaprezentowany przez Sąd I instancji sposób rozumowania nie może doprowadzić do opartego na zasadach logiki wniosku o realizacji znamion wykroczenia, ponieważ kierując się tym tokiem myślenia, każda prędkość mogłaby być uznana za nadmierną, jeżeli zajdzie określony skutek. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego - spójnych relacji świadka D. R. i obwinionego - na odcinku jezdni, gdzie doszło do poślizgu samochód obwinionego poruszał się z prędkością niespełna 40 km/h. Obwiniony jechał zatem z prędkością dopuszczalną. Nawet biorąc pod uwagę panujące warunki atmosferyczne, tj. słabe opady deszczu oraz okoliczność poruszania się po łuku – prędkość niespełna 40 km/h należy uznać nie tylko za dopuszczalną, ale także bezpieczną. W pełni uzasadnione jest bowiem przekonanie, że niezbyt intensywne opady deszczu - w okresie letnim, a więc przy określonych zakresach temperatur - nie spowodują ryzyka poślizgu przy prędkości niespełna 40 km/h, na łuku, który jako zjazd z drogi o określonej klasie powinien być należycie wyprofilowany. Dodać trzeba, że obwiniony nie hamował nagle, nie zwiększając tym samym ryzyka poślizgu, a opony pojazdu, którym się poruszał spełniały standardy bezpieczeństwa. Wobec powyższych ustaleń trudno zarzucać obwinionemu niezachowanie należytej ostrożności skoro każdy przeciętny użytkownik drogi racjonalnie i w sposób całkowicie uprawniony mógłby przewidywać, że jadąc w sposób i w warunkach opisanych wyżej zachowuje się prawidłowo, spełniając wymagania prawne dotyczące bezpieczeństwa. Nie mógł natomiast przewidzieć obwiniony, ani odpowiednio wcześnie dostrzec, że jezdnia jest zanieczyszczona ponad miarę przyjętą w danych okolicznościach, biorąc pod uwagę - jak słusznie zauważył obrońca - klasę i kategorię drogi. Ilość zanieczyszczeń widoczna na znajdujących się w aktach sprawy zdjęciach (wykonanych w ujęciach pod kątem pozwalającym na zaobserwowanie tych zanieczyszczeń) znacznie przekraczała granice, jakie można byłoby uznać za normę na zjeździe z drogi rangi (...) . Skoro obwiniony nie mógł, jak była mowa wyżej, przewidzieć, ani z wystarczającym wyprzedzeniem dostrzec nadmiernej ilości zanieczyszczeń drogi – trudno czynić mu zarzut, że nie dostosował prędkości do okoliczności, co do której nie miał możności wzięcia pod rozwagę. Czyniąc ustalenia faktyczne i dokonując subsumpcji pod normę art. 86 § 1 kw Sąd I instancji w ogóle nie odniósł się do kwestii, czy obwiniony miał obowiązek przewidzieć, albo mógł dostatecznie wcześnie zauważyć, że na drodze znajdują się zanieczyszczenia w zarejestrowanej na fotografiach ilości, pomijając całkowicie zagadnienia związane z klasą i kategorią drogi w kontekście wymogów jej utrzymania i usprawiedliwionych przewidywań w tym zakresie użytkowników drogi. Podsumowując, stwierdzić należy, że zachowanie obwinionego nie realizowało znamienia wykroczenia z art. 86 § 1 kw w postaci niezachowania należytej ostrożności, wobec powyższego konieczna była zmiana zaskarżonego wyroku przez uniewinnienie obwinionego od zarzuconego mu czynu. W związku z uniewinnieniem kosztami postępowania w sprawie obciążono Skarb Państwa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI