VI Ka 513/15

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2015-12-22
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚredniaokręgowy
niepoczytalnośćorganiczne zaburzenia osobowościart. 31 k.k.art. 17 k.p.k.zniewagazniesławienieapelacjakoszty procesu

Sąd Okręgowy uchylił wyrok skazujący za znieważenie i zniesławienie, umarzając postępowanie z powodu niepoczytalności oskarżonego.

Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację oskarżonego A. J. (1), uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach, który skazał go za znieważenie i zniesławienie. Sąd Okręgowy umorzył postępowanie karne, stwierdzając, że oskarżony w chwili czynu, z powodu organicznych zaburzeń osobowości, miał znacznie ograniczoną zdolność rozpoznania znaczenia czynu i zniesioną zdolność pokierowania swoim postępowaniem, co wyłącza jego winę zgodnie z art. 31 § 1 k.k.

Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy, rozpoznał sprawę z apelacji oskarżonego A. J. (1) od wyroku Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach, który skazał go za przestępstwa znieważenia (art. 216 § 1 k.k.) i zniesławienia (art. 212 § 1 k.k.) w zbiegu z art. 11 § 2 k.k. Sąd Okręgowy, po przeprowadzeniu kontroli odwoławczej, uchylił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego. Uzasadnienie opiera się na opinii biegłych lekarzy psychiatrów, zgodnie z którą A. J. (1) w chwili popełnienia czynu, z powodu organicznych zaburzeń osobowości, miał ograniczoną w znacznym stopniu zdolność rozpoznania znaczenia czynu oraz zniesioną zdolność do pokierowania swoim postępowaniem. Zgodnie z art. 31 § 1 k.k., takie stany wyłączają winę sprawcy, a wina jest warunkiem przypisania przestępstwa. Ustalenie braku popełnienia przestępstwa stanowi negatywną przesłankę procesową skutkującą koniecznością umorzenia postępowania. Sąd Okręgowy orzekł również o kosztach obrony z urzędu oraz zwrocie wydatków oskarżycielowi prywatnemu, obciążając ostatecznie kosztami procesu Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zachowanie takie nie stanowi przestępstwa, jeśli oskarżony działał w stanie wyłączającym jego winę z powodu zaburzeń psychicznych.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oparł się na opinii biegłych psychiatrów, którzy stwierdzili u oskarżonego organiczne zaburzenia osobowości, skutkujące znacznym ograniczeniem zdolności rozpoznania znaczenia czynu i zniesieniem zdolności pokierowania postępowaniem w chwili czynu. Zgodnie z art. 31 § 1 k.k., takie stany wyłączają winę, a brak winy oznacza brak popełnienia przestępstwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

A. J. (1) (postępowanie umorzone)

Strony

NazwaTypRola
A. J. (1)osoba_fizycznaoskarżony
M. P.osoba_fizycznapokrzywdzony/oskarżyciel prywatny
J. B.osoba_fizycznaradca prawny (obrona z urzędu)

Przepisy (10)

Główne

k.k. art. 31 § § 1

Kodeks karny

Osoba, która z powodu choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego lub innego zakłócenia czynności psychicznych nie mogła w czasie czynu rozpoznać jego znaczenia lub pokierować swoim postępowaniem, nie popełnia przestępstwa.

k.p.k. art. 17 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Ustalenie, że sprawca nie popełnił przestępstwa (np. z powodu braku winy), stanowi negatywną przesłankę procesową skutkującą koniecznością umorzenia postępowania.

Pomocnicze

k.k. art. 1 § § 3

Kodeks karny

Wina jest warunkiem przypisania sprawcy przestępstwa.

k.p.k. art. 437

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 632a

Kodeks postępowania karnego

Określa zasady orzekania o kosztach w przypadku umorzenia postępowania.

k.p.k. art. 622

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 216 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący znieważenia.

k.k. art. 212 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący zniesławienia.

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący zbiegu przepisów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ograniczona lub zniesiona zdolność rozpoznania znaczenia czynu lub pokierowania postępowaniem z powodu organicznych zaburzeń osobowości w chwili czynu.

Godne uwagi sformułowania

organicznych zaburzeń osobowości miał ograniczoną w stopniu znacznym zdolność rozpoznania znaczenia tego czynu oraz zniesioną zdolność do pokierowania swoim postępowaniem w rozumieniu art. 31 § 1 kk Niepoczytalność jest bowiem okolicznością wyłączającą winę, a wina jest warunkiem przypisania sprawcy przestępstwa

Skład orzekający

Piotr Mika

przewodniczący

Bożena Żywioł

sprawozdawca

Grzegorz Kiepura

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 31 § 1 k.k. w kontekście zaburzeń osobowości i ich wpływu na poczytalność sprawcy."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i opinii biegłych, wymaga indywidualnej oceny w każdej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest ustalenie stanu psychicznego sprawcy dla oceny jego winy i odpowiedzialności karnej, nawet w przypadku czynów pozornie oczywistych.

Czy wyzwiska mogą być niekaralne? Sąd umorzył sprawę z powodu zaburzeń osobowości sprawcy.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt VI Ka 513/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 grudnia 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Piotr Mika Sędziowie SSO Bożena Żywioł (spr.) SSO Grzegorz Kiepura Protokolant Marzena Mocek po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2015 r. sprawy A. J. (1) ur. (...) w C. , syna W. i Ł. oskarżonego z art. 216§1 kk i art. 212§1 kk w zw. z art. 11§2 kk na skutek apelacji wniesionej przez oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach z dnia 20 kwietnia 2015 r. sygnatura akt II K 986/14 na mocy art. 437 kpk , art. 438 kpk , art. 632a kpk , art. 622 kpk 1. uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 kpk umarza wobec A. J. (1) postępowanie o czyn z art. 216 § 1 kk polegający na tym, że w dniu 29 października 2014r. w T. znieważył M. P. poprzez kierowanie pod jego adresem wyzwisk i słów powszechnie uznawanych za obelżywe; 2. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz radcy prawnego J. B. kwotę 516,60 zł (pięćset szesnaście złotych i sześćdziesiąt groszy) obejmującą kwotę 96,60 zł (dziewięćdziesiąt sześć złotych i sześćdziesiąt groszy) podatku VAT, tytułem zwrotu nieuiszczonych kosztów obrony oskarżonego z urzędu w postępowaniu odwoławczym; 3. zarządza zwrot na rzecz oskarżyciela prywatnego M. P. kwoty 300 (trzystu) złotych uiszczonej tytułem zryczałtowanych wydatków postępowania; 4. kosztami procesu obciąża Skarb Państwa. VI Ka 513/15 UZASADNIENIE W wyniku kontroli odwoławczej wyroku Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach z dnia 20 kwietnia 2015r., sygn.akt II K 986/14, zainicjowanej wniesieniem apelacji od tego orzeczenia przez oskarżonego A. J. (1) , Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie karne. Jakkolwiek zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci zeznań pokrzywdzonego oraz nagrania z zajścia będącego przedmiotem niniejszego postępowania, a także częściowych wyjaśnień A. J. wskazuje na dopuszczenie się przez A. J. (1) zachowania ustalonego i przypisanego mu przez sąd pierwszej instancji, to jednak nie można mu przypisać przestępstwa, gdyż jego zachowanie było niezawinione. Wskazać bowiem należy, że - jak wynika z treści opinii dwóch biegłych lekarzy psychiatrów - A. J. (1) w chwili czynu, z powodu organicznych zaburzeń osobowości miał ograniczoną w stopniu znacznym zdolność rozpoznania znaczenia tego czynu oraz zniesioną zdolność do pokierowania swoim postępowaniem w rozumieniu art. 31 § 1 kk Zgodnie z art. 31 § 1 kk osoba, która z powodu choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego lub innego zakłócenia czynności psychicznych nie mogła w czasie czynu rozpoznać jego znaczenia lub pokierować swoim postępowaniem nie popełnia przestępstwa. Niepoczytalność jest bowiem okolicznością wyłączającą winę, a wina jest warunkiem przypisania sprawcy przestępstwa / art. 1 § 3 kk /. Ustalenie, że sprawca nie popełnił przestępstwa stanowi negatywną przesłankę procesową określoną w art. 17 § 1 pkt 2 kpk , skutkującą koniecznością umorzenia postępowania karnego, niezależnie od etapu, na którym się znajduje. Z tego powodu Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie karne wobec A. J. (1) . O kosztach postępowania orzeczono po myśli art. 632 a kpk uznając, że z uwagi na podstawę umorzenia zaistniał wyjątkowy wypadek uzasadniający odstąpienie od ogólnej zasady z art. 632 pkt 1 kpk , czyli nie obciążanie tymi kosztami oskarżyciela prywatnego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI