VI Ka 483/21

Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w WarszawieWarszawa2022-09-14
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiŚredniaokręgowy
art. 177 kkzadośćuczynieniekoszty sądowepokrzywdzonyapelacjaprawo karnesąd okręgowy

Sąd Okręgowy zmienił wyrok sądu rejonowego, uchylając obowiązek zapłaty zadośćuczynienia na rzecz osoby niebędącej pokrzywdzonym i zasądzając koszty sądowe od oskarżonej.

Sąd Okręgowy rozpoznał apelację prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w sprawie o przestępstwo z art. 177 § 1 kk. Apelacja została uznana za zasadną. Sąd Okręgowy zmienił wyrok w części dotyczącej zadośćuczynienia, uchylając obowiązek zapłaty na rzecz P. G., który nie był bezpośrednio pokrzywdzony czynem. Zmieniono również rozstrzygnięcie o kosztach sądowych, zasądzając je od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa.

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał apelację prokuratora wniesioną od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w sprawie o przestępstwo z art. 177 § 1 Kodeksu karnego. Apelacja dotyczyła błędnego zastosowania przepisów prawa materialnego oraz błędu w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy uznał apelację za w pełni zasadną. W pierwszej kolejności uchylono obowiązek zapłaty zadośćuczynienia w kwocie 2.000 zł na rzecz P. G., wskazując, że nie był on bezpośrednio pokrzywdzony przestępstwem w rozumieniu art. 49 § 1 k.p.k., a jedynie pokrzywdzoną była K. G. Wyeliminowano również z podstawy prawnej art. 46 § 1 k.k., wskazując, że przy warunkowym umorzeniu postępowania podstawą prawną zadośćuczynienia jest art. 67 § 1 k.k. Ostatecznie oskarżona została zobowiązana do zapłaty zadośćuczynienia w kwocie 4.000 zł na rzecz K. G. Ponadto, sąd zmienił rozstrzygnięcie w zakresie kosztów sądowych, zasądzając od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 2.211,20 zł, uznając, że nie zachodzą podstawy do zwolnienia jej z tego obowiązku zgodnie z art. 624 k.p.k., gdyż pracuje i uzyskuje dochody.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, w sprawie o przestępstwo z art. 177 § 1 k.k. osobą bezpośrednio pokrzywdzoną jest tylko ta, która doznała obrażeń ciała określonych w art. 157 § 1 k.k. Osoba z obrażeniami poniżej 7 dni nie ma statusu pokrzywdzonego w tym postępowaniu.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 49 § 1 k.p.k. pokrzywdzonym jest osoba, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone. W przypadku art. 177 § 1 k.k. dotyczy to osoby z obrażeniami ciała określonymi w art. 157 § 1 k.k. P. G. doznał obrażeń poniżej 7 dni (art. 157 § 2 k.k.), co nie uprawniało go do statusu pokrzywdzonego w tym postępowaniu i do otrzymania zadośćuczynienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

Prokurator

Strony

NazwaTypRola
E. M.osoba_fizycznaoskarżona
P. G.osoba_fizycznapokrzywdzony (nieprawidłowo)
K. G.osoba_fizycznapokrzywdzona
Prokuratororgan_państwowyoskarżyciel publiczny

Przepisy (14)

Główne

k.k. art. 177 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 49 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Definicja pokrzywdzonego.

k.k. art. 67 § § 3

Kodeks karny

Obowiązek naprawienia szkody lub zadośćuczynienia przy warunkowym umorzeniu.

k.k. art. 67 § § 1

Kodeks karny

Podstawa prawna zadośćuczynienia przy warunkowym umorzeniu postępowania.

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawy zwolnienia od kosztów sądowych.

Pomocnicze

k.k. art. 157 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 157 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Podstawa prawna zadośćuczynienia w przypadku skazania.

k.p.k. art. 616 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 616 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 629

Kodeks postępowania karnego

Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 7

k.p.k. art. 56 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Udział w postępowaniu w charakterze oskarżyciela posiłkowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

P. G. nie był bezpośrednio pokrzywdzonym przestępstwem z art. 177 § 1 k.k., a jedynie K. G. Obrażenia P. G. kwalifikują się jako naruszenie czynności narządu ciała poniżej siedmiu dni (art. 157 § 2 k.k.), co nie uprawnia do statusu pokrzywdzonego w tym postępowaniu. Podstawą prawną zadośćuczynienia przy warunkowym umorzeniu jest art. 67 § 1 k.k., a nie art. 46 § 1 k.k. Oskarżona pracuje i uzyskuje dochody, co pozwala jej na uiszczenie kosztów sądowych, a zatem nie zachodzą podstawy do zwolnienia jej z tego obowiązku.

Godne uwagi sformułowania

Osobą pokrzywdzoną i oskarżycielem posiłkowym w niniejszej sprawie jest tylko K. G. Zasadą jest natomiast ponoszenie przez oskarżonego kosztów procesu jako konsekwencja naruszenia prawa.

Skład orzekający

Justyna Dołhy

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia pokrzywdzonego w sprawach o wypadki komunikacyjne (art. 177 § 1 k.k.) oraz zasady orzekania zadośćuczynienia i kosztów sądowych w postępowaniu karnym."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki przepisów k.k. i k.p.k. w zakresie zadośćuczynienia i kosztów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje istotne rozróżnienie między pokrzywdzonym a osobą, która doznała szkody, co ma kluczowe znaczenie dla możliwości dochodzenia zadośćuczynienia w postępowaniu karnym. Dotyczy również praktycznych aspektów kosztów sądowych.

Kto naprawdę jest pokrzywdzonym w sprawie o wypadek? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Dane finansowe

zadośćuczynienie: 4000 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Warszawa, dnia 14 września 2022 r. Sygn. akt VI Ka 483/21 1 2WYROK 2.1W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 3Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Justyna Dołhy protokolant: protokolant sądowy stażysta Weronika Zych 4przy udziale prokuratora Waldemara Basteckiego po rozpoznaniu dnia 14 września 2022 r. 5sprawy E. M. córki D. i B. , ur. (...) w W. 6oskarżonej o przestępstwo z art. 177 § 1 kk 7na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora 8od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie 9z dnia 10 marca 2021 r. sygn. akt IV K 1008/20 I. zmienia wyrok w zaskarżonej części w ten sposób, że: - w pkt. II z podstawy prawnej orzeczenia eliminuje art. 46 § 1 k.k. oraz uchyla nałożony na oskarżoną obowiązek zapłaty zadośćuczynienia w kwocie 2.000 zł na rzecz P. G. , - w pkt. III zasądza od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 2.211,20 zł tytułem kosztów sądowych w tym 100 zł tytułem opłaty, II. kosztami procesu za postępowanie odwoławcze obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 483/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1 Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Północ w Warszawie z dnia 10 marca 2021 r. w sprawie o sygn. akt IV K 1008/20. 1.2 Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 0.11.3. Granice zaskarżenia 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji. ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 0.12.1. Ustalenie faktów 0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Wskazać oskarżonego. Wskazać fakt. Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód. 0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Wskazać oskarżonego. Wskazać fakt. Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód. 0.12.2. Ocena dowodów 0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Wskazać fakt Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu. 0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Wskazać fakt Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu. . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. w zakresie pkt. II sentencji orzeczenia obraza przepisów prawa materialnego, która miała wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 67 § 3 kk w zw. z art. 46 § 1 kk przez błędne zastosowanie przez sąd tych przepisów na rzecz P. G. to jest zobowiązanie oskarżonej do zapłaty zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonego P. G. w kwocie 2.000 zł, co skutkowało błędnym uznaniem, iż P. G. jest oskarżycielem posiłkowym w toku niniejszego postępowania i niesłusznego orzeczenia na jego rzecz zadośćuczynienia. w zakresie pkt. III sentencji orzeczenia błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mający wpływ na jego treść, polegający na zwolnieniu oskarżonej od ponoszenia kosztów sądowych w całości, tj. uznaniu przez sąd, iż zostały spełnione przesłanki z art. 624 kpk . ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny. Apelację wniesioną przez prokuratora należy uznać za w pełni zasadną. Niniejsza sprawa dotyczyła występku z art. 177 § 1 kk . Przestępstwa tego dopuszcza się ten, kto to, naruszając, chociażby nieumyślnie, zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, powoduje nieumyślnie wypadek, w którym inna osoba odniosła obrażenia ciała określone w art. 157 § 1 . Zgodnie zaś z treścią art. 49 § 1 kpk pokrzywdzonym jest osoba fizyczna lub prawna, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo. W niniejszej sprawie odpowiedzialność karną oskarżonej za występek z art. 177 § 1 kk determinowały obrażenia ciała odniesione jedynie przez pokrzywdzoną K. G. . Obrażenia ciała jakich doznał P. G. zakwalifikowane zostały jako naruszające czynności narządu ciała poniżej siedmiu dni w rozumieniu art. 157 § 2 kk . Zatem w sprawie o występek z art. 177 § 1 kk osobą bezpośrednio pokrzywdzoną zachowaniem oskarżonej była tylko pokrzywdzona K. G. . P. G. mógł z tego statusu korzystać w sprawie o wykroczenie z art. 86 § 1 kw, a jak wynika z akt sprawy materiały w tym zakresie zostały wyłączone do osobnego rozpoznania. Mając na uwadze powyższe, Sąd I instancji niezasadnie w pkt. II nałożył na oskarżoną obowiązek zapłaty zadośćuczynienia również na rzecz P. G. . Zgodnie bowiem z art. 67 § 3 kk umarzając warunkowo postępowanie karne, sąd nakłada na sprawcę obowiązek naprawienia szkody w całości albo w części, a w miarę możliwości również obowiązek zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. Oczywistym jest, że taki obowiązek dotyczy tylko osoby pokrzywdzonej przestępstwem w rozumieniu przywołanego już wyżej art. 49 § 1 kpk . P. G. w niniejszym postępowaniu nie ma statusu pokrzywdzonego, a tym samym nie mógł również przystąpić do niniejszej sprawy w charakterze oskarżyciela posiłkowego stąd sąd odwoławczy na rozprawie w dniu 14 września 2022 r. orzekł, na podstawie art. 56 § 2 kpk , iż nie może brać on udziału w postępowaniu w tym charakterze. Osobą pokrzywdzoną i oskarżycielem posiłkowym w niniejszej sprawie jest tylko K. G. . Odnośnie braku podstaw do zwolnienia oskarżonej przez Sąd Rejonowy z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych należy również w pełni podzielić stanowisko skarżącego. Zgodnie bowiem z art. 624 § 1 kpk sąd może zwolnić oskarżonego w całości lub w części od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych, jeżeli istnieją podstawy do uznania, że uiszczenie ich byłoby dla niego zbyt uciążliwe ze względu na sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów, jak również wtedy, gdy przemawiają za tym względy słuszności. Zasadą jest natomiast ponoszenie przez oskarżonego kosztów procesu jako konsekwencja naruszenia prawa. Z akt sprawy wynika, że oskarżona pracuje i uzyskuje dochody, a zatem jest w stanie uiścić koszty. Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku w zakresie pkt. II sentencji orzeczenia przez zobowiązanie na podstawie art. 67 § 3 kk w zw. z art. 46 § 1 kk oskarżonej do zapłaty zadośćuczynienia na rzecz jedynie pokrzywdzonej K. G. w kwocie 4.000 zł, natomiast w zakresie pkt. III przez zasądzenie od oskarżonej kosztów sądowych w całości. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny. Mając na uwadze zasadność wniesionej apelacji, Sąd Okręgowy zmienił wyrok w zaskarżonej części w ten sposób, że w pkt. II uchylił nałożony na oskarżoną obowiązek zapłaty zadośćuczynienia w kwocie 2.000 zł na rzecz P. G. , a ponadto wyeliminował z podstawy prawnej orzeczenia przepis art. 46 § 1 kk , ponieważ zgodnie z jego literalnym brzmieniem stanowi on podstawę prawną orzeczenia zadośćuczynienia tylko w przypadku skazania, w przypadku zaś warunkowego umorzenia postępowania podstawą prawną orzeczenia zadośćuczynienia jest przepis art. 67 § 1 kk . Tym sam, ostatecznie oskarżona została zobowiązana do zapłaty zadośćuczynienia w kwocie 4.000 zł tylko na rzecz pokrzywdzonej występkiem z art. 177 § 1 kk - K. G. . Z kolei w pkt. III Sąd zasądził od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa, kierując się treścią art. 616 § 1 pkt 1 i § 2 kpk w zw. z art. 627 kpk w zw. z art. 629 kpk , tytułem kosztów sądowych kwotę 2.211,20 zł, na którą składa się kwota 2.061,20 zł (koszty postępowania przygotowawczego), 30 zł (koszt uzyskania informacji z KRK), 20 zł (ryczałt za doręczenia) oraz 100 zł tytułem opłaty (zasądzonej na podstawie art. 7 ustawy o opłatach w sprawach karnych ). 4. OKOLICZNO ŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU Wskazać wszystkie okoliczności, które sąd uwzględnił z urzędu, niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów ( art. 439 k.p.k. , art. 440 k.p.k. ). Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności. 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1.3 1 Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy. 0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1.3.1 1. Przedmiot i zakres zmiany Zmieniono wyrok w zaskarżonej części w sposób opisany wyżej. Zwięźle o powodach zmiany. Z uwagi na trafność apelacji z powodów opisanych wyżej. 0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia. 4. Konieczność warunkowego umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i warunkowego umorzenia ze wskazaniem podstawy prawnej warunkowego umorzenia postępowania. 5. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia. 0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 0.15.4. Inne rozstrzygnięcia z wyroku Lp. Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku. Przytoczyć okoliczności. 6. Koszty Procesu Wskazać oskarżonego. Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku. Przytoczyć okoliczności. K. M. II. Sąd odwoławczy na podstawie art. 624 § 1 kpk zwolnił oskarżoną z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych związanych z postępowaniem odwoławczym albowiem uznał, że przemawiają za tym względy słuszności, ponieważ za wniesieniem i uwzględnieniem apelacji przemawiały błędy Sądu I instancji, na które oskarżona wpływu nie miała. 7. PODPIS SSO Justyna Dołhy 6.1. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja pkt. II wyroku 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI