VI Ka 460/20

Sąd Okręgowy w Jeleniej GórzeJelenia Góra2021-04-14
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚredniaokręgowy
przywłaszczeniespadekmajątek wspólnymajątek odrębnykodeks karnykodeks rodzinny i opiekuńczyapelacjaustalenia faktyczne

Podsumowanie

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, oddalając apelację prokuratora dotyczącą kwestionowania ustaleń faktycznych w sprawie przywłaszczenia środków finansowych pochodzących ze spadku.

Prokurator złożył apelację od wyroku Sądu Rejonowego, kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące kwoty przywłaszczonej przez oskarżonego M. F. Zarzucono błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że przywłaszczona kwota powinna wynosić 85.575,75 zł, a nie 35.575,75 zł, argumentując, że środki ze spadku stanowiły majątek wspólny. Sąd Okręgowy uznał apelację za niezasadną, podkreślając, że zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym, środki pochodzące ze spadku stanowią majątek odrębny małżonka, a deklaracje oskarżonego o traktowaniu ich jako wspólne nie mają znaczenia prawnego dla przypisania przywłaszczenia.

Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze rozpoznał apelację prokuratora wniesioną od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze, który dotyczył sprawy M. F. oskarżonego z art. 284 § 1 kk (przywłaszczenie). Prokurator w apelacji zarzucił sądowi pierwszej instancji błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że przywłaszczona kwota powinna wynosić 85.575,75 zł, a nie 35.575,75 zł. Argumentowano, że środki finansowe pochodzące ze spadku, które oskarżony przejął, były traktowane przez niego jako majątek wspólny z pokrzywdzoną. Sąd Okręgowy, po analizie materiału dowodowego i przepisów prawa, uznał apelację za niezasadną. Sąd odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 33 pkt 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, przedmioty nabyte przez dziedziczenie (jak środki ze spadku) wchodzą w skład majątku odrębnego małżonka, chyba że spadkodawca postanowił inaczej. Fakt, że oskarżony zwrócił część środków, nie zmieniał kwalifikacji prawnej czynu. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego, stwierdzając, że ustalenia faktyczne są prawidłowe, a apelacja prokuratora nie znajduje uzasadnienia. Koszty postępowania odwoławczego ponosi Skarb Państwa.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Środki finansowe pochodzące ze spadku stanowią majątek odrębny małżonka, zgodnie z art. 33 pkt 2 k.r.i.o., chyba że spadkodawca postanowił inaczej. Deklaracje małżonka o traktowaniu tych środków jako wspólnych nie wpływają na ich prawną kwalifikację jako majątku odrębnego.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy oparł się na literalnym brzmieniu art. 33 pkt 2 k.r.i.o., który jednoznacznie wyłącza przedmioty nabyte przez dziedziczenie z majątku wspólnego. Podkreślono, że przepisy te tworzą zamknięty katalog majątku odrębnego, a deklaracje stron nie mogą modyfikować tej regulacji prawnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy wyroku

Strona wygrywająca

oskarżony M. F.

Strony

NazwaTypRola
M. F.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Prokuratury Rejonowej w J.organ_państwowyprokurator

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 284 § 1

Kodeks karny

k.r.i.o. art. 33 § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Środki finansowe pochodzące ze spadku stanowią majątek odrębny małżonka.

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.r.i.o. art. 31 § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Środki pochodzące ze spadku stanowią majątek odrębny małżonka zgodnie z art. 33 pkt 2 k.r.i.o.

Odrzucone argumenty

Kwota 50.000 zł pochodząca ze spadku stanowiła majątek wspólny małżonków. Oskarżony przywłaszczył kwotę 85.575,75 zł.

Godne uwagi sformułowania

środki finansowe pochodzące ze spadku są elementem majątku osobistego małżonka deklaracje – że traktował te środki jako ich wspólne – są bez znaczenia dla możliwości przypisania mu przywłaszczenia tego składnika majątku

Skład orzekający

Tomasz Skowron

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących majątku wspólnego i odrębnego małżonków w kontekście przestępstwa przywłaszczenia, zwłaszcza gdy przedmiotem są środki pochodzące ze spadku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z podziałem majątku małżeńskiego i dziedziczeniem. Orzeczenie opiera się na ugruntowanych przepisach k.r.i.o.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników ze względu na praktyczne zastosowanie przepisów o majątku wspólnym i odrębnym w kontekście przestępstwa przywłaszczenia. Wyjaśnia wątpliwości dotyczące kwalifikacji środków ze spadku.

Spadek jako majątek wspólny? Sąd Okręgowy wyjaśnia, kiedy pieniądze z dziedziczenia mogą prowadzić do zarzutu przywłaszczenia.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt VI Ka 460/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 kwietnia 2021 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia Tomasz Skowron Protokolant Agnieszka Telega przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w J. : M. S. po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2021 r. sprawy M. F. ur. (...) w J. s. M. , H. z domu J. oskarżonego z art. 284 § 1 kk z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 3 sierpnia 2020 r. sygn. akt II K 1823/19 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok wobec oskarżonego M. F. ; II. stwierdza, że koszty sądowe za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 460/20 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok łączny Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 3 sierpnia 2020r., sygn. akt II K 1823/19 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca oskarżonego ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------------------ ---------------------------------------------------- ------------ ------------ 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------------------ ---------------------------------------------------- ------------ ------------ 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ------------- ------------------------------ -------------------------------------------------------------- Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu --------------- ------------------------------ -------------------------------------------------------------- . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający istotny wpływ na jego treść, albowiem skutkujący uznaniem, że przedmiotem przywłaszczenia była kwota 35.575,75 zł, a nie 85.575,75 zł, podczas gdy prawidłowa ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci wyjaśnień samego oskarżonego M. F. (gdy wskazał on, że środki finansowe zgromadzone na rachunku bankowym traktował jako majątek wspólny stron), a także jego postępowanie po dokonaniu przelewu kwoty 115.575,75 zł w dniu 7 marca 2018 roku (gdy na żądanie pokrzywdzonej zwrócił uprzednio pobrane z rachunku bankowego o nr (...) , a więc całość przelanych wcześniej środków finansowych) prowadzi do wniosku, że oskarżony kwotę 50.000 zł stanowiącą jego część udziału w spadku po sprzedaży nieruchomości traktował jako majątek wspólny jego i pokrzywdzonej, a tym samym dokonując zarzucanego czynu dokonał przywłaszczenia kwoty 85.575,75 zł na szkodę pokrzywdzonej. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Wbrew zarzutowi apelacji Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych w oparciu o całokształt materiału dowodowego ujawnionego w toku rozprawy, a wszystkie przeprowadzone dowody ocenił swobodnie, z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Skarżący nie kwestionował poczynionych w sprawie ustaleń w zakresie przywłaszczenia przez oskarżonego kwoty 35.575,75 zł, a jedynie przyjęcie przez Sąd, że uzyskana przez M. F. kwota 50.000 zł, pochodząca ze sprzedaży spadku, stanowiła majątek odrębny jego i pokrzywdzonej. Na poparcie swojego stanowiska apelujący przytoczył wyjaśnienia oskarżonego złożone w toku postępowania przygotowawczego i na rozprawie głównej, z których wynikało, że ww. środki finansowe były traktowane przez niego jako ich majątek wspólny. Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 31 § 1 k.r.i.o. z chwilą zawarcia małżeństwa, z mocy ustawy powstaje między małżonkami wspólność majątkowa. W związku z tym wszelkie przedmioty nabyte w trakcie trwania związku małżeńskiego wchodzą w skład majątku wspólnego. Przedmioty, prawa i wierzytelności zaliczane do majątku odrębnego każdego z małżonków są wymienione enumeratywnie w zamkniętym katalogu wynikającym z przepisu art. 33 k.r.i.o. Zgodnie z punktem drugim tego ostatniego wskazanego przepisu, do majątku odrębnego małżonka zalicza się przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca postanowił inaczej. Z literalnego brzmienia przywołanego przepisu wnioskować należy, że środki finansowe pochodzące ze spadku są elementem majątku osobistego małżonka. Fakt, iż oskarżony na żądanie pokrzywdzonej zwrócił przelaną wcześniej kwotę, w której zawierały się m.in. pieniądze pochodzące ze spadku, nie oznacza, że przywłaszczył również te środki, jak sugeruje to we wniesionym środku odwoławczym oskarżyciel publiczny. W sprawie niniejszej, oskarżony nie zawarł z pokrzywdzoną formalnej umowy darowizny, zaś jego deklaracje – że traktował te środki jako ich wspólne – są bez znaczenia dla możliwości przypisania mu przywłaszczenia tego składnika majątku. Jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji suma pieniędzy przypadająca oskarżonemu ze spadku stanowiła jego majątek odrębny i nie zaliczała się do wspólnego majątku małżonków, co jednoznacznie wynika z treści art. 33 pkt 2 k.r.i.o. Wniosek 1. o zmianę zaskarżonego wyroku : - w pkt 1 poprzez zmianę opisu czynu przypisanego w zakresie wartości przywłaszczonej kwoty 35.575,75 zł na kwotę 85.575,75 zł - w pkt IV poprzez orzeczenie obowiązku naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonej w kwocie 42.787,87 zł w miejsce kwoty 17.787,97 zł ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że oskarżony bez zgody i wiedzy pokrzywdzonej zadysponował sumą 35.575,75 zł. Kwota ta była ich wspólną własnością i w tym zakresie doszło do przywłaszczenia. W związku z tym, że zarzut apelacji okazał się całkowicie chybiony brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o zmianę zaskarżonego wyroku w sposób postulowany przez oskarżyciela publicznego. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. -------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok został utrzymany wobec oskarżonego w mocy w całości. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności, Sąd Odwoławczy nie znajdując uchybień określonych w art. 439 k.p.k. lub art. 440 k.p.k. , podlegających uwzględnieniu z urzędu i powodujących konieczność zmiany bądź uchylenia zaskarżonego wyroku na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. utrzymał go w mocy w całości. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ---------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. --------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. --------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności -------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. Orzeczenie o kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze znajduje uzasadnienie w treści art. 636 § 1 k.p.k. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Rozstrzygnięcie w zakresie winy i środka kompensacyjnego 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę