VI Ka 447/23

Sąd Okręgowy w Jeleniej GórzeJelenia Góra2023-08-29
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejWysokaokręgowy
apelacjagranice oskarżeniaumorzenie postępowaniakoszty procesugroźby karalneart. 190 kksąd odwoławczy

Podsumowanie

Sąd Okręgowy umorzył postępowanie w części dotyczącej czynu nieobjętego aktem oskarżenia i zmienił wyrok w zakresie kosztów, utrzymując pozostałe rozstrzygnięcia.

Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego P. S. od wyroku Sądu Rejonowego. Sąd odwoławczy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej czynu, który nie został objęty aktem oskarżenia, umarzając postępowanie na podstawie art. 17 § 1 pkt 9 kpk. Stwierdzono również utratę mocy przez karę łączną. Zmieniono wyrok w zakresie opłaty, obniżając ją do 200 zł, a w pozostałym zakresie utrzymano go w mocy. Zasądzono od oskarżonego koszty zastępstwa procesowego na rzecz oskarżycielki posiłkowej i zwolniono go od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, rozpoznając sprawę z apelacji obrońcy oskarżonego P. S., uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze w punktach I i II części rozstrzygającej. Podstawą uchylenia było stwierdzenie, że sąd pierwszej instancji wyszedł poza granice skargi uprawnionego oskarżyciela, przypisując oskarżonemu sprawstwo czynu, który nie został objęty aktem oskarżenia ani nie przedstawiono go jako zarzutu w toku postępowania przygotowawczego. W związku z tym, na podstawie art. 17 § 1 pkt 9 kpk, postępowanie w tym zakresie zostało umorzone. Sąd odwoławczy stwierdził również, że wymierzona w punkcie V części rozstrzygającej zaskarżonego wyroku kara łączna utraciła moc. Zmieniono zaskarżony wyrok w punkcie VI części rozstrzygającej, obniżając wymierzoną opłatę do kwoty 200 zł, co miało związek z uchyleniem kary łącznej. W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymano w mocy. Zasądzono od oskarżonego P. S. na rzecz oskarżycielki posiłkowej B. G. kwotę 840 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym, a oskarżonego zwolniono od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji wykracza poza granice skargi, jeśli przypisuje czyn nieobjęty aktem oskarżenia.

Uzasadnienie

Granice postępowania sądowego zakreśla żądanie podmiotu uprawnionego do wniesienia oskarżenia. Wyznacznikiem tożsamości czynu jest zdarzenie historyczne, ale sąd nie może przypisać sprawstwa czynu, który nie został objęty aktem oskarżenia ani nie przedstawiono go jako zarzutu w postępowaniu przygotowawczym, nawet jeśli jest on powiązany czasowo i miejscowo z czynem zarzucanym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i umorzenie postępowania w części, zmiana wyroku w zakresie opłaty, utrzymanie w mocy w pozostałym zakresie

Strona wygrywająca

oskarżony (w części dotyczącej umorzenia)

Strony

NazwaTypRola
P. S.osoba_fizycznaoskarżony
Łukasz Targońskiosoba_fizycznaprokurator
B. G.osoba_fizycznaoskarżycielka posiłkowa
K. D.osoba_fizycznapokrzywdzona
A. W.osoba_fizycznapokrzywdzona
K. K.osoba_fizycznapokrzywdzona

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna ujemna przesłanka procesowa obligująca do umorzenia postępowania w przypadku braku skargi uprawnionego oskarżyciela.

k.p.k. art. 14 § 1

Kodeks postępowania karnego

Zasada skargowości – granice postępowania sądowego zakreśla żądanie podmiotu uprawnionego do wniesienia oskarżenia.

Pomocnicze

k.k. art. 190 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 438 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § 4

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 53 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 53 § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 633

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd pierwszej instancji wyszedł poza granice skargi uprawnionego oskarżyciela, przypisując czyn nieobjęty aktem oskarżenia.

Odrzucone argumenty

Rażąca niewspółmierność orzeczonej kary.

Godne uwagi sformułowania

wyznacznikiem przedmiotowej tożsamości czynu jest zdarzenie historyczne żądanie podmiotu uprawnionego do wniesienia oskarżenia zakreśla granice postępowania sądowego brak skargi uprawnionego oskarżyciela to bezwzględna ujemna przesłanka procesowa, obligująca z mocy art. 17 § 1 pkt 9 kpk do umorzenia postępowania

Skład orzekający

Robert Bednarczyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady skargowości w postępowaniu karnym, granice wyrokowania sądu, przesłanki umorzenia postępowania z powodu braku skargi uprawnionego oskarżyciela."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyjścia sądu poza ramy aktu oskarżenia w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady procesowej – zasady skargowości, która jest kluczowa dla zrozumienia granic postępowania sądowego. Wyjaśnia, kiedy sąd może, a kiedy nie może orzekać w sprawie.

Sąd nie może orzekać o czymś, czego nie ma w akcie oskarżenia – kluczowa lekcja z polskiego prawa karnego.

Sektor

inne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt VI Ka 447/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 sierpnia 2023 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia Robert Bednarczyk Protokolant Agnieszka Telega przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w Lwówku Śląskim Łukasza Targońskiego po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2023r. sprawy P. S. ur. (...) w K. s. A. , A. z domu G. oskarżonego z art. 190 § 1 kk i in. z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 9 marca 2023 r. sygn. akt II K 1150/22 uchyla zaskarżony wyrok w punkcie I i II części rozstrzygającej i na podstawie art. 17 § 1 pkt 9 kpk postepowanie w tym zakresie umarza; stwierdza, że wymierzona w punkcie V części rozstrzygającej zaskarżonego wyroku kara łączna utraciła moc; zmienia zaskarżony wyrok w punkcie VI części rozstrzygającej w ten sposób, że wymierzoną opłatę obniża do kwoty 200 zł; w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; zasądza od oskarżonego P. S. na rzecz oskarżycielki posiłkowej B. G. kwotę 840 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym; zwalnia oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa i nie wymierza mu opłaty. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 447/23 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 9 marca 2023r. w sprawie II K 1150/22 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. obraza przepisów postępowania, mającą wpływ na treść wyroku, tj. art. art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. i art. 14 § 1 k.p.k. , poprzez uznanie go za winnego tego, że 6 października 2020 r. groził pobiciem K. D. , A. W. (1) i K. K. mimo tego, że czyn ten nie został objęty aktem oskarżenia, a wcześniejsze zawiadomienie zostało wycofane przez pokrzywdzone, które nie domagały się ścigania sprawcy co oznacza, że brak jest skargi uprawnionego oskarżyciela w zakresie tego zdarzenia; 2. rażąca niewspółmierność kary, polegającej na orzeczeniu wobec oskarżonego kary 200 stawek dziennych, ustalając jedną stawkę na 10 złotych oraz 1.000 zł tytułem zadośćuczynienia, podczas gdy kara ta jawi się jako zbyt surowa z uwagi na nieznaczny stopień społecznej szkodliwości przypisanego mu czynu, a zwłaszcza wymagania co do społecznego oddziaływania sankcji karnej wskazują na konieczność zastosowywania wobec oskarżonego kary łagodniejszej, która w należyty sposób spełni cel społecznego oddziaływania oraz zadania represyjno-wychowawcze wobec oskarżonego. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zasadny jest sformułowany w apelacji obrońcy zarzut 1.Racje ma skarżący co do tego, że Sąd Rejonowy, przypisując oskarżonemu sprawstwo przestępstwa na szkodę K. D. , A. W. (2) i K. K. wyszedł poza granice skargi uprawnionego oskarżyciela a tym samym nie ustrzegł się naruszenia art. 14 § 1 kpk . Podnieść w tym zakresie należy, że wyznacznikiem przedmiotowej tożsamości czynu jest zdarzenie historyczne, przy czym jego ramy mogą być określane w sposób stosunkowo szeroki a sąd orzekający jest uprawniony do modyfikacji zarzutu i kwalifikacji prawnej. Możliwe jest zatem i nie będzie stanowić wyjścia poza granice skargi ustalenie odmiennego czasu, miejsca, sposobu działania i następstwa popełnienia czynu będącego przedmiotem rozpoznania, jak też dokonanie odmiennych ustaleń faktycznych dotyczących zarówno strony przedmiotowej, jak i podmiotowej a nawet ustalenie innej, aniżeli w zarzucie osoby pokrzywdzonej. Istotne jest jednak wyrażenie przez właściwego oskarżyciela woli ścigania danego zdarzenia historycznego. Zasada skargowości oznacza zatem, że to żądanie podmiotu uprawnionego do wniesienia oskarżenia zakreśla granice postępowania sądowego (por. wyrok SN z 6.04.2017 r., V KK 330/16, LEX nr 2270908). W przedmiotowej sprawie prokurator woli takiej nie wyraził, skoro czyn, o jakim mowa nie został zawarty w akcie oskarżenia, zaś oskarżonemu nie został w toku postepowania przygotowawczego przedstawiony taki zarzut. Co więcej, za elementy wyznaczające tożsamość zdarzenia historycznego należy przyjąć: identyczność przedmiotu zamachu, identyczność kręgu podmiotów oskarżonych o udział w zdarzeniu, tożsamość miejsca i czasu zdarzenia, jak też zachowanie choćby części wspólnych znamion w opisie czynu zarzuconego i przypisanego, które winny się ze sobą pokrywać, mając jakiś obszar wspólny (por. wyrok SA we Wrocławiu z dnia 21. 11 2018r. (II AKa 332/2018, LEX nr 2609065). W realiach sprawy słusznie Sąd Rejonowy uznał, że zachowanie, o jakim mowa stanowi odrębny czyn, aniżeli działanie sprawcy na szkodę B. G. . Dokonane zostało ono na szkodę innych osób, w wykonaniu odrębnego zamiaru a także w innym miejscu i czasie. Wszak P. S. zamachu na wolność i nietykalność cielesną B. G. dokonał już po zdarzeniu z udziałem pozostałych, opisanych wyżej osób a powodem jego działań było to, że pokrzywdzona podjęła próbę zapamiętania numeru rejestracyjnego samochodu sprawcy, związaną z jego poprzednim działaniem na szkodę K. D. , A. W. (2) i K. K. . Działania sprawcze oskarżonego co do obu tych zdarzeń były przy tym całkowicie odrębne i w żadnym stopniu się nie pokrywały. Jak słusznie stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 16 marca 2021 r. IV KK 617/19, LEX nr 3245406 - wyrok przyjęcie w wyroku - oprócz znamion czynu zarzucanego w akcie oskarżenia - ponadto innych zdarzeń lub znamion czynu przez rozszerzenie jego zakresu w stosunku do czynu zarzucanego albo zastąpienie go zupełnie innymi znamionami stanowi niedopuszczalne wyjście poza ramy oskarżenia. Taka sytuacja ma miejsce w realiach sprawy. Sąd Rejonowy przypisał bowiem oskarżonemu sprawstwo czynu poprzedzającego czyn zarzucony i choć był on w istocie popełniony w niewielkim odstępie czasowym i w niewielkiej odległości, to jednak różnice te a także odrębne działania sprawcze, skierowane przeciwko dobrom osobistym różnych osób i w wyniku całkiem odrębnej motywacji wykluczają możliwość uznania wszystkich tych zachowań jako tożsamego zdarzenia historycznego. Bezzasadny jest zawarty w apelacji obrońcy jako chronologicznie drugi zarzut. Okoliczności, jakie skłoniły Sąd Rejonowy do wymierzenia P. S. samoistnej grzywny zostały w sposób wyczerpujący przedstawione w pisemnym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku i z tej racji zbędne jest ich uzupełnianie. Racje ma Sąd I instancji powołując się na uprzednią karalność sprawcy, chuligański charakter popełnionego przezeń czynu i wyczerpanie ustawowych znamion dwóch różnych przepisów. Orzeczona kara z pewnością unaoczni oskarżonemu niedopuszczalność i brak akceptacji podjętych na szkodę B. G. działań i spełni cele, o jakich mowa w art. 53 § 1 i 2 kk . Dla ich realizacji wymierzenie kary , jaka orzekł Sąd I instancji jest niezbędne. Wniosek zmiana zaskarżonego wyroku w pkt I i II poprzez uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu a w pkt III i IV i wymierzenie kary w łagodniejszym wymiarze, bądź zastosowanie wobec niego warunkowego umorzenia postępowania lub odstąpienie od wymierzenia względem niego kary. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Zawarty w apelacji, dotyczący czynu na szkodę K. D. , A. W. (2) i K. K. wniosek nie tylko przystaje do treści zarzutu, ale jest merytorycznie wadliwy. Brak w tym zakresie skargi uprawnionego oskarżyciela to bezwzględna ujemna przesłanka procesowa, obligująca z mocy art. 17 § 1 pkt 9 kpk do umorzenia postepowania w tym zakresie i nie jest prawnie dopuszczalne wydanie innego rozstrzygnięcia. Z kolei zarzut 2 nie okazał się słuszny, co wyłącza możliwość uwzględnienia korelujących z nim wniosków. Uprzednia karalność oskarżonego wprost przy tym wyłącza możliwość zastosowania wobec niego instytucji warunkowego umorzenia postepowania. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Zaskarżony wyrok został utrzymany w mocy w zakresie rozstrzygnięć, zawartych w punktach IIIi IV części rozstrzygającej.. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Wyrok Sądu I instancji jest w powyższym zakresie wolny od uchybień, opisanych w apelacji i nie zawiera on również uchybień, o jakich mowa w art. 439 kpk i art. 440 kpk .. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany Zaskarżony wyrok został zmieniony w części, dotyczącej kosztów sądowych. Zwięźle o powodach zmiany Jako że rozwiązaniu uległa orzeczona przez Sąd Rejonowy kara łączna, to wysokość wymierzonej opłaty należało dostosować do wymiaru utrzymanej w mocy kary. 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☒ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia Zaskarżony wyrok został uchylony w zakresie rozstrzygnięć, opisanych w punktach I i II części dyspozytywnej.. Motywy zostały przedstawione wyżej. 4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności V, VI Wywiedziona przez obrońcę apelacja okazała się w znacznej części zasadna.. W tej sytuacji, zgodnie z unormowaniami, zawartymi w art. 633 kpk i art. 636 § 2 kpk zasadne jest zwolnienie oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. Z kolei podstawą zasądzenia od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego należności z tytułu zastępstwa procesowego jest art. 634 kpk w zw. z art. 627 kpk . PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę