VI Ka 438/16

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2016-07-06
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚredniaokręgowy
art. 157 kkobrona koniecznaprzedawnienie karalnościpostępowanie odwoławczekoszty procesupomoc prawna z urzędu

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego z powodu przedawnienia karalności czynu z art. 157 § 2 kk.

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego G. W. od wyroku Sądu Rejonowego, który warunkowo umorzył postępowanie karne za czyn z art. 157 § 2 kk. Sąd odwoławczy, uwzględniając zarzut przedawnienia karalności czynu popełnionego w 2009 roku, uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej umorzenia i umorzył postępowanie na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 kpk. Utrzymano w mocy punkt dotyczący kosztów obrony z urzędu.

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego G. W. od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 26 stycznia 2016 r., sygn. akt IX K 257/13. Sąd Rejonowy warunkowo umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego o czyn z art. 157 § 2 kk, polegający na popchnięciu pokrzywdzonego S. M. w dniu 12 lipca 2009 r., co skutkowało obrażeniami ciała poniżej 7 dni. Apelacja obrońcy zarzucała obrazę przepisów postępowania (art. 7 kpk) poprzez błędną ocenę dowodów i brak zastosowania art. 25 § 1 kk (obrona konieczna), a także obrazę prawa materialnego. Sąd Okręgowy uznał, że materiał dowodowy nie pozwala na stwierdzenie obrony koniecznej, jednakże stwierdził, że czyn przypisany oskarżonemu popełniony został w dniu 12.07.2009 r. i uległ przedawnieniu z dniem 12.07.2015 r. na podstawie art. 101 § 2 kk i art. 102 kk. Z uwagi na przedawnienie, które stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą (art. 439 § 1 pkt 9 kpk), Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok w punktach 1 i 3, umorzył postępowanie na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 kpk, a w pozostałym zakresie utrzymał wyrok w mocy. Zasądzono również koszty obrony z urzędu od Skarbu Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, brak było podstaw do uznania, że oskarżony odpierał bezpośredni i bezprawny zamach na swoje zdrowie, gdyż pokrzywdzony się wycofywał, a oskarżony szedł za nim.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy analizując wyjaśnienia oskarżonego stwierdził, że skoro pokrzywdzony się wycofywał, a oskarżony szedł za nim, to nie można mówić o odpieraniu zamachu. Brak było zatem podstaw do zastosowania art. 25 § 1 kk.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

oskarżony (w zakresie umorzenia)

Strony

NazwaTypRola
G. W.osoba_fizycznaoskarżony
S. M.osoba_fizycznapokrzywdzony
Michał Janickiosoba_fizycznaProkurator Prokuratury Rejonowej
P. G.osoba_fizycznaobrońca z urzędu

Przepisy (20)

Główne

k.k. art. 157 § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 437

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 632

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 632

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 101 § 2

Kodeks karny

Karalność czynu ustaje z upływem roku od czasu, gdy pokrzywdzony dowiedział się o osobie sprawcy, nie później niż z upływem 3 lat od czasu jego popełnienia.

k.k. art. 102

Kodeks karny

Jeżeli w okresie przewidzianym w art. 101 wszczęto postępowanie przeciwko osobie, karalność popełnionego przez nią przestępstwa przedawnia się z upływem 5 lat od zakończenia tego okresu.

Pomocnicze

k.k. art. 157 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 25 § 1

Kodeks karny

Sąd odwoławczy uznał, że działanie oskarżonego nie spełniało przesłanek obrony koniecznej.

k.k. art. 66 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 67 § 1

Kodeks karny

Prawo o adwokaturze art. 29

Ustawa Prawo o adwokaturze

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § 2 pkt. 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 16

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 629

Kodeks postępowania karnego

Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 7

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie karalności czynu z art. 157 § 2 kk.

Odrzucone argumenty

Obraza przepisów postępowania (art. 7 kpk) poprzez błędną ocenę dowodów. Obraza prawa materialnego (art. 25 § 1 kk) poprzez niezastosowanie instytucji obrony koniecznej.

Godne uwagi sformułowania

Skoro pokrzywdzony wycofywał się, zmierzając w kierunku wyjścia, a oskarżony szedł za nim, to brak było podstaw do uznania, że popychając pokrzywdzonego, oskarżony odpierał bezpośredni i bezprawny zamach na swoje zdrowie. Przedawnienie karalności stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, którą sąd odwoławczy uwzględnia niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów.

Skład orzekający

Grzegorz Kiepura

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Stosowanie przepisów o przedawnieniu karalności w sprawach o przestępstwa ścigane z oskarżenia prywatnego oraz interpretacja instytucji obrony koniecznej."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki czynu z art. 157 § 2 kk.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące ze względu na analizę przedawnienia karalności oraz instytucji obrony koniecznej, co stanowi istotne zagadnienia w praktyce karnej.

Przedawnienie karalności: Kiedy nawet popełnione przestępstwo uchodzi płazem?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt VI Ka 438/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 lipca 2016 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Grzegorz Kiepura Protokolant Agata Lipke po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2016 r. przy udziale Michała Janickiego Prokuratora Prokuratury Rejonowej G. -Zachód w G. sprawy G. W. , syna J. i H. ur. (...) w K. , oskarżonego z art. 157§1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 26 stycznia 2016 r. sygnatura akt IX K 257/13 na mocy art. 437 kpk , art. 439 § 1 pkt 9 kpk , art. 632 pkt 2 kpk w zw. z art. 634 kpk 1. uchyla punkt 1 i 3 zaskarżonego wyroku i na mocy art. 17 § 1 pkt 6 kpk umarza postępowanie przeciwko G. W. o czyn z art. 157 § 2 kk polegający na tym, że w dniu 12.07.2009 r. w G. popychając S. M. , doprowadził do jego upadku, w następstwie którego pokrzywdzony doznał urazu powłok głowy okolicy potylicznej, bolesnego guza okostnowego prawej okolicy zausznej oraz zranienia lewego przedramienia, które to obrażenia spowodowały naruszenie czynności narządu ciała na okres poniżej 7 dni – wobec przedawnienia jego karalności; 2. utrzymuje w mocy punkt 2 zaskarżonego wyroku; 3. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata P. G. kwotę 1093,20 zł (tysiąc dziewięćdziesiąt trzy złote i dwadzieścia groszy) obejmującą kwotę 193,20 zł (sto dziewięćdziesiąt trzy złote i dwadzieścia groszy) sześćdziesiąt groszy) podatku VAT, tytułem zwrotu nieuiszczonych kosztów obrony oskarżonego z urzędu w postępowaniu odwoławczym; 4. kosztami procesu w sprawie obciąża Skarb Państwa VI K 438/16 UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 26.01.2016 r., na podstawie art. 66 § 1 kk i art. 67 § 1 kk warunkowo umorzono postępowanie karne wobec G. W. o to, że w dniu 12.07.2009 r. w G. , popychając S. M. , doprowadził do jego upadku, w następstwie którego pokrzywdzony doznał urazu powłok głowy okolicy potylicznej, bolesnego guza okostnowego prawej okolicy zausznej oraz zranień lewego przedramienia, które to obrażenia spowodowały naruszenie czynności narządu ciała na okres poniżej 7 dni, tj. o występek z art. 157 § 2 kk , na okres próby wynoszący 1 rok. Na podstawie art. 29 ustawy z dnia 26.05.1982 r. Prawo o adwokaturze , § 14 ust. 2 pkt. 1 i § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adwokata P. G. wynagrodzenie w kwocie 1476 zł. w tym podatek od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu. Na podstawie art. 624 § 1 kpk w zw. z art. 629 kpk i art. 7 ustawy z dnia 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnych zasądzono od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa opłatę w wysokości 60 zł oraz obciążono go wydatkami postępowania do kwoty 1569,28 zł. Apelację od tego wyroku wniósł obrońca oskarżonego zarzucając mu: 1) obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 7 kpk , poprzez przekroczenie reguł swobodnej oceny dowodów i ocenę materiału dowodowego w sposób sprzeczny z zasadami logicznego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, co doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych, tj. ustalenia sprzecznego z materiałem dowodowym, że oskarżony w dniu 12.07.2009r. w G. umyślnie w zamiarze ewentualnym dopuścił się przestępstwa z art. 157 § 2 kk na szkodę S. M. , poprzez popchnięcie go i spowodowanie jego upadku, co skutkowało odniesieniem przez pokrzywdzonego urazu w postaci bolesnego guza okostnowego prawej okolicy zausznej oraz zranień lewego przedramienia, tj. naruszenia czynności narządu ciała na okres poniżej 7 dni, podczas gdy oskarżony nie dopuścił się wyżej opisanego przestępstwa, gdyż nie można mu w tym zakresie przypisać winy, a to dlatego, że zachowanie oskarżonego, tj. odepchnięcie pokrzywdzonego, który był wzburzony, zachowywał się agresywnie i szedł w stronę oskarżonego kierując do niego wyzwiska oraz wymachując w jego stronę pustą szklaną butelką po piwie oraz uderzył oskarżonego tą butelką w rękę, a następnie zamachnął się, aby uderzyć oskarżonego butelką w głowę, a więc działanie oskarżonego spełniło przesłanki obrony koniecznej rozumieniu art. 25 §1 kk i nie stanowiło przestępstwa z art. 157 § 2 kk – przy czym uchybienie temu przepisowi mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, ponieważ spowodowało błędne ustalenie, iż oskarżony dopuścił się umyślnego przestępstwa z art. 157 § 2 kk , podczas gdy działanie oskarżonego nie było zawinione, gdyż działał on w ramach obrony koniecznej z art. 25 § 1 kk , a nie konsekwencją wyżej opisanej obrazy prawa procesowego, tj. art. 7 kpk była niewłaściwa subsumpcja prawna w zaskarżonym wyroku, polegająca na niezastosowaniu przez sąd art. 25 § 1 kk ; 2) obrazę prawa materialnego, gdyż sąd nie zastosował art. 25 § 1 kk i nie zakwalifikował działania oskarżonego jako obronę konieczną, co stanowiło konsekwencję naruszenia prawa procesowego i wynikającego z niego błędu w ustaleniach faktycznych. W oparciu o podniesione zarzuty obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu w związku z treścią art. 25 § 1 kk . Apelacja okazała się skuteczna o tyle, iż w wyniku jej wniesienia zaskarżony wyrok należało uchylić i umorzyć postępowanie. Materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie nie pozwalał na ustalenia, że oskarżony działał w warunkach obrony koniecznej określonej w art. 25 § 1 kk , brak było zatem podstaw do uniewinnienia go od zarzucanego czynu. Przekonują o tym same wyjaśnienia oskarżonego, powołane w apelacji przez obrońcę, w których stwierdza on m.in.: „Kiedy mnie uderzył taką butelką, to się zaczął wycofywać, on się cofał, a ja szedłem za nim, bo chciałem wejść do siebie na działkę. To jest alejka na ogródku działkowym. On mi zagradzał drogę. Wziął butelkę i zamierzał mnie uderzyć w głowę, ale nie uderzył. A szkoda, żałuję teraz. Ja go odepchnąłem i upadł na tył głowy, w kwiatki – w piwonie” (k. 449). Skoro pokrzywdzony wycofywał się, zmierzając w kierunku wyjścia, a oskarżony szedł za nim, to brak było podstaw do uznania, że popychając pokrzywdzonego, oskarżony odpierał bezpośredni i bezprawny zamach na swoje zdrowie, niezależnie od tego, czy pokrzywdzony wymachiwał w tym czasie butelką, czy też nie. W tej sytuacji sformułowanie w apelacji błędu w ustaleniach faktycznych oraz obrazy art. 7 kpk w art. 25 § 1 kk należało uznać za nietrafne. W wyroku warunkowo umarzającym postępowanie karne przypisano oskarżonemu popełnienie występku z art. 157 § 2 kk , tj. czynu ściganego z oskarżenia prywatnego. Zgodnie natomiast z art. 101 § 2 kk karalność tego rodzaju przestępstw ustaje z upływem roku od czasu, gdy pokrzywdzony dowiedział się o osobie sprawcy przestępstwa, nie później jednak niż z upływem 3 lat od czasu jego popełnienia, natomiast zgodnie z art. 102 kk , jeżeli w okresie przewidzianym w art. 101 wszczęto postępowanie przeciwko osobie, karalność popełnionego przez nią przestępstwa przedawnia się z upływem 5 lat od zakończenia tego okresu. Skoro zatem przypisany oskarżonemu czyn z art. 157 § 2 kk popełniony został w dniu 12.07.2009 r., to w dniu 12.07.2015 r., nastąpiło przedawnienie jego karalności, co skutkować powinno umorzeniem postępowania w oparciu o art. 17 § 1 pkt. 6 kpk . Przedawnienie karalności stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, którą sąd odwoławczy uwzględnia niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów ( art. 439 § 1 pkt 9 kpk ). Mając powyższe na uwadze uchylono pkt 1 i 3 zaskarżonego wyroku i na podstawie art. 17 § 1 pkt. 6 kpk umorzono postępowanie, utrzymując w mocy pkt. 2 wyroku, w którym zasądzono wynagrodzenie dla obrońcy. Na podstawie art. 632 pkt. 2 kpk kosztami procesu w sprawie obciążono Skarb Państwa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI