VI Ka 423/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy umorzył postępowanie karne wobec obwinionego o niewłaściwe stosowanie środków ochrony roślin z powodu przedawnienia, obciążając go kosztami postępowania ze względu na społeczną szkodliwość czynu.
Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze uchylił wyrok Sądu Rejonowego skazujący Ł. K. za niewłaściwe stosowanie środków ochrony roślin, skutkujące wymarciem pszczół. Głównym powodem umorzenia postępowania było przedawnienie karalności, które nastąpiło przed wszczęciem postępowania odwoławczego. Mimo umorzenia, sąd obciążył obwinionego całością kosztów postępowania, uznając czyn za społecznie szkodliwy.
Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze rozpoznał apelację obrońcy obwinionego Ł. K. od wyroku Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim, który skazał go za wykroczenie polegające na niewłaściwym stosowaniu środków ochrony roślin, co doprowadziło do wymarcia 50 rodzin pszczół. Sąd Okręgowy, uwzględniając pierwszy zarzut apelacji, uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie wobec obwinionego z powodu przedawnienia karalności. Ustalono, że karalność wykroczenia ustała przed wszczęciem postępowania w sprawie. Sąd uznał jednak, że mimo umorzenia, zaistniała wyjątkowa sytuacja uzasadniająca obciążenie obwinionego całością kosztów postępowania, ze względu na społeczną szkodliwość czynu, polegającą na nadmiernym użyciu niebezpiecznego środka chemicznego i spowodowaniu wymarcia pszczół. Zasądzono od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa zryczałtowane wydatki za czynności wyjaśniające, postępowanie przed Sądem I Instancji i postępowanie odwoławcze w łącznej kwocie 170 złotych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od zakończenia rocznego okresu, co w praktyce oznacza 3 lata od popełnienia wykroczenia, jeśli postępowanie nie zostało wszczęte w pierwszym roku.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołał się na art. 45 § 1 k.w., zgodnie z którym karalność wykroczenia ustaje po upływie roku, a jeśli w ciągu tego roku wszczęto postępowanie, karalność ustaje z upływem 2 lat od zakończenia rocznego okresu. W tej sprawie postępowanie zostało wszczęte po upływie roku od popełnienia wykroczenia, co skutkowało przedawnieniem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
obwiniony Ł. K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ł. K. | osoba_fizyczna | obwiniony |
| F. P. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
Przepisy (7)
Główne
k.p.w. art. 5 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Umorzenie postępowania z powodu przedawnienia.
k.w. art. 45 § § 1
Kodeks wykroczeń
Ustalenie terminu przedawnienia karalności wykroczenia.
u.ś.o.r. art. 76 § ust. 1 pkt 20a
Ustawa o środkach ochrony roślin
Czyn stanowiący wykroczenie.
Pomocnicze
k.p.k. art. 632a § § 1
Kodeks postępowania karnego
Możliwość obciążenia oskarżonego kosztami postępowania w przypadku umorzenia.
k.p.w. art. 119 § § 2 pkt 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Zasada ponoszenia kosztów przez Skarb Państwa w przypadku umorzenia postępowania o wykroczenie.
k.p.w. art. 121 § § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Odpowiednie stosowanie przepisów k.p.k. do kosztów postępowania w sprawach o wykroczenia.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.12.2017 r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty sądowej od wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia § § 2, § 3 pkt 1 i § 4
Podstawa do zasądzenia zryczałtowanych wydatków.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut naruszenia przepisów postępowania tj. art. 5 § 2 pkt 4 k.p.w. polegający na wydaniu wyroku skazującego mimo istnienia negatywnej przesłanki procesowej w postaci przedawnienia orzekania.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania tj. art. 413 § 1 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 82 § 1 k.p.w. , art. 82 § 2 pkt 1 k.p.w. polegające na skonstruowaniu opisu czynu o znamiona które nie znajdują odzwierciedlenia w art. 76 ust. 1 pkt 20a ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin. Naruszenie przepisów postępowania tj. art. 39 § 1 zdanie pierwsze k.p.w. poprzez nieprzeprowadzenie z urzędu dowodu z opinii biegłego z zakresu pszczelarstwa. Obraza przepisów postępowania która miała wpływ na treść orzeczenia tj. art. 7 k.p.k. w zw. z art. 8 k.p.w. i art. 410 k.p.k. w zw. z art. 82 § 1 poprzez nierozważenie wszystkich okoliczności ujawnionych w sprawie, jednostronnej analizie i ocenie zebranego materiału dowodowego. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku polegający na wskazaniu, że obwiniony w niewłaściwy sposób stosował środek ochrony roślin w postaci preparatu R. (...) powodując jego zniesienie na sąsiednie pole niebędące celem zabiegu w wyniku czego spowodował wymarcie 50 rodzin pszczół.
Godne uwagi sformułowania
karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od zakończenia rocznego okresu, w praktyce z upływem 3 lat od popełnienia wykroczenia. w wyjątkowych wypadkach w razie umorzenia postępowania Sąd może orzec że koszty procesu ( postępowania ) ponosi w całości lub w części oskarżony ( obwiniony ). czyn stanowiący wprawdzie tylko wykroczenie, niemniej charakteryzujący się dużą społeczną szkodliwością ze względu zastosowanie w nadmiarze niebezpiecznego środka chemicznego , czego skutkiem było wymarcie znacznej ilości pszczół nie stanowiących własności obwinionego.
Skład orzekający
Andrzej Tekieli
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia karalności wykroczeń oraz możliwość obciążenia obwinionego kosztami postępowania w przypadku umorzenia z powodu przedawnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego wykroczenia z ustawy o środkach ochrony roślin; zastosowanie zasady obciążenia kosztami zależy od oceny społecznej szkodliwości czynu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu stosowania środków ochrony roślin i jego wpływu na środowisko (pszczoły), a także pokazuje, jak kluczowe mogą być kwestie proceduralne, takie jak przedawnienie.
“Przedawnienie uratowało rolnika przed karą za zatrucie pszczół, ale nie przed kosztami sądowymi.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VI Ka 423/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 sierpnia 2025 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie : Przewodniczący – Sędzia Andrzej Tekieli Protokolant Sandra Michalec po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2025r. sprawy Ł. K. ur. (...) w L. s. A. i W. z d. S. obwinionego z art. 76 ust. 1 pkt 20a Ustawy o środkach ochrony roślin z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę obwinionego od wyroku Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 27 marca 2025 r. sygn. akt II W 460/23 I. uchyla zaskarżony wyrok wobec obwinionego Ł. K. i na podstawie art. 5§1 pkt 4 k.p.w. w zw. z art. 45§1 k.w. postępowanie w sprawie umarza; II. na podstawie art. 632a §1 k.p.k. w zw. z art. 121§1 k.p.w. orzeka, że koszty postępowania w sprawie ponosi w całości obwiniony Ł. K. , w tym zasądza od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa zryczałtowane wydatki za czynności wyjaśniające, postępowanie przed Sądem I Instancji i postępowanie odwoławcze w łącznej kwocie 170 złotych. Sygn. akt VI Ka 423/25 UZASADNIENIE Ł. K. obwiniony został o to że: Od nieustalonego dnia 2022 roku do 5 kwietnia 2023 roku w miejscowości P. w powiecie (...) stosował w niewłaściwy sposób środki ochrony roślin w postaci oprysków na polach o numerach działek (...) powodując ich zniesienie na sąsiednie pole nr (...) w wyniku czego przyczynił się do zatrucia 50 rodzin pszczół w pasiece czym działał na szkodę F. P. tj. o czyn z art. 76 ust. 20 ustawy o środkach ochrony roślin Sąd Rejonowy w Lwówku Śląskim wyrokiem z dnia 27 marca 2025 r. w sprawie II W 460/23: 1.uznał obwinionego Ł. K. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu opisanego w części wstępnej wyroku, przy przyjęciu że w dniu 21.11.2022 r. w niewłaściwy sposób stosował środek ochrony roślin w postaci preparatu R. (...) powodując jego zniesienie na sąsiednie pole niebędące celem zabiegu w wyniku czego spowodował wymarcie 50 rodzin pszczół tj. czynu stanowiącego wykroczenie z art. 76 ust. 1 pkt 20a ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin i za to na podstawie art. 76 ust. 1 pkt 20a ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin wymierzył mu karę grzywny w kwocie 1000 złotych; 2.na podstawie art. 118 § 1 k.p.s. w. w zw. z § 2 i § 3 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 29.12.2017 r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania ( …) w sprawach o wykroczenia oraz art. 3 ust.1 w zw. z art. 21 pkt 2 Ustawy a dnia 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnych zasądził od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa koszty postępowania w kwocie 70 zł. i wymierzył mu opłatę w kwocie 100 zł. Apelację od powyższego wyroku złożył obrońca obwinionego zarzucając: 1.naruszenie przepisów postępowania tj. art. 5 § 2 pkt 4 k.p.w. polegające na wydaniu wyroku skazującego obwinionego Ł. K. mimo istnienia negatywnej przesłanki procesowej w postaci przedawnienia orzekania co stanowi przyczynę odwoławczą przewidzianą w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. ; 2. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 413 § 1 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 82 § 1 k.p.w. , art. 82 § 2 pkt 1 k.p.w. polegające na skonstruowaniu opisu czynu o znamiona które nie znajdują odzwierciedlenia w art. 76 ust. 1 pkt 20a ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin, tj. „w wyniku czego spowodował wymarcie 50 rodzin pszczół” i znacząco wykraczają poza zakres w/w przepisu, jak również opisu czynu jaki zakreślił oskarżyciel; 3. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 39 § 1 zdanie pierwsze k.p.w. poprzez nieprzeprowadzenie z urzędu dowodu z opinii biegłego z zakresu pszczelarstwa na okoliczność wykazania czy obwiniony wykonując w dniu 21 listopada 2022 r. oprysk preparatem R. (...) spowodował wymarcie 50 rodzin pszczelich; 4. obraza przepisów postępowania która miała wpływ na treść orzeczenia tj. art. 7 k.p.k. w zw. z art. 8 k.p.w. i art. 410 k.p.k. w zw. z art. 82 § 1 poprzez nierozważenie wszystkich okoliczności ujawnionych w sprawie, jednostronnej analizie i ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, ukształtowanie przekonania sądu na podstawie wybranych, nie wszystkich dowodów, ocenionych dowolnie, z naruszeniem zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, a skutkującej: a. przyznaniem waloru całkowitej wiarygodności zeznaniom świadka F. P. i oparcie wyroku i jego uzasadnienia wyłącznie o te wyjaśnienia; b. przyznaniem waloru wiarygodności zeznaniom świadka T. M. który uczestniczył podczas wcześniejszej rozprawy w charakterze publiczności, podczas której wyjaśnienia składał obwiniony a zeznania świadkowie, jak również był bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy; c. odmówienie wiarygodności wyjaśnieniom Ł. K. i świadka D. J. , w sytuacji kiedy wyjaśnienia i zeznania były logiczne, spójne, oraz korespondowały z pozostałym materiałem dowodowym; d. wybiórczej ocenie zeznań świadka J. T. , w tym pominięcie zeznań świadka w zakresie prawidłowości wykonywania zabiegu przez obwinionego, braku śladów znoszenia środka i wypaleń na nieruchomości F. P. ; e. błędnej ocenie materiału dowodowego w sposób całościowy, w szczególności zdjęć, protokołu w sprawie zatrucia pszczół, wyniku badań gleby i pszczół, sprawozdania z badań, z których jednoznacznie wynika, że wykonany zabieg nie został zniesiony na sąsiednie pole, oraz nie spowodował wymarcia 50 rodzin pszczelich z uwagi na brak jakichkolwiek pozostałości substancji glifoasat w próbkach przebadanych pszczół; 5. powyższe skutkujące błędem w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku polegającym na wskazaniu, że obwiniony w niewłaściwy sposób stosował środek ochrony roślin w postaci preparatu R. (...) powodując jego zniesienie na sąsiednie pole niebędące celem zabiegu w wyniku czego spowodował wymarcie 50 rodzin pszczół podczas gdy z zebranego materiału dowodowego nie można wyprowadzić w/w ustaleń, w szczególności brak jest dowodów wskazujących na zniesienie preparatu na sąsiednie pole oraz spowodowanie wymarcia 50 rodzin pszczół. Stawiając powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie o zmianę zaskarżonego orzeczenia w całości i uniewinnienie obwinionego lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Zasadny okazał się pierwszy zarzut dotyczący przedawnienia karalności, co skutkowało uwzględnieniem wniosku o umorzenie postępowania w sprawie. W pierwszej kolejności jednakowoż wskazać należy, że niezasadne były pozostałe zarzuty zawarte w apelacji, które były podstawą wniosku o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie obwinionego. Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do uznania że ocena materiału dowodowego zgromadzonego przez Sąd I instancji była dowolna i że brak było dowodów do przyjęcia sprawstwa obwinionego. Jednocześnie zasadność zarzutu przedawnienia karalności czyniła bezprzedmiotowym uzupełnianie materiału dowodowego w postępowaniu odwoławczym, jako że nie miałoby to znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z art. 45 § 1 k.w. karalność wykroczenia ustaje gdy od czasu jego popełnienia upłynął rok, jeżeli jednak w ciągu tego roku wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od zakończenia rocznego okresu, w praktyce z upływem 3 lat od popełnienia wykroczenia. We wniosku o ukaranie wskazano, że obwiniony miał popełnić zarzucane mu wykroczenie od nieustalonego dnia 2022 r. do 5 kwietnia 2023 r., Sąd Rejonowy w zaskarżonym wyroku przyjął jednak że przypisane obwinionemu wykroczenie zostało przez niego popełnione w dniu 21.11.2022 r. To ustalenie nie jest kwestionowane w apelacji, jedyna apelacja w sprawie złożona została na korzyść obwinionego. Postępowanie w niniejszej sprawie wszczęte zostało zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Karnego z dnia 12.01.2024 r. ( k. 31 ), a więc po upływie roku od popełnienia wykroczenia. Nie ulega w tej sytuacji wątpliwości, że karalność przypisanego obwinionemu wykroczenia ustała w dniu 22.11.2023 r. czego nie dostrzegł Sąd I instancji. W tym stanie rzeczy zasadny jest zawarty w apelacji wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 k.p.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w. Zgodnie z art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w. zasadą jest, że w przypadku umorzenia postępowania w sprawie o wykroczenie w której wniosek o ukaranie złożył oskarżyciel publiczny koszty postępowania ponosi Skarb Państwa lub odpowiednia jednostka samorządu terytorialnego. W postępowaniu o wykroczenia w oparciu o art. 121 § 1 k.p.w. stosuje się jednak odpowiednio art. 632a § 1 k.p.k. zgodnie z którym w wyjątkowych wypadkach w razie umorzenia postępowania Sąd może orzec że koszty procesu ( postępowania ) ponosi w całości lub w części oskarżony ( obwiniony ). W ocenie Sądu Okręgowego taka wyjątkowa sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Obwinionemu zasadnie zarzucono czyn stanowiący wprawdzie tylko wykroczenie, niemniej charakteryzujące się dużą społeczną szkodliwością ze względu zastosowanie w nadmiarze niebezpiecznego środka chemicznego , czego skutkiem było wymarcie znacznej ilości pszczół nie stanowiących własności obwinionego. Uzasadnione jest w związku z tym obciążenie obwinionego kosztami postępowania w całości, w tym kosztami ustanowienia obrońcy z wyboru i zasądzenie kosztów sądowych w oparciu o § 2, § 3 pkt 1 i § 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.12.2017 r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty sądowej od wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia ( Dz.U. poz. 2467 ), tj. zryczałtowanych wydatków: za czynności wyjaśniające w kwocie 20 zł., za postępowanie przed Sądem I instancji w kwocie 100 zł. i za postępowanie odwoławcze w kwocie 50 zł. co daje w sumie kwotę 170 zł. Mając powyższe na względzie Sąd Okręgowy na podstawie wyżej wymienionych przepisów orzekł jak w części dyspozytywnej wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI