Orzeczenie · 2020-08-25

VI KA 420/20Uchylenie wyroku naruszenie prawa do obrony

Sąd
Sąd Okręgowy w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2020-08-25
SAOSKarneprawo karne procesoweWysokaokręgowy
prawo karnepostępowanie karneprawo do obronyapelacjauchylenie wyrokusąd okręgowysąd rejonowyart. 378a kpk

Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację obrońcy oskarżonego J. K., uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Gliwicach i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Podstawą uchylenia było stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania karnego, w tym art. 378a § 1 kpk, art. 117 § 2 kpk i art. 6 kpk, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia. Sąd odwoławczy uznał, że prawo oskarżonego do obrony zostało naruszone, ponieważ Sąd Rejonowy przeprowadził postępowanie dowodowe, w tym przesłuchanie kluczowych świadków, pod nieobecność obrońcy, mimo złożenia przez niego wniosku o odroczenie rozprawy z powodu wcześniej zaplanowanego i opłaconego wyjazdu urlopowego. Sąd Okręgowy podkreślił, że przepis art. 378a § 1 kpk, zezwalający na przeprowadzenie postępowania pod nieobecność strony lub jej obrońcy, powinien być stosowany w "szczególnie uzasadnionych przypadkach", które polegają na realnym niebezpieczeństwie utraty dowodu lub poważnych trudnościach w jego przeprowadzeniu w przyszłości, a nie jedynie w celu "przyspieszenia" postępowania. Tymczasem w tej sprawie nie zaszły takie okoliczności. Sąd Okręgowy ograniczył rozpoznanie zarzutów apelacji do kwestii proceduralnych, uznając je za wystarczające do uchylenia wyroku. Wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy musi zapewnić oskarżonemu pełne prawo do obrony i przeprowadzić postępowanie dowodowe na nowo.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja i stosowanie art. 378a § 1 kpk, ochrona prawa do obrony w postępowaniu karnym, zasady przeprowadzania dowodów pod nieobecność stron.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia prawa do obrony w kontekście usprawiedliwionej nieobecności obrońcy i wniosku o odroczenie.

Zagadnienia prawne (1)

Czy przeprowadzenie postępowania dowodowego pod nieobecność obrońcy, mimo usprawiedliwionej nieobecności i złożonego wniosku o odroczenie, stanowi naruszenie prawa do obrony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przeprowadzenie postępowania dowodowego pod nieobecność obrońcy, mimo usprawiedliwionej nieobecności i złożonego wniosku o odroczenie, stanowi naruszenie prawa do obrony, jeśli nie zachodzą szczególnie uzasadnione przypadki, o których mowa w art. 378a § 1 kpk.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy błędnie zastosował art. 378a § 1 kpk, przeprowadzając dowody pod nieobecność obrońcy. Stwierdzono, że tymczasowe aresztowanie oskarżonego nie jest "szczególnie uzasadnionym przypadkiem" w rozumieniu tego przepisu, który powinien być stosowany tylko wtedy, gdy istnieje realne ryzyko utraty dowodu lub poważne trudności w jego przeprowadzeniu w przyszłości. Naruszenie to mogło mieć wpływ na treść orzeczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
J. K.osoba_fizycznaoskarżony
A. M.osoba_fizycznapokrzywdzony/świadk
K. K.osoba_fizycznapokrzywdzony/świadk
G. M.osoba_fizycznapokrzywdzony/świadk
A. K.osoba_fizycznapokrzywdzony/świadk
M. J.osoba_fizycznapokrzywdzony/świadk
Martyna Borowieckaosoba_fizycznaProkurator Prokuratury Rejonowej

Przepisy (13)

Główne

k.p.k. art. 190 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 12 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 64 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 378a § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten zezwala na przeprowadzenie postępowania dowodowego pod nieobecność strony lub jej obrońcy tylko w "szczególnie uzasadnionych przypadkach", które polegają na realnym niebezpieczeństwie utraty dowodu lub poważnych trudnościach w jego przeprowadzeniu w przyszłości, a nie w celu sztucznego przyspieszenia postępowania. Tymczasowe aresztowanie oskarżonego nie jest samo w sobie takim przypadkiem.

k.k. art. 190 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 12 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 64 § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 117 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 374 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 63 § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie prawa do obrony przez przeprowadzenie dowodów pod nieobecność obrońcy mimo usprawiedliwionej nieobecności i wniosku o odroczenie.

Odrzucone argumenty

Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia.

Godne uwagi sformułowania

Uprawnienie oskarżonego do obrony zostało tak dalece ograniczone, że nie mogło to zostać ocenione jako pozbawione takiego wpływu. • Wyjątkowość możliwości przeprowadzenia postępowania dowodowego pod nieobecność oskarżonego lub jego obrońcy, mimo iż usprawiedliwili oni swą absencję stanowi zasadniczy przedmiot powyższej regulacji. • Instytucja ta ma służyć natychmiastowemu utrwaleniu dowodu w procesowy sposób i wprowadzeniu go do materiału dowodowego, gdy występuje pewność bądź wysokie prawdopodobieństwo, iż w przyszłości dowodu nie uda się już przeprowadzić albo wystąpią w tym zakresie poważne i trudne do usunięcia przeszkody. • Instytucja powyższa nie została natomiast pomyślana jako swoisty sposób służący li tylko sztucznemu "przyspieszaniu" toku postępowania karnego.

Skład orzekający

Arkadiusz Łata

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 378a § 1 kpk, ochrona prawa do obrony w postępowaniu karnym, zasady przeprowadzania dowodów pod nieobecność stron."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia prawa do obrony w kontekście usprawiedliwionej nieobecności obrońcy i wniosku o odroczenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie dotyczy fundamentalnego prawa do obrony w procesie karnym i precyzuje zasady stosowania przepisu pozwalającego na prowadzenie postępowania pod nieobecność obrońcy, co jest kluczowe dla praktyków.

Naruszenie prawa do obrony: Sąd Okręgowy uchyla wyrok z powodu nieprawidłowego prowadzenia rozprawy.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst