VI Ka 370/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił wyrok uniewinniający oskarżonego od zarzutów urządzania gier hazardowych i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, kwestionując ustalenie sądu niższej instancji o usprawiedliwionym błędzie oskarżonego.
Sąd Okręgowy w Gliwicach uchylił wyrok Sądu Rejonowego, który uniewinnił oskarżonego P. W. od zarzutów urządzania gier hazardowych niezgodnie z ustawą. Sąd odwoławczy uznał, że sąd pierwszej instancji przedwcześnie stwierdził, iż oskarżony działał w usprawiedliwionym błędzie co do karalności czynu. Podkreślono, że osoba prowadząca działalność hazardową powinna wykazywać się podwyższoną starannością i wiedzą prawną, a kwestia notyfikacji przepisów technicznych przez Komisję Europejską nie zwalnia z odpowiedzialności, zwłaszcza po zmianie przepisów w 2015 roku.
Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 30 stycznia 2017 r. (sygn. akt IX K 501/16), którym uniewinniono oskarżonego P. W. od zarzutów popełnienia przestępstw skarbowych związanych z urządzaniem gier hazardowych na automatach wbrew przepisom ustawy. Sąd odwoławczy uznał apelację za zasadną, wskazując na błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych przez Sąd Rejonowy. Głównym zarzutem Sądu Okręgowego było przedwczesne stwierdzenie przez sąd pierwszej instancji, że oskarżony działał w usprawiedliwionym błędzie co do karalności swojego czynu. Sąd Okręgowy podkreślił, że oskarżony, jako Prezes Zarządu spółki aktywnie działającej w branży hazardowej, musiał mieć świadomość zmian w prawie i towarzyszących im sporów prawnych, w tym kwestii notyfikacji przepisów technicznych przez Komisję Europejską. Sąd odwoławczy zaznaczył, że wymagana jest podwyższona staranność i szersza wiedza prawna od osób prowadzących taką działalność. Ponadto, wskazano, że problematyka braku notyfikacji przepisów technicznych była aktualna jedynie do czasu wejścia w życie nowelizacji ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r., która została już poddana procedurze notyfikacji. W związku z tym, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, nakazując wnikliwą ocenę materiału dowodowego, wyjaśnień oskarżonego oraz uwzględnienie wszystkich dowodów zgodnie z zasadami procedury karnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, oskarżony jako osoba żywotnie zainteresowana reglamentacją działalności hazardowej musiał orientować się w zmianach prawa i zdarzeniach im towarzyszących, a wymagana jest od niego podwyższona staranność i szersza wiedza prawna.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że oskarżony, prowadząc profesjonalną działalność hazardową, nie mógł działać w usprawiedliwionym błędzie co do karalności czynu. Podkreślono, że jego świadomość dotyczyła braku możliwości wymierzenia kary, a nie przekonania o zgodności z prawem. Kwestia notyfikacji przepisów technicznych przez Komisję Europejską nie zwalniała go z odpowiedzialności, zwłaszcza po zmianie ustawy w 2015 roku, która została już notyfikowana.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. W. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Marek Kasieczko | inne | Prokurator Prokuratury Rejonowej G. (...) w G. |
| (...) Sp. z o.o. | spółka | podmiot gospodarczy |
| J. M. | inne | reprezentant spółki |
Przepisy (10)
Główne
k.k.s. art. 107 § 1
Kodeks karny skarbowy
u.g.h. art. 14 § 1
Ustawa o grach hazardowych
u.g.h. art. 6 § 1
Ustawa o grach hazardowych
Pomocnicze
k.k.s. art. 6 § 2
Kodeks karny skarbowy
u.g.h. art. 23a § 1
Ustawa o grach hazardowych
k.p.k. art. 437
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424 § 2
Kodeks postępowania karnego
Rozporządzenie Rady Ministrów art. 4
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia przez nieuzasadnione uznanie, że oskarżonemu nie można przypisać umyślności w zachowaniu. Przedwczesne stwierdzenie przez Sąd I instancji, że oskarżony działał w usprawiedliwionym błędzie co do karalności czynu.
Godne uwagi sformułowania
Konkluzja Sądu I instancji dotycząca działania oskarżonego w usprawiedliwionym błędzie jest przedwczesna, a co więcej nie uwzględnia całokształtu okoliczności sprawy. Oskarżony jako osoba żywotnie zainteresowana reglamentacją przez państwo działalności hazardowej musiał orientować się z zmianach w prawie i zdarzeniach im towarzyszących. W wypadku oskarżonego prowadzącego profesjonalną działalność gospodarczą w przedmiocie urządzania gier hazardowych, wymagana jest podwyższona staranność i podobnie szersza wiedza niż przeciętnego konsumenta. Jeżeli zatem zważyć, że rozbieżność dotyczyła nie treści ustawy o grach hazardowych , lecz tego, jaką konsekwencją dla jednostki jest nienotyfikowanie przepisów technicznych, to odwoływanie się do świadomości oskarżonego musi przekonywać, iż nie miał on świadomości działania zgodnego z prawem, a jedynie przekonany był o braku możliwości wymierzenia mu kary, co czyni tym samym, iż inna być musi ocena sytuacji oskarżonego.
Skład orzekający
Dariusz Prażmowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia usprawiedliwionego błędu co do karalności w kontekście działalności regulowanej (gry hazardowe) oraz znaczenie notyfikacji przepisów technicznych UE."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o grach hazardowych i jej nowelizacjami, a także konkretnych zarzutów stawianych oskarżonemu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z grami hazardowymi i odpowiedzialnością karną, a także interpretacją pojęcia usprawiedliwionego błędu. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie karnym i skarbowym.
“Czy można nie wiedzieć, że łamie się prawo? Sąd analizuje 'usprawiedliwiony błąd' w sprawie hazardowej.”
Sektor
usługi
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt VI Ka 370/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 lipca 2017 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Dariusz Prażmowski Protokolant Natalia Skalik-Paś po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2017 r. przy udziale Marka Kasieczko-Prokuratora Prokuratury Rejonowej G. (...) w G. sprawy P. W. / W. /, syna M. i B. ur. (...) w B. oskarżonego z art. 107§1 kks , art. 107§1 kks w zw. z art. 6§2 kks na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 30 stycznia 2017 r. sygnatura akt IX K 501/16 na mocy art. 437 kpk , art. 438 kpk w zw. z art. 113 § 1 kks uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE P. W. stanął pod zarzutem tego, że: I. będąc Prezesem Zarządu (...) Sp. z o.o. z siedzibą w T. przy ul. (...) , urządzał w celach komercyjnych w lokalu użytkowym (...) mieszczącym się w G. przy ul. (...) w dniu 21 listopada 2015 roku na automacie do gier o nazwie (...) nr (...) , (...) nr (...) gry o charakterze losowym wbrew przepisom art. 14 ust. 1 i art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych (Dz.U. Nr 201 poz. 1540 z późniejszymi zmianami) tj. o przestępstwo skarbowe określone w art. 107 § 1 k.k.s. II. będąc Prezesem Zarządu spółki (...) Sp. z o.o. z siedzibą w T. przy ul. (...) – w okresie od dnia 30 kwietnia 2015 roku do dnia 15 września 2015 roku, urządzał w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu tego samego zamiaru, z wykorzystaniem tej samej sposobności gry o charakterze losowym, urządzane w celach komercyjnych na automatach do gier o nazwie (...) nr (...) , (...) nr (...) oraz (...) nr (...) w lokalu (...) w G. przy ulicy (...) , wbrew przepisom art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1 prowadząc działalność bez stosownej koncesji oraz bez rejestracji i opinii jednostki badającej, o której mowa w art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych (Dz.U. Nr 201/2009, poz. 1540 z późn. zmianami) tj. o przestępstwo skarbowe określone w art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. III. w G. w punkcie gier przy ulicy (...) od dnia 14 kwietnia 2015 roku do dnia 3 marca 2016 roku na podstawie umowy najmu nr (...) zawartej pomiędzy (...) SP. Z O.O. reprezentowaną przez J. M. posiadającej tytuł prawny do lokalu położonego w G. przy ulicy (...) a (...) SP. Z O.O. reprezentowaną przez Prezesa Zarządu P. W. dysponującej automatami do gry (...) nr (...) , (...) nr (...) , (...) nr (...) , urządzał w celach komercyjnych gry o charakterze losowym na automatach do gry (...) nr (...) , (...) nr (...) , (...) nr (...) wbrew przepisom art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych (Dz.U. 201 z 2009 roku z póź. zm.) tj. o przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s. Sąd Rejonowy w Gliwicach wyrokiem z dnia 30 stycznia 2017 r. w sprawie o sygnaturze akt IX K 501/16 uniewinnił oskarżonego P. W. od zarzutu popełnienia zarzucanych występków. Sąd orzekł w przedmiocie dowodów rzeczowych oraz kosztami procesu obciążył Skarb Państwa. Apelację od tego wyroku złożył Naczelnik (...) zaskarżając orzeczenie w całości na niekorzyść oskarżonego i zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia przez nieuzasadnione uznanie, że oskarżonemu nie można przypisać umyślności w zachowaniu. Stawiając powyższy zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Wywiedziona apelacja okazała się zasadna o tyle, że zachodzą podstawy do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach. Konkluzja Sądu I instancji dotycząca działania oskarżonego w usprawiedliwionym błędzie jest przedwczesna, a co więcej nie uwzględnia całokształtu okoliczności sprawy. Sąd I instancji stwierdził, że oskarżony miał działać w usprawiedliwionej nieświadomości karalności zarzuconego mu czynu. Miał być bowiem zdezorientowany w obliczu sporów prawnych toczonych od wielu lat odnośnie konsekwencji braku notyfikacji Komisji Europejskiej przepisów technicznych mających być zawartymi w ustawie o grach hazardowych z 2009 r. a konkretnie art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1, w ramach których wyrażane było stanowisko z odwołaniem się do orzecznictwa TSUE o bezskuteczności takich przepisów wobec jednostek. Wypada wszakże zauważyć, że oskarżony jako osoba żywotnie zainteresowana reglamentacją przez państwo działalności hazardowej musiał orientować się z zmianach w prawie i zdarzeniach im towarzyszących. Nadto podstawą uznania, że oskarżony nie działał ze świadomością bezprawności, jest abstrakcyjny, powinnościowy wzorzec, jednakże w wypadku oskarżonego prowadzącego profesjonalną działalność gospodarczą w przedmiocie urządzania gier hazardowych, wymagana jest podwyższona staranność i podobnie szersza wiedza niż przeciętnego konsumenta. Jeżeli zatem zważyć, że rozbieżność dotyczyła nie treści ustawy o grach hazardowych , lecz tego, jaką konsekwencją dla jednostki jest nienotyfikowanie przepisów technicznych, to odwoływanie się do świadomości oskarżonego musi przekonywać, iż nie miał on świadomości działania zgodnego z prawem, a jedynie przekonany był o braku możliwości wymierzenia mu kary, co czyni tym samym, iż inna być musi ocena sytuacji oskarżonego. Dodatkowo owa problematyka była aktualna jedynie do czasu wejścia w życie zmiany ustawy z dniem 3 września 2015 r., albowiem ustawa nowelizująca poddana została procedurze notyfikacji. Trzeba bowiem zauważyć, iż w dniu 3 września 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1201), mocą której znowelizowany został m.in. art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych . Stanowił on, że urządzanie m.in. gier na automatach jest dozwolone wyłącznie w kasynach gry na zasadach i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji lub udzielonym zezwoleniu, a także wynikających z przepisów ustawy. Najistotniejszym jednak jest, że przepisy owej noweli zostały notyfikowane Komisji Europejskiej w dniu 5 listopada 2014 r. pod numerem 2014/0537/PL zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65, poz. 597), które wdraża dyrektywę 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającą procedurę udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, str. 37, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337). Tymczasem właśnie m.in. na naruszeniu art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych w znowelizowanym brzmieniu, polegać miało również zachowanie oskarżonego wskazane w zarzutach, skoro urządzał gry na automatach poza kasynem gry. W odniesieniu do czynu popełnionego po dniu 3 września 2015 r. zagadnienie skutków prawnych braku notyfikacji Komisji Europejskiej projektu art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych zatem nie występuje. Z oczywistych natomiast względów skutki notyfikacji art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych rozciągały się na te przepisy ustawy, które definiowały pojęcia użyte w notyfikowanym przepisie, w tym art. 2 ust. 3 i 4. Zasadnie zatem wskazuje oskarżyciel publiczny, iż Sąd przy ocenie materiału dowodowego pominął wzmiankowane okoliczności. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Sąd uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania. Nie przesądzając rozstrzygnięcia w przedmiocie winy oskarżonego należy stwierdzić, iż właściwie zgromadzony materiał dowodowy powinien być przez Sąd poddany wnikliwej ocenie, zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów jak i zasad logicznego rozumowania, pozwalającej na ustalenie, bądź wykluczenia istnienia przesłanek odpowiedzialności oskarżonego w zakresie zarzucanych mu przestępstw. Przeprowadzając postępowanie dowodowe w zakresie w jakim niezbędne to będzie dla poczynienia prawidłowych ustaleń faktycznych, winien Sąd poddać wnikliwej analizie treść wyjaśnień oskarżonego, starając się zweryfikować w oparciu o zgromadzone dowody ich treść, a kierując się zasadami wiedzy oraz doświadczenia życiowego, mając na uwadze całokształt okoliczności sprawy, ocenić wiarygodność wyjaśnień oskarżonego, nadto wyniki analizy materiału dowodowego przez Sąd I instancji powinny znaleźć odzwierciedlenie w pisemnych motywach wyroku, zgodnie z art. 424§1 i 2 k.p.k. oraz uwzględnieniem wszystkich dowodów przeprowadzonych w toku rozprawy głównej, a następnie poczynić właściwe ustalenia faktyczne i w zależności od tych ustaleń wypowiedzieć się w przedmiocie winy bądź niewinności oskarżonego.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI