VI Ka 370/17

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2017-07-26
SAOSKarneprzestępstwa skarboweŚredniaokręgowy
gry hazardoweautomatyprzestępstwo skarboweustawa o grach hazardowychk.k.s.nieświadomość karalnościnotyfikacjaKomisja Europejskaapelacjauchylenie wyroku

Sąd Okręgowy uchylił wyrok uniewinniający oskarżonego od zarzutów urządzania gier hazardowych i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, kwestionując ustalenie sądu niższej instancji o usprawiedliwionym błędzie oskarżonego.

Sąd Okręgowy w Gliwicach uchylił wyrok Sądu Rejonowego, który uniewinnił oskarżonego P. W. od zarzutów urządzania gier hazardowych niezgodnie z ustawą. Sąd odwoławczy uznał, że sąd pierwszej instancji przedwcześnie stwierdził, iż oskarżony działał w usprawiedliwionym błędzie co do karalności czynu. Podkreślono, że osoba prowadząca działalność hazardową powinna wykazywać się podwyższoną starannością i wiedzą prawną, a kwestia notyfikacji przepisów technicznych przez Komisję Europejską nie zwalnia z odpowiedzialności, zwłaszcza po zmianie przepisów w 2015 roku.

Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 30 stycznia 2017 r. (sygn. akt IX K 501/16), którym uniewinniono oskarżonego P. W. od zarzutów popełnienia przestępstw skarbowych związanych z urządzaniem gier hazardowych na automatach wbrew przepisom ustawy. Sąd odwoławczy uznał apelację za zasadną, wskazując na błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych przez Sąd Rejonowy. Głównym zarzutem Sądu Okręgowego było przedwczesne stwierdzenie przez sąd pierwszej instancji, że oskarżony działał w usprawiedliwionym błędzie co do karalności swojego czynu. Sąd Okręgowy podkreślił, że oskarżony, jako Prezes Zarządu spółki aktywnie działającej w branży hazardowej, musiał mieć świadomość zmian w prawie i towarzyszących im sporów prawnych, w tym kwestii notyfikacji przepisów technicznych przez Komisję Europejską. Sąd odwoławczy zaznaczył, że wymagana jest podwyższona staranność i szersza wiedza prawna od osób prowadzących taką działalność. Ponadto, wskazano, że problematyka braku notyfikacji przepisów technicznych była aktualna jedynie do czasu wejścia w życie nowelizacji ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r., która została już poddana procedurze notyfikacji. W związku z tym, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, nakazując wnikliwą ocenę materiału dowodowego, wyjaśnień oskarżonego oraz uwzględnienie wszystkich dowodów zgodnie z zasadami procedury karnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, oskarżony jako osoba żywotnie zainteresowana reglamentacją działalności hazardowej musiał orientować się w zmianach prawa i zdarzeniach im towarzyszących, a wymagana jest od niego podwyższona staranność i szersza wiedza prawna.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że oskarżony, prowadząc profesjonalną działalność hazardową, nie mógł działać w usprawiedliwionym błędzie co do karalności czynu. Podkreślono, że jego świadomość dotyczyła braku możliwości wymierzenia kary, a nie przekonania o zgodności z prawem. Kwestia notyfikacji przepisów technicznych przez Komisję Europejską nie zwalniała go z odpowiedzialności, zwłaszcza po zmianie ustawy w 2015 roku, która została już notyfikowana.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
P. W.osoba_fizycznaoskarżony
Marek KasieczkoinneProkurator Prokuratury Rejonowej G. (...) w G.
(...) Sp. z o.o.spółkapodmiot gospodarczy
J. M.innereprezentant spółki

Przepisy (10)

Główne

k.k.s. art. 107 § 1

Kodeks karny skarbowy

u.g.h. art. 14 § 1

Ustawa o grach hazardowych

u.g.h. art. 6 § 1

Ustawa o grach hazardowych

Pomocnicze

k.k.s. art. 6 § 2

Kodeks karny skarbowy

u.g.h. art. 23a § 1

Ustawa o grach hazardowych

k.p.k. art. 437

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § 2

Kodeks postępowania karnego

Rozporządzenie Rady Ministrów art. 4

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia przez nieuzasadnione uznanie, że oskarżonemu nie można przypisać umyślności w zachowaniu. Przedwczesne stwierdzenie przez Sąd I instancji, że oskarżony działał w usprawiedliwionym błędzie co do karalności czynu.

Godne uwagi sformułowania

Konkluzja Sądu I instancji dotycząca działania oskarżonego w usprawiedliwionym błędzie jest przedwczesna, a co więcej nie uwzględnia całokształtu okoliczności sprawy. Oskarżony jako osoba żywotnie zainteresowana reglamentacją przez państwo działalności hazardowej musiał orientować się z zmianach w prawie i zdarzeniach im towarzyszących. W wypadku oskarżonego prowadzącego profesjonalną działalność gospodarczą w przedmiocie urządzania gier hazardowych, wymagana jest podwyższona staranność i podobnie szersza wiedza niż przeciętnego konsumenta. Jeżeli zatem zważyć, że rozbieżność dotyczyła nie treści ustawy o grach hazardowych , lecz tego, jaką konsekwencją dla jednostki jest nienotyfikowanie przepisów technicznych, to odwoływanie się do świadomości oskarżonego musi przekonywać, iż nie miał on świadomości działania zgodnego z prawem, a jedynie przekonany był o braku możliwości wymierzenia mu kary, co czyni tym samym, iż inna być musi ocena sytuacji oskarżonego.

Skład orzekający

Dariusz Prażmowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia usprawiedliwionego błędu co do karalności w kontekście działalności regulowanej (gry hazardowe) oraz znaczenie notyfikacji przepisów technicznych UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o grach hazardowych i jej nowelizacjami, a także konkretnych zarzutów stawianych oskarżonemu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z grami hazardowymi i odpowiedzialnością karną, a także interpretacją pojęcia usprawiedliwionego błędu. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie karnym i skarbowym.

Czy można nie wiedzieć, że łamie się prawo? Sąd analizuje 'usprawiedliwiony błąd' w sprawie hazardowej.

Sektor

usługi

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt VI Ka 370/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 lipca 2017 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Dariusz Prażmowski Protokolant Natalia Skalik-Paś po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2017 r. przy udziale Marka Kasieczko-Prokuratora Prokuratury Rejonowej G. (...) w G. sprawy P. W. / W. /, syna M. i B. ur. (...) w B. oskarżonego z art. 107§1 kks , art. 107§1 kks w zw. z art. 6§2 kks na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 30 stycznia 2017 r. sygnatura akt IX K 501/16 na mocy art. 437 kpk , art. 438 kpk w zw. z art. 113 § 1 kks uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE P. W. stanął pod zarzutem tego, że: I. będąc Prezesem Zarządu (...) Sp. z o.o. z siedzibą w T. przy ul. (...) , urządzał w celach komercyjnych w lokalu użytkowym (...) mieszczącym się w G. przy ul. (...) w dniu 21 listopada 2015 roku na automacie do gier o nazwie (...) nr (...) , (...) nr (...) gry o charakterze losowym wbrew przepisom art. 14 ust. 1 i art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych (Dz.U. Nr 201 poz. 1540 z późniejszymi zmianami) tj. o przestępstwo skarbowe określone w art. 107 § 1 k.k.s. II. będąc Prezesem Zarządu spółki (...) Sp. z o.o. z siedzibą w T. przy ul. (...) – w okresie od dnia 30 kwietnia 2015 roku do dnia 15 września 2015 roku, urządzał w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu tego samego zamiaru, z wykorzystaniem tej samej sposobności gry o charakterze losowym, urządzane w celach komercyjnych na automatach do gier o nazwie (...) nr (...) , (...) nr (...) oraz (...) nr (...) w lokalu (...) w G. przy ulicy (...) , wbrew przepisom art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1 prowadząc działalność bez stosownej koncesji oraz bez rejestracji i opinii jednostki badającej, o której mowa w art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych (Dz.U. Nr 201/2009, poz. 1540 z późn. zmianami) tj. o przestępstwo skarbowe określone w art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. III. w G. w punkcie gier przy ulicy (...) od dnia 14 kwietnia 2015 roku do dnia 3 marca 2016 roku na podstawie umowy najmu nr (...) zawartej pomiędzy (...) SP. Z O.O. reprezentowaną przez J. M. posiadającej tytuł prawny do lokalu położonego w G. przy ulicy (...) a (...) SP. Z O.O. reprezentowaną przez Prezesa Zarządu P. W. dysponującej automatami do gry (...) nr (...) , (...) nr (...) , (...) nr (...) , urządzał w celach komercyjnych gry o charakterze losowym na automatach do gry (...) nr (...) , (...) nr (...) , (...) nr (...) wbrew przepisom art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych (Dz.U. 201 z 2009 roku z póź. zm.) tj. o przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s. Sąd Rejonowy w Gliwicach wyrokiem z dnia 30 stycznia 2017 r. w sprawie o sygnaturze akt IX K 501/16 uniewinnił oskarżonego P. W. od zarzutu popełnienia zarzucanych występków. Sąd orzekł w przedmiocie dowodów rzeczowych oraz kosztami procesu obciążył Skarb Państwa. Apelację od tego wyroku złożył Naczelnik (...) zaskarżając orzeczenie w całości na niekorzyść oskarżonego i zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia przez nieuzasadnione uznanie, że oskarżonemu nie można przypisać umyślności w zachowaniu. Stawiając powyższy zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Wywiedziona apelacja okazała się zasadna o tyle, że zachodzą podstawy do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach. Konkluzja Sądu I instancji dotycząca działania oskarżonego w usprawiedliwionym błędzie jest przedwczesna, a co więcej nie uwzględnia całokształtu okoliczności sprawy. Sąd I instancji stwierdził, że oskarżony miał działać w usprawiedliwionej nieświadomości karalności zarzuconego mu czynu. Miał być bowiem zdezorientowany w obliczu sporów prawnych toczonych od wielu lat odnośnie konsekwencji braku notyfikacji Komisji Europejskiej przepisów technicznych mających być zawartymi w ustawie o grach hazardowych z 2009 r. a konkretnie art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1, w ramach których wyrażane było stanowisko z odwołaniem się do orzecznictwa TSUE o bezskuteczności takich przepisów wobec jednostek. Wypada wszakże zauważyć, że oskarżony jako osoba żywotnie zainteresowana reglamentacją przez państwo działalności hazardowej musiał orientować się z zmianach w prawie i zdarzeniach im towarzyszących. Nadto podstawą uznania, że oskarżony nie działał ze świadomością bezprawności, jest abstrakcyjny, powinnościowy wzorzec, jednakże w wypadku oskarżonego prowadzącego profesjonalną działalność gospodarczą w przedmiocie urządzania gier hazardowych, wymagana jest podwyższona staranność i podobnie szersza wiedza niż przeciętnego konsumenta. Jeżeli zatem zważyć, że rozbieżność dotyczyła nie treści ustawy o grach hazardowych , lecz tego, jaką konsekwencją dla jednostki jest nienotyfikowanie przepisów technicznych, to odwoływanie się do świadomości oskarżonego musi przekonywać, iż nie miał on świadomości działania zgodnego z prawem, a jedynie przekonany był o braku możliwości wymierzenia mu kary, co czyni tym samym, iż inna być musi ocena sytuacji oskarżonego. Dodatkowo owa problematyka była aktualna jedynie do czasu wejścia w życie zmiany ustawy z dniem 3 września 2015 r., albowiem ustawa nowelizująca poddana została procedurze notyfikacji. Trzeba bowiem zauważyć, iż w dniu 3 września 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1201), mocą której znowelizowany został m.in. art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych . Stanowił on, że urządzanie m.in. gier na automatach jest dozwolone wyłącznie w kasynach gry na zasadach i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji lub udzielonym zezwoleniu, a także wynikających z przepisów ustawy. Najistotniejszym jednak jest, że przepisy owej noweli zostały notyfikowane Komisji Europejskiej w dniu 5 listopada 2014 r. pod numerem 2014/0537/PL zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65, poz. 597), które wdraża dyrektywę 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającą procedurę udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, str. 37, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337). Tymczasem właśnie m.in. na naruszeniu art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych w znowelizowanym brzmieniu, polegać miało również zachowanie oskarżonego wskazane w zarzutach, skoro urządzał gry na automatach poza kasynem gry. W odniesieniu do czynu popełnionego po dniu 3 września 2015 r. zagadnienie skutków prawnych braku notyfikacji Komisji Europejskiej projektu art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych zatem nie występuje. Z oczywistych natomiast względów skutki notyfikacji art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych rozciągały się na te przepisy ustawy, które definiowały pojęcia użyte w notyfikowanym przepisie, w tym art. 2 ust. 3 i 4. Zasadnie zatem wskazuje oskarżyciel publiczny, iż Sąd przy ocenie materiału dowodowego pominął wzmiankowane okoliczności. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Sąd uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania. Nie przesądzając rozstrzygnięcia w przedmiocie winy oskarżonego należy stwierdzić, iż właściwie zgromadzony materiał dowodowy powinien być przez Sąd poddany wnikliwej ocenie, zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów jak i zasad logicznego rozumowania, pozwalającej na ustalenie, bądź wykluczenia istnienia przesłanek odpowiedzialności oskarżonego w zakresie zarzucanych mu przestępstw. Przeprowadzając postępowanie dowodowe w zakresie w jakim niezbędne to będzie dla poczynienia prawidłowych ustaleń faktycznych, winien Sąd poddać wnikliwej analizie treść wyjaśnień oskarżonego, starając się zweryfikować w oparciu o zgromadzone dowody ich treść, a kierując się zasadami wiedzy oraz doświadczenia życiowego, mając na uwadze całokształt okoliczności sprawy, ocenić wiarygodność wyjaśnień oskarżonego, nadto wyniki analizy materiału dowodowego przez Sąd I instancji powinny znaleźć odzwierciedlenie w pisemnych motywach wyroku, zgodnie z art. 424§1 i 2 k.p.k. oraz uwzględnieniem wszystkich dowodów przeprowadzonych w toku rozprawy głównej, a następnie poczynić właściwe ustalenia faktyczne i w zależności od tych ustaleń wypowiedzieć się w przedmiocie winy bądź niewinności oskarżonego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI