VI Ka 304/16

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2016-06-24
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko rodzinie i obowiązkom rodzinnymŚredniaokręgowy
alimentyniealimentacjaobowiązek rodzicielskikara pozbawienia wolnościapelacjaprawo karne

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok skazujący za niealimentację, uznając, że oskarżony nie podjął wszystkich możliwych działań, aby wywiązać się z obowiązku.

Obrońca oskarżonego K.L. złożył apelację od wyroku skazującego za niealimentację, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i obrazę prawa procesowego. Sąd Okręgowy nie podzielił tych zarzutów, uznając, że oskarżony nie wykazał wystarczającej inicjatywy w poszukiwaniu pracy i wywiązywaniu się z obowiązku alimentacyjnego. Utrzymano w mocy zaskarżony wyrok.

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego K.L. od wyroku Sądu Rejonowego w Zabrzu, który skazał go z art. 209 § 1 kk za niepłacenie alimentów. Obrońca zarzucał błąd w ustaleniach faktycznych, wskazując na brak realnych możliwości płacenia alimentów przez oskarżonego oraz brak celowego działania. Podniesiono również zarzuty obrazy prawa procesowego. Sąd Okręgowy nie podzielił tych argumentów. Stwierdzono, że Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił materiał dowodowy i doszedł do niebudzących wątpliwości ustaleń faktycznych. Sąd podkreślił, że oskarżony nie podjął wszystkich możliwych działań, aby zapewnić sobie dochody umożliwiające płacenie alimentów, np. nie zarejestrował się w Urzędzie Pracy. Bierność oskarżonego, brak płacenia jakichkolwiek kwot i nieinteresowanie się losem syna świadczą o negatywnym stosunku do obowiązku alimentacyjnego. Utrzymano w mocy zaskarżony wyrok, zasądzono koszty obrony z urzędu i zwolniono oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, oskarżony ponosi odpowiedzialność, jeśli nie przedsięwziął wszystkich możliwych działań, aby zapewnić sobie dochody umożliwiające wywiązanie się z obowiązku alimentacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że oskarżony nie wykazał wystarczającej inicjatywy w poszukiwaniu pracy (np. rejestracji w Urzędzie Pracy) i jego bierność świadczy o negatywnym stosunku do obowiązku alimentacyjnego, co wyczerpuje znamiona przestępstwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy wyroku

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w zakresie kosztów obrony)

Strony

NazwaTypRola
K. L.osoba_fizycznaoskarżony
M. B.osoba_fizycznaobrońca z urzędu
Elżbieta Łowickaosoba_fizycznaProkurator Prokuratury Rejonowej w Z.

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 209 § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Sąd ocenił materiał dowodowy stosując prawidła logiki i doświadczenia życiowego.

k.p.k. art. 5 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oskarżony nie podjął wszystkich możliwych działań w celu uzyskania dochodów na alimenty. Bierność oskarżonego w poszukiwaniu pracy i rejestracji w Urzędzie Pracy. Negatywny stosunek oskarżonego do obowiązku alimentacyjnego potwierdzony uporczywością uchylania się. Prawidłowa ocena materiału dowodowego przez sąd pierwszej instancji.

Odrzucone argumenty

Brak realnych i faktycznych możliwości płacenia alimentów przez oskarżonego. Brak celowego działania oskarżonego. Obraza prawa procesowego (art. 5§2, 6, 7 kpk).

Godne uwagi sformułowania

nie przedsięwziął wszystkich możliwych działań, aby zapewnić sobie uzyskiwanie takich dochodów, których wysokość umożliwiłaby mu wywiązywanie się z powinności alimentacyjnych Nie czyniąc tego oskarżony pozbawił się możliwości znalezienia oferty pracy, ewentualnego szkolenia, czy przekwalifikowania. Bierność oskarżonego nawet na tym polu, idąca w parze z zaniechaniem płacenia jakichkolwiek kwot tytułem alimentów, choćby w niepełnej wysokości, a jednocześnie nie interesowanie się losem syna dowodzi, że stosunek oskarżonego do własnych zobowiązań alimentacyjnych jest negatywny przejawia się uporczywość K. L. w uchylaniu się od obowiązku alimentacji.

Skład orzekający

Bożena Żywioł

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 209 § 1 kk w kontekście obowiązku podejmowania wszelkich możliwych działań w celu uzyskania dochodów na alimenty."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego, gdzie oskarżony wykazywał znaczną bierność.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, że samo tłumaczenie braku środków nie wystarcza do uniknięcia odpowiedzialności karnej za niealimentację, jeśli sprawca nie podejmuje aktywnie działań zaradczych.

Nie wystarczy powiedzieć 'nie mam pieniędzy' – sąd wyjaśnia, co trzeba zrobić, by nie trafić za kratki za niealimentację.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt VI Ka 304/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 czerwca 2016 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Bożena Żywioł Protokolant Barbara Szkabarnicka przy udziale Elżbiety Łowickiej Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Z. po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2016 r. sprawy K. L. ( L. ) ur. (...) w Z. syna R. i K. oskarżonego z art. 209§1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Zabrzu z dnia 20 stycznia 2016 r. sygnatura akt II K 491/15 na mocy art. 437 § 1 kpk , art. 624 § 1 kpk 1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, 2. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. B. kwotę 516,60 zł (pięćset szesnaście złotych i sześćdziesiąt groszy) obejmującą kwotę 96,60 zł (dziewięćdziesiąt sześć złotych i sześćdziesiąt groszy) podatku VAT, tytułem zwrotu nieuiszczonych kosztów obrony oskarżonego z urzędu w postępowaniu odwoławczym, 3. zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, wydatkami obciążając Skarb Państwa. VI Ka 304/16 UZASADNIENIE Od wyroku Sądu Rejonowego w Zabrzu z dnia 20 stycznia 2016r.,sygn. akt II K 491/15, apelację wniósł obrońca oskarżonego K. L. . Zaskarżył orzeczenie w całości zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że oskarżony zachował się w przypisany mu sposób wyczerpując tym samym znamiona przestępstwa z art. 209 § 1 kk . w sytuacji, gdy oskarżony nie miał realnych i faktycznych możliwości płacenia alimentów, a nadto nie ustalono, by oskarżony działał celowo. Zarzucił też obrazę prawa procesowego, a to art. 5§ 2, art. 6 i art. 7 kpk poprzez zignorowanie zasad wynikających z w/w przepisów. W oparciu o takie zarzuty apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego ewentualnie uchylenie orzeczenia sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy nie podzielił zarzutów i wniosków apelacji. Uznał, że Sąd Rejonowy zgromadził pełny materiał dowodowy, który ocenił w zgodzie z wymogami wskazanymi w art. 7 kpk , a więc stosując prawidła logiki i doświadczenia życiowego. W efekcie tego doszedł do jednoznacznych, nie budzących wątpliwości ustaleń faktycznych, co wyłączyło zastosowanie art. 5 § 2 kpk , a jednocześnie spowodowało, iż ustalenia te pozostają pod ustawową ochroną i nie mogą być skutecznie kwestionowane. Pozostaje faktem, podkreślanym mocno w apelacji, iż oskarżony w swoich wyjaśnieniach tłumaczył niepłacenie alimentów na rzecz syna niskimi dochodami lub ich brakiem. Nie oznacza to jednak, jak chciałby apelujący, że sama ta okoliczność usprawiedliwia oskarżonego i wyłącza możliwość przypisania mu przestępstwa z art. 209 § 1 kk . Oskarżonemu można bowiem i należy zarzucić, że nie przedsięwziął wszystkich możliwych działań, aby zapewnić sobie uzyskiwanie takich dochodów, których wysokość umożliwiłaby mu wywiązywanie się z powinności alimentacyjnych. Oskarżony nie znajdując stałej pracy szukanej na własną rękę winien niezwłocznie zarejestrować się w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna poszukująca zatrudnienia. Nie czyniąc tego oskarżony pozbawił się możliwości znalezienia oferty pracy, ewentualnego szkolenia, czy przekwalifikowania. Jednocześnie uniemożliwił pozytywną weryfikację deklarowanych chęci znalezienia pracy, bo jego starania pozostawały poza jakąkolwiek kontrolą. Wymaga podkreślenia, że zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa zostało złożone przez (...) w Z. z uwagi na to, że oskarżony nie reagował na wysyłane wezwania celem stawienia się i umożliwienia przeprowadzenia wywiadu alimentacyjnego i odebrania oświadczenia majątkowego. Bierność oskarżonego nawet na tym polu, idąca w parze z zaniechaniem płacenia jakichkolwiek kwot tytułem alimentów, choćby w niepełnej wysokości, a jednocześnie nie interesowanie się losem syna dowodzi, że stosunek oskarżonego do własnych zobowiązań alimentacyjnych jest negatywny, że ignoruje on powinności wynikające z faktu bycia ojcem D. L. . Oskarżony składając w niniejszej sprawie wyjaśnienia na etapie postępowania przygotowawczego podał, że rozpoczął stałą pracę i deklarował chęć płacenia alimentów. Z akt sprawy nie wynika jednak, aby deklaracje te zostały wypełnione. W tym wszystkim przejawia się uporczywość K. L. w uchylaniu się od obowiązku alimentacji. Bierność i zaniechania po stronie oskarżonego powodują, że nie można ustalić obiektywnej i faktycznej niemożności wywiązywania się przez niego z tego obowiązku. Wskazać także należy, że oskarżony w okresie objętym zarzutem kontynuował zachowanie polegające na niepłaceniu na utrzymanie syna, a to dowodzi, że taka postawa i negatywny stosunek do ciążącego obowiązku utrwaliły się już w świadomości oskarżonego. Uprawniony miał zaspokojone podstawowe potrzeby życiowe, gdyż przez cały ten okres korzystał za świadczeń z funduszu alimentacyjnego przyznanych decyzją nr (...) do dnia 30.09.2015r., a nadto pozostawał na utrzymaniu matki. D. L. podjął pracę we wrześniu 2015r. W ocenie Sądu Okręgowego prawidłowa i wszechstronna ocena zgromadzonego materiału dowodowego prowadzi do takich wniosków merytorycznych, do jakich doszedł sąd pierwszej instancji, a mianowicie, że oskarżony swoim zachowaniem wyczerpał znamiona zarzuconego i przypisanego mu przestępstwa z art. 209 § 1 kk . Kara wymierzona oskarżonemu, przy uwzględnieniu wagi i charakteru czynu, stopnia jego społecznej szkodliwości, stopnia winy sprawcy, a także jego uprzedniej karalności, w tym za przestępstwa o tożsamej kwalifikacji prawnej, a także przy baczeniu, że oskarżony dopuścił się przedmiotowego występku w okresie próby biegnącym z tytułu skazania za identyczne przestępstwo - w żadnym razie nie nosi znamion rażącej surowości. Z naprowadzonych względów Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do ingerowania w treść zapadłego wyroku Sądu Rejonowego i orzeczenie to utrzymał w mocy. Pozbawionego wolności oskarżonego zwolniono od ponoszenia kosztów procesu za postępowanie odwoławcze.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI