VI Ka 283/13

Sąd Okręgowy w Jeleniej GórzeJelenia Góra2013-06-28
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko dokumentomŚredniaokręgowy
podpisfałszerstwobiegłypismo ręczneapelacjauchylenie wyrokuponowne rozpoznanie

Sąd Okręgowy uchylił wyrok uniewinniający oskarżonego D.S. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu sprzecznych opinii biegłych.

Prokurator zaskarżył wyrok Sądu Rejonowego uniewinniający D.S. od zarzutu podrobienia podpisu, wskazując na naruszenie przepisów postępowania i błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy, podzielając argumenty apelacji, uznał, że sprzeczność między opiniami biegłych z zakresu pisma ręcznego wymaga ponownego rozpoznania sprawy przez sąd pierwszej instancji.

Sprawa dotyczyła zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 270 § 1 kk, polegającego na nakreśleniu podpisu B.N. na piśmie zaadresowanym do Izby Skarbowej. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze uniewinnił oskarżonego D.S., obciążając kosztami postępowania Skarb Państwa. Prokurator Rejonowy wniósł apelację, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania (art. 201 kpk) poprzez zaniechanie wezwania biegłego z zakresu badania pisma ręcznego oraz błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, rozpoznając apelację, stwierdził, że istnieją poważne wątpliwości co do autora kwestionowanego podpisu, wynikające ze sprzecznych opinii biegłych. Pierwsza opinia, sporządzona na etapie postępowania przygotowawczego, wskazywała jednoznacznie na D.S., natomiast druga, wykonana na zlecenie Sądu Rejonowego, podważała możliwość stanowczego określenia autora. Sąd Okręgowy uznał, że wyrok sądu pierwszej instancji był przedwczesny i że istniały realne możliwości usunięcia wątpliwości poprzez konfrontację biegłych lub powołanie kolejnego. W związku z tym, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność ponownej oceny dowodów, w tym zeznań świadków.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sprzeczne opinie biegłych, które nie zostały usunięte poprzez konfrontację lub powołanie kolejnego biegłego, stanowią podstawę do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że sprzeczność między opinią biegłego z postępowania przygotowawczego a opinią biegłego powołanego przez sąd pierwszej instancji, dotycząca autora podpisu, uniemożliwiała wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia. Konieczne było zastosowanie art. 201 kpk, który nakazuje usunięcie wątpliwości w takich sytuacjach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
D. S.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Prokuratury Okręgowej Lesław Kwapiszewskiorgan_państwowyprokurator
Prokurator Rejonowy w Jeleniej Górzeorgan_państwowyprokurator
B. N.osoba_fizycznapokrzywdzony/świadomy

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 201

Kodeks postępowania karnego

Nakazuje usunięcie wątpliwości w przypadku sprzecznych opinii biegłych, np. poprzez ich konfrontację lub powołanie kolejnego biegłego.

k.k. art. 270 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy przestępstwa fałszerstwa dokumentu.

Pomocnicze

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

Określa podstawy apelacji, w tym naruszenie przepisów postępowania i błąd w ustaleniach faktycznych.

k.p.k. art. 5 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy nieusuwalnych wątpliwości, które należy rozstrzygać na korzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 442 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy ponownego rozpoznania sprawy przez sąd pierwszej instancji i możliwości ponownego przeprowadzenia dowodów.

k.p.k. art. 632 § ust. 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obciążenia Skarbu Państwa kosztami postępowania w przypadku uniewinnienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 201 kpk poprzez zaniechanie wezwania biegłego i nieuwzględnienie wniosku o powołanie kolejnego biegłego w sytuacji sprzecznych opinii. Błąd w ustaleniach faktycznych wynikający z błędnego uznania, że oskarżony nie popełnił zarzucanego czynu, co było następstwem niezasadnej odmowy wiarygodności jednej opinii biegłego i przecenienia drugiej.

Godne uwagi sformułowania

między lokatorami budynku przy ul. (...) w J. istnieją trwające od lat konflikty podstawowe dowody stanowiły opinie biegłych z zakresu pisma dwaj różni biegli wydają diametralnie odmienne opinie celem usunięcia tych wątpliwości należało opiniujących skonfrontować ze sobą zapadły wyrok jest przedwczesny wątpliwości, o jakie stanowi wskazana norma muszą mieć charakter nieusuwalnych

Skład orzekający

Andrzej Wieja

przewodniczący-sprawozdawca

Edyta Gajgał

członek

Andrzej Tekieli

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 201 kpk w przypadku sprzecznych opinii biegłych w sprawach karnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzecznych opinii biegłych z zakresu pisma ręcznego; ogólne zastosowanie art. 201 kpk.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe znaczenie opinii biegłych w procesie karnym i procedury ich weryfikacji, co jest istotne dla prawników procesowych.

Sprzeczne opinie biegłych: kiedy sąd musi działać?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI Ka 283/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 czerwca 2013 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Andrzej Wieja (spr.) Sędziowie SO Edyta Gajgał SO Andrzej Tekieli Protokolant Anna Potaczek przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej Lesława Kwapiszewskiego po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2013 r. sprawy D. S. oskarżonego z art. 270 § 1 kk z powodu apelacji, wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 13 marca 2013 r. sygn. akt II K 2066/11 uchyla zaskarżony wyrok wobec oskarżonego D. S. i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Jeleniej Górze do ponownego rozpoznania. Sygn. akt VI Ka 283/13 UZASADNIENIE D. S. został oskarżony o to, że: w miesiącu lipcu 2011 r. w J. woj. (...) w celu użycia za autentyczne, nakreślił podpis B. N. na piśmie zaadresowanym do Izby Skarbowej we W. z dnia 30.07.2011r. które zostało przesłane do Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. , tj. o czyn z art. 270§1kk . Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze wyrokiem z dnia 13 marca 2013r. (sygn. akt IIK 2066/11): I. uniewinnił oskarżonego D. S. od popełnienia zarzucanego mu czynu, II. na podstawie art. 632 ust. 2 kpk kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa, III. na podstawie art. 632 ust. 2 kpk zasądził od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonego D. S. kwotę 2.400 zł tytułem zwrotu kosztów procesu związanych z ustanowieniem obrońcy. Z treścią wyroku nie zgodził się Prokurator Rejonowy w Jeleniej Górze. Zaskarżył powyższe orzeczenie w całości dotyczącej orzeczenia o winie na niekorzyść oskarżonego D. S. . Powołując się na przepis art. 427§1 i 2 kpk oraz art. 438 pkt 2 i 3 kpk wyrokowi zarzucił: I. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 201kpk , a mające wpływ na treść orzeczenia, poprzez zaniechanie wezwania na rozprawę biegłego z zakresu badania pisma ręcznego w osobie mgr R. I. wbrew pisemnemu wnioskowi złożonemu w tym zakresie przez prokuratora, a także nieuwzględnienie wniosku złożonego na rozprawie przez prokuratora o powołanie kolejnego biegłego z zakresu badania pisma ręcznego w sytuacji, gdy zachodziła sprzeczność pomiędzy opinią biegłego z zakresu badania pisma, którego powołał prokurator w toku postępowania przygotowawczego i która stanowiła podstawę skierowania przeciwko podejrzanemu o czyn z art. 270§1kk D. S. aktu oskarżenia, a opinią biegłego z zakresu badania pisma ręcznego powołanego w toku postępowania sądowego, II. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, a mający wpływ na jego treść, wyrażający się w błędnym uznaniu, że oskarżony D. S. nie popełnił zarzucanego mu czynu z art.270§1kk , co stanowiło następstwo niezasadnej odmowy wiarygodności opinii biegłego z zakresu badania pisma ręcznego, jaką złożył wyżej wymieniony w postępowaniu przygotowawczym, przy jednoczesnym przecenieniu wiarygodności opinii biegłego z zakresu badania pisma ręcznego powołanego przez Sąd Orzekający, podczas gdy prawidłowa analiza całokształtu materiału dowodowego uwzględniająca zasady prawidłowego rozumowania, wskazania wiedzy i doświadczenia życiowego – w szczególności zaś treść opinii biegłego, która stanowiła podstawę skierowania w przedmiotowej sprawie aktu oskarżenia – prowadzi do wniosku, iż oskarżony D. S. dopuścił się zarzucanego mu czynu z art. 270§1kk . Stawiając powyższy zarzut prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja zasługiwała na uwzględnienie. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala aktualnie jedynie na stanowcze ustalenie, iż między lokatorami budynku przy ul. (...) w J. istnieją trwające od lat konflikty. Ich źródła są różnorodne, podobnie jak składy osobowe zwaśnionych stron. Między innymi z tego tytułu trudno wskazać osobę, która mogła sporządzić kwestionowany dokument. Miał z tym problem podpisany, jako autor pisma B. N. . Również relacje pozostałych świadków nie dostarczyły materiału pozwalającego na identyfikację osoby, która napisała i podpisała pismo z k – 2 akt. W tej sytuacji podstawowe dowody stanowiły opinie biegłych z zakresu pisma. Pierwsza sporządzona na etapie postępowania przygotowawczego przez Z. H. była podstawą wniesionego aktu oskarżenia. Wskazywała w sposób stanowczy D. S. , jako sporządzającego podpis pod kwestionowanym dokumentem. Druga wykonana na zlecenie Sądu Rejonowego przez biegłego R. I. podważała możliwość stanowczego określenia autora ręcznego podpisu pod tekstem maszynopisu. Biegły R. I. wykluczył jedynie, aby podpis złożył B. N. , podnosząc, iż ilość liter w tym podpisie, brak między częścią z nich połączeń, jak też dostrzegalne próby maskowania swego sposobu pisania przez autora uniemożliwiają precyzyjne ustalenie tej osoby. W zaistniałej sytuacji podzielić należało wywody apelacji, a wskazujące na konieczność sięgnięcia po uregulowania wynikające z treści art. 201 kpk . Skoro, bowiem w tej samej kwestii dwaj różni biegli wydają diametralnie odmienne opinie, to celem usunięcia tych wątpliwości należało opiniujących skonfrontować ze sobą. W razie niemożności uzgodnienia stanowisk, pozostaje ewentualność powołania kolejnego biegłego, którego opinia pomogłaby w poczynieniu stanowczych ustaleń w sprawie. Zdaniem Sądu Odwoławczego zapadły wyrok jest przedwczesny, podobnie jak sięgnięcie po instytucję przewidzianą przepisem art. 5§2 kpk . Wątpliwości, o jakie stanowi wskazana norma muszą mieć charakter nieusuwalnych. Tymczasem istniały możliwości i to realne dla wykazania, która z wersji wynikających z opinii biegłych jest wiarygodna a zarazem pozwala na wydanie końcowego rozstrzygnięcia w sprawie. Podzielając, zatem zarzut obrazy art. 201 kpk w stopniu mającym wpływ na treść wyroku Sąd Odwoławczy uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Jeleniej Górze do ponownego rozpoznania. W zależności od wyników powtórnego procedowania w sprawie możliwą będzie ocena, czy doszło do błędnych ustaleń faktycznych, o jakich w drugim ze stawianych zarzutów pisze apelujący. Obecnie do tak sformułowanego zarzutu nie sposób się odnieść. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, zdaniem Sądu Odwoławczego, możliwym będzie w szerokim zakresie zastosowanie przepisu art. 442§2 kpk szczególnie, co do dowodów z zeznań świadków. Ze względu na konieczność ponownej oceny zgromadzonych i przeprowadzonych dowodów nie sposób wskazać na kierunek rozstrzygnięcia. W tym stanie rzeczy orzeczono, jak wyżej. Uk.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI