VI Ka 259/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uniewinnił obwinionego od zarzutu niewskazania kierowcy pojazdu, uznając, że właściciel firmy z wieloma pojazdami i pracownikami nie miał obowiązku precyzyjnego ustalenia, kto prowadził samochód w danym dniu.
Obwiniony P. P. został ukarany przez Sąd Rejonowy grzywną za niewskazanie na żądanie Straży Miejskiej, komu powierzył pojazd służbowy do kierowania. Obrońca w apelacji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym błędną ocenę materiału dowodowego i nieuwzględnienie wniosków dowodowych. Sąd Okręgowy zmienił wyrok, uniewinniając obwinionego, uznając, że właściciel firmy z liczną flotą pojazdów i pracownikami nie miał obowiązku precyzyjnego ustalenia, kto prowadził konkretny pojazd w danym dniu, a jego oświadczenie o braku takiej wiedzy było wystarczające.
Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze rozpoznał apelację obrońcy obwinionego P. P. od wyroku Sądu Rejonowego, który uznał go winnym wykroczenia z art. 96 § 3 kw (niewskazanie na żądanie uprawnionego organu komu powierzono pojazd do kierowania). Sąd Rejonowy wymierzył obwinionemu karę grzywny. Obrońca zarzucił m.in. obrazę przepisów postępowania, błędne przyjęcie, że udział obwinionego nie jest konieczny, nieuwzględnienie wniosku dowodowego o przesłuchanie świadków oraz dowolną ocenę materiału dowodowego. Sąd Okręgowy przyznał rację skarżącemu, stwierdzając dowolną ocenę materiału dowodowego przez sąd I instancji. Sąd odwoławczy podkreślił, że właściciel pojazdu ma obowiązek wskazać kierującego, chyba że pojazd został użyty wbrew jego woli i wiedzy, czemu nie mógł zapobiec. W ocenie Sądu Okręgowego, obwiniony, jako właściciel firmy z wieloma pojazdami służbowymi i pracownikami, nie miał obowiązku prowadzenia szczegółowej ewidencji korzystania z pojazdów, a jego oświadczenie o braku wiedzy, kto konkretnie prowadził pojazd w danym dniu, było wystarczające do spełnienia obowiązku wynikającego z art. 78 ust. 4 p.r.d. Sąd Okręgowy uznał, że obwiniony nie uchylał się od obowiązku, a brak wskazania konkretnej osoby wynikał z niemożności jej ustalenia. W związku z tym, na podstawie art. 5 § 1 pkt. 2 k.p.o.w., Sąd Okręgowy uniewinnił obwinionego od popełnienia zarzucanego mu wykroczenia, uznając, że czyn ten nie wypełnia jego znamion, a kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Właściciel firmy z wieloma pojazdami służbowymi i pracownikami nie ma obowiązku prowadzenia szczegółowej ewidencji korzystania z pojazdów, a jego oświadczenie o braku wiedzy, kto konkretnie prowadził pojazd w danym dniu, jest wystarczające do spełnienia obowiązku wynikającego z przepisów prawa.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że przepisy prawa nie nakładają na właściciela pojazdu obowiązku prowadzenia czynności wyjaśniających w celu ustalenia kierującego, a jedynie wskazania osoby, której powierzył pojazd. W sytuacji, gdy właściciel nie jest w stanie ustalić, który z pracowników korzystał z pojazdu w danym dniu, a potwierdził, że pojazd jest używany w firmie, spełnił swój obowiązek.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku i uniewinnienie
Strona wygrywająca
P. P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. P. | osoba_fizyczna | obwiniony |
Przepisy (11)
Główne
k.w. art. 96 § § 3
Kodeks wykroczeń
p.r.d. art. 78 § ust. 4
Prawo o ruchu drogowym
Obowiązek wskazania komu powierzono pojazd, chyba że pojazd został użyty wbrew woli i wiedzy właściciela, czemu nie mógł zapobiec.
k.p.o.w. art. 5 § § 1 pkt. 2
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Podstawa do uniewinnienia, gdy czyn nie wypełnia znamion wykroczenia.
Pomocnicze
k.p.o.w. art. 118 § § 2
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Obciążenie Skarbu Państwa kosztami postępowania.
k.p.k. art. 170 § § 1 pkt. 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 39 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 39 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 169 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 8
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd pierwszej instancji dokonał dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego. Obwiniony, jako właściciel firmy z liczną flotą pojazdów i pracownikami, nie miał obowiązku precyzyjnego ustalenia, kto prowadził konkretny pojazd w danym dniu. Oświadczenie obwinionego o braku wiedzy, kto prowadził pojazd, było wystarczające do spełnienia obowiązku wynikającego z art. 78 ust. 4 p.r.d. Oddalenie wniosku dowodowego o przesłuchanie świadków było nieuzasadnione, gdyż zmierzał on do wykazania niemożliwości ustalenia kierującego pojazdem.
Godne uwagi sformułowania
podstawowe zasady ekonomiki i prowadzenia firmy prowadzony przez niego interes od dawna zagrożony byłby bankructwem z żadnego przepisu prawa taki obowiązek nie wynika właściciel firmy z wieloma pojazdami służbowymi i pracownikami nie ma obowiązku prowadzenia szczegółowej ewidencji korzystania z pojazdów
Skład orzekający
Tomasz Skowron
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku właściciela pojazdu firmowego w zakresie wskazania kierującego w przypadku braku możliwości ustalenia tej osoby."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji właściciela firmy z wieloma pojazdami i pracownikami, gdzie ustalenie konkretnego kierowcy jest utrudnione.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z odpowiedzialnością właścicieli pojazdów firmowych i interpretację przepisów prawa drogowego w kontekście prowadzenia działalności gospodarczej.
“Czy musisz wiedzieć, kto jeździł Twoim firmowym autem? Sąd Okręgowy wyjaśnia obowiązki właściciela.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VI Ka 259/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 lipca 2014r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Tomasz Skowron Protokolant Małgorzata Pindral po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2014r. sprawy P. P. obwinionego z art. 96§3 kw z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę obwinionego od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 4 marca 2014r. sygn. akt II W 1382/13 I. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że uniewinnia obwinionego P. P. od popełnienia zarzucanego mu czynu II. kosztami postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa. Sygn. akt VI Ka 259/14 UZASADNIENIE P. P. został obwiniony o to, że: w dniu 07.10.2012r. do dnia 29.05.2013r. wbrew obowiązkowi nie wskazał na żądanie uprawnionego organu komu powierzył pojazd F. (...) do kierowania lub używania w dniu 2012.07.10 09.20 na ulicy (...) w J. G. , tj. o wykroczenie z art. 96§3 kw. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze wyrokiem z dnia 4 marca 2014r. w sprawie II W 1392/13: 1. uznał obwinionego P. P. za winnego popełnienia czynu opisanego w części wstępnej wyroku, tj, wykroczenia z art. 96§3 kw i za to na podstawie art. 96§3 kw wymierzył mu karę grzywny w wysokości 300 złotych, 2. na podstawie art. 118§1 kpow w zw. z §1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 10.10.2001r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty za wniesie nie wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia zasądził od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 100 złotych tytułem zryczałtowanych wydatków postępowania oraz na podstawie art. 3 ust. 2 w zw. z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 23.06.1973r, o opłatach w sprawach karnych wymierzył mu opłatę w wysokości 30 złotych. Od powyższego wyroku wniósł apelację obrońca obwinionego. zarzucił wyrokowi: 1. obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść wydanego orzeczenia, a to art.65§3 kpow i art. 71§4 kpow oraz art. 39§1 kpow, poprzez błędne przyjęcie że udział obwinionego w sprawie nie je4st konie4czny pomimo wcześniejszego jego wzywania na rozprawę i w konsekwencji odstąpienie od odroczenia rozprawy z dnia 04.03.2014r. na inny termin celem odebrania wyjaśnień od obwinionego pomimo, że ujawnione dotychczas okoliczności wynikające m.in. z treści pisma P. P. z dnia 12.11.2012r. oraz z pisma procesowego obrońcy z dnia 16.10.2013r. uzasadniały potrzebę wyjaśnienia kwestii przyczyn nie wskazania przez obwinionego danych osoby, które prowadziła jego pojazd firmowy w krytycznym dniu, a co za tym idzie rozważenia czy doszło w niniejszej sprawie do zrealizowania znamion strony podmiotowej wykroczenia z art. 96§3 kw, 2. obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść orzeczenia a to art. 170§1 pkt 2 kpk w zw. z aqrt. 39 §2 kpow oraz art. 39 kpow i 169 §2 kpk w zw. z art. 39§2 kpow poprzez nieuzasadnione „ nieuwzględnienie” na rozprawie w dniu 04.03.2014r. wniosku dowodowego zawartego w piśmie obrońcy z dnia 16.10.2013r z zeznań wskazanych w nim świadków – pracowników obwinionego, na okoliczność braku podstaw do przypisania P. P. winy i sprawstwa w zakresie zarzuconego mu wykroczenia, w skutek błędnego przyjęcie, że okoliczności na jakie został zawnioskowany dowód „nie mają znaczenia dla wyrokowania w sprawie” pomimo, że kwestia rozważania czy obwiniony posiadał czy też nie posiadał wiedzę odnośnie tego kto używał jednego z jego pojazdów firmowych w oznaczonym na fotoradarze czasie miała znaczenia dla czynienia ustaleń w niniejszej sprawie, w szczególności w zakresie rozważania wystąpienia znamion strony podmiotowej – zamiaru popełnienia wykroczenia z art. 96§3 kw, 3. obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść wydanego wyroku a to art. 4 kpk , art. 7 kpk w zw. z art. 8 kpow poprzez dowolną i sprzeczną z zasadami prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego ocenę zgromadzonego w sprawie niepełnego materiału dowodowego i przyjęcie, że daje on podstawę do ustalenia sprawstwa i winy obwinionego P. P. w zakresie zarzuconego mu wykroczenia z art. 96§3 kw pomimo, że na podstawie zebranych dotychczas dowodów nie sposób jest poczynić niewątpliwych i pewnych ustaleń co do odpowiedzialności P. P. we wskazanym wyżej zakresie albowiem nie poddano żadnej weryfikacji ujawnionego w jego piśmie z dnia 12 listopada 2012r. stanowiska co do przyczyn braku jego wiedzy o danych osoby prowadzącej krytycznego dnia pojazd marki F. o nr rej. (...) , a co za tym idzie przyczyn nie wypełnienia przesłanego przez Straż Miejską druku Oświadczenia a także funkcjonujących w jego firmie zasad korzystania z pojazdów służbowych, co w konsekwencji skutkowało błędnym przypisaniem obwinionemu odpowiedzialności za realizację znamion wykroczenia z art. 96§3 kw. Stawiając powyższe zarzuty obrońca wniosła o: - uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji celem przeprowadzenia postępowania dowodowego, ewentualnie o: - zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie obwinionego od zarzucanego mu wykroczenia oraz wniosła o zasądzenie na jego rzecz kosztów obrony Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja obrońcy obwinionego zasługuje na uwzględnienie. Rację ma skarżąca zarzucając, iż sąd I instancji dokonał dowolnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Na wstępie wskazać należy, iż Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, że P. P. jako właściciel pojazdu stosownie do art. 78 ust. 4 p.r.d. miał obowiązek na żądanie uprawnionego organu wskazać komu w dniu 10 lipca 2012 r., w oznaczonym czasie powierzył do kierowania lub używania swój samochód, chyba że pojazd został użyty wbrew jego woli i wiedzy przez nieznaną osobę, czemu nie mógł zapobiec. Sąd I instancji podobnie jak oskarżyciel publiczny uznał, iż obwiniony nie wywiązał się z ciążącego na nim na mocy wskazanego przepisu obowiązku, gdyż w piśmie z dnia 12 listopada 2012 r. ( k.44 ) nie wskazał Komendantowi Straży Miejskiej osoby, której powierzył swój pojazd do kierowania w oznaczonym czasie, a brak było przesłanek wskazanych w art. 78 ust. 4 p.r.d., które by go z tego obowiązku zwalniały. Oświadczył „jedynie”, iż krytycznego dnia to nie on prowadził pojazd, a nadto, że wykorzystywana w jego firmie flota samochodowa jest tak liczna, ze nie jest on w stanie każdorazowo określić osoby kierującej konkretnym pojazdem. Kompletnie nie przekonywujące są wywody sądu zawarte w pisemnym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku o tym, iż „podstawowe zasady ekonomiki i prowadzenia firmy” nakładają na obwinionego obowiązek prowadzenia ewidencji osób korzystających ze służbowych pojazdów, gdyż w przeciwnym razie „prowadzony przez niego interes od dawna zagrożony byłby bankructwem”. Przede wszystkim wskazać należy, że z żadnego przepisu prawa taki obowiązek nie wynika. Poza tym co oczywiste, a czego z niewiadomych przyczyn nie dostrzegł sąd orzekający w sytuacji posiadania kilku pojazdów firmowych i zatrudniania kilku pracowników korzystających z tych pojazdów obwiniony może nie posiadać wiedzy który z zatrudnianych przez niego pracowników konkretnego dnia używał konkretny pojazd. Obowiązujące w tej mierze przepisy zdaniem sądu odwoławczego w żadnej mierze nie nakładają na właściciela pojazdu prowadzenia czynności wyjaśniających Zauważyć także należy, iż wykonaniem obowiązku będzie również alternatywne wskazanie osoby, która mogła kierować pojazdem w oznaczonym czasie, co może mieć miejsce wówczas, gdy kilku domowników korzysta z pojazdu, a klucze do niego znajdują się w miejscu dostępnym dla wszystkich. A w takiej sytuacji może nie dojść do ustalenia osoby, która kierowała pojazdem w określonym czasie i miejscu (por. Stefański R. A. „Prawo o ruchu drogowym. Komentarz” LEX,2008 ). W sytuacji zatem jak w niniejszej sprawie, gdzie obwiniony potwierdził, iż pojazd uwidoczniony na zdjęciu w trakcie popełnienia wykroczenia polegającego na przejechaniu skrzyżowania na czerwonym świetle jest jednym z pojazdów używanych w jego firmie i zawęził tym samym krąg potencjalnych kierowców tego pojazdu do pracowników jego firmy uznać należy, że sprostał on obowiązkowi wynikającemu z art.78 ust. 4 p.r.d. W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu Odwoławczego P. P. niezasadnie przypisano popełnienie wykroczenia z art. 96 § 3 k.w. Materiał dowodowy zebrany w sprawie pozwala bowiem na stwierdzenie, że P. P. nie uchylał się od obowiązku wskazania osoby kierującej należącym do jego firmy pojazdem. Niewskazanie natomiast konkretnej osoby wynikło z braku możliwości ustalenia przez niego, który z jego pracowników używał pojazd konkretnego dnia, kiedy zarejestrowano przejazd na czerwonym świetle na ul. (...) w J. . Oddalony przez Sąd Rejonowy wniosek dowodowy o przesłuchanie ośmioro świadków zmierzał jak się wydaje do wykazania owej niemożliwości, a tym samym zakreślał krąg potencjalnych sprawców ujawnionego przez Straż Miejską wykroczenia. Stąd też Sąd Odwoławczy uznając, iż P. P. w istocie nie mógł udzielić precyzyjnej informacji Straży Miejskiej kto w dniu 10 lipca 2012 r. mógł kierować pojazdem należącym do prowadzonej przez niego firmy. Na podstawie art. 5 § 1 pkt. 2 k.p. o.w. uniewinnił go od popełnienia wykroczenia z art. 96 § 3 k.p. o.w. uznając, iż czyn ten nie wypełnia znamion wskazanego wykroczenia. Kosztami postępowania natomiast stosownie do art. 118 § 2 k.p. o.w. obciążono Skarb Państwa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI