VI Ka 239/24

Sąd Okręgowy w Jeleniej GórzeJelenia Góra2024-06-07
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚredniaokręgowy
oszustwoart. 286 k.k.apelacjauchylenie wyrokuponowne rozpoznaniepanele fotowoltaicznekredytusługi reklamowewprowadzenie w błąd

Sąd Okręgowy uchylił wyrok uniewinniający oskarżonego K.M. za oszustwo i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając zasadność zarzutów prokuratora o błędnych ustaleniach faktycznych.

Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze uchylił wyrok Sądu Rejonowego uniewinniający K.M. od zarzutu oszustwa (art. 286 § 1 k.k.). Apelację wniósł prokurator, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy uznał, że oskarżony wprowadził pokrzywdzoną w błąd co do możliwości uzyskiwania dochodów z usług reklamowych, co skłoniło ją do zakupu paneli fotowoltaicznych na kredyt, którego nie była w stanie spłacić. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 2 lutego 2024 r. (sygn. akt II K 703/23), którym oskarżony K. M. został uniewinniony od zarzutu popełnienia przestępstwa oszustwa z art. 286 § 1 k.k. Sąd Okręgowy uznał zarzuty apelacji prokuratora za zasadne, w szczególności dotyczące błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia. Sąd pierwszej instancji błędnie ustalił, że oskarżony miał zamiar spłacać raty za usługi reklamowe i że pokrzywdzona nie poniosła niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Sąd Okręgowy stwierdził, że oskarżony, działając jako przedstawiciel firmy sprzedającej panele fotowoltaiczne, zaproponował pokrzywdzonej umowę o świadczenie usług reklamowych, która miała zapewnić jej dochód 500 zł miesięcznie przez 4 lata, z czego miała spłacać kredyt na zakup paneli. Pokrzywdzona zawarła obie umowy, jednak oskarżony wypłacił jedynie 4000 zł, co uniemożliwiło spłatę kredytu. Sąd Okręgowy uznał, że oskarżony wprowadził pokrzywdzoną w błąd co do możliwości uzyskiwania regularnych dochodów i nie miał zamiaru wywiązania się z umowy reklamowej, a jego celem było pozyskanie klienta na panele fotowoltaiczne. Z uwagi na zasadę ne peius, która uniemożliwia skazanie przez sąd odwoławczy po uniewinnieniu przez sąd pierwszej instancji, sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, oskarżony wprowadził pokrzywdzoną w błąd co do możliwości uzyskiwania dochodów z usług reklamowych, co warunkowało jej decyzję o zakupie paneli fotowoltaicznych na kredyt, którego nie była w stanie spłacić. Pokrzywdzona poniosła niekorzystne rozporządzenie mieniem.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że oskarżony nie miał zamiaru wywiązania się z umowy reklamowej, a jego celem było pozyskanie klienta na panele fotowoltaiczne. Brak regularnych dochodów z reklam uniemożliwił spłatę kredytu na panele, co stanowi niekorzystne rozporządzenie mieniem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

prokurator

Strony

NazwaTypRola
K. M.osoba_fizycznaoskarżony
D. W.osoba_fizycznapokrzywdzona
Prokuratura Rejonowa w Jeleniej Górzeorgan_państwowyoskarżyciel publiczny

Przepisy (5)

Główne

k.k. art. 286 § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § 3

Kodeks postępowania karnego

Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia.

k.p.k. art. 454 § 1

Kodeks postępowania karnego

Zasada ne peius - zakaz orzekania na niekorzyść oskarżonego przez sąd odwoławczy po uniewinnieniu przez sąd pierwszej instancji.

k.p.k. art. 437 § 2

Kodeks postępowania karnego

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości.

k.p.k. art. 424

Kodeks postępowania karnego

Wymogi uzasadnienia wyroku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut prokuratora o błędzie w ustaleniach faktycznych dotyczący zamiaru oskarżonego i niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez pokrzywdzoną. Niezgodność ustaleń Sądu Rejonowego z całokształtem zebranego materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

pokrzywdzona została „z kredytem, bez środków na jego spłatę” nie sposób dać wiarę, aby oskarżony akceptował wypłacanie z własnych pieniędzy (...) przez okres 48 miesięcy kwoty 500 zł. okoliczności sprawy wskazują, że oskarżony już w dacie zawarcia z pokrzywdzoną umowy o świadczenie usług reklamowych nie miał zamiaru wywiązania się z niej, a kierowała nim jedynie chęć pozyskania klienta na panele fotowoltaiczne.

Skład orzekający

Andrzej Tekieli

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja znamion oszustwa w kontekście umów powiązanych, gdzie jeden element umowy (dochód z usług) miał zapewnić spłatę zobowiązania z innego elementu (kredyt na zakup towaru). Podkreślenie znaczenia zamiaru sprawcy i niekorzystnego rozporządzenia mieniem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego powiązania umowy reklamowej z kredytem na zakup paneli fotowoltaicznych. Zasada ne peius ogranicza możliwość skazania przez sąd odwoławczy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak złożone konstrukcje umowne mogą prowadzić do oszustwa, a także ilustruje znaczenie dokładnej analizy zamiaru sprawcy i skutków jego działań dla pokrzywdzonego. Dotyczy popularnego tematu paneli fotowoltaicznych.

Oszustwo na panelach fotowoltaicznych: jak umowa reklamowa miała ukryć kredytowy problem?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI Ka 239/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 czerwca 2024 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia Andrzej Tekieli Protokolant Joanna Szmel przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w Jeleniej Górze Artura Idziego po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2024r. sprawy K. M. ur. (...) w J. s. K. , D. z domu O. oskarżonego z art. 286 § 1 k.k. z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 2 lutego 2024 r. sygn. akt II K 703/23 uchyla zaskarżony wyrok wobec oskarżonego K. M. i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Jeleniej Górze do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 239/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 2 lutego 2024 r. sygn. akt II K 703/23 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty -------- --------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ----------------- ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ----------------- ------------------------------------ --------------------------------------------------------------------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mający wpływ na treść zaskarżonego wyroku polegający na błędnym ustaleniu że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że oskarżony w czasie kiedy podpisywał z pokrzywdzoną D. W. umowę w przedmiocie świadczenia usług reklamowych, chciał i zamierzał spłacać w ratach wynagrodzenie ustalone postanowieniami w.w. umowy, a ponadto że pokrzywdzona D. W. nie dokonała niekorzystnego rozporządzenia mieniem, bowiem instalacja fotowoltaiczna została prawidłowo wykonana, podczas gdy całokształt zebranych dowodów w sprawie prowadzi do odmiennych wniosków i uznania, że oskarżony już w dacie zawarcia z pokrzywdzoną umowy w zakresie świadczenia usług reklamowych nie miał zamiaru i możliwości zapłaty na rzecz pokrzywdzonej ustalonego wynagrodzenia z tytułu ekspozycji banneru reklamowego, a pokrzywdzona D. W. , decydując się na zawarcie z oskarżonym w.w. umowy w wyniku podstępnego wprowadzenia jej w błąd, która to umowa stanowiła z kolei warunek zawarcia kolejnej umowy o wykonanie instalacji fotowoltaicznej nr (...) dokonała niekorzystnego rozporządzenia swoim mieniem, albowiem oskarżony nie wywiązał się z obowiązku zapłaty na jej rzecz wynagrodzenia w wysokości 500 zł. miesięcznie przez okres 48 miesięcy zgodnie z § 4 umowy o świadczenie usług reklamowych z dnia 17 lutego 2021 r., w wyniku czego zarówno umowa o świadczenie usług reklamowych jak i umowa o wykonanie instalacji fotowoltaicznej okazały się dla pokrzywdzonej niekorzystne bowiem gdyby oskarżony nie wprowadził pokrzywdzonej w błąd co do możliwości uzyskania przez nią regularnych dochodów z tytułu świadczenia usług reklamowych, to pokrzywdzona nie zawarłaby umowy o wykonanie instalacji fotowoltaicznej, gdyż nie miała na to środków finansowych. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut zawarty w apelacji prokuratora był zasadny, w związku z czym wyrok uniewinniający oskarżonego wydany przez Sąd I instancji nie mógł się ostać. Ustalony przez Sąd I instancji stan faktyczny w niniejszej sprawie co do zasady jest prawidłowy, wynika zarówno z wyjaśnień oskarżonego jak i z zeznań pokrzywdzonej D. W. , a także z pozostałych dowodów przeprowadzonych w niniejszej sprawie, w tym z dołączonych do akt dokumentów. Nie ulega wątpliwości, że pokrzywdzona D. W. zainteresowana była montażem na swojej nieruchomości paneli fotowoltaicznych, nie miała jednak na ich zakup środków finansowych i w tej sytuacji oskarżony K. M. – przedstawiciel firmy (...) sp. z o.o. sprzedającej takie panele – zaproponował pokrzywdzonej zawarcie dodatkowej umowy o świadczenie usług reklamowych poprzez wywieszenie 3 banerów reklamowych na jej nieruchomości. Pokrzywdzona miała otrzymywać z tego tytułu 500 zł. miesięcznie przez okres 4 lat, z czego spłacałaby raty kredytu który zaciągnęła w banku jej matka na zakup dla niej paneli fotowoltaicznych od firmy (...) , która to rata kredytu miała wynosić 550 zł. miesięcznie ( zeznania pokrzywdzonej k. 23 – 24, kserokopie umów k. 5 – 9 ,k. 10 – 13 ). Już z powyższego jednoznacznie wynika, że obie umowy były ze sobą powiązane w tym sensie, że możliwość spłaty kredytu zaciągniętego na zakup paneli uzależniona była od uzyskania przez pokrzywdzoną środków wynikających z umowy o świadczenie usług reklamowych. Tymczasem umowę o świadczenie usług reklamowych oskarżony zawarł z pokrzywdzoną „samowolnie”, nie reprezentując w tym zakresie spółki (...) sp. z o.o. ( obecnie (...) S.A. – k. 18 ), i wypłacił z tytułu tej umowy pokrzywdzonej jedynie kwotę 4000 zł. tj. należność za 4 miesiące. Tym samym pokrzywdzona D. W. została „z kredytem, bez środków na jego spłatę” ( k. 24, k. 75 odwrót ). Sąd Okręgowy nie ma wątpliwości wobec tak ustalonego stanu faktycznego, że oskarżony doprowadził pokrzywdzoną do niekorzystnego rozporządzenia mieniem wprowadzając ją w błąd co do możliwości uzyskiwania przez okres 4 lat kwoty 500 zł. miesięcznie, co warunkowało z jej strony zakupienie przedmiotowych paneli fotowoltaicznych. Nie do przyjęcia jest argumentacja Sądu I instancji zawarta w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, odwołująca się do wyjaśnień oskarżonego, w których twierdził on, że zawierając z pokrzywdzoną umowę na świadczenie usług reklamowych chciał spłacać ustalone w niej raty. Nie sposób dać wiarę, aby oskarżony akceptował wypłacanie z własnych pieniędzy ( (...) spółka (...) nic o tej umowie nie wiedziała ) przez okres 48 miesięcy kwoty 500 zł., co przecież oznacza łącznie niemałą kwotę 24.000 zł. Zasadnie skarżący prokurator podnosi, że okoliczności sprawy wskazują, iż oskarżony już w dacie zawarcia z pokrzywdzoną umowy o świadczenie usług reklamowych nie miał zamiaru wywiązania się z niej, a kierowała nim jedynie chęć pozyskania klienta na panele fotowoltaiczne, co zresztą oskarżony w sposób pośredni potwierdził w swoich wyjaśnieniach ( k. 50 odwrót ). Nie ma także znaczenia dla wypełnienia przez oskarżonego znamion zarzucanego mu przestępstwa oszustwa fakt, że przedmiotowe panele fotowoltaiczne zostały przez spółkę (...) finalnie zamontowane na posesji pokrzywdzonej i że cały czas się tam znajdują, skoro zachowaniem oskarżonego uniemożliwiona lub co najmniej utrudniona została spłata kredytu zaciągniętego na ich zakup. W tej sytuacji ocena prawnokarna zachowania się oskarżonego dokonana przez Sąd Rejonowy nie mogła zostać zaakceptowana. Wniosek O uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Zważywszy na powyższą argumentację, zważywszy ponadto na obowiązującą zasadę ne peius uniemożliwiającą skazanie oskarżonego przez Sąd Odwoławczy w sytuacji gdy został on uniewinniony przez Sąd I instancji, wniosek apelacji okazał się zasadny. 4. OKOLICZNO ŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy ------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach utrzymania w mocy ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. Bezwzględna przyczyna odwoławcza ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 4.1. Zasada ne peius ☒ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Mając na uwadze całą argumentację przedstawioną powyżej Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok wobec oskarżonego K. M. i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Jeleniej Górze do ponownego rozpoznania. 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania Ponownie rozpoznając sprawę Sąd Rejonowy przeprowadzi na nowo postępowanie dowodowe w całości, dowody prawidłowo oceni mając na uwadze zapatrywania prawne i wskazania zawarte w niniejszym uzasadnieniu, następnie wyda wyrok który prawidłowo uzasadni zgodnie z treścią art. 424 k.p.k. 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności --------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności -------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Rozstrzygnięcie co do całości wyroku 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI