VI Ka 233/22

Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w WarszawieWarszawa2022-08-18
SAOSKarneprzestępstwa komunikacyjneŚredniaokręgowy
wypadek drogowynawiązkaapelacjakoszty procesuodpowiedzialność karnaubezpieczenie OCzadośćuczynienie

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w części dotyczącej zasądzonej nawiązki, oddalając apelację obrońcy oskarżonego.

Sąd Okręgowy rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego M. W. od wyroku Sądu Rejonowego w Otwocku, który zasądził od oskarżonego nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego. Obrońca zarzucił obrazę prawa materialnego oraz rażącą niewspółmierność nawiązki. Sąd Okręgowy uznał apelację za niezasadną, podkreślając, że wypłata zadośćuczynienia przez ubezpieczyciela nie wyklucza możliwości zasądzenia nawiązki w postępowaniu karnym, a jej wysokość była symboliczna i uwzględniała sytuację pokrzywdzonego oraz możliwości oskarżonego.

Sąd Okręgowy w Warszawie-Pradze rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego M. W., który został skazany przez Sąd Rejonowy w Otwocku za przestępstwa z art. 177 § 1 kk i art. 178a § 1 kk. Apelacja dotyczyła głównie zasądzonej od oskarżonego nawiązki na rzecz pokrzywdzonego M. N. Obrońca podniósł zarzuty obrazy prawa materialnego (art. 46 § 2 kk) oraz rażącej niewspółmierności orzeczonej nawiązki. Sąd Okręgowy uznał oba zarzuty za niezasadne. Wskazał, że sąd karny ma uprawnienie do orzeczenia nawiązki, nawet jeśli pokrzywdzony otrzymał już zadośćuczynienie od ubezpieczyciela, a zasądzona kwota miała charakter symboliczny, uwzględniając rozmiar obrażeń i pogorszony stan zdrowia pokrzywdzonego. Sąd Rejonowy wziął również pod uwagę sytuację zdrowotną i finansową oskarżonego. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżoną część wyroku, zasądził od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego zwrot kosztów zastępstwa procesowego, a także zasądził koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu i zwolnił oskarżonego od opłat sądowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wypłata zadośćuczynienia przez ubezpieczyciela nie wyklucza możliwości zasądzenia nawiązki w postępowaniu karnym, która może mieć charakter uzupełniający lub symboliczny.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że umowa ubezpieczenia OC nie wyklucza odpowiedzialności kompensacyjnej przewidzianej w postępowaniu karnym. Nawiązka może częściowo kompensować szkody i krzywdy, nawet jeśli ubezpieczyciel wypłacił już pewną kwotę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji w zaskarżonej części

Strona wygrywająca

Oskarżyciel posiłkowy (w zakresie utrzymania nawiązki)

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznaoskarżony
M. N.osoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy
r.pr. M. Ś.innepełnomocnik z urzędu

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 177 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 178a § 1

Kodeks karny

k.k. art. 46 § 2

Kodeks karny

Sąd jest uprawniony do orzeczenia nawiązki na rzecz pokrzywdzonego, nawet jeśli otrzymał on już zadośćuczynienie od ubezpieczyciela.

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § 1a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § 4

Kodeks postępowania karnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 11 § 2 pkt 4

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 15

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nawiązka jako środek kompensacyjny w postępowaniu karnym może być orzeczona niezależnie od odszkodowania od ubezpieczyciela. Zasądzona kwota nawiązki była symboliczna i uwzględniała sytuację pokrzywdzonego oraz możliwości oskarżonego.

Odrzucone argumenty

Obraza art. 46 § 2 k.k. poprzez orzeczenie nawiązki, gdy pokrzywdzony otrzymał już zadośćuczynienie od ubezpieczyciela. Rażąca niewspółmierność orzeczonej nawiązki ze względu na otrzymane odszkodowanie i złą sytuację materialną oskarżonego.

Godne uwagi sformułowania

Nie można w sprawie mówić o obrazie przepisu prawna materialnego art. 46§2kk wobec istniejącego uprawnienia sądu do orzeczenia nawiązki na rzecz pokrzywdzonego i podstaw faktycznych wynikających z materiału dowodowego. Okoliczność wypłaty pokrzywdzonemu kwoty 15 000 tytułem zadośćuczynienia przez podmiot ubezpieczeniowy nie powoduje uznania, iż sąd nie może rozstrzygać w przedmiocie kompensacji chociażby w sposób częściowy istniejących po stronie pokrzywdzonego szkód i krzywd. Nie można także uznać, iż zasądzona kwota nawiązki jest wygórowana albowiem ma wręcz symboliczny charakter zważywszy na rozmiar obrażeń pokrzywdzonego, następczych dolegliwości i pogorszony stan zdrowia, wymagający pomocy osób trzecich. Fakt umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej już z samej nazwy nie wyklucza odpowiedzialności kompensacyjnej przewidzianej w postępowaniu karnym.

Skład orzekający

Michał Bukiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie możliwości orzekania nawiązki w postępowaniu karnym niezależnie od odszkodowania od ubezpieczyciela oraz zasady miarkowania jej wysokości."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki postępowania karnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne aspekty orzekania nawiązek w sprawach karnych i relację między odszkodowaniem od ubezpieczyciela a świadczeniami zasądzonymi przez sąd.

Nawiązka w sądzie karnym mimo odszkodowania od ubezpieczyciela – czy to możliwe?

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 840 PLN

wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu: 516,6 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Warszawa, dnia 18 sierpnia 2022 r. Sygn. akt VI Ka 233/22 1. 2.WYROK 2.1.W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 3.Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący:SSO Michał Bukiewicz protokolant: protokolant sądowy Paulina Smoderek 4.przy udziale prokuratora Wojciecha Groszyka po rozpoznaniu dnia 18 sierpnia 2022 r. 5.sprawy M. W. syna M. i M. , ur. (...) w W. 6.oskarżonego o przestępstwa z art. 177 § 1 kk , art. 178a § 1 kk 7.na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego 8.od wyroku Sądu Rejonowego w Otwocku 9.z dnia 9 sierpnia 2021 r. sygn. akt II K 27/19 11.wyrok w zaskarżonej części utrzymuje w mocy; zasądza od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego M. N. kwotę 840 złotych tytułem zwrotu kosztów poniesionych na ustanowienie pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym; zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Otwocku na rzecz r.pr. M. Ś. kwotę 516,60 zł obejmującą wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu odwoławczym oraz podatek VAT; zwalnia oskarżonego od opłaty i ponoszenia pozostałych kosztów sądowych przejmując wydatki na rachunek Skarbu Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 233/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 9.08.2021r. sygnatura akt II K 27/19 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.1.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.5. Ustalenie faktów 1.1.3. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.1. M. W. oskarżony jest osobą niekaraną informacja z KRK 477 2.1.1.2. M. W. oskarżony nie figuruje w ewidencji osób naruszających przepisy ruchu drogowego informacja z WRD KSP 492 2.1.1.3. M. W. oskarżony otrzymuje rentę w wysokości 1250,88 zł decyzja ZUS 420 2.1.1.4. M. W. oskarżony jest niezdolny do pracy do 30.09.2022 Orzeczenie lekarza orzecznika ZUS 424 1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.1. 1.6. Ocena dowodów 1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.1.1.1 informacja z KRK Sąd obdarzył wiarą treść informacji z KRK albowiem dokument został wystawiony przez uprawniony podmiot, w zakresie jego kompetencji a jego wiarygodność nie była kwestionowana przez strony 2.1.1.2 informacja z WRD KSP Sąd obdarzył wiarą treść informacji z WRD KSP albowiem dokument został wystawiony przez uprawniony podmiot, w zakresie jego kompetencji a jego wiarygodność nie była kwestionowana przez strony 2.1.1.3 decyzja ZUS Sąd obdarzył wiarą treść informacji albowiem dokument został wystawiony przez uprawniony podmiot, w zakresie jego kompetencji a jego wiarygodność nie była kwestionowana przez strony 2.1.1.4 orzeczenie lekarza orzecznika ZUS Sąd obdarzył wiarą treść informacji albowiem dokument został wystawiony przez uprawniony podmiot, w zakresie jego kompetencji a jego wiarygodność nie była kwestionowana przez strony 1.1.6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.1. naruszenie prawa materialnego art. 46§2kk poprzez orzeczenie od oskarżonego nawiązki w sytuacji kiedy nie powinna być orzeczona wcale lub powinna zostać orzeczona w niższej wysokości ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Apelacja obrońcy jest niezasadna a zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Nie można w sprawie mówić o obrazie przepisu prawna materialnego art. 46§2kk wobec istniejącego uprawnienia sądu do orzeczenia nawiązki na rzecz pokrzywdzonego i podstaw faktycznych wynikających z materiału dowodowego . Okoliczność wypłaty pokrzywdzonemu kwoty 15 000 tytułem zadośćuczynienia przez podmiot ubezpieczeniowy nie powoduje uznania, iż sąd nie może rozstrzygać w przedmiocie kompensacji chociażby w sposób częściowy istniejących po stronie pokrzywdzonego szkód i krzywd. Nie można także uznać, iż zasądzona kwota nawiązki jest wygórowana albowiem ma wręcz symboliczny charakter zważywszy na rozmiar obrażeń pokrzywdzonego, następczych dolegliwości i pogorszony stan zdrowia, wymagający pomocy osób trzecich. Jednocześnie Sąd Rejonowy niewątpliwie wziął pod uwagę także zdolności płatnicze i sytuację zdrowotną oraz finansową oskarżonego. Okoliczność czasowej niezdolności do pracy i nikły dochód nie wyłącza możliwości obciążenia oskarżonego nawiązką należną pokrzywdzonemu, której wysokość została miarkowana przez sąd I instancji. Sąd był uprawniony w oparciu o zebrane dane orzec , że przyznana przez ubezpieczycie kwota nie jest adekwatną w sprawie. Wreszcie nie jest trafna argumentacja obrońcy, iż pokrzywdzony brakujących kwot na pokrycie szkód winien dochodzić od ubezpieczyciela. Fakt umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej już z samej nazwy nie wyklucza odpowiedzialności kompensacyjnej przewidzianej w postępowaniu karnym To oskarżony jeśli uważa , iż zakład ubezpieczeń jest odpowiedzialny za pokrycie roszczeń finansowych związanych z popełnionym czynem winien do tego podmiotu kierować roszczenia związane z wydatkowaniem własnym na rzecz pokrzywdzonego. Wniosek zmiana wyroku i uchylenie rozstrzygnięcia z pkt 2 ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. wniosek jest niezasadny z przyczyn wskazanych w stanowisku co do podniesionego zarzutu 3.2. rażąca niewspółmierność orzeczonego środka kompensacyjnego w sytuacji kiedy pokrzywdzony otrzymał odszkodowanie od ubezpieczyciela w kwocie 15 000 zł , nie wystąpił przeciwko ubezpieczycielowi na drogę postępowania cywilnego o zwiększenie kwoty, jednocześnie sytuacja materialna oskarżonego jest zła i nie ma rokowań na przyszłość odnośnie jej poprawy ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut jest bezzasadny. W istocie jest on tożsamy z podniesionym wyżej z pkt 3.1. i dlatego z przyczyn podanych w pkt 3.1. nie zasługiwał na uwzględnienie. Wniosek zmiana wyroku i uchylenie rozstrzygnięcia z pkt 2 ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wniosek jest niezasadny z przyczyn wskazanych w stanowisku co do podniesionego zarzutu 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 9.08.2021r. sygnatura akt II K 27/19 w zaskarżonej części. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Zarzuty apelacji obrońcy nie były w stanie podważyć trafności rozstrzygnięcia sądu I instancji i dlatego wyrok w zaskarżonej części należało utrzymać w mocy. 1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 1.10. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy kwotę 516, 60 zł obejmującą wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu oraz podatek VAT . W oparciu o przepis §11 ust 2 pkt 4 w zw. z §15 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych w zw. z art. 627 kpk w zw. z art. 634 kpk należało wobec złożonego wniosku zasądzić od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego kwotę 840 zł tytułem zwrotu kosztów poniesionych na ustanowienie pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym 7. PODPIS 1.11. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 Wyroku Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 9.08.2021r. sygnatura akt II K 27/19 0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI