VI Ka 209/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Jeleniej Górze, rozpoznając apelacje prokuratora i obrońcy, zmienił wyrok Sądu Rejonowego w sprawie oskarżonych M. K. (1), O. L. i A. Ł. (1) oskarżonych m.in. o podpalenie czterech pojazdów mechanicznych i spowodowanie pożaru zagrażającego życiu wielu osób oraz mieniu w wielkich rozmiarach (art. 163 § 1 pkt 1 kk). Sąd Okręgowy uznał apelację prokuratora za zasadną, zmieniając wyrok w punkcie dotyczącym kwalifikacji prawnej czynu. Przyjął, że oskarżeni popełnili czyn z art. 163 § 1 pkt 1 kk, z tym ustaleniem, że spowodowali szkody w mieniu na łączną kwotę 150 350,06 zł. Sąd uzasadnił, że pożar był zdarzeniem powszechnie niebezpiecznym, zagrażającym życiu wielu osób (trzynaście osób przebywało w budynku) oraz mieniu w wielkich rozmiarach, biorąc pod uwagę wartość i rozmiar zagrożonego mienia (cztery pojazdy, budynek mieszkalny, ruchomości). Sąd odrzucił apelację obrońcy, uznając zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania (art. 182 § 1 kpk) i prawa materialnego (art. 163 § 1 pkt 1 kk, art. 288 § 1 kk) za nieuzasadnione. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy pozostałe punkty zaskarżonego wyroku, w tym orzeczenie o karach pozbawienia wolności i obowiązku naprawienia szkody, uznając je za współmierne i wyważone. Oskarżeni zostali zwolnieni od zapłaty kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja znamion przestępstwa z art. 163 § 1 pkt 1 kk, w szczególności dotyczące zagrożenia dla mienia w wielkich rozmiarach oraz umyślności działania sprawcy. Kwestia dopuszczalności orzekania obowiązku naprawienia szkody na rzecz ubezpieczyciela w kontekście art. 415 § 5 kpk.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, jednak jego interpretacja kluczowych przepisów ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy podpalenie czterech pojazdów mechanicznych, które doprowadziło do pożaru budynku mieszkalnego, stanowi czyn z art. 163 § 1 pkt 1 kk (sprowadzenie zdarzenia zagrażającego życiu lub zdrowiu wielu osób oraz mieniu w wielkich rozmiarach) czy też czyn z art. 288 § 1 kk (zniszczenie lub uszkodzenie mienia)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy uznał, że czyn ten wypełnia znamiona art. 163 § 1 pkt 1 kk, a kwalifikacja z art. 288 § 1 kk jest w tym przypadku konsumowana przez przepis szczególny.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że pożar był zdarzeniem powszechnie niebezpiecznym, zagrażającym życiu wielu osób (13 osób przebywało w budynku) oraz mieniu w wielkich rozmiarach (wartość zagrożonego mienia przekroczyła 127 000 zł, obejmując pojazdy i budynek mieszkalny). Sposób podpalenia i bliskość pojazdów do budynku, a także łatwopalna konstrukcja budynku, świadczyły o realnym zagrożeniu.
Czy zeznania świadka A. Ł. (2), która odmówiła zeznań w stosunku do swojego brata (oskarżonego A. Ł. (1)), mogły zostać włączone do materiału dowodowego w odniesieniu do pozostałych oskarżonych?
Odpowiedź sądu
Tak, zeznania świadka mogły zostać włączone, ponieważ sąd pouczył ją o prawie odmowy zeznań wobec osoby najbliższej i świadek skorzystał z tego prawa, a jej zeznania dotyczyły wyłącznie okoliczności niepowiązanych bezpośrednio z sytuacją procesową jej brata.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy prawidłowo pouczył świadka A. Ł. (2) o prawie odmowy zeznań wobec osoby najbliższej (brata). Świadek skorzystała z tego prawa, a jej zeznania dotyczyły zdarzeń poprzedzających podpalenie, które nie pogorszyły sytuacji procesowej jej brata ani pozostałych oskarżonych. Zeznania te nie zawierały informacji, których nie przedstawili sami oskarżeni.
Czy nałożenie na oskarżonych obowiązku naprawienia szkody na rzecz ubezpieczyciela, który wypłacił odszkodowanie pokrzywdzonemu, jest dopuszczalne w świetle art. 415 § 5 kpk?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jest dopuszczalne, ponieważ postępowanie likwidacyjne prowadzone przez zakład ubezpieczeń nie jest "innym postępowaniem" w rozumieniu art. 415 § 5 zdanie drugie kpk, a brak jest tożsamości podmiotowej roszczeń.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym postępowanie likwidacyjne ubezpieczyciela nie jest "innym postępowaniem" w rozumieniu art. 415 § 5 kpk. Brak tożsamości podmiotowej między stronami postępowania likwidacyjnego (pokrzywdzony i ubezpieczyciel) a stronami postępowania karnego (oskarżeni i ubezpieczyciel jako następca prawny pokrzywdzonego) wyklucza zastosowanie klauzuli antykumulacyjnej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. (1) | osoba_fizyczna | oskarżony |
| O. L. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| A. Ł. (1) | osoba_fizyczna | oskarżony |
| P. O. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| W. G. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| W. B. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| A. M. (1) | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| A. M. (2) | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| B. O. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| J. O. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| A. O. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| I. B. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| M. B. (1) | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| M. B. (2) | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| K. G. (1) | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| L. M. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| M. S. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| I. R. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| N. (...) i M. K. (2) | inne | pokrzywdzony |
| Prokurator Prokuratury Okręgowej w Jeleniej Górze | organ_państwowy | prokurator |
| Prokurator Rejonowy w Jeleniej Górze | organ_państwowy | prokurator |
| A. Ł. (2) | osoba_fizyczna | świadek |
| (...) SA w W. | spółka | pokrzywdzony (ubezpieczyciel) |
Przepisy (16)
Główne
k.k. art. 163 § § 1 pkt 1
Kodeks karny
Sprowadzenie pożaru zagrażającego życiu lub zdrowiu wielu osób albo mieniu w wielkich rozmiarach.
Pomocnicze
k.k. art. 288 § § 1
Kodeks karny
Zniszczenie lub uszkodzenie mienia. W tym przypadku uznane za skonsumowane przez art. 163 § 1 pkt 1 kk.
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
Zbieg przepisów ustawy. W tym przypadku uznano, że nie zachodzi kumulatywny zbieg przepisów między art. 163 § 1 pkt 1 kk a art. 288 § 1 kk.
k.k. art. 11 § § 3
Kodeks karny
Podstawa wymiaru kary w zbiegu przepisów.
k.k. art. 279 § § 1
Kodeks karny
Kradzież z włamaniem.
u.p.n. art. 62 § ust. 1
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
Posiadanie środków odurzających.
u.p.n. art. 62 § ust. 3
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
Wypadek mniejszej wagi (dot. art. 62 ust. 1).
k.k. art. 91 § § 1
Kodeks karny
Czyn ciągły (w odniesieniu do czynów z art. 279 § 1 kk).
k.k. art. 91 § § 2
Kodeks karny
Łączenie kar (kara łączna).
k.k. art. 63 § § 1
Kodeks karny
Zaliczenie okresu tymczasowego aresztowania na poczet orzeczonej kary.
k.k. art. 46 § § 1
Kodeks karny
Obowiązek naprawienia szkody.
k.p.k. art. 182 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Prawo odmowy zeznań przez osobę najbliższą.
k.p.k. art. 415 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Zakaz orzekania o szkodzie w innym postępowaniu (klauzula antykumulacyjna).
k.k. art. 624 § § 1
Kodeks karny
Zwolnienie od kosztów sądowych.
k.k. art. 9 § § 1
Kodeks karny
Umyślność działania (zamiar bezpośredni).
k.k. art. 49 § § 3
Kodeks karny
Status zakładu ubezpieczeń jako pokrzywdzonego w zakresie regresu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Apelacja prokuratora dotycząca kwalifikacji prawnej czynu z art. 163 § 1 pkt 1 kk jako obejmującego zagrożenie dla mienia w wielkich rozmiarach. • Argumentacja sądu odwoławczego dotycząca umyślności działania oskarżonych i świadomości zagrożenia dla życia i mienia.
Odrzucone argumenty
Zarzuty obrońcy dotyczące naruszenia art. 182 § 1 kpk (włączenie zeznań świadka A. Ł. (2)). • Zarzuty obrońcy dotyczące naruszenia art. 415 § 5 kpk (obowiązek naprawienia szkody na rzecz ubezpieczyciela). • Zarzut obrońcy dotyczący rażącej niewspółmierności kar.
Godne uwagi sformułowania
sprowadzili zdarzenie, zagrażające życiu lub zdrowiu wielu osób i mieniu w wielkich rozmiarach • pożar nie jest tym samym co „ogień”. Pojęcia te różni rozmiar zjawiska. • nie sposób mieć wątpliwości, że sprowadzony przez oskarżonych pożar zagrażał zarówno życiu lub zdrowiu wielu ludzi, jak i mieniu w wielkich rozmiarach. • nie jest "innym postępowaniem" w rozumieniu art. 415 § 5 zdanie 2 k.p.k. postępowanie likwidacyjne prowadzone przez zakład ubezpieczeń
Skład orzekający
Edyta Gajgał
przewodniczący-sprawozdawca
Andrzej Tekieli
sędzia
Andrzej Wieja
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa z art. 163 § 1 pkt 1 kk, w szczególności dotyczące zagrożenia dla mienia w wielkich rozmiarach oraz umyślności działania sprawcy. Kwestia dopuszczalności orzekania obowiązku naprawienia szkody na rzecz ubezpieczyciela w kontekście art. 415 § 5 kpk."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, jednak jego interpretacja kluczowych przepisów ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy poważnego przestępstwa podpalenia zagrażającego życiu i mieniu, z elementami kradzieży i posiadania narkotyków. Rozstrzygnięcie sądu odwoławczego w kwestii kwalifikacji prawnej i interpretacji przepisów ma znaczenie praktyczne dla prawników.
“Podpalenie samochodów i pożar domu: Sąd Okręgowy zmienia wyrok w sprawie zagrażającej życiu i mieniu.”
Dane finansowe
WPS: 150 350,06 PLN
naprawienie szkody: 48 450 PLN
naprawienie szkody: 24 135,06 PLN
naprawienie szkody: 1000 PLN
naprawienie szkody: 23 600 PLN
naprawienie szkody: 56 063,96 PLN
naprawienie szkody: 750 PLN
naprawienie szkody: 700 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.